2026 Projectplan - Kinderkranten Het Roertje en Os Blaedje

Projectplan 2026 Kinderkranten Het Roertje & Os Blaedje voor alle kinderen van 7 tot en met 12 jaar (groep 5 t/m 8) in de gemeenten Roermond, Roerdalen, Echt-Susteren & Maasgouw

Taalontwikkeling, leesplezier, betrokkenheid bij stad en dorp en meningsvorming

Inhoud

Inhoud ............................................................................................................................................................................ 2 Inleiding ......................................................................................................................................................................... 3 1.

Hoe het begon .................................................................................................................................................... 5

2.

Bedrijfs- en contactinformatie ........................................................................................................................ 7

3.

Doelstellingen ..................................................................................................................................................... 8

3.1

Doelstelling: taalontwikkeling en leesbevordering................................................................................. 9

3.2

Doelstelling: betrokkenheid bij de buurt en persoonlijke ontwikkeling .......................................... 11

3.3

Doelstelling: omgaan met media en meningsvorming ....................................................................... 13

4.

Doelgroep .......................................................................................................................................................... 14

5.

Kinderen en leerkrachten over de kinderkrant ......................................................................................... 15

6.

Het product: de papieren krant .................................................................................................................... 20

7.

Het team ............................................................................................................................................................ 22

8.

De inkomsten .................................................................................................................................................... 23

9.

Financiële gegevens ......................................................................................................................................... 24

10. Toekomstvisie ..................................................................................................................................................... 25

2

Inleiding Sinds april 2022 ontvangen alle kinderen in de groepen 5 tot en met 8 in de gemeenten Roermond en Roerdalen hun eigen lokale kinderkrant: Het Roertje. In september 2023 is het verspreidingsgebied uitgebreid met een deels eigen kinderkrant, Os Blaedje, voor de gemeenten Echt-Susteren en Maasgouw. In 2026 is het de bedoeling om Het Roertje en Os Blaedje stevig te blijven verankeren in het onderwijs- en medialandschap in deze vier gemeenten. Daarnaast onderzoeken we de mogelijkheden om het verspreidingsgebied te vergroten. De kinderkrant is voor kinderen erg leuk om te lezen, maar streeft ook belangrijke doelen na. De doelstellingen van de kinderkrant zijn: • Kinderen stimuleren om beter en met meer plezier te gaan lezen, • Op een leuke manier een bijdrage leveren aan de taalontwikkeling van kinderen én van laaggeletterde ouders en/of verzorgers, • Kinderen meer betrekken bij hun wijk en stad – iedereen doet mee - en een bijdrage leveren aan hun meningsvorming. Het Roertje is en blijft de krant voor kinderen van 8 tot en met 12 jaar in De Roerstreek. En ook Os Blaedje blijft een educatief, en vooral leuk, cadeautje dat de kinderen in deze doelgroep in EchtSusteren en Maasgouw ontvangen. De papieren uitgaven verschijnen 8 keer per jaar en worden gratis verspreid via alle basisscholen, scholen voor speciaal onderwijs en openbare gelegenheden.

De kinderkrant is voor alle kinderen vrij beschikbaar en gratis. Zo kunnen alle kinderen de krant lezen, arm of rijk, uit welk gezin ze ook komen, in welk gebied of welke buurt ze ook wonen of naar welke school ze ook gaan. Daarnaast maakt elk kind een grote kans om een actieve bijdrage te leveren in de jaren dat het tot de doelgroep van de kinderkrant behoort: als het tussen de 8 en 12 jaar oud is en in groep 5 tot en met 8 zit. De kinderkrant is uniek omdat deze lokaal nieuws brengt, professioneel gemaakt door volwassenen die weten hoe ze moeten werken om de doelstellingen te behalen. Kinderen denken en werken mee. Opdrachten in de krant geven de leerlingen en leerkrachten handvatten om in de praktijk met de krant aan de slag te gaan. Daarnaast krijgen docenten voor het verschijnen van elke editie een infomail met tips en tricks voor het gebruik van de kinderkrant in hun taallessen en lessen burgerschap. In Het Roertje en Os Blaedje komt veel samen. Denk hierbij aan... … aandacht voor (beleid)thema’s die in een belangrijke rol spelen. … aandacht voor onderwerpen die een belangrijke rol spelen onder de doelgroep. … de verhalen, ervaringen en meningen van kinderen die in Roermond, Roerdalen, Echt-Susteren en Maasgouw wonen en naar school gaan. … kinderen die de verhalen, ervaringen en meningen van andere kinderen lezen en hier iets mee kunnen doen.

… gratis en waardevol materiaal voor basisscholen dat ze naar eigen inzicht en behoefte kunnen inzetten en dat aansluit bij meerdere kerndoelen van het onderwijs. … het aanbod en de boodschappen van personen en organisaties die betrokken zijn bij kinderen en die waardevol zijn voor kinderen en/ of van betekenis kunnen zijn in het leven van kinderen. De kinderkrant heeft als extra speerpunten kinderen te stimuleren om het beste uit zichzelf te halen, hen aan te moedigen en te inspireren om hun talenten te ontdekken en te ontwikkelen. De 3

