Vraag raads- en commissielid H. Sleven 13jun23 + Antwoord 20jun23

Vraag t.b.v. aanstaande commissievergadering Fysiek 20jun23 Join 2023-97 Vraag t.b.v. commissievergadering

Naam commissie: Fysiek Datum vergadering: 20 juni 2023

Afkomstig van

H. Sleven

Politieke groepering

Samen Verder

Datum binnenkomst vraag op raadsgriffie

13jun23

Portefeuillehouder

H. Wijers

Domein / Team

Ruimte/Ontwikkeling

raadsvragenboek+ onderwerp

2023-97 wijziging afvalinzameling per 1jan24

Concrete vragen

1) Uit de gehouden enquête blijkt dat 2/3e van de ondervraagden (zeer) tevreden is over huidige wijze van afvalinzameling in Leudal en het gevoerde afvalbeleid, dus inclusief het zelf wegbrengen van PMD afval. Tevens behoort Leudal met betrekking tot afvalscheiding bij de top van Nederland. Waarom dan de systematiek wijzigen? 2) In 2020 waren onze inwoners er nog voor om PMD zelf naar de milieuparkjes te brengen! Waar uit de gehouden enquête blijkt dat ze dat nu niet meer willen maar zouden kiezen voor ophalen huis aan huis eens in de 2 weken? 3) Uit de gehouden enquête blijkt wel dat onze inwoners “gratis” doorzichtige PMD zakken willen verkrijgen om PMD beter aan te kunnen bieden in de containers op de parkjes. 4) Bij het berekende tarief van de Afvalspiegel 2020 is Leudal veel goedkoper dan Maasgouw en Roerdalen? Waarom de systematiek dan wijzigen? (Blz. 10 van 24). 5) PMD ophalen wordt gezien als een extra service, blz. 19 van 24! Onze burgers vragen hier niet om.

Wat zijn de twee wekelijkse inzamelingskosten voor ophalen van PMD en waarom zijn die niet in de financiële cijfers van het raadsvoorstel verwerkt? 6) Wat zijn de kosten van het verstrekken van PMD zakken op jaarbasis? 7) De PMD containers zouden moeten worden vervangen , een kostenpost van € 700.000,--? Het is toch zo dat in onze kernen feitelijk overal ondergrondse containerparkjes zouden komen en dat er al op diverse plaatsen nieuwe ondergrondse containers zijn geplaatst. Deze grote vervangings- kostenpost komt dan ook enigszins bevreemdend over. Kunt u hier nadere tekst en uitleg over geven? Waar en op welke plaatsen deze nog moeten worden vervangen. Ook is het zo dat niet alle PMD containers overal tegelijk in 2024 worden vervangen, spreiding van deze

vervangingskosten zou dan ook logischer zijn geweest? Waarom was er bij het voorstel van 2021 geen of geen grote kostenpost voor vervanging van PMD containers opgenomen? 8) In 2022 is 1300 ton PMD ingezameld. Afkeur zou € 500.000,-- hebben betekend? U gaat ervan uit dat de totale PMD zou worden afgekeurd terwijl er maar circa 35% vervuiling inzat volgens Afvalspiegel? Is na-scheiding ook een optie ? Wat zijn daarvan de kosten? 9) Wat is het aanbestedingsvoordeel /nadeel bij gehouden aanbesteding ASL (Afval Samenwerking Limburg) ? Welke tarieven vloeien hieruit voort ? 10) Ook in Maasgouw en Roerdalen zien we ondanks de ophaaldienst PMD nog behoorlijke vervuiling in het PMD afval. Hoe denkt u dat dit in Leudal minder zal worden en wat betekent dit dan voor meerkosten van restafval als u dat op circa 15% inschat? Wij zien in Maasgouw een afname van vervuiling en in Roerdalen een lichte stijging. In 2022 zien wij in Leudal een forse toename met circa 21% dit zou ook een éénmalige uitschieter kunnen zijn en dat 2023 weer aanleunt tegen de cijfers van 2021 in Leudal.

Dan zou wijziging van de inzamelsystematiek niet nodig zijn? 11) In het vastgestelde afvalbeleid 2022 is aandacht gevraagd voor inzameling van incontinentie en luiermaterialen, hier is nog zeer weinig aandacht aanbesteed om de toen voorziene zaken te realiseren? Denkt u dit per 1-1-2024 wel te kunnen realiseren? 12) Is het mogelijk bij wijze van proef 1 jaar lang “gratis” doorzichtige PMD zakken ter beschikking te stellen en de burgers dit zelf naar de milieuparkjes te laten brengen? U komt daarmee beter tegemoet aan het eerder vastgestelde beleid wat PMD inzameling betreft? Ook een nog betere voorlichting helpt onze burgers! 13) Is straks nog wel een afvalcoach nodig als PMD huis aan huis zou worden opgehaald? 14) Er zijn gemeenten die kiezen ervoor om het PMD wekelijks huis aan huis op te halen, dit veroorzaakt bij onze inwoners dan in bergingen of elders minder PMD stankoverlast? Waarom kiest uw college dan hier niet voor? Inwoners gaan vaak wekelijks naar de wijkparkjes en PMD is een steeds grotere afvalstroom! 15) Er wordt een verband gelegd tussen dumpingen en PMD zakken in containers? Waarom? Kan het ook zijn dat de kosten van het restafval voor burgers per lediging zijn gestegen en daardoor meer dumpingen plaatsvinden bij met name containerparkjes? 16) Wat als blijkt dat de extra inzameling PMD niet kosten neutraal gaat verlopen?

