Bijlage 3 bij beantwoording: Rapport gemeente Leudal, enquête algemeen
Tekst van het document
Bijlage 3: Opbrengsten enquête algemeen
Totaal aantal reacties: 114
Opmerkingen bij duiding enquête • •
Bij open vragen: sommige antwoorden overlappen elkaar maar ter analyse van de resultaten zijn deze opgesplitst. Bij open vragen: de som van de frequenties van gegeven antwoorden is soms meer dan het totale aantal respondenten. Dit komt doordat sommige respondenten meerdere antwoorden geven (alsook soms een respondent die geen antwoord geeft).
--1. Wat is je leeftijd?
Meerderheid is 65 jaar of ouder, maar ook in de andere leeftijdscategorieën zijn er relatief veel deelnemers aan de enquête. Met name de leeftijdsgroep 35-45 is opvallend, waar dit vaak huishoudens met (jonge) kinderen betreffen met een dagelijks leven met relatief veel verplichtingen. 2. Je vult deze enquête in als…
Een duidelijke tweesplitsing in verenigingen/amateurs en inwoners is zichtbaar.
2
3. Wat is je woonplaats?
Bijna alle kernen zijn vertegenwoordigd, met de meeste deelnemers uit Baexem, Ell, Heythuysen (uitschieter) en Neer. 4. Wat betekent kunst en cultuur voor jou? Frq. 35
31
31
22
14
Bevinding Zingevende waarde = Verrijking van het leven/ draagt bij aan zingeving en verwondering/ geeft andere kijk op het leven en culturen/ verbreden horizon/ persoonlijke ontwikkeling/ herkenning en goed voor het mentaal welzijn/ gevoel van vrijheid Ontspanning en inspiratie = Ontspanning/ genieten/ inspiratie opdoen/ de zinnen verzetten/ plezier maken/ gezelligheid/ vrije tijd invulling Sociale en verbindende waarde = Samenbrengen en verbinden van mensen met interesse voor kunst of rondom cultuurhistorische waarden en tradities. Samen muziek of kunst maken. Mensen ontmoeten/ met anderen in contact komen. Mee kunnen doen in samenleving. Waarde voor leefbaarheid = Versterken van de gemeenschapszin/ levendig houden van de gemeente/ leefbaarheid. Cement voor de samenleving/ sociale cohesie Culturele historische waarde
3
= Cultuur maakt het landschap en lokale verhalen zichtbaar/ cultureel erfgoed/ tastbaar en beleefbaar maken van lokale geschiedenis en identiteit. Cultuur bepaalt de uniekheid van een regio, geeft kleur aan samenleving 13 Educatieve/ beschavende waarde = Belangrijk voor de persoonlijke en creatieve ontwikkeling van toekomstige generaties (kinderen en jongeren). Leren over en overbrengen van tradities en kennis (op andere culturen en/of jongere generaties). Draagt bij aan het ‘niveau’/ onderrichting van de samenleving en hoe we met elkaar omgaan. 12 Creatieve talentontwikkeling = Talentontwikkeling van de eigen creativiteit/ vaardigheden. Uitvoerend maar ook organiseren van evenementen. 13 Emotionele waarde = Uiting van je eigen gevoel en emoties/ dit oproepen bij publiek. 4 Esthetische waarde = iets moois laten ontstaan. Creativiteit in vormen, kleuren en geluiden. 4 Maatschappelijke waarde Gaat polarisatie tegen/ nodigt iedereen uit tot deelnemen. 3 Erfgoed waarde = In ere houden van tradities. Muziek en fanfare maar ook breder (carnaval/ kermis) 3 Te weinig aandacht voor in de gemeente, de huidige prioriteit ligt elders. 1 Intrinsieke waarde van kunst en cultuur = Cultuur en kunst vertellen verhalen op manieren die beklijven 1 Weinig betekenis voor mij, graag zien dat het beleid zich op andere zaken focust in de gemeente.
5 Geen antwoord/ te open vraag * totaal is hoger omdat sommige respondenten meerdere zaken aangeven. * Verder opvallend: 27 respondenten schrijven over kunst en cultuur enkel in termen van muziek/fanfare. 5. Welke rol speelt kunst en cultuur in jouw sociale leven? Frq. 36 30 20 19 13 13 12 9 5
Bevinding Samen lid zijn van een vereniging. Grote verbondenheid binnen verenigingen, ook in sociale leven (sociaal vangnet/ vrienden voor het leven) Elkaar ontmoeten tijdens tradities en evenementen/ contact met dorpsgenoten/ gedeelde ervaringen Als vrijwilliger Samen cultuur (in en buiten de gemeente) bezoeken en beleven Als individu bijdragen aan een groter geheel/ de samenleving in brede zin/ jong en oud Onder de mensen komen/ uit de alledaagse sleur/ ergens bij horen/ tijdsinvulling/ tegengaan van eenzaamheid/ groepsverband boven individualisme Samen kunst maken en of optreden / samen iets organiseren Als bestuurder/ lid van een commissie of werkgroep/ op professioneel gebied Als deelnemer van cursus of activiteiten
4
5 5 2 2 1 1 1
Jong talent zien optreden/ samenwerken met jongeren Ik vind het leuk om mensen te verbinden of mijn kennis met hen te delen Als cultuurvakdocent op school/ cursusgever Ik beleef kunst individueel en vind dat erg fijn / geen sociale rol Sociale aspect is niet belangrijk, het gaat om de intrinsieke kwaliteit van kunst en cultuur Ik ben vooral alleen bezig, maar zou het fijn vinden om met anderen in contact te komen Momenteel weinig waarde/ geen grote rol.
6. Ben je op de hoogte van het cultuurbeleid 2022-2025?
Meeste respondenten geven een 3 (= gemiddeld op de hoogte). Wat vaak duidt op ‘wel eens van gehoord’ maar onvoldoende bekend met de precieze inhoud. Ook de scores 1 en 2 (helemaal niet op de hoogte/ niet op de hoogte) scoren hoog, deze respondenten zullen misschien nog nooit van het cultuurbeleid hebben gehoord. 7. Hieronder staan vier speerpunten uit het huidige cultuurbeleid. Welk speerpunt is voor jou belangrijk?
