Plan van aanpak gemeente Leudal 2024
Tekst van het document
Plan van aanpak gemeente Leudal
Realisatie taakstelling 2024
Inhoudsopgave
1.
Visie op opvang .................................................................................................................. 3
2.
Achtergrond Leudal ............................................................................................................ 3
3.
Wettelijk kader ................................................................................................................... 3
4.
Taakstelling 2024 ............................................................................................................... 3
5.
Interventieladder ............................................................................................................... 4
6.
Invulling van de opgave ..................................................................................................... 4 6.1. 6.2. 6.3. 6.4.
7.
Punten van zorg bij de realisatie ........................................................................................ 5 7.1. 7.2. 7.3. 7.4. 7.5. 7.6.
8.
Uitruil van doelgroepen binnen de spreidingswet .................................................... 4 Ontwikkeling woningbouw ................................................................................... 4 Afspraken met de woningcorporaties .................................................................... 5 Plaatsing van flexwoningen ................................................................................. 5
Geschiktheid woningen ....................................................................................... 5 Regelgeving Provincie en Rijk .............................................................................. 5 Draagvlak samenleving ....................................................................................... 5 Capaciteit gemeenten ......................................................................................... 6 Tussenvoorziening en doorstroomlocaties ............................................................. 6 Landelijke uitspraken.......................................................................................... 6
Tot slot ............................................................................................................................... 6
1.
Visie op opvang
De laatste jaren is er een enorme stroom vluchtelingen binnengekomen in Nederland. Zowel uit Oekraïne als uit andere delen van de wereld. Dit gaat gepaard met een toenemende vraag vanuit het Rijk om opvang en huisvesting te bieden. Dit is een vraag aan alle gemeenten in Nederland. Gezamenlijk dient deze opgave gerealiseerd te worden. Vluchtelingen worden opgevangen vanuit de maatschappelijke verantwoordelijkheid die wij hebben. Deze opvang dient zo humaan mogelijk te gebeuren. Daarbij is het belangrijk dat vluchtelingen met een verblijfsvergunning (statushouders) integreren in onze samenleving. Om deze integratie te versoepelen worden statushouders gehuisvest in reguliere woonwijken. Hierdoor wordt het contact tussen de huidige bewoners en statushouders bevorderd en daarmee de integratie vergemakkelijkt.
2.
Achtergrond Leudal
Gemeente Leudal bestaat uit 16 kernen, waarbij de grootste kern uit ongeveer 2130 huishoudens bestaat. Binnen de gemeente Leudal zijn 12,4 % van de woningen sociale huurwoningen, welke in bezit van de woningcorporaties zijn (1-1-23). 10 % van de woningen is in het bezit van particuliere verhuurders. Gemeente Leudal heeft momenteel voor de opvang van AMV-ers een kinderwoongroep met 10 plekken en een kleine wooneenheid met 8 plekken. Daarbij is er een AZC gevestigd in Baexem waar plek is voor de huisvesting van 600 asielzoekers. Ook heeft de gemeente een opvanglocatie voor Oekraïense vluchtelingen van 80 plekken.
3.
Wettelijk kader
Op grond van artikel 28 van de Huisvestingswet draagt het college van burgemeester en wethouders zorg voor de voorziening in de huisvesting van vergunninghouders in de gemeente overeenkomstig de voor de gemeente geldende taakstelling. Indien het College van burgemeester en wethouders geheel of gedeeltelijk nalaat uitvoering te geven aan de verplichtingen ingevolgde artikel 28 van de Huisvestingswet voorzien Gedeputeerde Staten zelf in de uitvoering namens het college van burgemeester en wethouders en ten laste van de gemeente. Dit op grond van artikel 124 van de Gemeentewet. Alvorens toepassing te geven aan deze bepaling plegen Gedeputeerde Staten overleg met het college van burgemeester en wethouders en stellen Gedeputeerde Staten aan het college van burgemeester en wethouders in elk geval een termijn waarbinnen zij alsnog zelf in de uitvoering kan voorzien.
4.
