Raadsvoorstel

Raadsvoorstel Openbare Raadsvergadering CONCEPT Datum

9 november 2021

Onderwerp

Gemeentelijk Rioleringsplan 2022-2026 en Waterketenplan 2021-2025 De heer mr. R.M.J. Martens (wethouder)

Portefeuillehouder(s)

Agendapunt 4

Op basis van onderhavig voorstel wordt aan de raad voorgesteld de volgende besluiten te nemen 1. Vast te stellen het Gemeentelijk Riolerings Plan 2022-2026 2. Vast te stellen met het Water Keten Plan 2021-2025 3. In te stemmen met scenario B voor het bepalen van de rioolheffing en het verloop hiervan tijdens de planperiode 4. De investeringen vermeld in het GRP 2022-2026 opnemen in het Meerjaren Investeringsplan 2022-2025 Inhoudelijk voorstel Landelijk worden steeds hogere eisen en wettelijke verplichtingen opgelegd aan de waterbeheerder. Om aan die eisen en verplichtingen te voldoen werkt de gemeente Leudal op het gebied van de zorg voor de waterketen al enkele jaren samen in het samenwerkingsverband Waterpanel Noord. Deze samenwerking bestaat uit de gemeenten Beesel, Bergen, Echt-Susteren, Gennep, Horst aan de Maas, Leudal, Maasgouw, Mook en Middelaar, Nederweert, Peel en Maas, Roerdalen, Roermond, Venlo, Venray en Weert, de Waterschap Limburg, Waterschapsbedrijf Limburg en Waterleidingmaatschappij Limburg. Waterpanel Noord heeft gezamenlijk een Waterketenplan (WKP), een beleidsplan voor alle waterketenpartners) en 15 afzonderlijke Gemeentelijke Rioleringsplannen (GRP, voor de lokale keuzes) opgesteld. De samenhang van deze twee plannen wordt in onderstaande figuur weergegeven;

Het WKP verbindt de waterketenpartners door onder andere gezamenlijk onderzoeken uit te voeren en zoveel mogelijk van elkaars kennis en kunde gebruik te maken. In het GRP maken we als gemeente onze eigen lokale keuzes en stemmen we de rioolheffing af op het areaal wat wij in Leudal hebben. Waterketenplan Waterpanel Noord 2021-2025 In 2020 hebben we gezamenlijk dit Waterketenplan opgesteld. Het is een ambitiedocument met bijbehorende beleidsuitgangspunten en uitvoeringsprogramma op het gebied van duurzaam stedelijk waterbeheer in relatie met watersysteem, drinkwatervoorziening en ruimtelijke ordening voor de komende periode van vijf jaar. Kern van dit Waterketenplan zijn vier K’s: de drie K’s van het Bestuursakkoord Water van 2011 (kostenbesparing, kwaliteitsverhoging en kwetsbaarheids-vermindering) aangevuld met klantgerichtheid, dat we in Waterpanel Noord hoog in het vaandel hebben staan.

Datum Betreft Pagina

9 november 2021 Gemeentelijk Rioleringsplan 2022-2026 en Waterketenplan 2021-2025 2 van 4

In 2020 is onze richting bepaald met werksessies, rekening houdend met bestaande en in ontwikkeling zijnde beleidsdocumenten van bijvoorbeeld WL/WBL, WML, Provincie. Eerst fysiek, vanaf maart 2020 op afstand in verband met de COVID-19-maatregelen. In projectgroep overleggen en overleggen met alle deelnemers hebben we de inhoud en de teksten aangescherpt. Het resultaat is vastgelegd in het Waterketenplan Waterpanel Noord Het waterpanel Noord streeft naar een water- en klimaatbestendig Noord Limburg. Bij de vertaling van deze visie naar doelstellingen sluiten wij aan bij de richting die eerdere plannen is ingezet en vastgelegd in een aantal visies en beleidsdocumenten. De partners in de regio Waterpanel Noord hebben de wens om een aantal duidelijke prioriteiten te stellen voor de komende planperiode. Deze prioriteiten vormen de basis voor de acties en maatregelen uit het uitvoeringsprogramma. Uit de brede doelstellingen van Waterpanel Noord staan de volgende prioriteiten in het voorliggend waterketenplan: Gezonde, veilige en aantrekkelijke leefomgeving 1. Wij werken aan het verbeteren van de waterkwaliteit, zodat wij in 2027 kunnen voldoen aan de doelstellingen van de kaderrichtlijn water. 2. Wij passen de fysieke leefomgeving aan op het veranderende klimaat, zodat 20% van onze regio in 2027 klimaatbestendig en waterrobuust is ingericht.

