Document · PDF

Duurzaam evenwicht in het sociaal domein (achtergrondinfo)

Commissievergadering Sociaal 23 mei 2022, gemeente LeudalBij agendapunt: Overdrachtsdocument Sociaal Domein6.146 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

DUURZAAM EVENWICHT IN HET SOCIAAL DOMEIN

06 oktober 2020

INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding 2. Maatregelen 3. Financiële vertaling van de maatregelen 3.1. Risico’s 4. Monitoring 5. Planning 6. Organisatie 7. Randvoorwaarden

Bijlagen 1. Overall Planning 2. Maatregelen

1. Inleiding De gemeente Leudal wordt geconfronteerd met aanzienlijke tekorten in het sociaal domein die bij ongewijzigd beleid verder zullen oplopen. Tekorten worden hierbij gedefinieerd als negatieve afwijkingen (overschrijdingen) van de programmabegroting. De tekorten manifesteren zich met name op het gebied van de jeugdzorg maar inmiddels ook op het gebied van de Wmo. Om inzicht te krijgen in de mogelijkheden om deze tekorten terug te dringen, heeft Twijnstra Gudde Interim Management (TGIM) in de periode juni-juli 2020 een quick scan uitgevoerd met als doel de gemeente Leudal inzicht te geven in waar, waarmee en wanneer de financiële doelstellingen in het sociaal domein gerealiseerd kunnen worden met behoud van passende zorg en ondersteuning voor haar inwoners. Uit de quick scan is gebleken dat bij ongewijzigd beleid de tekorten in het sociaal domein oplopen van ca. 2.3 miljoen in 2020 tot ca. 3.4 miljoen in 2022. Eén van de aanbevelingen uit de quick scan is om een integraal plan van aanpak op te stellen. In dit plan van aanpak worden alle maatregelen die worden genomen om de financiële opgave op te lossen, gebundeld en met elkaar in verband gebracht. De sturing op dit plan van aanpak geschiedt door een multidisciplinair Kernteam. Voor u ligt het beknopte integrale plan van aanpak, dat bestaat uit de volgende onderdelen: 

    

Maatregelen die moeten worden uitgevoerd om een bijdrage te leveren aan het oplossen van de financiële opgave (hoofdstuk 2). Maatregelen kunnen betrekking hebben op het de toegang tot maatwerkvoorzieningen en het integrale sociaal domein (wettelijke taken Wmo 2015, Jeugdwet en Participatiewet, alsmede flankerend beleid, regelingen en voorzieningen). Financiële vertaling van de maatregelen (hoofdstuk 3). Monitoring van de voortgang (hoofdstuk 4). Planning (hoofdstuk 5). Projectorganisatie (hoofdstuk 6). Randvoorwaarden voor de uitvoering van het project (hoofdstuk 7).

Het plan van aanpak is wellicht anders van opzet dan u bent gewend. Het is ‘sober’ in zijn opzet maar gericht op effectiviteit en resultaat. Maatregelen worden niet uitgeschreven in omvangrijke deelplannen maar in zogenoemde projectbladen met de meest relevante gegevens om te kunnen sturen. Indien dit in het kader van een adequate sturing noodzakelijk is, worden deze projectbladen nader uitgewerkt.

2. Maatregelen Alle maatregelen zijn erop gericht om de transformatie in het sociaal domein te realiseren zoals is beschreven in het Regionaal Beleidsplan Sociaal domein 2020-2023 (zie kader) en het daarvan afgeleide uitvoeringsplan sociaal domein. Visie sociaal domein Samen aan de slag met talent: iedereen telt mee, doet mee en draagt bij naar eigen vermogen. Het vitaal houden van onze samenleving is cruciaal voor het bouwen aan een solide toekomst voor onze inwoners. Het sociaal domein ondergaat een grote verandering: van een verzorgingsstaat (voor iemand zorgen) naar een samenleving waarin mensen mee kunnen doen (zelf- en samenredzaamheid). Deze samenleving is erop gericht zoveel mogelijk de eigen mogelijkheden van inwoners en hun gemeenschap te benutten en te bevorderen. We streven naar een situatie waarin de samenleving als geheel en mensen individueel keuzes maken die bijdragen aan hun gelukkig, gezond, veilig en participerend bestaan. Hiervoor is een gemeenschap die een stevig sociaal fundament biedt cruciaal. Dit betekent dat inwoners naar elkaar omkijken en dat mensen terug kunnen vallen op een eigen netwerk of professionele ondersteuning. Dit vraagt zelfredzame inwoners die zelf en samen verantwoordelijkheid nemen voor hun leven en de regie nemen om eventuele problemen zelf op te lossen.

De overheid is erop gericht om (vanuit vertrouwen) inwoners daartoe in staat te stellen. Het is realiteit dat niet iedereen op elk moment in staat is zelfredzaam te zijn, gebruik te maken van zijn eigen mogelijkheden en om hulp te vragen als dat nodig is. Dit betekent dat we actief kwetsbare inwoners benaderen en ondersteunen. De inwoner kan erop vertrouwen dat de gemeente voorziet in deze ondersteuning. Bij ondersteuningsvragen is het perspectief en het talent van de inwoner, en ook van maatschappelijke organisaties. het uitgangspunt. De maatregelen zijn tot stand gekomen met inachtneming van de aanbevelingen Jeugdhulp van de Visitatiecommissie sociaal domein (hoofdstuk 5 van de rapportage). De rapportage van de Visitatiecommissie sociaal domein vindt u bijgevoegd. De belangrijkste aanbevelingen van de Visitatiecommissie zijn: A. interveniëren op de toegang, rekening houdend met de historische verwevenheid tussen aanbieders, scholen en verwijzers en B. organiseer daadkrachtig/zakelijk opdrachtgeverschap en een strakkere sturing vanuit contractmanagement. De maatregelen zijn uitgewerkt in beknopte projectbladen: korte beschrijvingen van activiteiten die moeten worden genomen om de beoogde bijdrage aan de financiële opgave te kunnen leveren.