Taakstelling 2024
Onderstaande schema geeft de realisatie van de taakstelling 2024 weer voor de gemeente Leudal. Achterstand 1 januari 2024 Taakstelling eerste helft 2024
30 38
Totaal te plaatsen voor 1 juli 2024 Totaal geplaatst (peildatum 34-23)
68
Nog te plaatsen
57
Plaatsing staat gepland Totaal nog te plaatsen
15 42
11
De taakstelling voor de eerste helft van 2024 voor de gemeente Leudal is 38. Daarbij was er een achterstand van het jaar 2023 van 30. In totaal dienen er daarom voor 1 juli 2024 68 statushouders gehuisvest te worden. Er zijn 11 statushouders reeds gehuisvest (peildatum 3-4-24). De plaatsing van 15 statushouders staat nog gepland. Daarmee dient nog in de huisvesting te worden voorzien van 42 statushouders.
5.
Interventieladder
Gezien de achterstand in het behalen van de taakstelling, is de gemeente Leudal op trede 3 van de bestuurlijke interventieladder geplaatst. Dit besluit is per brief d.d. 26 maart 2024 medegedeeld aan de gemeente Leudal. Behorende bij de plaatsing op trede 3, dient een plan van aanpak aangeleverd te worden waarin de te nemen acties en termijnen worden vastgesteld. In overeenstemming met de provincie is de deadline van aanlevering van het plan vastgesteld op 23 april 2024.
6.
Invulling van de opgave
6.1.
Uitruil van doelgroepen binnen de spreidingswet
De spreidingswet, formele benaming ‘Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen, geeft gemeente een wettelijke taak in de opvang van asielzoekers. Het doel van de wet is te komen tot voldoende opvangplekken en een evenwichtigere verdeling van asielzoekers over provincies en gemeenten. Gemeente Leudal heeft al enige jaren een AZC te Baexem, met 600 plekken. De opgave voor Leudal vanuit de spreidingswet is 216 opvangplekken. Leudal heeft dus 384 meerplekken dan de opgave die gesteld is voor de gemeente. Alle gemeenten in Limburg zijn met elkaar in gesprek om de opgaven rondom asiel, statushouders en Oekraïners gezamenlijk op te pakken. Om deze drie opgaven als provincie te halen, geeft de spreidingswet de mogelijkheid aan gemeenten om afspraken te maken om de opvang van doelgroepen onderling uit te ruilen. Gemeente Leudal maakt onderdeel uit van de regionale regietafel Midden-Limburg. Het uitruilen van doelgroepen staat ook daar op de agenda. Omdat Leudal al voldoet aan de opgave voor de huisvesting van asielzoekers, zoals beschreven in de spreidingswet, zal worden ingestoken op de uitruil van de doelgroep statushouders. Dit ook op advies van de gedeputeerde, om met omliggende gemeenten in gesprek te gaan om tot een uitwisseling van verschillende opgaven te komen.
Uiterlijk 1 november 2024 wordt door de provinciale regietafel middels een provinciaal plan aan de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid aangegeven welke gemeenten hoeveel plekken gaan realiseren. Dan zal ook bekend zijn hoe de uitruil van doelgroepen wordt georganiseerd.
6.2.
Ontwikkeling woningbouw
Gemeente Leudal wilt geen nieuwe wijken of locaties realiseren waar alleen statushouders worden gehuisvest. Dit past namelijk niet binnen de visie, dat voor een optimale integratie in de samenleving zij gehuisvest dienen te worden in gemixte woonwijken. Gemeente Leudal is reeds bezig met woningbouwprojecten. Daarbij worden er ook woningen gebouwd welke geschikt zijn voor de huisvesting van statushouders. In het licht van de huidige problematiek rondom nieuwbouw, is de doorlooptijd voor het plaatsen van een woning lang. Het ontwikkelen van deze nieuwbouw is dan ook onderdeel van een meerjarenplan, voor het
realiseren van de taakstelling. Voor de realisatie van deze woningen rekenen wij ook op de steun en hulp van de provincie.
6.3.