Ruim 91 respondenten zijn voor ‘Kunst en cultuur zijn laagdrempelig en voor iedereen te beleven’, gevolgd door ‘Kunst en cultuurbeleving voor kinderen en jongeren’ met ruim 72 antwoorden.
5
8. Licht je antwoord bij vraag 7 toe. Speerpunt Samenwerking: •
•
•
•
•
Alleen door samen te werken kun je meer bereiken en jezelf beter profileren. We hebben afgelopen jaren samengewerkt met bijvoorbeeld de toneelclub, de harmonie en het kerkbestuur voor het organiseren van activiteiten. Door de krachten te bundelen ontstaan nieuwe initiatieven. We hoeven niet op eilandjes te zitten maar kunnen samenwerken en elkaar aanvullen. Daarvoor moet je elkaar opzoeken en buiten de lijntjes durven te kleuren. De jongeren (<45 jaar) worden te weinig bereikt en er is te weinig om hen te trekken, ook voor de kinderen in de dorpen te weinig om kunst te ervaren. In zijn algemeenheid. Is alles gericht op de grote dorpen en Heythuysen. De kleine dorpen worden niet geïnformeerd of betrokken. De meeste initiatieven zijn in Heythuysen. Verbinding van de dorpen verder weg van Heythuysen ontbreekt. Verder zijn kunst activiteiten van een stichting als kunst en cultuur Nederland mijn inziens super waardevol en mag dat veel meer bekendheid krijgen in de kleine dorpen. Voor ons geldt dat de speerpunten beter verdeeld kunnen zijn in de hele gemeente en niet zo zeer toegespitst op Heythuysen, alle plaatsen moeten niet alleen hiervan gebruik kunnen maken, maar ook evenredig gebruik maken Gemeente zou meer kunnen doen aan integratie en samenwerking tussen de verschillende kernen. Het staat nu erg op zichzelf.
Speerpunt Laagdrempelig en toegankelijk • • • • •
•
•
Al deze speerpunten zijn belangrijk. Kunst en cultuur moet veel meer verspreid worden onder alle lagen van de bevolking. Ik zie de speerpunten niet als apart van elkaar maar als voorwaarden om tot gedragen en actueel culturele vraag en aanbod te komen. Ik vind het belangrijk als secretaris om de vereniging laagdrempelig te houden, zodat iedereen zich veilig en zich op zijn gemak voelt en zich vrij voelt om zich zelf te zijn. Het is belangrijk dat iedereen jong en oud, rijk of minder bedeeld, kan deelnemen aan cultuur. Kunst is een ver van mijn bed show. Voor iedereen laagdrempelig toegankelijk is ook niet helemaal het geval. Als buitenstaander in een dorp is het lastig integreren en de drempel om bij een vereniging te gaan vrij hoog. Als iemand dan de keuze heeft gemaakt om bij een vereniging te gaan, is integreren ook makkelijker. Wij vinden het belangrijk om de (muziek) cultuur onder, vooral de jongeren te stimuleren. Echter ook willen wij zoveel mogelijk ouderen bij onze muziekbeleving betrekken. Hiervoor proberen we steeds nieuwe initiatieven te ontwikkelen. Er is een financiële drempel die ervoor zorgt dat niet iedereen kunt en cultuur kan beoefenen. Er wordt enkel gekort op subsidies in een tijd waarin er meer concurrentie is dan ooit op het gebied van hobby's. Dit terwijl muziek zo belangrijk is voor o.a.
ontwikkeling van de hersenen bij kinderen, maar ook voor volwassenen kan muziek en andere kunst zoveel bieden. Mijns inziens kunnen er een hoop gezondheidsklachten voorkomen worden door het beoefenen van kunst en cultuur, zowel fysiek als mentaal.
6
Speerpunt Kinderen en jongeren •
•
•
• •
•
Voor kleine kinderen is kunst vaak een beetje moeilijk te vatten. Toch zijn er veel initiatieven die dit dichterbij brengen. De kinderen hebben daardoor meer fantasie voor alles wat er om hun heen gebeurd. Kunst en cultuur moet door iedereen beleefd kunnen worden. En zeker door kinderen en jongeren. Dat is zeer goed voor de ontwikkeling op alle vlak, intelligentie, sociaal en emotioneel. De drempel zit vaak in het financiële plaatje. Een instrument en muzieklessen zijn niet goedkoop. Hierbij kan zowel het onderwijs als de gemeente een grotere rol pakken samen met de verengingen. Nu ligt het initiatief vaak te veel bij de verenigingen. → Concrete vraag aan gemeente Iedereen moet kunnen genieten van de helende werking welke kunst en cultuur kan bieden. Dit wordt niet standaard meer geleerd aan kinderen in de opvoeding dus moeten we dit als gemeenschap uitdragen. Er voor zorgen dat de jongeren in eigen dorp blijven. Ik vind dat er momenteel weinig zichtbaar wordt gedaan om kunst en cultuur onder de jongeren onder de aandacht te brengen en te stimuleren. Een vakleerkracht muziek is wat mij betreft al een must voor iedere school in de gemeente Leudal! Het maken van een leudalorkest voor de jeugd zou ook kunnen bijdragen aan de stimulans, net als dat CultuurPerron zich (via de scholen) meer profileert binnen de gemeente. Het stimuleren van initiatieven (om bijv.
de jeugd meer te betrekken bij kunst en cultuur) is een goede zet. Momenteel zijn veel activiteiten gericht op ouderen of oudere kinderen. Weinig wordt gericht op jonge kinderen. Meeste wordt gedaan aan het einde van het jaar via JongNL. Activiteiten mogen beter worden verspreid over het hele jaar.