Deze projectbladen zijn geclusterd in een de volgende categorieën: a) Toegang: de toegang (regionaal en lokaal) voor maatwerkvoorzieningen. b) Maatwerkvoorzieningen. c) Contractering/verwerving van maatwerkvoorzieningen inclusief CLM (Contract en leveranciersmanagement): de wijze waarop de contracten met aanbieders tot stand komen en de wijze waarop het contract- en leveranciersmanagement wordt ingevuld. Het doel is kosten te (kunnen) beheersen en sturen op resultaten die zijn afgesproken (binnen de vastgestelde financiële kaders). De contractering/verwerving bestaat uit 4 elementen die 4

onlosmakelijk met elkaar zijn verbonden: Toegang, Bekostiging, Leveranciersmanagement en Contracten. Hieronder ziet u per maatregel de verwachte opbrengst: Nummer

Maatregel 2021 € 130.000 € 140.000 € 100.000

a 1. a 2. b1. b 2.

Opbrengst (€ 1.000) 2022 2023 € 180.000 € 180.000 € 190.000 € 190.000 € 150.000 € 150.000

2024 € 180.000 € 190.000 € 150.000

0-meting Toegang Jeugd * 0-meting Toegang Wmo 0-meting woningaanpassingen Zero Tolerance vestiging nieuwe aanbieders b 3. Samenwerking jeugdhulp€ 50.000 € 50.000 € 50.000 € 50.000 onderwijs * b 4. Praktijkondersteuners huisarts € 90.000 € 110.000 € 110.000 € 110.000 (POH) * b 5. Lokale behandelteams* € 60.000 b 6. Inzetten ‘eigen’ jobcoach € 50.000 € 96.000 € 96.000 € 96.000 b 7. Brede inzet medewerker WSP € 50.000 € 96.000 € 96.000 € 96.000 B8. Inzetten arbeidsgerichte € 20.000 € 45.600 € 45.600 € 45.600 dienstverlening c 1. Verwervingsstrategie * € 1.180.000 € 2.225.000 € 2.225.000 Totaal € 690.000 € 2.097.600 € 3.142.600 € 3.142.600 *deze maatregelen zijn tot stand gekomen met inachtneming van de aanbevelingen van de Visitatiecommissie Sociaal Domein. Deze maatregelen vindt u gedetailleerd per maatregel in bijlage 2 conform onderstaand model. NAAM MAATREGEL Planning Financieel effect

Datum Naam eigenaar

2-okt.-20

Startdatum: Einddatum: Financieel volume : Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd : Beleidsveronderstelling

Maatregel

Beschrijving activiteiten

Relatie met andere maatregelen

Stand van zaken

3. Financiële vertaling van de maatregelen Eén van de resultaten van de quick scan was een integraal inzicht in de financiële opgave in het sociaal domein voor de komende periode. Dit inzicht was mede de basis voor het formuleren van de maatregelen die moeten worden genomen. Op basis van onze huidige inzichten is een zo nauwkeurig mogelijke inschatting gemaakt van de mogelijke opbrengsten die kunnen worden gerealiseerd. Opbrengsten worden in dit kader gedefinieerd als vermindering van uitgaven. Uiteindelijk resulteert dit in de prognose in tabel 1. voor het oplossen van de financiële opgave in het sociaal domein. Deze prognose is ook als uitgangspunt genomen voor de opgave die in dit plan van aanpak is uitgewerkt.

Realisatie 2018

Taakveld 6.3 Inkomensregelingen

Realisatie 2019

Begroting 2020

Rarap Mutaties 2020

Nieuwe prognose 2020

Oude begroting 2021

kadernota 2021

Nieuwe Oude prognose 2021 begroting 2022

kadernota 2021

Nieuwe prognose 2022

Nieuwe prognose 2023

Nieuwe prognose 2024

207.056

-43.059

543.956

-275.000

268.956

-62.294

Taakveld 6.4 + 6.5 Begeleide & arbeidsparticipatie

4.306.000

3.878.389

3.893.706

3.802.241

3.679.465

3.498.169

3.448.848

Taakveld 6.6 Maatwerkvoorziening WMO + collectief vervoer

1.357.096

1.607.035

1.381.914

345.000

1.726.914

1.390.567

320.000

1.710.567

1.401.190

250.000

1.651.190

1.663.323

Taakveld 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ incl.index

5.018.868

5.887.721

4.841.127

370.000

5.681.838

4.844.277

370.000

5.907.598

4.844.277

370.000

5.907.598

Taakveld 6.72 Maatwerkdienstverlening 18- + CJG incl.index

8.801.558

11.576.670

10.103.672

1.215.684

11.525.319

9.779.606

1.481.976

11.913.398

8.779.606

1.481.976

10.913.398

736.308

794.999

949.832

-74.821

870.309

934.385

-81.976

900.096

934.385

-81.976

900.096

19.576.629 2.020.000

Taakveld 6.82 Geëscaleerde zorg 18- incl.index

Totaal inclusief indexering*)

