Bijlage 1 Toezichtsbrief provincie - Leusden_FTO_2022 221221.pdf

PROVINCIE :: UTRECHT

Aan de raad van de gemeente Leusden Postbus 150 3830 AD LEUSDEN

VERZONDEN 2 2 0EC ZO7l DATUM NUMMER UW BRIEF VAN

21 december 2021 823C1A42 12-11-2021

UW NUMMER

BIJLAGE

TEAM REFERENTIE DOORKIESNUMMER E-MAILADRES

geen

ONDERWERP

BEi / IBT Financieel toezicht Mw. M.W.J. van den Broek 06- 361 034 55 maria. van. den. broek@provincieutrecht. n I Beoordeling begroting 2022

Geachte raad,

Wij hebben de door u vastgestelde begroting 2022 beoordeeld. In deze brief leest u onder welke vorm van toezicht uw gemeente in 2022 valt en wat dit inhoudt. Bevindingen en beoordeling U heeft de begroting 2022 en de jaarrekening 2020 van uw gemeente tijdig aan ons toegestuurd. Wij hebben beoordeeld of de begroting structureel en reëel in evenwicht is. Dit betekent dat wij onderzoeken of de structurele baten ieder jaar de structurele lasten dekken en of de ramingen realistisch zijn. Wanneer de begroting niet structureel en reëel in evenwicht is, dan moet aannemelijk zijn dat dit evenwicht uiterlijk in het laatste jaar van de meerjarenraming wordt hersteld en blijft. Naar aanleiding van ons onderzoek komen wij tot de volgende beoordeling. Toezichtregime beoordeling 2022: Repressief toezicht Toetsingscriteria en beoordeling Ons oordeel baseren wij op de kaders en criteria genoemd in: 1. de Gemeentewet (artikel 203); 2. de Algemene Wet Bestuursrecht (titel 10:2); 3. het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV); 4. het gemeenschappelijk financieel toezichtkader GTK 2020 (gemeenten) van 9 april 2019; 5. onze begrotingsrichtlijnen en toetsingsaspecten (onze brief van 31 maart 2021). Uw begroting is in 2022 structureel en reëel in evenwicht. Dit betekent dat de structurele baten voldoende zijn om de structurele lasten te dekken.

Hiermee is voldaan aan de wettelijke bepalingen om voor repressief toezicht in aanmerking te komen. U kunt uw begroting direct uitvoeren. Onze goedkeuring is niet nodig. In het meerjarenperspectief is dit structureel en reëel saldo niet meer in evenwicht. De meerjarenraming is van wezenlijk belang om inzicht te hebben in de financiële degelijkheid van uw gemeente. Op basis van voorliggende begroting komt deze financiële degelijkheid in het meerjarenperspectief in het geding. Wij vragen u hier komend jaar aandacht aan te besteden.

PROVINCIE-UTRECHT.NL

College van Gedeputeerde Staten Archimedeslaan 6 Postbus 80300, 3508 TH Utrecht T 030-2589111

17766

Daarnaast verzoeken wij u om ons onderstaande stukken toe te sturen om zo de financiële ontwikkelingen van uw gemeente te kunnen volgen: • de begrotingswijzigingen binnen twee weken na vaststelling; • de documenten uit de Planning en Controlcyclus, zoals de kadernota en de voor- en najaarsrapportage. Aandachts- en verbeterpunten Wij hebben ons oordeel over het structurele en reële begrotingsevenwicht gevormd met behulp van de in het GTK 2020 opgenomen kaders en begrippen. Voor een uitgebreide toelichting verwijzen wij u kortheidshalve naar Hoofdstuk 7 van het GTK 2020. De toetsing van uw begroting en meerjarenraming aan dit kader geeft aanleiding tot de volgende aandachts- en verbeterpunten: • Zorgelijk meerjarig financieel perspectief Wij beoordelen het meerjarig financieel perspectief van uw gemeente als zorgelijk. U geeft in uw begroting een "Doorkijk naar 2023 en verder'. Daarin schetst u weliswaar het beeld dat de jaarschijf 2022 sluitend is, maar dat vanaf 2024 u zonder aanvullende maatregelen geen sluitende begroting zult kunnen vaststellen. Daarnaast heeft u bij de kadernota nieuw beleid vooralsnog als incidenteel aangemerkt. Afhankelijk van de besluitvorming van uw nieuwe raad zal hiervoor nog structurele dekking gevonden moeten worden.

