Format duiding thema (Duurzaamheid) (211127) (2.0).pdf

Thema:

Duurzaamheid (25 15 punten)

Algemeen Dit thema omvat slechts 1 maatregel; bezuinigen op energietransitie tot de rijksbijdrage die we hiervoor ontvangen. Het gewicht hiervan is 15 punten. Op de op de kaart was een onjuist gewicht vermeld, te weten 25.

Onderliggende maatregelen 1.

Wijkaanpak energietransitie beperken tot er meer Rijksmiddelen voor deze taak naar Leusden komen. > Update: Voor de wijkaanpak energietransitie komen er meer Rijksmiddelen (baten) voor deze taak, de eigen uitgaven van de gemeente voor de wijkaanpak verminderen.

Algemeen Voor de uitvoering van de Klimaatwet en het Klimaatakkoord zijn taken toebedeeld aan gemeenten. Voor de uitvoering van deze taken ontvangen gemeenten CDOKE middelen. Voor de jaren 2023-2025 heeft Leusden 550k/j ontvangen (plus ca 600k te besteden voor 31 dec 2027) Bovendien is voor de jaren 2024 en 2025 voor de wijk Rozendaal 2x 100k ontvangen (wijkaanpak, planCDOKE). Voor de jaren 2026-2030 heeft het Rijk een zwaarwegend advies gevraagd en ontvangen (maart 2024) van de Raad van Openbaar Bestuur (ROB). Het ROB concludeert dat gemeenten er extra taken bij hebben gekregen ten opzichte van een eerder advies uit 2021 (oa netcongestie, soortenmanagement, provinciale Meerjarenprogramma's Infrastructuur Energie en Klimaat). De herijking laat zien dat kosten voor gemeenten stijgen met name als gevolg van meer benodigde fte’s en hogere schalen als gevolg van de complexiteit van taken omdat deze voor de eerste keer ontwikkeld/uitgevoerd moeten worden. Daarnaast nemen de uitvoeringskosten toe door de stapeling van het aantal woningen dat gemeenten aan het verduurzamen zijn (wijkaanpak). Het tempo van deze taak is verschillend per gemeente. Het ROB adviseert hiervoor planbekostiging waarbij ingediende plannen van gemeenten de hoogte van planCDOKE bepalen. Voor de planCDOKE zijn in de bijlage bij het advies van ROB, de kosten voor de wijkaanpak weergegeven.

Zij baseren de kosten per wijk over 8 jaar (nadat duidelijk is welke warmteoplossing voor de wijk in beeld is). Rijk, gemeenten en provincies hebben afgesproken dat de gemeenten de CDOKE-middelen als structureel dekkingsmiddel mogen aanmerken, en daar dus ook structurele taken uit mogen bekostigen. Ook mogen gemeenten deze middelen als baten opnemen in de begrotingen in de jaren na 2025. De Handreiking Participatie Leusden gaat uit van een traject van 12 jaar om een wijk aardgasvrij te krijgen. De kosten over die 12 jaar per wijk komen overeen met de kosten per wijk die uit het ROB-advies komen. De strategie van de Leusdense wijkaanpak is overeenkomstig de missie van Leusden Samenleving Voorop. Wij organiseren een Buurtteam, die bij de uitvoering aan het roer staat. Gefaciliteerd door professionals. Onze aanpak is succesvol en willen we dan ook graag handhaven. Dit betekent dat Leusden eerst kosten maken, om later baten te ontvangen (eerste 4 jaren van een wijkaanpak geen uitvoeringsmiddelen van het rijk). Het huidige structurele uitvoeringsbudget voor de wijkaanpak is 350k. Voor een groot deel van dit budget wordt De Groene Belevenis ingezet als (buurt) procesbegeleider in de wijken. Hier zit een relatie tussen deze themakaart en de themakaart milieu, maatregel 3 DGB. Als besloten wordt om de subsidie aan DGB stop te zetten, kan DGB geen rol meer spelen in de wijkaanpak.

Format duiding thema (Duurzaamheid).docx

1

Voordelen ▪ Het werkbudget voor de wijkaanpak energie wordt bekostigd uit de rijksmiddelen voor de uitvoering van het Klimaatakkoord.

Format duiding thema (Duurzaamheid).docx

Nadelen ▪ Baten (van het Rijk) volgen later dan kosten (door Leusden) worden gemaakt. Dit is een risico. ▪ De wijkaanpak vertragen of stopzetten, en bv volledig aan inwoners laten heeft impact op de samenleving. Er zijn immers verwachtingen in wijken gewekt. Buurtteams, vrijwilligers en inwoners in betreffende wijken zullen zwaar teleurgesteld zijn . Als gemeente verliezen we de regie. ▪ Met het vertragen of stopzetten van de wijkaanpak wordt het doel 2050 Klimaatneutraal niet gehaald. ▪ Vertraging in de energietransitie kan tevens de bestaanszekerheid aantasten en de kloof tussen . mensen met hogere (kunnen zich acties veroorloven) en lagere inkomens vergroten. .. De wijkaanpak is er op gericht uiteindelijk iedereen te bereiken en stress door hoge energierekeningen te voorkomen en gezondheid door goed geïsoleerde woningen te bevorderen. ▪ Door vertraging of stopzetten van de wijkaanpak valt een hoog participatieniveau weg. Een buurtteam met inwoners uit de buurt staan zelf aan het stuur (voor inwoners door inwoners). Het proces wordt begeleid door De Groene Belevenis en een buurtprojectleider faciliteert (als motor). ▪ De wijkaanpak bevordert de sociale cohesie. De wijkaanpak is inclusief en bevordert de gemeenschapszin. Iedereen kan mee doen. De wijkaanpak biedt een kans om te verbreden naar andere thema’s (integrale aanpak).

▪ Met het stopzetten of vertragen van de wijkaanpak verdwijnt ook de kennis over de wijkaanpak bij de gemeente en DGB. ▪ De wijkaanpak samen met DGB is efficiënt en effectief. DGB vormt een belangrijke spil in de procesbegeleiding van inwoners en buurtteams.

2