22.989.453

22.820.290

22.770.969

Tekorten begroting incl. taakstelling t.o.v. nieuwe prognose

20.426.886 23.701.755

21.714.207 1.580.863

23.967.042 20.688.782 2.090.000 24.171.606 -2.275.437

-3.482.824

-3.412.824

-3.243.661

-3.194.340

Bijdrage maatregelen aan financiële opgave Transitie kosten Resterend tekort na bijdrage aan financiële opgave incl. taakstellingen

0 -80.000 -2.355.437

688.805 -200.000 -2.994.019

2.094.767

3.142.022

-1.318.057

-101.639

-52.318

Tabel 1. Prognose van de bijdragen aan het oplossen van de financiële opgave. In tabel 1. is inzichtelijk gemaakt in welke tijdshorizon bijdragen worden geleverd aan het oplossen van de financiële opgave. Op hoofdlijnen wordt in de periode 2020-2023 de aandacht gericht op de volgende activiteiten en de direct hieraan gerelateerde opbrengsten:  2020: de periode september-december wordt gebruikt om de organisatie (lokaal en regionaal), de processen en de noodzakelijke informatievoorziening ‘op orde en in stelling’ te brengen.  2021: met name door stringent te sturen op, en door de toegang wordt een effect van 10% gerealiseerd met een prijseffect van 50%.  2022: in aanvulling op de opbrengsten van 2021 worden ook de resultaten zichtbaar van de beoogde gewijzigde inkoopmethodiek en een strak en zakelijk CLM.  2023: het maximale effect wordt bereikt nadat in 2022 is overgegaan op nieuwe inkoopmethodieken. 3.1. Risico’s De cijfers in tabel 1. zijn gebaseerd op de vigerende programmabegroting, Rarap en de indexeringen die ten tijde van het opstellen van dit plan van aanpak bekend waren. Hierbij dient voor de volledigheid opgemerkt te worden dat er ook risico’s zijn geïdentificeerd die direct dan wel indirect van invloed zijn op deze cijfers: 



Voor wat betreft HbH (hulp bij het huishouden) zien we landelijk een sterk stijgende trend als gevolg van het abonnementstarief1. Deze trend is ‘beperkt’ in de Rarap verwerkt en ook lijken de indexatiecijfers voor 2020 en verder minder in de cijfers te zijn verwerkt dan de CAO-afspraken die zijn gemaakt. In de uitgaven Jeugdhulp zien we een afvlakking en op sommige onderdelen zelfs een lichte daling van de kosten ten opzichte van 2019 (basis van de Rarap). Dit zou kunnen wijzen op

1 De aanzuigende werking van het abonnementstarief lijkt zich ook op het gebied van woningaanpassingen te

hebben voorgedaan.



een positief effect voor 2020, maar omdat wij deze afvlakking nog niet adequaat kunnen duiden zijn wij hiermee voorzichtig. Het is belangrijk om de afvlakking van een onderbouwde c.q. aannemelijke duiding te voorzien. Is hier bijvoorbeeld sprake van een incidenteel of structureel effect en wat is de invloed van de coronacrisis op deze afvlakking (positief dan wel negatief)? Indien we de afvlakking kunnen duiden, kunnen de eventuele effecten hiervan ook financieel zichtbaar worden gemaakt. In de cijfers in tabel 1. zijn voor 2020 en verder nog niet de geactualiseerde middelen (positief of negatief) van het ‘Budget gebundelde uitkeringen’ (BUIG gelden) opgenomen vanwege het volatiele en moeilijk voorspelbare karakter van deze gelden. Voor 2020 leveren de BUIG gelden een positieve bijdrage aan de financiële opgave van het sociaal domein. De coronacrisis zal voor 20202 en zeker ook nog 2021 een aanzienlijk effect hebben op de cijfers van Participatie, Wmo en Jeugdhulp. Het is echter bijzonder moeilijk in te schatten wat het financiële effect zal zijn.

4. Monitoring Om te kunnen monitoren of de maatregelen die worden genomen ook tot het gewenste effect leiden, wordt een ‘Rapportage Duurzaam Evenwicht Sociaal Domein’ ontwikkeld. Het is een rapportage die op operationeel niveau inzicht geeft in de mate waarin maatregelen bijdragen aan het oplossen van de financiële opgave. Op basis van deze rapportage kan vanuit het project worden gestuurd op de voortgang van de uitvoering van de maatregelen, kunnen eventueel nieuwe maatregelen worden gedefinieerd of maatregelen die niet het gewenste effect opleveren worden beëindigd. Op basis van de ‘Rapportage Duurzaam Evenwicht Sociaal Domein’ wordt ook het bestuur, college en raad, periodiek (per kwartaal) geïnformeerd. De informatie wordt hierbij te allen tijde afgestemd op de informatiebehoefte van de ontvanger; deze dient die informatie te ontvangen die noodzakelijk is om zijn verantwoordelijkheid te kunnen dragen. Uiteindelijk dienen de activiteiten die nu in het kader van dit project worden ontwikkeld, te worden geïmplementeerd en geborgd in de staande organisatie. Een organisatie die periodiek alle activiteiten van een planningscyclus doorloopt (plando-check-act) en op basis van deze activiteiten ‘in control’ is. De rapportage zal gedurende de uitvoering verder worden ‘gevuld’.

In eerste instantie zal de rapportage zich met name richten op de instroom van ondersteuningsvragen in de Toegang (zowel lokaal als regionaal) en wordt de verdere procesgang van deze ondersteuningsvragen gemonitord: terugverwijzing naar voorliggend veld of eigen sociaal netwerk, doorverwijzing naar maatwerkvoorziening, intensiteit van een geïndiceerd traject of andere maatwerkvoorziening etc. Ook de financiële realisatie van maatwerkvoorzieningen wordt stringent gemonitord om te bezien of de maatregelen die worden voorzien in de Toegang, na verloop van tijd, het gewenste financiële effect opleveren. Daarna zal de Rapportage verder worden uitgebreid met gegevens over verwijzers, resultaten van regie voeren op complexe casussen, resultaten van de inzet van een praktijkondersteuner huisartsen (Poh) etc.