Speerpunt Nieuwe initiatieven • •
• • • • •
Ik vind dat iedereen kunst moet kunnen beleven en het lijkt me leuk om nieuwe dingen uit te kunnen proberen. De tijd dat generatie op generatie bij de vereniging komt is voorbij, in plaats daarvan wordt gezocht naar nieuwe manieren het verenigingsleven levend te houden, daar is passend en flexibel beleid voor nodig. → Concrete vraag naar passend cultuurbeleid. Willen we dat dit alles wordt doorgegeven aan een jongere generatie moet ruimte blijven bestaan voor verandering en nieuwe ideeën. Er gaat vaak veel aandacht naar gevestigde orde, terwijl de ontwikkeling van nieuwe projecten, nieuwe talent de basis vormen voor de toekomst. Projecten verzinnen waar nieuwe mensen naartoe komen die onze vereniging niet kennen. Vooral mogelijkheden scheppen, initiatieven begeleiden van organisaties. Ook hiervoor de drempel dus laag houden. → Concrete vraag naar passend cultuurbeleid. Ik denk dat het belangrijk is om het Limburgs cultureel erfgoed in stand te houden en dat dit ook de kracht van de huidige gemeenschap is, ipv aandacht verleggen naar nieuwe
7
initiatieven die niet tot het Limburgs cultureel erfgoed behoren. → Hier zit een spanning met bovengenoemde quotes (behouden versus vernieuwing/ flexibiliteit). 9. Wat is volgens jou op dit moment kenmerkend voor kunst en cultuur in Leudal? Frq. 24 11 9 9 9 9
9 7 5 4 4 3 3 2 1
Bevinding Weinig kunst en cultuur (vanuit gemeente beleid) / weet ik niet / niks is echt kenmerkend → let op: verschilt sterk per respondent/woonplaats Veelzijdig aanbod dat lokaal wordt georganiseerd. → let op: verschilt sterk per respondent/woonplaats Grote sociale betrokkenheid bij verenigingen (overkoepelend voor alle kernen), met kanttekening (angst voor) afbrokkeling van verenigingen. Veel organisatietalent/ wilskracht om initiatieven te organiseren, grote kwaliteit ook al zijn het amateurs Weinig duidelijkheid en vernieuwing in financiële ondersteuning vanuit gemeente / weinig gevoelde steun van de gemeente Met name festivals in de kernen, Leudal theaterfietstocht en verenigingen maken het aanbod (overkoepelend voor alle kernen) (met kanttekening 50+ publiek) Te weinig zichtbaarheid van aanbod/ geografische versnippering van aanbod/ weinig samenwerking Weinig activiteiten voor kinderen en jongeren, waardoor zij zich ook in toekomst niet verbonden voelen met kunst en cultuur (overkoepelend voor alle kernen) Een duidelijke gemeente visie op cultuur/ richtlijnen ontbreken in beleid en aansturing Weinig bezoekers/ moeilijkheden voor verenigingen om publiek te trekken Activiteiten die Limburgs erfgoed doorgeven (overkoepelend voor alle kernen) Versnipperd aanbod van veel kleine evenementen, in plaats van enkele grotere evenementen die centraal georganiseerd worden / weinig
samenwerking Kneuterig/ traditioneel/ ouderwets Initiatieven en uitvoering zijn afhankelijk van enkele (gepensioneerde) vrijwilligers. Een zekere vrijblijvendheid. Weinig professionele stimulans.
10. Welke tradities, rituelen of uitingen van volkscultuur vind jij kenmerkend/belangrijk voor de gemeente Leudal? 54 32 28
Verenigingsleven en hun reguliere optredens/ activiteiten. Met name muziek en schutterij worden genoemd. Vastelaovundj Alle typische (katholieke) tradities (o.a. Pasen, Bevrijdingsdag, Sinterklaas en Kerstmis, Sint Maarten, Koningsdag, communies, dodenherdenking, Allerheiligen, processies, openluchtmissen kappelletjes)
8
20
Door burgers/verenigingen georganiseerde evenementen en feesten (schuttersfeesten, aojoarszingen, buurtfeesten) Samenkomen in een trefpunt, gemeenschapszin Kermis, jaarmarkt Kindervakantiewerk Activiteiten die Limburgse taal uitdragen Kroedwes Natuurlijk Theater → (vorige vraag vaak genoemd, hier wellicht genoemd als zijnde traditie) Pleinfestijn Nieuwe initiatieven zoals Kunstkofferbak dansscholen Concerten en activiteiten op school
6 7 6 3 3 3 1 1 1 1
11. Aan welke volksfeesten neem je deel? 12. Vind je het belangrijk dat deze volksfeesten worden georganiseerd en gevierd in Leudal?