Doorwerking kerninstrumenten Omgevingswet 3. Wij werken aan de implementatie van de Omgevingswet, zodat het (grond)watersysteem en de waterketen in 2027 op een goede manier zijn opgenomen in de kerninstrumenten van de Omgevingswet van de gemeenten en het waterschap. Continuïteit inzameling en verwerking van afvalwater (uitvoeringskracht) 4. Wij versterken de capaciteit voor het uitvoeren van onze watertaken 5. Wij verhogen de kwaliteit van de uitvoering en dienstverlening en voeren onze watertaken uit tegen de laagst mogelijke maatschappelijke kosten. De eerste twee prioriteiten richten zich op een gezonde en veilige fysieke leefomgeving in Noord Limburg. De andere prioriteiten richten zich op de doorwerking van de verschillende aspecten van de waterketen in de organisatie en de uitvoeringskracht om het afvalwater structureel op de meest doelmatige wijze in te zamelen, te transporteren en te verwerken. Gemeentelijk Rioleringsplan Leudal 2022-2026. In het GRP vertalen we de gezamenlijke ambities en speerpunten van het WKP naar de lokale situatie van Leudal. We geven aan waar we milieumaatregelen moeten nemen om de invloed van riool overstorten op oppervlaktewater zo veel mogelijk te beperken. We vertellen wat we nu “in de grond” hebben liggen en hoe we denken dat het systeem functioneert. We wijken in ons GRP af van de vervangingsstrategie die de Waterpanel Noord hanteert.

Uit rioolinspecties blijkt dat onze riolering in het algemeen in goede staat is. Uit de reguliere inspectierondes blijkt iedere keer dat de rioleringen beter zijn, dan volgens de levensduur zou moeten zijn. Derhalve worden de komende jaren onderzoeken verricht om te kijken of de investeringsvolumes zoals nu opgenomen in het GRP ook werkelijkheid worden in de toekomst. We houden er wel rekening mee in de meerjarenplanning, maar constateren dat onze lokale situatie aanleiding geeft om de komende jaren met een lager vervangingsbudget toch een goed rioolbeheer uit te kunnen voeren. Datzelfde geldt voor de levensduur van onze pompen en gemalen.

9 november 2021 Gemeentelijk Rioleringsplan 2022-2026 en Waterketenplan 2021-2025 3 van 4

Datum Betreft Pagina

Financiële paragraaf In het nieuwe GRP 2022-2026 is, evenals in het huidige GRP, sprake van “minder meerkosten” voor de gemeentelijke zorgplicht op het gebied van water. Ter vergelijking is in onderstaande tabel van de voorgaande GRP-en het kostendekkend rioolrechttarief weergegeven; GRP GRP 2008-2012 GRP 2013-2016 GRP 2017-2021

Tarief prijspeil 2021 € 330,€ 323,€ 282,51

Op basis van werkelijk inflatiepercentage Op basis van werkelijk inflatiepercentage

Om te komen tot het kostendekkend rioolrechttarief zijn in het GRP 3 scenario’s uitgewerkt. Deze scenario’s zijn hieronder weergegeven, met daarbij de heffing voor de komende jaren. Belangrijk te vermelden is dat investeringen die plaatsvinden vanaf 2032 zijn gemiddeld met een 10 jaar spreiding. Dit wil zeggen dat vanaf dat moment iedere 10 jaar eenzelfde investeringsbedrag berekend is. Dit is gedaan om piekinvesteringen in enkel jaren te voorkomen en gelijkmatige spreiding van de investeringen te creëren. Deze methodiek is tevens toegepast bij het huidige groen en wegen beheerplan. Voor de eerste 10 jaar zijn de investeringen concreter, waardoor is gekozen voor een middeling van 5 jaar. Scenario A -