2 In dit kader is bijvoorbeeld nog niet duidelijk wat het financiële effect zal zijn van de door het rijk aangegeven

‘garantieomzetten’.

5. Planning In paragraaf 3. is een eerste globale doorkijk gegeven van de masterplanning. Voor iedere maatregel is een meer gedetailleerde planning opgesteld. Deze planningen resulteren uiteindelijk in een overall planning van alle maatregelen die periodiek wordt geactualiseerd. De overall planning is opgenomen als bijlage 1 van dit plan van aanpak.

6. Organisatie Voor de opgave die is gedefinieerd, is een projectorganisatie ingericht. De doelstelling die door deze projectorganisatie moet worden gerealiseerd, is als volgt gedefinieerd: het duurzaam bieden van passende zorg en ondersteuning binnen vastgestelde financiële kaders. Om deze doelstelling te realiseren is een slanke projectorganisatie ingericht (zie figuur 1). Figuur 1. Schematische weergave van de projectorganisatie ‘Duurzaam Financieel Evenwicht Sociaal Domein’.

Toelichting op figuur 1. De Portefeuillehouder is namens het college bestuurlijk opdrachtgever van het project. Om voldoende bestuurlijke aanhaking bij en sturing op het project te borgen is een bestuurlijke stuurgroep geformeerd die bestaat uit de Portefeuillehouders Sociaal Domein en Financiën en de Algemeen directeur. De Projectmanager en een externe adviseur zijn agenda lid en fungeren als linking pin naar de projectgroep. Het Afdelingshoofd Samenleving is als Projectmanager eindverantwoordelijk voor de uitvoering en de resultaten van het project. Hij is in deze rol ook voorzitter van een Kernteam dat multidisciplinair 8

is samengesteld uit medewerkers uit de disciplines beleid, uitvoering en financiën. Het Kernteam stuurt de uitvoering, monitoring en analyse van de resultaten van alle maatregelen aan. Uit figuur 1 blijkt dat alle maatregelen die worden gedefinieerd niet alleen een lokale impact hebben maar vaak in regionaal verband moeten worden afgestemd en uitgevoerd. Om effectief en efficiënt met deze ‘complexe governance’ te kunnen omgaan, is een slanke projectorganisatie met korte communicatielijnen en een directe relatie naar regionale samenwerkingsverbanden ingericht. De rapportage vanuit het project wordt verzorgd door de Projectmanager aan de Algemeen Directeur die op zijn beurt rapporteert aan het college. Het college verzorgt de periodieke voortgangsrapportages aan de raad. De bestuurlijke stuurgroep wordt 2 wekelijks geïnformeerd over de voortgang van de uitvoering van het project door de Projectmanager. Door deze kort-cyclische rapportagemomenten kan er, indien noodzakelijk, ook tijdig vanuit bestuurlijk perspectief worden bijgestuurd.

7. Randvoorwaarden voor het project Om het project te kunnen uitvoeren binnen de planning, en de beoogde (financiële) effecten te kunnen bereiken, dienen de volgende randvoorwaarden te worden ingevuld:  Er wordt vanuit de gemeente Leudal nadrukkelijk geïnvesteerd in de relatie met de regiogemeenten (Weert en Nederweert) en andere betrokken partners om te komen tot een gezamenlijke doorontwikkeling van de Toegang en de contractering/verwerving van maatwerkvoorzieningen Jeugd en Wmo. Hierbij dient nadrukkelijk náást de inhoudelijke doorontwikkeling (transformatie) ook aandacht te worden besteed aan de financiële aspecten (bijdrage aan oplossing van de financiële opgave).  De uitvoering van het project ‘Duurzaam Financieel Evenwicht Sociaal Domein’ dient absoluut prioriteit te krijgen en te houden, zowel bestuurlijk als ambtelijk. Vanuit de ambtelijke organisatie dient adequate capaciteit (kwaliteit en kwantiteit) vrij te worden gemaakt voor de uitvoering van het project. Dit geldt zowel voor de deelnemers aan het Kernteam, als voor medewerkers in regionale werkgroepen, als voor medewerkers die uitvoering moeten geven aan de gedefinieerde maatregelen.  Voor het Kernteam dient een transitiebudget te worden vrijgemaakt van € 280.000: € 80.000 in 2020 en € 200.000 in 2021.

Bijlage 1. Overall Planning van het Plan van aanpak ‘Duurzaam Evenwicht Sociaal Domein’. Bijlage 2. Maatregelen

Bijlage 2 Maatregelen

2021

2020 September

Randvoorwaarden

Inrichten van de projectorganisatie 'Duurzaam Financieel Evenwicht Sociaal Domein' Bespreken van de resultaten van de quick scan (lokaal en regionaal).

Oktober

√ √

Opstellen van een integraal plan van aanpak (samenhangend stelsel maatregelen).

√

Inrichten monitoringsysteem (stuurinstrument) met overzichtelijke rapportages. Transitiebudget 2020 en 2021

Toegang

Maatwerkvoorzieningen

√ √

√

Uitvoeren van een objectieve 0-meting Jeugd om vast te stellen of de uitvoering plaatsvindt conform het vastgestelde beleid (beleidskaders) en of er ruimte is ten opzichte van wettelijk noodzakelijke/passende zorg en ondersteuning (besparingspotentieel).