Vrijwel unanieme respons dat deze tradities van belang zijn, of je ze nu zelf viert of niet. Belangrijk voor verbinding, sociale cohesie, doorgeven van tradities aan toekomstige generaties, tegengaan polarisatie in de samenleving. 13. Vind je het belangrijk dat er meer informatie over de geschiedenis en cultuur van Leudal en haar dorpen beschikbaar komt? Frequentie 95 24 17 16 11 9 8 4 1
Bevinding Ja: Overig/ zonder toelichting om te behouden wat ons tot Leudallers heeft gemaakt. zodat mensen beter weten waar ze informatie kunnen vinden. Moet in dat geval goed toegankelijk of gebundeld verspreiden veel mensen zijn niet op de hoogte van de geschiedenis van hun dorp niet alleen voor huidige maar zeker voor toekomstige generaties. draagt bij aan je ergens thuis voelen/ meer begrip voor elkaar Mag ook digitaal (voorbeeld: Facebook communities) Mits het een koppeling met de actualiteit heeft
9
26
1
3 Mits op nieuwe manieren (bijvoorbeeld schermen/matrixborden) 2 zodat iedereen op de hoogte is van ontwikkelingen, mogelijkheden en initiatieven Nee: 16 Er is meer dan voldoende (met name via heemkunde verenigingen of Leudal Nieuws) 7 Zonder toelichting 2 Niet interessant voor de jeugd 1 Liever vooruitkijken in plaats van naar het verleden Weet ik niet
14. Vind je het belangrijk dat er kunstwerken in de openbare ruimte zijn? Licht je antwoord toe. Frequentie 93 30 16 14 13
13 3 3 1 19 9 5 3 1 1
Bevinding Ja: Zonder toelichting Dan komen de mensen er op een spontane manier mee in aanraking/ bevordert inclusie voor alle inwoners om kunst te zien Maakt de openbare ruimte mooier/ positieve uitstraling Het kan iets vertellen over de omgeving, zaken met elkaar verbinden en kennis overbrengen/ in stand houden van een herinnering of gebeurtenissen uit het verleden (met kanttekening: mét bord waar daadwerkelijk de info opstaat ipv qrcode) Mits van kunstenaars uit eigen gemeente/ kunstwerken die te maken hebben met de dorpskern Mits van voldoende kwaliteit Nodigt iedereen uit tot reflectie en om in stilte van te genieten Niet ten koste van kunstbeoefening Nee: Zonder toelichting Te duur/ belangrijker om geld te investeren in andere zaken (bijv. ontwikkeling van jeugd, wijkvoorzieningen zoals groen) Ik hou niet van kunstwerken Hoort in de stad, niet in dorpen. Te smaakgevoelig
15. Vind je dat er voldoende kunstwerken in de openbare ruimte in Leudal zijn? Licht je antwoord toe. Frequentie 33 44 29
Bevinding Ja Nee Weet ik niet Hierin speelt mee dat Leudal 16 kernen heeft en dat mensen vaak niet weten wat
10
er in een andere kern te zien is. Of dat iemand er niet specifiek op let/ waarde aan hecht. Enkele quotes: • • •
• • • •
Nee, er zou meer hedendaagse kunst(uitingen) getoond mogen worden. Het huidige aanbod bestaat vooral uit traditionele beeldende kunst. Het fijnste zou zijn dat ieder dorp minimaal 1 duidelijk kunstwerk heeft wat verbinding heeft met het dorp. Ik zou graag wat meer laagdrempelige kunstuitingen zien, die wellicht ook zouden kunnen rouleren. Bijvoorbeeld exposities in gemeenschapshuizen, voorzieningen voor ouderen en andere openbare ruimten. Hiermee zou je misschien ook publiek kunnen enthousiasmeren dat normaliter niet speciaal voor kunst uit de stoel komt, maar op deze manier er "toevallig" mee in aanraking komt en het toch gaat waarderen. "Toevallig" bij bezoek aan gemeentehuis, bezoek aan ouders c.q. opa en oma, of gemeenschapshuis. Misschien is er geen vraag naar maar zou hier de gemeente het voortouw in moeten nemen. Veel te weinig! Daar moet veel meer aandacht voor komen. Daarom is het broodnodig dat er een ambtenaar komt die al dit soort zaken met hart en ziel gaat behartigen!! wisselt per kern In onze openbare ruimte zijn op veel plekken kunstwerken te zien. Ook deze ontsproten meestal aan initiatieven van verenigingen, bijvoorbeeld bij jubilea e.d., of andere particuliere groepen. dat is mooi. Echter dat het hier expressieve werken betreft die spannend opzien opleveren kan ik niet zeggen.
Kunst (ook spraakmakende kunst) mag veel nadrukkelijker aanwezig zijn in de Leudalse openbare ruimte.
16. Waar zou je graag kunstwerken zien?
Merendeel voor dorpspleinen alsook voor gemeenschapshuizen, parken en rondom scholen.
11
17. Welke vormen van kunstwerken zou je in de openbare ruimte willen zien?
Merendeel voor schilderingen/murals, beeldhouwwerken en landschapskunst. 18. Beoefen je zelf kunst of cultuur? Licht je antwoord toe. Frq. 107 36 56 3 6 6 11
Bevinding Ja: In individueel verband thuis of in collectief verband (bijv. bij Ateliers Leudal) Via een vereniging Onderdeel van een band/ muziekgroep Als docent kunstvakopleiding/ dansschool Als mogelijk maker/ organisator Nee
19. Ben je lid van een kunst of culturele vereniging/ instelling? Zo ja, van welke vereniging/ instelling? Frq. 90
Bevinding Ja: 59 Harmonie/ fanfare/ koor of anderszins muziekgroep 9 Heemkundevereniging/ erfgoed organisatie 1 Toneelvereniging 9 Schutterij/ carnavalsvereniging 6 Atelier Leudal/ Stichting kunst en cultuur Leudal 7 Anders 3 Zonder toelichting 24 Nee * Sommigen zijn lid van meerdere soorten verenigingen, daarom wijkt de frequentie van de uitleg af van ‘ja’.
12
20. Ga je in de gemeente Leudal wel eens naar de volgende activiteiten:
Merendeel gaat wel eens naar een concert. Daaropvolgend worden vooral exposities of tentoonstellingen, theatervoorstellingen en festivals het meeste bezocht. 21. Ga je in de regio (buiten de gemeente Leudal) wel eens naar culturele activiteiten?
Ruim de helft van de respondenten gaat vaker buiten Leudal dan in Leudal naar culturele activiteiten. 22. Licht je antwoord vraag 21 toe. Frq. 54 10 5 7 4 2 1 2
Bevinding Buiten Leudal is het aanbod veel groter, beter van kwaliteit of gevarieerder/ In Leudal zijn er (te) weinig activiteiten. Buiten Leudal is het aanbod over het algemeen interessanter/ past beter bij mijn interesse. Ik wil zoveel mogelijk mee kunnen pakken (zowel binnen als buiten de gemeente)/ Ik ga naar waar ik het leuk vind en dan maakt locatie niet uit. Ik ga/ wil liever alleen naar activiteiten dicht bij huis. Is niets voor mij/ Ik ga (bijna) nooit naar culturele activiteiten/ Te weinig binding met lokale activiteiten. Specifieke activiteiten die met mijn vereniging/ organisatie te maken hebben vinden plaats buiten de gemeente (bijvoorbeeld schuttersfeesten) Onze vereniging/ organisatie organiseert voornamelijk activiteiten binnen Leudal We bezoeken vooral culturele activiteiten op vakantie (dus buiten Leudal).