Afspraken met de woningcorporaties
Met de werkzame woningcorporaties in de gemeente Leudal bestaat een nauwe samenwerking. Zo vinden er structureel voortgangsoverleggen plaats, en wordt er continue contact gezocht wanneer er een nieuwe woning vrijkomt in Leudal. In de prestatieafspraken tussen de gemeente en de woningcorporaties wordt jaarlijks een percentage opgenomen van het sociale woningaanbod dat moet worden toegewezen aan statushouders. Over de prestatieafspraken van 2025 zijn we momenteel in overleg om tot een hoger percentage te komen, dan wel andere oplossingen om meer statushouders te kunnen huisvesten. Er zijn verschillende doelgroepen die gebruik willen/moeten maken van het sociale woningaanbod binnen de gemeente. Denk aan zowel spoedzoekers als starters en statushouders. Om voor al deze doelgroepen het aanbod toegankelijk te houden, wordt er niet voor gekozen 100% van de sociale huurwoningen toe te wijzen aan statushouders.
6.4.
Plaatsing van flexwoningen
Op een terrein in Heibloem worden in de zomer van 2024 20 flexwoningen geplaatst. Deze woningen worden geplaatst voor een periode van 15 jaar. De woningen zijn van een woningcorporatie. De eerste twee jaar worden de woningen gehuurd door de gemeente voor de huisvesting van Oekraïense vluchtelingen. Na deze twee jaar, of indien een woning vrij komt gedurende deze twee jaar, vindt huisvesting plaats volgens de reguliere prestatieafspraken die de gemeente maakt met de woningcorporatie, waarbij er dus onder andere inwoners uit Heibloem en statushouders gehuisvest zullen worden.
7.
Punten van zorg bij de realisatie
7.1.
Geschiktheid woningen
Niet alle huizen die beschikbaar komen zijn geschikt voor het huisvesten van statushouders. Zo zijn er momenteel veel alleenstaanden gekoppeld aan de gemeente Leudal. Het aanbod van woningen voor alleenstaanden is echter zeer beperkt. Ook het huisvesten van grote gezinnen wordt bemoeilijkt door het beschikbare woningaanbod.
7.2.
Regelgeving Provincie en Rijk
Zonder een flexibele en praktische opstelling van het Rijk en de Provincie, is het niet mogelijk om de taakstelling te behalen. De huidige regelgeving bemoeilijkt het realiseren van projecten en woningbouw.
7.3.
Draagvlak samenleving
De krapte op de woningmarkt belemmert niet alleen de huisvesting van statushouders, het raakt ook andere doelgroepen binnen de gemeenten. Denk bijvoorbeeld aan starters, spoedzoekers, en andere woningzoekende. Als gemeente ben je verantwoordelijk voor het realiseren van geschikte huisvesting voor al je inwoners. Door de woningkrapte is het draagvlak onder de inwoners voor het huisvesten van statushouders merkbaar verminderd. Dit verminderde draagvlak draagt niet bij aan de integratie van een gehuisveste statushouder.
7.4.
Capaciteit gemeenten
Van gemeenten worden maximale inspanningen verwacht om de verschillende asielopgave te kunnen realiseren. Dit vergt veel van de ambtelijke capaciteit die gemeenten beschikbaar hebben. Daarnaast mogen de regulieren taken van een gemeenten niet blijven liggen.
7.5.
Tussenvoorziening en doorstroomlocaties
Vanuit het Rijk en de Provincie worden gemeenten gestimuleerd om tussenvoorzieningen en doorstroomlocaties te realiseren. Daarbij worden regelingen zoals de HAR gepromoot. Echter zonder voldoende aanbod van definitieve woningen, kan de doorstroom van statushouders uit dergelijke voorzieningen niet plaatsvinden.
7.6.
Landelijke uitspraken
In Den Haag wordt geregeld uitgesproken dat de instroom van vluchtelingen de komende jaren omlaag zal gaan. Op basis van deze uitspraak zijn we tijdelijke maatregelen aan het nemen om de huidige instroom op te vangen.
8.
Tot slot
Hiermee heeft de gemeente Leudal voldaan aan de opdracht van de Provincie, per brief d.d. 26 maart 2024, om een plan van aanpak aan te leveren. Op basis van dit plan kijken we met vertrouwen naar de toekomst, waarbij we ons gezamenlijk inzetten voor de opvang van vluchtelingen in Nederland. Het plan is op 23 april 2024 voorgelegd aan het college van B&W van de gemeente Leudal ter vaststelling.