• Bepaling structureel en reëel begrotingsevenwicht Uw gemeente voert structurele taken uit en u raamt daarvoor structurele baten en lasten in uw begroting. Om vast te kunnen stellen dat sprake is van een structureel evenwicht is belangrijk dat inzicht bestaat in welk deel van de baten en lasten structureel is en welk deel incidenteel is. Incidentele baten en lasten zijn de uitzondering. Deze uitzonderingen moeten daarom limitatief in het verplicht voorgeschreven overzicht van incidentele baten en lasten worden opgenomen. U heeft dit verplichte meerjarige overzicht (artikel 19 BBV) in uw begroting opgenomen. Er ontbreekt echter relevante detailinformatie in het overzicht. U saldeert de lasten en baten waar mutaties uit de reserves tegenover staan, zodat deze niet zijn meegenomen in het overzicht. Door de saldering is er onvoldoende inzicht in de mate waarin u de structurele lasten dekt met incidentele middelen. Wij verzoeken u de incidentele baten, lasten, onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves in uw volgende begroting te specificeren. Daarnaast blijkt de definitie van wat incidenteel is en wat structureel is niet altijd scherp te maken. Wij adviseren u daarom om hierover beleid vast te stellen. Dit kan helderheid bieden bij het opstellen van uw overzicht van incidentele baten en lasten en de daarbij behorende toelichting.

Daarnaast vragen wij uw aandacht voor het overzicht van structurele mutaties van de reserves. • Algemene uitkering uit het gemeentefonds Vanaf 2022 raamt u uw baten en lasten in uw begroting en meerjarenraming op basis van prijspeil 2022 (constante prijzen). In de eerdere begroting deed u dit op basis van reële (lopende) prijzen. Het is aan u om hierin een keuze te maken en hier consequent naar te handelen. Wij verwachten daarbij van u dat u realistisch raamt. • Herijking gemeentefonds U verwacht een nadeelgemeente te zijn voor wat betreft de herijking van het gemeentefonds. Hierover is door het Rijk nog geen definitief besluit genomen. U heeft in uw begroting hier al op geanticipeerd in de "Doorkijk naar 2023 en verder', die u in uw begroting ter informatie hebt opgenomen. Vanuit het financieel toezicht bent u niet verplicht om hier in de begroting 2022 rekening mee te houden.

2

• Stelpostjeugdzorg Op 18 mei jl. heeft de Commissie van Wijzen uitspraak gedaan en advies gegeven over het geschil tussen Rijk en gemeenten over de structurele financiering van de jeugdzorg. Het Rijk heeft besloten in 2022 € 1,314 miljard extra beschikbaar te stellen voor de tekorten bij gemeenten vanwege de jeugdzorg. In lijn met de voorgaande jaren kunt u het gemeentelijk aandeel in de extra gelden oormerken als structureel dekkingsmiddel. Voor de jaren vanaf 2023 is er nog onzekerheid over de (omvang van de) extra middelen voor de jeugdzorg. Een nieuw kabinet zal hierover moeten besluiten. In afwachting van de besluitvorming staan wij toe in uw begroting voor de jaarschijven 2023 tot en met 2025 een structurele stelpost te ramen. De omvang van deze stelpost is maximaal 75% van de bedragen uit de Hervormingsagenda Jeugd. U heeft ervoor gekozen om deze middelen nog niet op te nemen in de raming vanwege de vele onzekerheden. Dit neemt u mee bij de integrale afweging bij de kadernota 2023. • Kapitaalgoederen Dit jaar hebben we bij onze beoordeling van uw begroting extra aandacht geschonken aan de kwaliteit van de paragraaf "Onderhoud Kapitaalgoederen". In onze begrotingsrichtlijnenbrief van 31 maart 2021 hebben we een aantal bijzondere onderwerpen benoemd.

