Presentatie Afval Grondstof

AFVAL EN GRONDSTOF Rekenkamer Leudal

Tegenstellingen • Bij afval betaalt de vervuiler

• Bij grondstoffen krijgt de eigenaar (de burger) een vergoeding

• Hoe wordt de vervuiler nu een eigenaar?

Afval en Circulariteit • Afval is veelal gezien als een logistiek vraagstuk, welke kostendekkend

moet zijn. Zo is het ook zichtbaar in de boekhouding van de gemeente Leudal. • Grondstoffen zijn onderdeel van een circulaire economie, die veelzijdig is.

Economie, psychologie, (eigendoms)rechten en meerdere wijze van kijken zorgen voor een breder perspectief. • Circulaire economie is een belangrijk onderdeel van de Omgevingsvisie van

de gemeente Leudal

Beïnvloedbare kosten en te creëren waarde • Bij afval loopt de sturing op de kosten feitelijk langs de logistieke en

bestuurlijke weg tussen de gemeente Leudal en RD Maasland, als belangrijkste uitvoerder. • Bij grondstoffen zijn veel meer “stakeholders” betrokken. Primair de

burgers en bedrijven die eigenaar zijn van de grondstoffen, doch die ze graag met een positieve waarde van de hand doen. • Het gat tussen de huidige kosten van afval en een minimum waarde van

grondstoffen dat door gedrag beïnvloed zou kunnen worden bedraagt 3.822k euro. Dat is ongeveer 100 euro per inwoner.

Bevindingen • Knelpunten

• Integrale aanpak

• Zelf de waarde toeëigenen in plaats van zelf de kosten en een ander de

baten • Vergroting van het domein van afval, zoals naar de bouw en van bedrijven

• Regionale organisatie van een Circulaire Economie

Conclusies • Van afval naar grondstof is een grote transformatie die in kleine stapjes

georganiseerd dient te worden. • Een belangrijk onderdeel is de transformatie van een logistieke naar een

economische of waarde benadering van afval/grondstof met daarbij een nieuwe institutionele inrichting op de schaal van een regio. • In dit waarde perspectief staat de klant (dus de burger!) centraal, omdat hij

of zij de belangrijkste schakel is om de waarde te realiseren. Organisaties zijn daar dienstbaar aan.

Aanbevelingen – Aan de slag met: • De Omgevingsvisie en de benadering van circulariteit in deze visie. Dit is je

hoofdkader voor beleid en de omgang met bijvoorbeeld RD Maasland. • Gebruik de instrumenten van de Omgevingswet om van afval en een

logistiek vraagstuk, een grondstof en economische uitdaging te maken. • Doorlopende transparantie in kosten en waarden, alsmede beïnvloedbare

kosten, zodat inzichtelijk wordt hoe de burger in Leudal ook een klant wordt, of hoe groot het gat nog is.

Nog meer aanbevelingen • Investeer in hoogwaardige vormen van verzamelen, ordenen en verwerken

van afval, zoals die uit de bouw. In ieder geval bij de burgers van Leudal. Doe dit zoveel als mogelijk ook regionaal, zodat schaalgrootte georganiseerd kan worden. • Stimuleer de vestiging van een Circulair Ambachtscentrum • Maak gebruik van kennis over gedragsverandering bij de inwoners van

Leudal, en betrek daarbij ook meerdere educatieve programma’s. • Verander de naam van RD Maasland in een eigentijdse circulaire naam!