2-11-2022 Memo aan de raad Aanvullende informatie CUP onderdeel energietransitie (kennisnemen).pdf

MEMO Aan Cc Van Datum Betreft

: Gemeenteraad : N.v.t. : College : Dinsdag 1 november 2022 : Aanvullende informatie CUP onderdeel energietransitie

Aanleiding In de informatieronde van 20 oktober jongstleden is door het college toegezegd een nadere toelichting te geven op de inspanningen in de CUP opdracht energie- en warmtetransitie. CUP opdracht energie- en warmtetransitie De aanpak van de energie- en warmtetransitie is een proces van een lange adem waaraan in een programmatische aanpak wordt gewerkt. De inspanningen zijn als volgt in te delen, zoals ook terug te lezen is in het CUP: • Overkoepelend programmamanagement • Vier inhoudelijk thematische deelprogramma’s: o Gebouwde omgeving o Bedrijven o Duurzame mobiliteit o Innovatieve en grootschalige opwek en opslag binnen en buiten Leusden • Drie randvoorwaardelijke thema’s: o Bestemmingsreserve Energie- en Warmtetransitie o Lobby en subsidies o Monitoring In de informatieronde is de vraag gesteld welke onderbouwing er is voor de inspanningen en bijbehorende kosten, in het licht dat het Actieprogramma energie- en warmtetransitie nog opgesteld moet worden. Hieronder gaan we in op deze onderbouwing en de relatie met het nog op te stellen Actieprogramma. Allereerst, het opstellen van een Actieprogramma begint niet bij nul. De afgelopen jaren is reeds volgens deze programmastructuur gewerkt en hebben we ervaring opgedaan met de inzet die voor de verschillende onderdelen nodig is.

Daarbij hebben veel van deze werkzaamheden een structureel karakter, waarbij nu in de begroting is gekozen om deze structurele inzet ook als structurele taken te begroten. Dat verklaart de schijnbare tegenstelling tussen een nog op te stellen Actieprogramma en de daarop vooruitlopende begrotingsclaim in het CUP. In de tabel op de volgende pagina staan de kosten zoals die vermeld zijn in het CUP. De totale kosten bedragen 650.000 in 2023 en 730.000 in de jaren daarna. Dat is onderverdeeld in 300.000/380.000 voor fte en 350.000 voor ondersteuning en externe kosten van de wijkaanpak. Onder de tabel wordt eerst de 350.000 voor ondersteuning en externe kosten wijkaanpak besproken, en daarna de fte’s.

Ondersteuning en externe kosten wijkaanpak De externe kosten voor de wijkaanpak betreffen met name de inhuur van onafhankelijke buurtbegeleiding, de ondersteuning van een te vormen Buurtteam voor elke nieuwe buurt, kosten voor communicatiemiddelen en het organiseren van bewonersbijeenkomsten, kosten technische ondersteuning om tot een Buurtplan en daaropvolgende realisatie te komen, et cetera. Voor de aanpak per wijk wordt gewerkt volgens het in de lopende pilots opgestelde draaiboek “Handreiking Wijkaanpak”. Deze kosteninschatting is gebaseerd op de ervaringen in de lopende pilots. Uit contacten met andere gemeenten en het Programma Aardgasvrije wijken blijkt dat deze kosteninschatting, door de intensieve samenwerking met bewoners, lager is dan ervaringen van andere gemeenten. Overkoepelend programmamanagement Hierbinnen valt de benodigde formatie op programmamanagementniveau en de inspanningen om het Actieprogramma op te stellen. Om uitvoering te geven aan de ambities en wettelijke taken en het Actieprogramma op te stellen is op basis van de ervaringen tot nu toe naar verwachting structureel 0,5 fte nodig. Daarnaast is er grote behoefte om binnen het programma specifieke communicatiecapaciteit te hebben ter ondersteuning van de inspanningen op programma- en projectniveau. Voor de energie- en warmtetransitie is draagvlak onder bewoners en overige betrokkenen essentieel.

Om draagvlak op te bouwen en op peil te houden is een forse inzet op het gebied van communicatie nodig. Door in te zetten op vaste formatie hierop verwachten wij voldoende invulling te kunnen geven aan de communicatievraag. Deze inzet is begroot op 1 fte structureel, waarvan de helft binnen het thema gebouwde omgeving ten behoeve van de wijkaanpak en de andere helft voor de overige programma-inspanningen samen. Gebouwde omgeving De grootste pijler binnen het thema gebouwde omgeving is de inzet in de wijkaanpak. Met de wijkaanpak is in twee lopende pilotaanpakken ervaring opgedaan samen met de bewoners. Op basis van deze ervaring is een draaiboek opgesteld en een planning om in alle wijken aan de slag te gaan en in 2050 voor alle wijken een aardgasvrij alternatief te hebben. Om aan alle inwoners perspectief te bieden wordt in twee wijken per jaar een wijkaanpak opgestart. Daarnaast worden individuele bewoners bediend met het energieloket IkWilWatt en het Duurzaam Bouwloket. Vanaf medio 2021 is dankzij een doeluitkering gekoppeld aan de wijkselectie van Alandsbeek, voor 3 jaar 0,8 fte projectleider wijkaanpak beschikbaar. Om in dit proces door

Pagina 2

te groeien naar twee nieuwe wijkaanpakken per jaar is structureel 1,3 fte nodig, waarvan in 2023 nog 0,8 fte gedekt is uit genoemde doeluitkering. De ervaringen tot nu toe en de uitwerking daarvan in een draaiboek en planning zullen één op één terugkomen in het Actieprogramma. Thema bedrijven en thema duurzame mobiliteit Binnen de thema’s Bedrijven en Duurzame mobiliteit wordt eveneens voortgebouwd op de eerder opgedane ervaringen met het stimuleren van energiebesparing en zonne-energie op daken en het stimuleren van elektrisch vervoer. De inzet binnen deze thema’s wordt gecontinueerd. Indien het op te stellen Actieprogramma aanleiding geeft om andere accenten te leggen, kan dit naar verwachting binnen de nu gevraagde structurele begrotingsruimte. Innovatieve en grootschalige opwek en opslag binnen en buiten Leusden In het coalitieakkoord is besloten om niet langer in te zetten op grootschalige en industriële opwek van energie in het buitengebied. Dat leidt ertoe dat er binnen dit thema een inhoudelijke heroriëntatie plaats vindt. Hoe we deze heroriëntatie vorm kunnen geven en toch voortvarend verder kunnen met de energietransitie is de uitdaging op dit onderwerp. Daarbij is het belangrijk om de balans te vinden tussen het varen van onze eigen koers, maar ook de banden met de buurgemeente van de RES-regio en de provincie sterk te houden.

De verwachting is dat de inzet op opwek binnen en buiten Leusden minstens even groot zal zijn als de inzet voor de heroriëntatie. We houden daarom vast aan de inzet van 0,3 fte. Randvoorwaardelijke thema’s De kosten van formatie en uitvoering in de drie randvoorwaardelijke thema’s vallen voor het grootste deel onder de uitvoering in de inhoudelijke thema’s en zijn met uitzondering van de kosten voor monitoring niet apart in het CUP opgenomen.

Pagina 3