13
3
Het is voor mij niet mogelijk om binnen of buiten Leudal activiteiten te bezoeken, bijvoorbeeld door het ontbreken van een auto, niet rolstoeltoegankelijk of financieel niet mogelijk. 6 Partner of gezinsleden wonen buiten Leudal, werk of sociale kring buiten Leudal waardoor een bezoek aan een culturele activiteit buiten Leudal logischer is. 3 Door betere reclame voor activiteiten buiten Leudal ben ik sneller geneigd om daar heen te gaan. 2 Ik weet vaak niet waar er wat te doen is. 15 Geen toelichting Enkele quotes: • • • • • •
Er zijn nauwelijks kunstmusea in Leudal. Er is net wat meer aanbod en waarschijnlijk ook meer reclame. Het is lastig om op de hoogte te blijven van kleine initiatieven als je geen Facebook of installatie hebt. Er zijn meerdere bioscopen en theaters buiten gemeente Leudal. We zijn dus ook regelmatig in Weert, Roermond of Panningen te vinden. Ga heen naar wat ik leuk vind en dan maakt het niet welke plaats. Dat heeft te maken met het bezoek aan theater programma. Die zijn er in feite niet in de gemeente Leudal. Ik haal voldoening uit lokale activiteiten, maar incidenteel grootschalige evenementen zijn doorgaans buiten Leudal.
23. Zou je meer willen deelnemen aan kunst- en cultuuractiviteiten? Zo ja, wat zou je willen doen en wat houdt je nu tegen? (bijvoorbeeld tijd, vervoer, geld, gebrek aan aanbod) Frq. 48
Bevinding Ja: 23 Gebrek aan (interessant) aanbod 1 Gebrek aan plekken om samen te komen 18 Gebrek aan tijd 6 Onbekend met huidig aanbod of waar informatie te vinden is 5 Gebrek aan geld/ te hoge prijzen 3 Geen toelichting/ anders 54 Nee: 27 Geen belangstelling/ voldoende activiteiten of deelname 26 Geen toelichting/ anders 1 Vooral belangrijk om het huidige aanbod in stand te houden 12 Geen antwoord Note: sommige respondenten geven meerdere antwoorden in één toelichting. De frequentie ja/nee is daarom niet gelijk aan de frequentie van de inhoudelijke toelichtingen. Enkele quotes: •
Zou meer diversiteit moeten komen en niet steeds dezelfde instanties die hetzelfde liedje doen. Kijk eens wat er meer aan professionals in jullie gemeente woont en ben er trots op. Ga daar eens mee in gesprek, begin eens wat nieuws.
14
• •
Met rolstoelafhankelijk moeilijk toegankelijk. Of er is geen aangepast toilet. Niet voor mezelf, maar voor de jeugd mag er wel meer aanbod zijn.
24. Vind je het belangrijk dat er kunst- en cultuuractiviteiten zijn in het basisonderwijs, bij de BSO of op de middelbare school? Licht je antwoord toe. Frq. 107
Bevinding Ja: 30 Belangrijke kennismaking met kunst en cultuur / kansengelijkheid 12 Belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen 19 Belangrijk voor het behoud van cultuur/ erfgoed 43 Geen specifieke toelichting/ anders 2 Nee: 1 Geen tijd/ geen ruimte in curriculum 1 Geen toelichting 5 Geen antwoord Note: sommige respondenten geven meerdere antwoorden in één toelichting. De frequentie ja/nee is daarom niet gelijk aan de frequentie van de inhoudelijke toelichtingen. Enkele quotes: •
•
Zeer belangrijk op de eerste plaats voor de (talent) ontwikkeling van kinderen door vroegtijdig kennis te maken met alle vormen van K&C, en om de participatie en verbinding in de gemeenschap naar de toekomst te waarborgen. Ik vind het essentieel dat kinderen kennis maken met muziek en cultuur in onderwijs omgevingen. Met name muziek maken heeft een positieve invloed om de ontwikkeling van kinderen. Zie https://www.muziekmaaktslim.nl/ Daarom vind ik het belangrijk dat muzieklessen op school kunnen worden gegeven, dat is laagdrempelig en voor ieder kind bereikbaar.
25. Vind je het belangrijk dat er kunst- en cultuuractiviteiten zijn voor ouderen, bijvoorbeeld in verzorgingstehuizen? Licht je antwoord toe. Frq. 100 32 14 6 48 7 2 2 2 1 7
Bevinding Ja: Zinvolle tijdsbesteding/ bijdrage aan sociale contacten Kansengelijkheid/ zo breed mogelijke doelgroep bereiken Bijdrage aan (mentale) gezondheid Geen toelichting/ anders Nee: Minder belangrijk dan andere doelgroepen Op deze plekken minder zinvol/ een grote groep mensen heeft niets met kunst en cultuur In verzorgingstehuizen praktisch niet haalbaar Geen toelichting Geen antwoord
15
26. Welke rol moet de gemeente volgens jou spelen op het gebied van kunst en cultuur?
Redelijke spreiding, alle genoemde rollen lijken over het algemeen net zo belangrijk. Merendeel geeft aan vooral financiële steun/ subsidie als rol voor de gemeente te zien, daaropvolgende een rol in de instandhouding van verenigingen. Het minst wordt genoemd een rol in het vernieuwen van het culturele veld. 27. Wat zou je willen veranderen of verbeteren aan het huidige kunst en cultuuraanbod in Leudal, zodat het in de toekomst beter aansluit bij je behoeften Frequentie Bevinding 10 Communicatie/ zichtbaarheid van aanbod verbeteren 13 Meer rust in het beleid creëren, niet steeds veranderingen doorvoeren/ Inzet op behoud van het huidige cultuuraanbod. 15 Meer inzetten op cultuureducatie en talentontwikkeling/ aandacht voor jeugdleden/ -activiteiten 5 Stimuleren van kruisbestuiving en samenwerking 4 Inzet op innovatie/ vernieuwing 17 Financiële impuls, subsidieregelingen matchen aan de actualiteit 7 Inzetten op laagdrempeligheid/ bereiken van alle doelgroepen 6 Meer aanbod mogelijk maken 3 Inzetten op beschikbaarheid van fysieke ruimte voor kunst en cultuur/ facilitering gemeenschapsruimten 1 Zorg voor kunst in de openbare ruimte 40 Geen concreet antwoord/ weet niet Enkele quotes: •
•
Ik zou meer inzetten op samenwerking tussen gemeente en verenigingen en verenigingen onderling. Verder moet er voor gezorgd worden dat alle mensen zich veilig en gehoord voelen en mensen beseffen dat iedereen belangrijk is en hem of haar mening er toe doet. Blijf praten met verenigingen en neem ook het schoolbestuur mee in het cultuurbeleid. Het is zo belangrijk om kinderen en jongeren onder te blijven dompelen in het culturele leven van Leudal!
