2024-05-29 Bijlage bij Aanbiedingsbrief-Memo def 28-05 Raad BOB Locatieonderzoek Spreidingswet-ld.pdf

MEMO voor Raad BOB 30-05-2024 Strategisch Ruimtegebruik in Leusden

Het doel van deze memo Het doel van deze memo is om u als raad te informeren over de stand van zaken met betrekking tot het strategisch locatieonderzoek. Daarnaast nemen we u mee in hoe we dit proces lopen, welke kansen we zien en vragen we u om mee te denken. De mogelijkheid dat de Spreidingswet wordt teruggedraaid is op dit moment niet relevant voor ons onderzoek naar ruimte. Zo is de herhuisvesting van de Oekraïners bijvoorbeeld nog steeds noodzakelijk en ook de instroom van vluchtelingen zal qua aantal niet meteen veranderen. Er zal dus blijvend een beroep gedaan worden op huisvesting van vluchtelingen. Tot nu toe In de afgelopen weken is er uitgebreid en zorgvuldig gekeken naar alle opties die er liggen voor de huisvesting van nieuwkomers en de herhuisvesting van de Oekraïners. We begonnen met het opstellen van een longlist van alle mogelijke locaties. De longlist bleek echter niet heel lang te zijn want veel locaties bleken niet beschikbaar of geschikt te zijn. Als gemeente hebben we weinig panden en gronden in bezit en zijn dus afhankelijk van het eigendom van marktpartijen. Daarnaast is er belemmerende regelgeving. Na veel overleg met alle mogelijke partijen binnen de gemeente zijn we gekomen tot een lijst met daarop de potentiële locaties die mogelijkheden bieden.

Het streven is om vanuit een vrije keuze, en vanuit een strategisch perspectief voor de gemeente, te komen tot een voorstel voor het ruimtevraagstuk. Mocht er niet voldaan kunnen worden aan de taakstelling en er locaties aangewezen worden, dan willen we onze strategie over het ruimtevraagstuk veiligstellen door vooraf zelf minder prettige keuzes te maken. We kijken hierbij nadrukkelijk ook naar de ruimtevraag vanuit Leusden zelf; naar woningzoekende, naar bedrijven, ruimte voor sport, onderwijs, zorg, winkels en andere belangrijke voorzieningen om een fijne woon- en werkplaats te zijn en te blijven. Dit kan betekenen dat we, ondanks een net vastgestelde Omgevingsvisie, andere keuzes moeten maken om te voorkomen dat we door onder andere de Spreidingswet plekken verliezen die we in de toekomst nodig hebben. Dat kan dus betekenen dat beleidsdoelen aangepast moeten worden om in de toekomst voldoende keuze en ruimte te hebben. Bij het kijken naar ruimte voor nieuwkomers komen we langzaam maar zeker tot een korte lijst met kansrijke routes. Helaas zijn dit slechts routes om te komen tot daadwerkelijke locaties, want er moet eerst een schuifpuzzel gelegd worden. In de huidige situatie is er op korte termijn geen ruimte om te voldoen aan de Spreidingswet of aan de herhuisvesting van de Oekraïners.

De kansen die er liggen bevinden zich in panden van ondernemers, op stukken grond van andere partijen of op stukken grond waar planvorming om verschillende redenen moeilijk en tijdrovend is. Een vraag die voorligt is of we in juni daadwerkelijk een lijst willen aanleveren als er eigenlijk onvoldoende concrete opties beschikbaar of geschikt zijn op de korte termijn. De deadline voor het aanleveren van deze voorlopige lijst is 17 juni 2024. In oktober 2024 is de laatste deadline, dan moet er een definitief voorstel liggen.

De schuifpuzzel De schuifpuzzel is een meervoudig dimensionaal plaatje waarin de volgende onderdelen spelen: Soorten ruimtevragers: Leusden zelf: • • •

inwoners, inclusief bijzondere doelgroepen. bedrijven maatschappelijke voorzieningen (school, sport, recreatie etc.)

Nieuwkomers (juridisch andere status): • • •

Statushouders Asielzoekers (inclusief amv) waaronder de amv-ers die al in Leusden wonen Oekraïners * die ook al in Leusden wonen

Soorten locaties op oplevertermijn: • • •

Beschikbaar per 2025 (dit is de deadline voor de Spreidingswet én herhuisvesting Oekraïners); Beschikbaar tussen 2025 – 2030; Beschikbaar op langere termijn.

Soorten locaties op grootte: • • • • •

Aantallen tot 15 (tiny houses, containerwoningen etc. op weilandje); Aantallen 15 – 75 (tiny houses, maar ook gestapelde tijdelijke constructies); Aantallen tot 100 (groter gebouw of deel van een gebouw waar units of kamers in kunnen); Aantallen tot 250 en meer (groot gebouw, zoals aan de Storkstraat, voor grootschalige opvang) Overige varianten (alle creatieve oplossingen die we met elkaar kunnen bedenken)

Soorten locaties op soort huisvesting: A. Opvang asielzoekers; B. Opvang Oekraïense vluchtelingen; C. Doorstroom locatie (in brede zin) onderweg naar permanente huisvesting; D. Zelfstandige woonunits (ook voor alle andere woningzoekenden); E. Anders (kantoorruimte, bedrijfsruimte, horeca, recreatie, sport etc.).

