E-mail Sander Bos Agendapunt 5 Programma Omgevingskwaltieit

From: Sent: To: Cc: Subject: Omgevingskwaltieit

Sander Bos Sun, 11 May 2025 19:22:12 +0000 Raadsgriffie John Lommen; Frank Simons; Bestuurs- en Managementondersteuning Leudal Commissievergadering Fysiek 13 mei Agendapunt 5 Programma

Beste Griffie, T.b.v. de stukken van de gemeenteraad behorende bij de Commissievergadering Fysiek van 13 mei aanstaande;Punt 5 Raadsvoorstel Programma Omgevingskwaliteit en kwaliteitsfonds Gemeenteraad van Leudal Kopie; College van B&W

Betreft: Inspraakreactie / Zienswijze NFO Raadsvoorstel Programma omgevingskwaliteit en kwalitietsfonds

Geachte leden van de gemeenteraad,

Namens de Nederlandse Fruittelers Organisatie (NFO) willen wij onze grote zorgen uitspreken over het recent gepubliceerde raadsvoorstel Programma omgevingskwaliteit. De manier waarop deze beleidsregels en besluitvorming in het college tot stand is gekomen en de gevolgen die dit voor de fruitteeltsector in Leudal heeft, zijn voor ons onaanvaardbaar. Fruittelers in Leudal zijn al generaties lang actief, als familiebedrijf en vormen al generaties het landschap, leveren betaalbaar en gezonde producten, ook voor lokale korte ketens en zijn sponsor van verschillende evenementen in de dorpen voor de leefbaarheid en niet te vergeten werkgelegenheid. Wij vragen u met klem om het voorgestelde beleid eerst te bespreken met de betrokken sectoren. Waarom? 1. Gebrek aan participatie en transparantie • De actualisatie van deze beleidsregel is zonder overleg of participatie met de sector tot stand gekomen. Dat vinden we zeer spijtig. • Wij zijn onaangenaam verrast door deze beleidsaanpassing. Er is geen voorafgaande consultatie geweest met betrokken agrarische partijen, ondanks de grote impact op hun bedrijfsvoering.

• Het coalitieakkoord spreekt juist dat er MET de sector moet worden gesproken en niet over. Ook het actiepunt uit het coalitieakkoord wordt hiermee geweld aangedaan 'Actiepunten: ·We ondersteunen agrarische ondernemers die willen innoveren en stimuleren natuur inclusieve landbouw'. Nu wordt juist verdiencapaciteit afgeroomd. 2. Onevenredige financiële last • De voorgestelde bijdrage van maximaal €45 per m² uitbreiding bouwvlak van het bouwvlak voor agrarische bedrijven vormt een onredelijke extra kostenpost. Dit is niet proportioneel ten opzichte van het verdienvermogen van fruittelers, waarvan het economisch model al onder zware druk staat door o.a. klimaatbeleid, strengere milieueisen en marktomstandigheden. • De bijdrage voor (bijvoorbeeld) de regenkappen staan in geen enkele verhouding tot de businesscase van de fruittelers die deze regenkappen inzetten • De regeling (zie tabel) mist onderbouwing voor de hoogte van deze bedragen. Er is geen degelijke kostengrondslag of evaluatie van proportionaliteit opgenomen in de toelichting van de regeling. • De opbrengsten voor de gemeente worden geïnvesteerd in groen en kwaliteit, terwijl de fruitteelt al investeert in agrarisch natuurbeheer, onder andere via de certificeringen als Planet Proof en BeterVoor. (Ter toelichting de tabel van de gemeente uit één van de bijlage behordende bij het raadsvoorstel)

3. Dubbele lasten door bestaande verplichtingen • Fruittelers voldoen reeds aan talrijke wensen en eisen omtrent landschappelijke inpassing, agrarisch natuurbeheer en initiatieven zoals bloemrijke randen en heggen. • De eis dat ook binnen het bestaande bouwvlak landschappelijke inpassing moet plaatsvinden, los van de kwaliteitsbijdrage, leidt tot dubbele verplichtingen zonder inhoudelijke afstemming. 4. Beperking van ondernemingsruimte

• De beleidsregel belemmert investeringen in innovatie en verduurzaming. Door eenzijdig kostenverhogende maatregelen op te leggen, zonder maatwerk of stimulans, wordt de ontwikkeling van duurzame en toekomstbestendige agrarische bedrijven ernstig geremd. • Waar het beleid rept over “maatwerk”, geeft de uitwerking in de nota daar weinig vertrouwen in. Er is geen heldere procedure of toetsingskader voor het hanteren van maatwerk, wat leidt tot onzekerheid en willekeur. • De TOV zoals hagelnetten lijken ook onder maatwerk te vallen. De trend is dat er meer hagelnetten worden ingezet in het (hard)fruit. Onder andere tegen hagel en zonnebrand. Zorgelijk dat hier onduidelijkheid over is ontstaan. 5. Onvoldoende stimulans voor ruimtelijke kwaliteit • De doelstelling van het beleid, verbetering van de omgevingskwaliteit, wordt naar ons oordeel niet bereikt met een generieke financiële bijdrage. Juist het stimuleren van vrijwillige kwaliteitsprojecten en samenwerking met de sector leidt tot betere resultaten. • Door investeringsruimte van ondernemers verder in te perken, worden feitelijk natuur en landschap niet gediend — integendeel, de bereidheid tot (het uitbreiden van) vrijwillige inzet neemt af. 6.

Onduidelijkheid • Voor teeltondersteunende voorzieningen buiten het bouwvlak geldt een niet-gespecificeerde maatwerkregeling, wat leidt tot rechtsonzekerheid voor ondernemers die afhankelijk zijn van dergelijke voorzieningen (bijvoorbeeld foliekappen, hagelnetten). (zie ook punt 4) Conclusie en verzoek Wij verzoeken u dringend: 1. Het raadsvoorstel in de huidige vorm niet vast te stellen en te herzien in samenspraak met de agrarische sector; Ga in Overleg! 2. Financieel te onderbouwen; De lasten in verhouding te brengen met het verdienvermogen van de sector; Liever nog de vrijwillige initiatieven voor kwaliteitsverbetering stimuleren en versterken in plaats van afdwingbare betalingen te stimuleren. De sector wil graag blijven bijdragen aan een aantrekkelijk en leefbaar buitengebied. Dat kan alleen als het beleid ondernemers de ruimte geeft om te investeren in zowel hun bedrijf als het landschap. Het voorliggende voorstel werkt dit doel tegen. We zijn graag bereid mee te werken aan een werkbezoek aan fruittelers om een en ander toe te lichten. De Koninklijke Nederlandse Fruittelers Organisatie (NFO) is al meer dan 125 jaar actief met kennisdeling en belangenbehartiging voor- en door de Nederlandse Fruitteler. Vragen? Neem contact op met Sander Bos via sbos@nfofruit.nl

Hoogachtend, Namens Thomas Broex, Voorzitter NFO Kring Limburg,

Sander Bos Nederlandse Fruittelers Organisatie (NFO) Adjunct-Directeur

Louis Pasteurlaan 6 2719 EE Zoetermeer M + 31 6 500 551 57 E: sbos@nfofruit.nl W: www.nfofruit.nl