√

Woningaanpassingen: door het uitvoeren van de 0-meting bij de Toegang Wmo wordt inzicht verkregen in de mogelijkheden om het toetsingskader voor ondersteuningsvragen voor woningaanpassingen aan te scherpen (stringenter toetsingskader). Verder worden de mogelijkheden onderzocht van het inzetten van bouwkundig - en ergonomisch advies bij het beoordelen van ondersteuningsvragen voor woningaanpassingen.

√

Verbeteren van de aansluiting tussen het CJG en specialistische maatwerkvoorzieningen door het inschakelen van een lokaal behandelteam.

√

Verbeteren aansluiting en samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp (maatwerkvoorzieningen): maatregel gericht op vermindering van de inzet van jeugdzorg en bekostiging vanuit het verantwoordelijke stelsel.

√

Ontmoedigen vestiging nieuwe aanbieders (zero tolerance): we zien steeds meer aanvragen of uitbreiding van zorgaanbod in Leudal (Jeugd en Wmo inclusief verblijfsvoorzieningen). Aangezien we al te maken hebben met een overschot zullen we hier, binnen onze wettelijke mogelijkheden, een ontmoedigingsbeleid op voeren indien er niet sprake is van een aantoonbare lancune in het zorglandschap die met deze voorziening wordt ingevuld.

√

Inzet praktijkondersteuners huisarts (POH): door het plaatsen van praktijkondersteuners bij de huisartsen worden (op basis van landelijke onderzoeken) 30% minder verwijzingen naar gespecialiseerde voorzieningen gedaan. Doel is niet aleen minder maar ook meer juiste verwijzingen (matched care).

√

Uitvoeren van een objectieve 0-meting Wmo om vast te stellen of de uitvoering plaatsvindt conform het vastgestelde beleid (beleidskaders) en of er ruimte is ten opzichte van wettelijk noodzakelijke/passende zorg en ondersteuning (besparingspotentieel).

Brede inzet medewerker WSP: door het intensief leggen van contacten met (potentiële) werkgevers worden meer mensen met een uitkering bij werkgevers geplaatst. Inzetten 'eigen' jobcoach: door het inzetten van een 'eigen' jobcoach (intensief casemanagement) die zich specifiek richt op het begeleiden van jongeren uit het (voortgezet) speciaal onderwijs of uit een uitkeringssituatie wordt de kans op een betaalde baan voor deze jongeren vergroot.

Verwervingsstrategie

Inzetten van arbeidsgerichte dienstverlening Op basis van een strategische inkoopvisie die onder andere is gebaseerd op beheersing van kosten, samenwerking tussen aanbieders en gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de financiële opgave (gemeenten en aanbieders) worden voor de periode vanaf 1 januari 2022 nieuwe contracten opgesteld met zorgaanbieders jeugd (inclusief implementatie). Om de resultaten beoogde (inhoudelijke en financiële) te bereiken, dient het integrale ketenproces met de 4 kernelementen (Toegang, Bekostiging, Leveranciersmanagement en Contracten) optimaal te worden heringericht. Er is dus nadrukkelijk een relatie met de maatregelen die betrekking hebben op de Toegang (onder andere 0-meting Toegang, POH).

November

December

Januari-Juni

Juli-December

2022 Januari-Juni

Juli-December

2023 Januari-Juni

Juli-December

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

a1. 0-meting Toegang Jeugd Planning Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume : Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd : Beleidsveronderstelling

Beschrijving activiteiten Maatregel

Relatie met andere maatregelen

Stand van zaken

Datum Naam eigenaar 12-okt-20 31-dec-20

6-okt-20 CJG / beleidsmedewerker Jeugd

Voorlopige inschatting (voor 0-meting): € 180 .000 2020 geen opbrengsten, 2021 € 130.000 vanaf 2022 € 180.000 structureel Op dit moment lijkt de Toegang tot maatwerkvoorzieningen Jeugd 'ruim' te indiceren. Door het uitvoeren van een objectieve en onafhankelijke 0-meting wordt deze veronderstelling getoetst en wordt gedetailleerd inzichtelijk gemaakt welk besparingspotentieel haalbaar (reëel) is. In het kader van de 0-meting worden 40 Jeugd-dossiers getoetst. Voor deze Jeugd-dossiers is geen verhouding ZIN-PGB vastgesteld. Na de 0-meting wordt een rapportage opgesteld en de resultaten van de 0-meting worden gepresenteerd. De producten die worden opgeleverd zijn een analyse van de wijze waarop het toetsingskader door medewerkers wordt toegepast bij het beoordelen van ondersteuningsvragen, alsmede een advies ten aanzien van de toetsingskaders die door de gemeente Leudal worden gehanteerd (mogelijke ruimte ten opzichte van wettelijk noodzakelijke/passende zorg en ondersteuning). Op basis van de 0-meting kan een inschatting worden gemaakt van het toekomstige besparingspotentieel. De 0-meting heeft directe en indirecte relaties met vrijwel alle andere maatregelen omdat de Toegang een groot gedeelte bepaalt van het gebruik aan maatwerkvoorzieningen (indicaties).

Ook is de Toegang een draaiknop in het terugverwijzen van ondersteuningsvragen die in het voorliggende veld kunnen en moeten worden opgepakt, alsmede in het tijdig afschalen van maatwerkvoorzieningen die ook door lichtere vormen kunnen worden vervangen (onder andere door regievoeren op complexe casussen). Zodra de nieuwe verwervingsstrategie met ingang van 1 januari 2022 is geïmplementeerd zal ook de Toegang een belangrijke rol spelen bij het behalen van die doelstellingen.