Scenario A gaat uit van een kostendekkend tarief, dat over de gehele periode waarop het GRP is berekend (2022-2101) hetzelfde blijft. Hierbij zal de voorziening de komende jaren groeien tot een maximum van € 26.029.000 in het jaar 2054, waarna deze geleidelijk afneemt. De eerste jaren wordt in dit scenario gespaard om in een later stadium de hogere investeringen te dekken, zonder een directe stijging van het tarief. Het tarief in scenario A bedraagt € 355,24, wat neerkomt op een stijging van € 72,73 per 2022.

Scenario B -

In scenario B wordt uitgegaan van een tarief dat gedurende de looptijd van het nu voorliggende GRP niet stijgt en derhalve op € 282,51 blijft. Naar de toekomst toe worden verdere onderzoeken gedaan naar de levensduur van ons riool, mogelijke effecten zullen van invloed zijn op het GRP 2027-2031. Het tarief van € 282,51 zorgt voor een 100%

Extra optie -

kostendekkendheid. Als extra optie is gekeken wat het effect is van een eventuele incidentele storting in de voorziening op het tarief. Uit de berekening van Sweco blijkt dat een storting van € 500.000 een invloed heeft van € 0,20 op het tarief als dit over de gehele looptijd wordt meegenomen.

In Leudal werken we met de voorziening ten aanzien van de riolering. Het verschil tussen scenario A en B is het moment van stijgen van de tarieven. De extra optie kan als aanvulling op scenario A of B worden ingezet om eventuele kostenstijgingen voor de burger te verminderen. Voorgesteld wordt om te kiezen voor scenario B. Uit de reguliere inspectierondes blijkt iedere ronde dat de rioleringen beter zijn, dan volgens de levensduur de verwachting is. Derhalve worden de komende jaren onderzoeken verricht om te kijken of de investeringsvolumes zoals nu opgenomen in het GRP ook werkelijkheid worden in de toekomst. Door te kiezen voor scenario B is voor de komende jaren een kostendekkend tarief gegarandeerd, waarbij tevens oog is voor toekomstige investeringen en mogelijke stijgingen. Daarnaast komt hierbij de voorziening niet op een extreem hoog niveau zoals in scenario A. Er wordt nu dus niet bovenmatig gespaard voor de jaren 2050 en verder, door de huidige inwoners van Leudal. Tot slot wordt geadviseerd om een eventuele incidentele storting niet te doen. Een storting van € 500.000 heeft dermate weinig effect op het tarief, wat niet opweegt tegen de hoge incidentele kosten voor de gemeente. Indien het voorstel wordt gevolgd blijft het tarief voor de gehele periode van het GRP 2022-2026 € 282,51.

In het Meerjarig Investerings Programma 2022-2025 dienen de volgende investeringen uit het voorliggende GRP opgenomen te worden; Jaar

Investering riolering

Investeringen gemalen en BBB’s

Investering drukriolering/persleidingen

Milieumaatregelen

BRP maatregelen

2022 2023

€ 956.152 € 956.152

€ 78.881 € 78.881

€ 127.707 € 127.707

€ 12.500 € 12.500

€ 675.880 € 675.880

Datum Betreft Pagina

2024 2025

9 november 2021 Gemeentelijk Rioleringsplan 2022-2026 en Waterketenplan 2021-2025 4 van 4

€ 956.152 € 956.152

€ 78.881 € 78.881

€ 127.707 € 127.707

€ 12.500 € 12.500

€ 675.880 € 675.880

Communicatieparagraaf Na vaststelling, door de raad, van het GRP en WKP wordt dit gepubliceerd op de gemeentelijke website. Heythuysen, 28 september 2021 BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN LEUDAL, De gemeentesecretaris, De burgemeester,

mr. drs. J.J.Th.L. Geraedts

D.H. Schmalschläger