Van routes naar ruimte Om een beeld te geven van de schuifpuzzel hebben we een aantal voorbeelden op een rij gezet. Het zijn mogelijke situaties om te verhelderen hoe we met het vraagstuk zouden kunnen omgaan. Een bedrijf op een bedrijventerrein verhuist en het pand komt beschikbaar (C, D, E) Op die plek zou dan gebouwd kunnen worden voor meerdere, verschillende ruimtevragers. Bijvoorbeeld op de BG en eerste verdieping nog steeds kantoorruimte en een voor publiek toegankelijk restaurant voor alle werknemers in de buurt. En op de hogere verdiepingen 2, 3 en 4 kamer appartementen. Nog meer verdiepingen kan ook, als we kijken naar het AFAS gebouw”. Als er op deze locatie in 3 soorten ruimtevraag is voorzien, valt er mogelijk een locatie vrij die voor woningbouw gepland was. Die kan dan bijvoorbeeld ingezet worden als een noodopvang- (A, B) of doorstroomlocatie (C).

Een pandeigenaar gaat een pand ontwikkelen in de buurt van AFAS (E, A, B, C) Als naast de huidige functie ook nieuwe kantorenlocaties kunnen worden toegevoegd, zijn er dan kantoorlocaties die vrijvallen en geschikt zijn voor een vorm van (tijdelijk) wonen? Kan er naast de huidige functie ook een school gerealiseerd worden? Kunnen we hier een grote parkeergarage ondergronds realiseren? En als er een schoollocatie vrijvalt kan hier dan een opvang- of doorstroomlocatie worden gerealiseerd? Een groot kantoorpand met veel ruimte wordt gemengde locatie (C, E) Als we met de eigenaar bekijken of er voldoende leegstand (te creëren) is, kan er dan voor een periode van 5 jaar noodopvang zijn? Als ondernemers samenwerken kan er dan een vorm van (doorstroom)wonen ontstaan in de toekomst? Denk hierbij bijvoorbeeld aan hotelformules voor studenten en inhuurkrachten van de bedrijven op het terrein of aan jongeren die hier een studio kunnen bewonen. Wat betreft studenten is er zowel een begrenzing qua leeftijd (tot max. 24 jaar) alsook dat zij een opleiding volgen bij AFAS, Defensie of andere bedrijven in Leusden. Inhuurkrachten zijn mensen die voor een tijdelijke periode in Leusden werken bij een Leusdens bedrijf.

Het idee van de schuifpuzzel en de treintjes Een grote keukenleverancier vertelde ooit dat zij vooral fan zijn van nieuwbouwprojecten omdat dit de verkoop van keukens verveelvoudigd. Een verhuizing wordt gemiddeld gevolgd door 5 andere verhuizingen en ook vaak 5 nieuwe keukens. Eén verhuizing zorgt er dus voor dat er een treintje gaat rijden en dat er allemaal nieuwe mogelijkheden ontstaan. Wij hopen dat door breed en strategisch te kijken, samen met ondernemers, grond- en pandeigenaren, inwoners en organisaties, er veel treintjes gaan rijden die zorgen voor ruimte en een beter gebruik van de ruimte die we hebben. Tijdens onze vergadering kunnen jullie vragen stellen en zijn jullie van harte uitgenodigd om mee te denken over de mogelijkheden. Los van het feit of de Spreidingswet blijft of niet, is het een belangrijke exercitie om de beschikbare ruimte voor de toekomst goed in beeld te hebben.

Vervolg

Samen met een stedenbouwkundige zijn we op dit moment aan het kijken naar de mogelijke routes of de routes die we kunnen veroorzaken. We kijken met een brede blik naar heel Leusden en ook naar het entreegebied waar veel kansen liggen. Ook voeren we gesprekken met ondernemers en pandeigenaren om de haalbaarheid van potentiële locaties te onderzoeken. In de presentatie ga ik niet in op de lijst met potentiële locaties. Die locaties zijn nu nog slechts mogelijkheden. We willen de ondernemers beschermen tegen mogelijke negatieve reacties en we willen de onderhandelingen niet beïnvloeden. Alle locaties moeten sowieso nog beoordeeld worden op aspecten als veiligheid, openbare ruimte, verkeersdrukte, regels provincie, natura 2000, Grebbelinie etc. In de komende weken voeren we gesprekken met alle partijen op de lijst. Pas in de komende maanden zal duidelijk zijn wat er mogelijk is en op welke termijn. Dit betekent dat de definitieve lijst die we in oktober moeten aanleveren er mogelijk weer anders uitziet dan nu. Zo kunnen er locaties afvallen, maar kunnen er ook locaties bijkomen. Dit kan komen doordat bijvoorbeeld gesprekken met ondernemers over hun toekomstplannen nieuwe kansen bieden of doordat locaties van de longlist alsnog in te zetten zijn.

Voor de tweede deadline van 17 juni leveren we wel een lijst aan met potentiële locaties die vertrouwelijk blijft totdat er meer zekerheid over de realisatie.

Volgorde aanstaande weken: Artikel Wordt zo snel mogelijk geplaatst als algemene informatie over de Spreidingswet én het standpunt van het college dat we het geplande traject blijven volgen zolang het een wet is. Ook omdat we een gastvrije gemeente zijn en willen zijn. Memo Geeft informatie en achtergrond over wat we gedaan hebben, waar we staan en hoe het werkt, zodat mensen beslagen ten ijs kunnen meepraten over het onderwerp ruimte. Raadsvergadering Ruimte om vragen te stellen over het artikel en memo. En de plek om uit te leggen waarom welke (elke) locatie lastig is. En waarom we de lijst nog niet delen. Presentatie Een paar sheets die als houvast dienen in het gesprek met de raad, planning spreidingswet, soorten locaties. Vervolg Aanleveren lijst met voorlopige locaties vóór 17 juni 2024 aan de Provincie. Aanleveren definitieve lijst met locaties voor eind oktober 2024 Panden gereed hebben voor asielzoekers eind 2025 Ruimte zoeken voor de herhuisvesting van de Oekraïners mei 2025