Alle voorbereidingen worden getroffen voor een effectieve en efficiënte uitvoering van de 0-meting binnen de vastgestelde planning. De defintieve, meer gedetailleerde, opbrengsten kunnen na de 0-meting worden bepaald. De defintieve resultaten worden in december verwacht, waarbij tussentijds een eerste doorkijk wordt gegeven op de resultaten.

1 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

a2. 0-meting Toegang Wmo Planning Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume : Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd : Beleidsveronderstelling

Beschrijving activiteiten Maatregel

Relatie met andere maatregelen

Stand van zaken

Datum Naam eigenaar 12-okt-20 31-dec-20

6-okt-20 teamleider Wmo

Voorlopige inschatting (voor 0-meting): € 190.000 2020 geen opbrengsten, 2021 € 140.000 vanaf 2022 € 190.000 structureel Op dit moment lijkt de Toegang tot maatwerkvoorzieningen Wmo 'ruim' te indiceren. Door het uitvoeren van een objectieve en onafhankelijke 0-meting wordt deze veronderstelling getoetst en wordt gedetailleerd inzichtelijk gemaakt welk besparingspotentieel haalbaar (reëel) is. In het kader van de 0-meting worden 60 Wmo-dossiers getoetst. Deze 60 dossiers worden alsvolgt samengesteld: 10 dossiers hulp bij het huishouden, 30 dossiers wonen/rollen/vervoer en 20 dossiers individuele begeleiding. Bij de dossiers hulp bij het huishouden en individuele begeleiding wordt ook nog de verhouding 70% ZIN en 30% PGB aangehouden. Na de 0-meting wordt een rapportage opgesteld en de resultaten van de 0-meting worden gepresenteerd. De producten die worden opgeleverd zijn een analyse van de wijze waarop het toetsingskader door medewerkers wordt toegepast bij het beoordelen van ondersteuningsvragen, alsmede een advies ten aanzien van de toetsingskaders die door de gemeente Leudal worden gehanteerd (mogelijke ruimte ten opzichte van wettelijk noodzakelijke/passende zorg en ondersteuning). Op basis van de 0-meting kan een inschatting worden gemaakt van het toekomstige gedetailleerde besparingspotentieel.

De 0-meting heeft directe en indirecte relaties met vrijwel alle andere maatregelen omdat de Toegang een groot gedeelte bepaalt van het gebruik aan maatwerkvoorzieningen (indicaties). Ook is de Toegang een draaiknop in het terugverwijzen van ondersteuningsvragen die in het voorliggende veld kunnen en moeten worden opgepakt, alsmede in het tijdig afschalen van maatwerkvoorzieningen die ook door lichtere vormen kunnen worden vervangen (onder andere door regievoeren op complexe casussen). Zodra de nieuwe verwerving met ingang van 1 januari 2022 is geimplementeerd zal ook de Toegang een belangrijke rol spelen bij het behalen van die doelstellingen.

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

b1. Woningaanpassingen Planning Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume: Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd :

Beleidsveronderstelling

Maatregel

Beschrijving activiteiten

Relatie met andere maatregelen

Stand van zaken

Datum Naam eigenaar 12-okt-20 31-dec-20

6-okt-20 teamleider Wmo

Voorlopige inschatting: € 150.000 2020 geen opbrengsten, 2021 structureel € 100.000, vanaf 2022 € 150.000 structureel Op dit moment lijkt de Toegang tot de maatwerkvoorziening woningaanpassingen 'ruim' te indiceren. Door het uitvoeren van een objectieve en onafhankelijke 0-meting wordt deze veronderstelling getoetst en wordt gedetailleerd inzichtelijk gemaakt welk besparingspotentieel haalbaar (reëel) is. In het kader van de 0-meting worden een aantal 100 dossiers 'woningaanpassingen' getoetst, zowel ZIN als PGB. Na de 0-meting wordt een rapportage opgesteld en de resultaten van de 0meting worden gepresenteerd. De producten die worden opgeleverd zijn een analyse van de wijze waarop het toetsingskader door medewerkers wordt toegepast bij het beoordelen van ondersteuningsvragen, alsmede een advies ten aanzien van de toetsingskaders die door de gemeemte Leudal worden gehanteerd (mogelijke ruimte ten opzichte van wettelijk noodzakelijke/passende zorg en ondersteuning). Op basis van de 0-meting kan een inschatting worden gemaakt van het toekomstige besparingspotentieel.

3 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

b2. Vestiging nieuwe aanbieders Planning

Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume : Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd :

Beleidsveronderstelling

Maatregel Beschrijving activiteiten

Datum Naam eigenaar 1-sep-20 31-dec-24

6-okt-20 beleidsmedewerker Wmo

De vestiging van nieuwe aanbieders van met name jeugdzorg in de gemeente Leudal heeft geleid tot een situatie waarin aanbod ook vraag lijkt te creëren (ongewenste perverse prikkel). Door proberen (de uitbreiding van) dit aanbod te 'reguleren' wordt er geen onnodige vraag gevcreëerd. Aanvragen m.b.t. nieuw zorgaanbod (ook incl. wonen) of uitbreiding hiervan, afgeven van een negatief advies vanuit SD. Dit organisatiebreed en als gezamenlijk standpunt uitzetten richting de inwoners van de gemeente Leudal.