In de begroting is nog geen rekening gehouden met de onderhoudsactualisaties die in het najaar van 2021 hebben plaatsgevonden. Mede daarom is de informatiewaarde van deze paragraaf summier gebleven. Bij de opstelling van de meerjarenbegroting 2023-2026 beschikt u weer over meer actueel cijfermateriaal. Wij adviseren u om in de komende begroting de geraamde budgetten voor (klein en groot) onderhoud te specificeren en nadrukkelijk vooruit te kijken en een relatie te leggen met de uit te voeren werkzaamheden. Ook adviseren we concreter aan te geven in hoeverre financiële middelen voor vervanging aanwezig zijn en in hoeverre de gevormde onderhoudsreserves en -voorzieningen toereikend zijn. Wij vragen u bij de volgende begroting en meerjarenraming met het voorgaande rekening te houden en te verwerken in uw stukken. Vervolg Wij verwachten zo spoedig mogelijk, maar uiterlijk vóór 1 mei 2022 een reactie van u. Daarin dient u in ieder geval concreet aan te geven hoe u met de aandachts- en verbeterpunten aan de slag gaat. Het is uw verantwoordelijkheid om (een pakket van) maatregelen te treffen om het structureel en reëel evenwicht te herstellen en te behouden. Wenst u een uitgebreidere toelichting op onze bevindingen, of heeft u vragen over de financiële positie van uw gemeente? Neem dan contact op met Maria van den Broek.

Tenslotte Wij willen ook stilstaan bij het financiële toekomstperspectief voor gemeenten. De aanhoudende onzekerheid over de te verwachten rijksgelden maakt het uitvoeren van uw taken geen gemakkelijke opgave. Wij realiseren ons dat ten zeerste en blijven hier bij het Rijk aandacht voor vragen. Ook voor de komende jaren zijn gemeenten genoodzaakt moeilijke keuzes te maken. Wanneer u behoefte heeft om de financiële positie van uw gemeente met ons te bespreken, gaan wij hier graag met u het gesprek over aan. Neem zo nodig tijdig contact met ons op. Vanuit onze toezichthoudende rol volgen wij de financiële positie van onze gemeenten en informeren wij u over bijzondere ontwikkelingen rondom de gemeentefinanciën. In maart vinden in alle Utrechtse gemeenten gemeenteraadsverkiezingen plaats. De financiële situatie van de gemeente krijgt ongetwijfeld een belangrijke plaats op de agenda van de nieuwe gemeenteraden en colleges van burgemeester en wethouders. De kaderstellende en controlerende taak van de raad zal meer dan ooit de aandacht vragen. Wij vragen u dan ook te bevorderen dat deze brief met onze aandachts- en verbeterpunten onder de aandacht van de nieuwe raden (en colleges) wordt gebracht. Zij kunnen hiermee dan rekening houden bij het opstellen van de begroting 2023. Een afschrift van onze brief zenden wij - ter kennisgeving- naar uw college van burgemeester en wethouders.

3

Naast het financieel toezicht toetsen wij in het kader van het interbestuurlijke toezicht (IBT) ook uw taakuitvoering op de terreinen omgevingsrecht, vergunninghouders en informatie- en archiefbeheer. Deze werkvelden kennen een ander beoordelingsritme. Onze toezichtbrieven hierover ontvangt u op een ander tijdstip.

Wij publiceren de resultaten van ons toezicht op de IBT-kaart. Zie daarvoor op onze website: interbestuurlijk toezicht. Deze brief wordt vanaf 1 maart 2022 ook toegankelijk via deze kaart.

Hoogachtend, Gedeputeerde Staten van Ut cht, namens hen,

R.C.L. Strijk Gedeputeerde Financiën, Organisatie, Economie en Europa

Belanghebbenden kunnen op grond van de Algemene wet bestuursrecht binnen 6 weken na de datum van verzending of uitreiking van dit besluit daartegen bezwaar maken door het indienen van een gemotiveerd bezwaarschrift. Het bezwaarschrift moet worden gericht aan: Gedeputeerde Staten van Utrecht, t.a.v. de secretaris van de AWB-Adviescommissie bezwaarschriften van PS en GS, postbus 80300, 3508 TH Utrecht. Aan de behandeling van een bezwaarschrift zijn voor de indiener geen kosten verbonden. Indien bezwaar is gemaakt kan ook om een voorlopige voorziening worden gevraagd, als er tijdelijke maatregelen nodig zijn waarmee niet tot de beslissing op het bezwaarschrift kan worden gewacht. Het verzoek moet worden gedaan bij de Voorzieningenrechter van de Rechtbank Midden-Nederland, Sector bestuursrecht, postbus 16005, 3500 DA Utrecht. Bij het verzoek om voorlopige voorziening moet een kopie van het bezwaarschrift worden gevoegd. Hiervoor is griffierecht verschuldigd.

4