16
• •
• • •
Maak het de bestuurders/vrijwilligers van verenigingen niet te lastig en geef ze (persoonlijke) ondersteuning bij hun soms zware taken. Het zou goedkoper moeten worden zodat meer mensen toegang krijgen. Traditie staat erbij. Ik vind echter wel dat dit vernieuwing niet in de weg mag staan en dat er kritisch gekeken moet blijven worden naar de waarde die het nog heeft. Ik vind dat ervoor gewaakt moet worden om een vereniging in te zetten als decorstuk. Maar dat is ook aan verenigingen zelf om hier waakzaam op te zijn. Nieuwe initiatieven ontplooien zoals bv talentorkesten en samenwerking tussen de kernen is naar mijn idee verrijkend. Subsidiëren muziekverenigingen via de norm van het overkoepelend landelijk orgaan KNMO en niet weer een eigen regeling optuigen. Borgen van wat er is en kansen die voorbij komen inkoppen. Beleid ook daadwerkelijk uitvoeren, niet de regels tussentijds veranderen. Meer subsidie voor muziekverenigingen en muziekeducatie.
28. Zijn er nog andere zaken die je kwijt wilt? Inhoudelijke antwoorden: • • •
•
• • • •
•
•
Doe eerst je basis zaken goed, voordat er nieuwe zaken worden opgestart. Mensen vinden hun weg wel. Bij herbestemming en sloop gebouwen behoud van wederopbouwkunst aan en in gebouwen door deze kunstwerken (glas-in-lood, mozaïeken, wandreliëfs ed.) te hergebruiken op een andere 'openbare' locatie. Heb gesprek gehad jullie afdeling. Samenwerking tussen koren uit de verdere Regio. Zou worden gesteund achteraf komen er wat regeltjes uit de kast waar het op wordt afgewezen P&M maakt een mooi programma over zingen , ook voor ouderren is dit iets belangrijk ook deze mensen willen dat het plezier van zingen delen. Het is binnen deze clubs een soc smeermiddel . Nu gaan we met deze 3 koren in Panningen tijdens de mode show in oktober lekker samen zingen. Deel neme de koren meyels mannenkoor,bel canto gemengd koor en mannenkoor Maas en Neergalm. Zie wat OLS aan saamhorigheid teweeg bracht. Wir sollen finanzielle Unterstützung kriegen um Farben und Leinwände gratis zu bekommen wir zahlen auch Geld ein fuer unsere Mitgliedschaft. Ga eens voor kansengelijkheid want nu krijgt alleen cultuurperron subsidie en als ik een kind lesgeef dan kan ik geen subsidie voor dat kind aanvragen. Hoe oneerlijk is dat.... Ik vind dat het literaire vlak bij veel gemeentes een ondergeschoven kindje is en dat het, als het er al is, niet laagdrempelig is.
Dit is dus niet alleen van toepassing op de gemeente Leudal. Ik hoop echter wel dat dit een eyeopener is. Zet vooral cultuurbeleving voor "nieuwkomers" (jeugd, allochtonen en alle mensen die het van huis uit, in welke vorm dan ook, niet meegekregen hebben) hoog op de prioriteitenlijst. Degenen die al iets met cultuur hebben komen dan vanzelf aan hun trekken en vinden misschien ook nog een nieuwe afslag. De route naar hun eigen niveau hoef je ze niet meer voor te kauwen. In zijn algemeenheid, laagdrempelig openstaan voor en meewerken aan initiatieven, maar veel eerder nog promoten en stimuleren dat initiatieven worden genomen. Vaak is
17
•
•
•
• • • • • • •
•
de drempel voor lokale partijen (te) hoog. Maar uiteraard kan de gemeente dit niet vanuit zichzelf of alleen, de bewoners zijn hierin natuurlijk noodzakelijk. Haelen mist een centraal gelegen open en modern bibliotheekcentrum . Ik vind het een schande dat dit dorp al zó lang een dergelijk multifunctioneel centrum mist. Haelen heeft een bloedeloos centrum. Kijk naar Nederland, België en Duitsland. In België heeft de gemeente een geweldige invloed op het kunstbeleid. Sterker en geconcentreerder dan bijvoorbeeld in Nederland en Duitsland. Het zijn in België de GEMEENTEN die de instellingen voor muziek en beeldende kunst onderwijs aansturen en betalen. Zowel muziek onderwijs voor kinderen en volwassenen als beeldende kunstonderwijs; ook voor kinderen en volwassenen. Op behoorlijk niveau. Niet voor niets zitten er in de bovenbouw van de beeldende kunst academies, langs de Nederlands-Belgische grens, voor de helft Nederlanderse studenten. Kijk naar de kunstacademies in bijvoorbeeld Maasmechelen en Genk. Daar zou een gemeente als Leudal iets van kunnen leren. Ik wil niet zeggen, dat wij in Nedetland en Duitsland barbaren zijn, maar wij zouden iets van België kunnen leren. Volgens mij met een behoorlijke invloed op kunst en cultuur. Volgens mij is dat zelfs in het gewone veld merkbaar. Hoe zou je zoiets ook in Nederland kunnen realiseren? 1. Bestudeer de situatie. 2.