Relatie met andere maatregelen

Stand van zaken

We zien steeds meer aanvragen of uitbreiding van zorgaanbod in Leudal (Jeugd en Wmo inclusief verblijfsvoorzieningen). Aangezien we al te maken hebben met een overschot zullen we hier, binnen onze wettelijke mogelijkheden, een ontmoedigingsbeleid op voeren indien er niet sprake is van een anatoonbare lancune in het zorglandschap die met deze voorziening wordt ingevuld. Het landelijke bekende principe van "aanbod creëert vraag" heeft geleid tot een onevenredig negatief effect op de Leudalse budgetten. Dit niet alleen via zorgindicatie maar ook via uitkeringsgerechtigden.

4 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

b3. Jeugdhulp - Onderwijs Planning Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume : Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd : Beleidsveronderstelling

Maatregel

Datum Naam eigenaar augustus 2020 december 2021

6-okt-20 beleidsmedewerker Jeugd

€ 50.000 2020 - € 0,=. Vanaf 2021 € 50.000,= structureel 1) Via de nadere criteria vastleggen. 2) Organiseren van een knooppuntoverleg.

Beschrijving activiteiten

Relatie met andere maatregelen 1) Criteria onderwijs-jeugdhulp vastgesteld. Criteria logeren volgen eind 2020/begin 2021 2) Opstart afhankelijk van gemeenten onderwijsregio. Eerste overleg in voorbereiding. Stand van zaken

5 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

b4. POH-ers Planning Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume : Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd : Beleidsveronderstelling

Datum Naam eigenaar 1-aug-20 31-dec-21 € 365.000

6-okt-20 beleidsmedewerker Jeugd

€ 90.000 (2021) en € 110.000 structureel vanaf 2022 Door het plaatsen van praktijkonders bij de huisartsen worden 30% minder verwijzingen naar gespecialiseerde hulp gedaan. Doel is niet aleen minder maar ook meer juiste verwijzingen (matched care). Bij, in eerste instantie, 5 huisartsen (van de 17) wordt een POH geplaatst.

Beschrijving activiteiten Maatregel

Relatie met andere maatregelen

Er is een directe relatie met de rechtstreekse verwijzingen en de Toegang omdat eventuele rechtstreekse verwijzingen naar een maatwerkvoorziening nu worden voorkomen of dat het voorliggend veld als een passende oplossing wordt gezien. Er komt dus een nieuwe verhouding in de indicaties (verwijzingen ) naar maatwerkvoorzieningen die uiteindelijk ook tot positieve financiële effecten zal leiden, naast de inhoudelijke effecten (direct de juiste oplossing, matched care).

Bij 1 huisarts is in 2019 gestart, 1 huisarts in 2020, de overige 3 starten in het 1e kwartaal 2021. Stand van zaken

6 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

b5. Lokale behandel teams Planning Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume : Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd : Beleidsveronderstelling

Datum Naam eigenaar augustus 2020 december 2021

6-okt-20 beleidsmedewerker Jeugd

€ 60.000 incidenteel in 2021 € 60.000. Door een betere afstemming is er sprake minder verwijzing naar duurdere gespecialiseerde hulp Een betere aansluiting tussen het CJG team en het specialiseerde aanbod door het installeren van een lokaal beandelteam.

Maatregel

Beschrijving activiteiten

Relatie met andere maatregelen Gestart op 1 oktober 2020. De pilot loopt tot en met 31 december 2021. Na evaluatie wordt besloten of de pilot gecontinueerd wordt. Bij positive besluitvorming worden besparingen voor de volgende jaren opgenomen. Stand van zaken

7 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

b6. Inzetten 'eigen' jobcoach Planning Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume : Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd :

Beleidsveronderstelling

Maatregel Beschrijving activiteiten

Relatie met andere maatregelen

Stand van zaken

Datum Naam eigenaar 1-jan-21 31-dec-21

6-okt-20 beleidsmedewerker Participatie

€ 50.000 (2021), € 96.000 (structureel vanaf 2022) Door het inzetten van een 'eigen' jobcoach (intensief casemanagement) die zich specifiek richt op het begeleiden van jongeren uit het (voortgezet) speciaal onderwijs of uit een uitkeringssituatie wordt de kans op een betaalde baan voor deze jongeren vergroot. Op basis van huidige inschattingen, zouden duurzaam minimaal 8 jongeren kunnen uitstromen uit het huidige uitkeringsbestand. De eerste jongeren zouden met ingang van 1 mei 2021 moeten kunnen uitstromen. Het begeleiden van jongeren vanaf de laatse fase van het (voortgezet) speciaal onderwijs of vanuit de Participatiewet, in nauwe afstemming met het WSP, om te komen tot een match tussen de competenties van de jongere en een betaalde werkomgeving. De jongere wordt ook tijdens de eerste fase intensief begeleid om de kans op succes (duurzame betaalde betrekking) te vergroten. Bij een eventuele beëindiging van een betrekking wordt de jongere meteen intensief begeleid om zo snel mogelijk weer (betaald) te 'participeren': trampoline in plaats van vangnet. De investering voor deze additionele inzet, wordt beoogd vanuit bestaande middelen voor Leerplicht. Er ligt een duidelijke relatie met maatregel 3.1 Brede inzet medewerker WSP.

Door jongeren te begeleiden naar een betaalde baan of volwaardige participatie neemt hun eigenwaarde toe waardoor waarschijnlijk ook de vraag naar andere voorzieningen of ondersteuning vanuit de Wmo (of Jeugdwet) kan worden voorkomen of beperkt.

Op dit moment wordt onderzocht of de middelen vanuit 'Leerplicht' voor deze maatregel kunnen worden ingezet. Indien dit mogelijk is, start het project op 1 januari 2021. De invloed van de coronacrisis is een risico voor het realiseren van het beoogde besparingspotentieel: een beheersmaatregel is op dit moment niet mogelijk.