Ambtelijk advies

Datum: 16 juni 2023 Advies: De vragen als volgt beantwoorden 1. Omdat de kwaliteit van het PMD niet voldoet en ook niet verbeterd kan worden met de huidige inzamelwijze. 2. De inzamelwijze heeft invloed op de kwaliteit van het PMD. Dit

blijkt uit het advies van zowel Nedvang als van de Afvalspiegel. 3. Uit de enquête blijkt dat 85% van de respondenten vindt dat de gemeente de inzamelmiddelen, waaronder PMD zakken, gratis moet verstrekken. 4. De genoemde pagina uit het onderzoek van de Afvalspiegel betreft de toen geldende tarieven op basis van de oude systematiek. De gemeente Leudal was vóór de invoering van de nieuwe systematiek goedkoper en is dat na de invoering nog steeds. De reden hiervan kan in diverse onderdelen zitten. Immers worden alle kosten gedeeld door het aantal aansluitingen om te komen tot een kostendekkend tarief. Denk aan aantal verwerkte kilo’s afval, opgehaald papier, kosten van medewerkers etc. Daarbij kan de raad de keuze maken om geen 100% kostendekkendheid van de tarieven te hanteren, waardoor het gemiddelde belastingtarief lager wordt. De conclusie kan dus niet worden getrokken dat door de andere manier van PMD inzamelen de andere twee gemeenten duurder zijn of Leudal juist goedkoper. 5. PMD ophalen aan huis is een inzamelwijze die een gemeente nodig heeft als de inzamelwijze van het restafval minder frequent wordt.

Dit stelt de Afvalspiegel op p19: ‘Vermindering van de capaciteit voor restafval in combinatie met het apart betalen vanaf lediging 1 en het verhogen van de service voor papier, PMD en GFTafval stimuleert huishoudens om zoveel herbruikbare afvalstromen te scheiden, maar ook om te voorkomen dat men afval produceert.’ De kosten van tweewekelijkse PMD huis-aan-huis inzameling komen terug in de begrotingswijziging die we in september van RD Maasland ontvangen. We wijzen erop dat we als gemeente de kwaliteit van het PMD moeten verbeteren. Als we de inzamelwijze niet wijzigen, weten we zeker dat het ons veel extra geld gaat kosten. 6. Zie antwoord op vraag 5. 7. Vervanging van de PMD containers was niet aan de orde in 2021 omdat de Maasland-gemeenten op advies van de Afvalspiegel PMD huis-aan-huis zouden gaan inzamelen. De raad heeft afwijkend daarop besloten. 8. Klopt. Omdat maximaal 15% vervuiling is toegestaan. Bij meer dan 15% vervuiling wordt de hele vracht afgekeurd, niet slechts het vervuilde gedeelte. Nascheiding is niet aan de orde, de Maasland-gemeenten hebben gekozen voor bronscheiding van PMD. 9. Het aanbestedingstraject voor de verwerking van rest- en gftafval loopt nog. Zodra de definitieve gunning een feit is, wordt de gemeenteraad hierover geïnformeerd. 10. In Maasgouw is de vervuiling aan het afnemen en is al bijna op de toegestane 15%.

Roerdalen zit daar ver onder omdat hier al jaren huis-aan-huis PMD wordt ingezameld. Het betreft een sorteeranalyse uit juni 2022. Leudal heeft eind 2022 zelf sorteeranalyses PMD laten uitvoeren: resultaat was een gemiddelde vervuiling van 37%. De vervuiling van 36% is dus geen eenmalige uitschieter. 11. Zoals reeds eerder aan de commissie Fysiek gemeld, is er momenteel en in de nabije toekomst geen verwerkingscapaciteit voor luiers. 12. Nee, we willen als gemeente geen risico lopen op afkeur door vast te houden aan een inzamelwijze die door Nedvang afgeraden wordt op basis van ervaringen in de rest van Nederland. 13. Nee, de afvalcoach is tijdelijk ingehuurd tot 1 november 2022 en had toegevoegde waarde bij de invoering van het nieuwe afvalbeleid. Dit betreft slechts een wijziging in de uitvoering van het beleid. 14. Leudal maakt deel uit van een gemeenschappelijke regeling. Het bestuur van RD Maasland heeft de frequentie van huis-aan-huis PMD

inzamelen op een keer in de twee weken bepaald. Het betreft immers schone verpakkingen. 15. De omschreven hypothese wordt niet door onderzoek of cijfers ondersteund. 16. De verwachting is dat de voorgestelde wijziging in PMD inzameling niet leidt tot hogere lasten. Besluit college of portefeuillehouder

Datum: 20 juni 2023 Besluit van (wie): college Besluit luidt: Akkoord