Ga bijvoorbeeld eens het gesprek aan met de directeur van kunstacademies, als in Maasmechelen of Genk. 3. Mogelijk, dat zoiets als in België, op de lange termijn, ook in Nederland denkbaar.is. 4. Bijvoorbeeld na een gesprek met de directie van zo'n kunstacademie? 5. Op lange termijn, bijvoorbeeld, een dependance van zo'n Belgische kunstacademie in Nederland? In de gemeente Leudal? 6. Het duurt vaak een lange tijd voordat ideeën realiteit worden. Het beleid van de gemeente op kunst& cultuurgebied, is er volgens mij niet. Er moet een afdeling of persoon komen die zich alleen maar met Kunst& Cultuur bezig houdt. Waar elke vereniging een klankbord en luisterend oor krijgt. Die een budget krijgt en bij kan sturen waar nodig. Die evenementen bezoekt en ideeën heeft om ons Leudal op de kaart te zetten wat Kunst&Cultuur betreft. DE RUG ERONDER! In gesprek gaan met culturele instanties zou kunnen bijdragen aan een beter cultuur klimaat. Doe goed je best om dat wat er is in stand te houden en stimuleer nieuwe initiatieven. Stop met de voortdurende bezuinigingen op de cultuurondersteuning. Jong Nederland behoort ook tot cultuur en stimuleert goed burgerschap. Faciliteer ook dit door verenigingen. Nunhem bestaat ook! Suggestie om voor verenigingen een aparte enquête op te stellen toegespitst op hun aandachtsgebied.
Ga eerst nog eens kijken naar andere mogelijkheden in neeritter voor het dorpshuis, activiteiten die in het " toekomstige" dorpshuis worden gehouden worden massaal geboycot door een groot gedeelte van de itterse mensen. Ga eens daar staan tellen (onverwacht) voordat er heel veel geld wordt verspild voor een flop. Ik vind het fijn dat de gemeente het voortouw neemt en hoop dat het resultaat zal opleveren. De Bombardon, als gemeentelijk centrum en podium voor cultuur, zou mijns inziens beter gesubsidieerd mogen worden, zodat ze evenementen beter en
18
•
• • • •
• •
• •
•
laagdrempeliger kunnen organiseren. Zou nog meer het kloppende culturele hart van de gemeente moeten kunnen zijn. In Leudal is een rijk cultureel en muzikaal (verenigings)leven met heel veel erfgoed dat behouden dient te blijven om de geschiedenis en identiteit van de regio te borgen. Het behoeft geen betoog dat het verenigingsleven van grote waarde is en bijdraagt aan o.a. de saamhorigheid van de samenleving. De diverse vormen van culturele en muzikale vrijetijdsbestedingen worden veelal in en door verenigingen uitgevoerd ten behoeve van de gemeenschap . Alle leden van culturele/muzikale verenigingen bij elkaar opgeteld vormen een significant deel van de samenleving in Leudal. Een groot gedeelte van de leden zijn jongeren, die hiermee een zinvolle en waardevolle vorm van vrijetijdsbesteding uitoefenen. En zij zullen de toekomstige ambassadeurs worden van onze culturele rijkdom. Het belang van het behouden van deze organisaties en verenigingen is groot. Betere en professionelere communicatie vanuit gemeente richting muziekverenigingen Inspraak in aanpassing subsidiebeleid. Cultuuragenda voor heel Leudal en liefst heel Midden Limburg introduceren en coördineren. Er moet meer subsidie vrij komen voor kunst en cultuur. Eenduidige gemoderniseerde regelgeving rondom subsidieverstrekking aan verenigingen zou handig zijn.
Zorg ervoor dat de regels ook passen op verenigingen die niet traditioneel zijn opgebouwd, zoals Muziekplein. Een muziekverenigingen met 3 aparte muziekcorpsen met elk hun eigen agenda, stijl, dirigent en spelers. Elk apart zouden ze niet kunnen overleven, maar door krachten te bundelen lukt het net. Slechts een van de corpsen (de blazers / de fanfare) valt onder du subsidieregeling, de andere 2 niet. Waarom kan een muziekvereniging (hoe de invulling ook verder is) niet een vereniging zijn waarvoor subsidie kan worden aangevraagd voor alle leden? Laat de verenigingen niet “zwemmen” en ga ze coachen. Houd je culturele verenigingen in de gaten, laat ze niet wegzakken. Zij zorgen in alle kernen voor leven en verbinding. Dat is wat Leudal ook wil. Twee vliegen in één klap, zou ik zeggen. Subsidies zijn zo enorm belangrijk voor verenigingen, probeer hier pas echt op het allerlaatste moment op de bezuinigen. Er mag meer aandacht komen voor innovatie van het K&C beleid. Ons cultureel en muzikaal erfgoed mag niet verloren gaan, koster oude tradities maar vooral omarm nieuwe tradities en initiatieven; de gemeenschap verandert in een snel tempo en het is van belang hierin mee te gaan en in te spelen op de huidige situaties en behoeften. Het belang blijven zien van met name muziek voor de gemeenschap.
In dat kader willen muziekverenigingen graag innoveren om dit voor de toekomst te kunnen behouden. Van groot belang hierbij is om kinderen te kunnen blijven enthousiasmeren voor muziek en muziek maken betaalbaar en voor iedereen toegankelijk te maken/houden. Meer faciliteren op lokaal niveau en promoten.