8 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

b7. Brede inzet medewerker WSP Planning Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume: Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd :

Beleidsveronderstelling

Maatregel Beschrijving activiteiten

Relatie met andere maatregelen

Datum Naam eigenaar 1-okt-20 30-sep-21

6-okt-20 beleidsmedewerker Participatie

€ 50.000 (2021), € 96.000 (structureel vanaf 2022) Door het intensief leggen van contacten met (potentiële) werkgevers worden meer mensen met een uitkering bij werkgevers geplaatst. Op basis van deze inzet wordt ingeschat dat 8 uitkeringsgerechtigden rechtstreeks kunnen worden geplaatst of dat er 16 plaatsingen worden gerealiseerd met de inzet van een loonkostensubsidie. De eerste plaatsingen worden voorzien met ingang van 1 mei 2021: 2 rechtstreekse plaatsingen of 4 plaatsingen met de inzet van een loonkostensubsidie.

De medewerker van het WSP zoekt intensief contact met bestaande en nieuwe werkgevers om baanopeningen te creëren voor mensen met een uitkering. Hierbij wordt onder andere gebruik gemaakt van het 'instrument' loonkostensubsidies.

Door het feit dat uitkeringsgerechtigden weer een betaalde baan hebben, heeft dit een positieve invloed op hun eigenwaarde en is het waarschijnlijk dat ook de vraag naar andere voorzieningen (bepaalde regelingen in het kader van armoede en schuldhulpverlening of Wmo) kan afnemen.

De maatregel wordt met ingang van 1 oktober 2020 uitgevoerd. De invloed van de coronacrisis is echter een risico voor het realiseren van het beoogde besparingspotentieel; een beheersmaatregel is hiervoor op dit moment niet beschikbaar. Stand van zaken

9 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

b8. Arbeidsgerichte dienstverlening Planning

Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume: Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd :

Datum Naam eigenaar 1-jan-21 31-dec-22

5-okt-20 beleidsmedewerker Participatie

€ 20.000 (2021), € 45.600 (structureel vanaf 2022 € 16.800 Participatiewet en € 28.800 Wmo). Door het beëindigen van de samenloop van een maatwerkvoorziening Wmo (dagbesteding) en een uitkering worden minder uitgaven gedaan.

Beleidsveronderstelling

Maatregel Beschrijving activiteiten

Het voorbereiden en uitvoeren van een pilot in 2021 en 2022 om de samenloop van een maatwerkvoorziening Wmo (dagebesteding) en een uitkering in het kader van de Participatiewet te beëindigen. Met ingang van 1 april 2021 het beëindigen van 4 cliënten in de dagbesteding en één client in het kader van de Participatiewet. Er is een indirecte relatie met de 0-meting van de Toegang Wmo.

Relatie met andere maatregelen

De pilot wordt op dit moment voorbereid. Stand van zaken

10 van de 11

Bijlage 2 Maatregelen bij Plan van aanpak duurzaam evenwicht in het sociaal domein

c. Verwervingsstrategie Planning

Financieel effect

Startdatum: Einddatum: Financieel volume: Besparingspotentieel : Besparingspotentieel in de tijd :

Beleidsveronderstelling

Maatregel

Beschrijving activiteiten

Relatie met andere maatregelen

Stand van zaken

Datum 6-okt-20 Naam eigenaar beleidsmedewerkers Jeugd en Wmo 16-sep-20 31-dec-21 € 14.500.000 (beïnvloedbaar deel) € 1.180.000 - € 2.225.000 Zoals is aangegeven in de rapportage en presentatie van de quick scan worden de resultaten structureel zichtbaar vanaf 2022 (eerste resultaten nieuwe inkoopmethodieken) maar wordt het maximale effect zichtbaar vanaf 2023. Door middel van een regionale aanbesteding waarin elementen van resultaatsturing en de methodiek van prestatiedenken worden geïntegreerd kunnen de uitgaven op het gebied van Jeugdhulp en Wmo beter worden beheerst (betere beheersing van en sturing op de uitgaven van het sociaal domein). Onder leiding van EHdK worden alle voorbereidingen geroffen voor een nieuwe aanbesteding op de diverse percelen maatwerkvoorzieiningen Wmo en Jeugdhulp om met ingang van 1 januari 2022 te kunnen beschiken over nieuwe contracten met een beperkter aantal zorgaanbieders die samen met gemeenten verantwoordelijkheid willen nemen en dragen voor de beoogde transformatie en de beheersing van de financiële uitgaven. Hiervoor is onder andere een goede ketensamenwerking tussen en met zorgaanbieders, die maatwerkvoorzieningen tegen reële prijzen aanbieden, van groot belang. Om de resultaten te bereiken, dient het integrale ketenproces met de 4 kernelementen (Toegang, Bekostiging, Leveranciersmanagement en Contracten) optimaal te worden heringericht.

Er is dus nadrukkelijk een relatie met de maatregelen die betrekking hebben op de Toegang (onder andere 0-meting Toegang, POH).

De projectorganisatie is geïnstalleerd. Voor Leudal nemen twee beleidsmedewerkers, die hiervoor ook gedeeltelijk worden vrijgemaakt, in deze projectorganisatie zitting. Belangrijk aandachtspunt hierbij is dat ook de financiële compenent een belangrijk onderdeel van het project wordt (bijdrage aan het oplossen van de financiële opgave). Op dit moment ligt het accent nog (te) veel op de inhoudelijke doorontwikkeling. Vanaf oktober wordt er gewerkt vanuit een gedetailleerde planning.

11 van de 11

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Leudal&id=a3f091fe-7fc2-4a3b-912b-ac9cf06cec4f