19
Overige quotes: • •
• •
•
•
• •
•
• •
Naast het sociale aspect van een vereniging heb ik aan de lijven mogen meemaken dat een vereniging een goede en slechte tijden hierbij kan staan. Kunst en cultuur heeft mijn hele leven verrijkt, zij het door zelf actief de (muziek)kunst te beoefenen en mij en mensen hiermee te verblijden. Anderzijds voor jongeren het mogelijk maken de toonkunst te beoefenen en uit te dragen. Cultuur zal moeten landen in onze nieuwe wereld, waar sociale media en online zaken veel tijd van ons in beslag nemen en tevens minder behoefte om erop uit te gaan. Krachten bundelen is niet eenvoudig in een versnipperde gemeente met 16 dorpskernen. Het ontbreekt mijns inziens aan een echt cultureel centrum. Een fysieke plek waar mensen samen komen en kennis kunnen maken met cultuur én kunst in brede zin. Waar cultuur gedragen wordt, ingeademd, geproefd en ervaren voor jong en oud toegankelijk. Publiciteit zou veel makkelijke moeten zijn. Een initiatief als Streekbode 2.0 blijft beperkt tot Heythuysen. De site liefde voor Leudal is onvoldoende bekend bij de mensen. M.n. ouderen zijn beter geholpen met gratis publicaties in Hallo of een ander huis-aanhuisblad. Het stimuleren van initiatieven (om bijv. de jeugd meer te betrekken bij kunst en cultuur) is een goede zet. Begrijpelijk dat deze impulsen niet blijvend financieel kunnen worden ondersteund.
Het is wel fijn als een duwtje in de rug wel een stevige duw is. Met name het opbouwen van iets voor de jeugd vraagt tijd (en dan vaak ook geld). Dat er steeds meer nieuwe en sterke initiatieven breed door dorpen worden gedragen, waar door de gemeente beter in geïnvesteerd mag worden. K&C komen niet nadrukkelijk genoeg onder de aandacht. Ik merk te weinig van het belang van kunst en cultuur. Als ik door mijn dorp (Haelen) loop of fiets, bemerk ik nauwelijks enig k&c-leven. In Haelen is de onzichtbaarheid van een passend, centraal gelegen en modern opgezet bibliotheekcentrum daarvan helaas een kenmerkend voorbeeld. De herinrichting van het voormalige gemeentehuis lijkt ook weer geen soelaas te gaan bieden. Haelen blijft een levenloos hart houden. Er is helaas niets kenmerkend voor de kunst en cultuur in Leudal. Er zijn ideeën genoeg maar we hebben geen vertegenwoordiger op de gemeente die een kunstzinnige visie kan exploiteren. Dat is bijzonder jammer en spijtig. Ik denk dat met name kunst te elitair is en de culturele verenigingen hebben door vergrijzing moeite om over enkele jaren nog een levensvatbare toekomst te hebben. Ik denk dat er aanbod genoeg is dank zij al die mensen die zich hiervoor inzetten binnen de kernen. Je hoort ook vaak dat het moeilijk is. Mensen doen heel veel naast hun gewone baan en offeren hiervoor veel vrije tijd op.
Vaak wordt daarbij ook vaak het wiel opnieuw uitgevonden. Bv het gebruik van materialen/aankledingen van zalen, ruimtes voor kunsttentoonstelling in combinatie met muziek die vanwege te dure zaalhuur versnipperd moeten plaatsvinden. Hierin zou de gemeente mee kunnen denken hoe ze hierin kan ondersteunen. Bv het faciliteren van opslag of gratis ruimte voor activiteiten. Het publiek komt graag. Daar ligt het niet aan. Belangrijk is dat het ook voor hen betaalbaar blijft. Maar het allerbelangrijkste. Investeer in de jeugd!!! Zij zijn straks diegene die de huidige culturele sector gaan voortzetten. Ik zou het creatieve armoe vinden als dit ter ziele gaat.
20
• •
•
•
• •
•
•
Kermis, carnaval, muziek op straat, kroedwes, herdenkingen 4-5 mei. Eigenheid van elk dorp apart Er is weinig samenwerking, ook door gebrekkige communicatie: de een weet niet wat de ander doet. De Bombardon zou hier een rol kunnen spelen. Daar zou ook een coach kunnen zijn die jeugd en jongeren aanspreekt en uitnodigt om meer met kunst en cultuur bezig te zijn. Fanfares, harmonieën, koren en andere muziekgezelschappen en verenigingen, het carnaval en het schutterswezen, wat allemaal breed gedragen wordt. Er worden regelmatig bijzondere projecten uitgevoerd door muzikale en culturele organisaties, met een professionaliteit die ongekend is voor amateurs en onbezoldigde vrijwilligers. Het moet makkelijker zijn voor verenigingen om subsidie te krijgen om ervoor te kunnen zorgen dat ze kunnen blijven bestaan. Ook vereniging die niet meer volgens de standaard manier zijn opgebouwd! het organiseren van volksfeesten zorgt voor verbinding in met name de kleine kernen. verenigingen werken in een aantal gevallen samen om er iets moois van te maken Cultuur brengt mensen bij elkaar en geef mensen ook een uitlaatklep, even weg van de dagelijkse zorggen. Het kan helpen om met andere mensen te praten en een gevoel hebben ergens bij te horen, zeker voor mensen die hier pas zijn komen wonen of zich eenzaam voelen. Iedereen doet er toe.
Jullie geven subsidie aan een instelling voor wat betreft muziek, dat is cultuurperron. Dit is makkelijker voor de gemeente, maar niet eerlijk zowel niet voor andere musici die les willen geven in de gemeente. alsook niet voor leerlingen die 'vast' lopen bij huidige leraar Iedere muziek professional zou subsidie om kinderen les te geven moeten kunnen aanvragen. En niet alleen degene met de grootste mond en waar alles aan de directie strijkstok blijft hangen. Ik heb verschillende bijeenkomsten meegemaakt om dit cultuurbeleid tot stand te brengen. Heb één keer gevraagd aan voormalig wethouder Robert Martens waar ik dit beleid kan terugvinden. Ik ben er nooit achter gekomen. Er werd veel gepraat en vergaderd maar in de praktijk is alles bij het oude gebleven. Volgens mij is er totaal geen beleid ontwikkeld. Het heeft alleen veel geld en tijd gekost. Voorbeeld: De subsidie voor kunst & cultuur staat al jaren op hetzelfde bedrag. Dankzij de vrijwilligers komen ondanks de kostenstijgingen tóch elk jaar weer, diverse evenementen tot stand!
21