kinderkrant heeft een uitgesproken lokaal karakter en wil de positie van kinderen in hun omgeving versterken. Kwetsbare groepen kinderen krijgen extra aandacht, op een positieve manier zonder een stempel op hen te drukken. De kinderkrant heeft een positieve uitstraling en met een oplage van 4.300 exemplaren (Roermond en Roerdalen) en 2.500 exemplaren (Echt-Susteren en Maasgouw) een groot bereik, namelijk álle kinderen van 8 tot en met 12 jaar in Roermond, Roerdalen, Echt-Susteren en Maasgouw. Tijdens het maken van de artikelen en foto’s voor de papieren krant werken we aan het behalen van de doelstellingen door met kinderen samen te werken. Daarnaast draagt het eindresultaat - de krant vol met de artikelen en de foto’s - ook bij aan het behalen van de doelstellingen, doordat de kinderen deze lezen. Kinderen leveren een actieve bijdrage aan de kinderkrant door hun verhaal te doen. We nemen hen serieus, ze mogen hun mening geven, we luisteren naar hen. En door kinderen hun verhaal te laten vertellen, zijn ze een voorbeeld en inspiratiebron voor anderen. Andere kinderen herkennen deze verhalen. Of ze herkennen ze niet en leren op deze manier dat iedereen anders is en dat er ook andere situaties zijn dan die waar zij bekend mee zijn. We betrekken bij elke uitgave van de kinderkrant zoveel mogelijk verschillende kinderen en basisscholen.

Hierdoor is de kinderkrant persoonlijk, herkenbaar, laagdrempelig en is de betrokkenheid hoog. Hierbij focussen we ons volledig en alleen op de gemeenten Roermond, Roerdalen, Echt-Susteren en Maasgouw. We werken met twee edities met wisselpagina’s, zodat de krant écht lokaal blijft. We luisteren naar kinderen en laten hun stem horen. Dit is niet alleen goed voor kinderen zelf; ook volwassenen en organisaties kunnen hier hun voordeel mee doen.

4

1. Hoe het begon

Hoe verzin en begin je een lokale kinderkrant? Hanneke Drohm (1982) uit Posterholt is de bedenkster en oprichtster van Het Roertje, de kinderkrant van Roermond & Roerdalen en van Os Blaedje, de kinderkrant van Echt-Susteren & Maasgouw. In dit interview lees je hoe en waarom ze de kinderkrant is begonnen.

Hoe ben je op het idee gekomen om een kinderkrant te beginnen voor Roermond en Roerdalen? “Voordat ik de kinderkrant oprichtte, werkte ik bijna 14 jaar voor dagblad De Limburger. Schrijven is één van de dingen die ik het liefste doe. Dat zat er al vroeg in, zoals te zien is op de foto. Daarnaast heb ik veel affiniteit met kinderen. Onder meer ben ik meer dan 15 jaar actief geweest als hoofdleidster in het jeugdwerk in Posterholt (KinderVakantieWerk, KCV De Feesnaeskes, Stichting Jeugd & Jongeren). Toen we als redactie van zaterdagbijlage L-magazine van De Limburger in 2018 een speciaal kindernummer maakten, was ik één van de weinige collega’s die dat echt helemaal geweldig vond. Ook de onderwerpen gericht op kinderen kwamen vaak bij mij terecht. Kinderen zijn zo lekker eerlijk en spontaan. De beste interviewkandidaten die je kunt hebben, vind ik. Dus: schrijven is leuk, kinderen zijn leuk… Dan is een kinderkrant maken dubbelleuk. Speurend op internet kwam ik de Kinderkrant Academie tegen van de maaksters van Jong010, de Rotterdamse kinderkrant. Toen ik dat eenmaal had gezien, was ik verkocht.” Hoe ging het verder? “Na goed nadenken - mijn werk bij De Limburger was ook supertof en afscheid nemen is niet mijn sterkste punt – heb ik besloten mij begin 2021 aan te melden voor de Kinderkrant Academie.

Hoe meer ik me ging verdiepen in de filosofie achter de kinderkrant, hoe enthousiaster ik werd. Hoe mooi is het als je kinderen enthousiast kunt maken om te lezen? Doordat ze nieuwsgierig zijn naar hun eigen omgeving en doordat ze het bijzonder vinden om hun eigen verhalen, zichzelf en bekende plekken en mensen uit de buurt op papier te zien. Hoe geweldig is het als je kunt helpen om laaggeletterdheid terug te dringen en kinderen (en hun ouders die ongetwijfeld stiekem meelezen) zo een eerlijke kans geeft om mee te doen? En hoe belangrijk is het om kinderen kennis te laten maken met geschreven media en betrouwbaar nieuws en niet louter met wat ze voorbij zien komen in hun eigen social media-bubbel? Al gauw werd me duidelijk: dit wil ik ook voor mijn eigen jongens, hun vriendjes, alle kinderen in Roerdalen (mijn eigen gemeente) en Roermond. Per 1 mei 2021 heb ik dan ook de grote stap gezet: ik nam ontslag bij De Limburger en richtte me voor 100 procent op de kinderkrant. Heel spannend, maar vooral ook heerlijk om hier al mijn energie en creativiteit in te stoppen. Om iets moois en leerzaams voor kinderen te realiseren.

In april 2022 is de eerste kinderkrant verschenen in Roermond en Roerdalen en in september 2023 verscheen de eerste editie in Echt-Susteren en Maasgouw.” Hoe zijn de reacties op de kinderkrant? “Sinds de verschijning in april 2022 ontvangen we regelmatig en steeds vaker leuke reacties en tips van scholen, ouders, culturele- en sportverenigingen en, het allerbelangrijkste, de kinderen. Bijvoorbeeld: ‘Nu kunnen we eindelijk net als papa de krant lezen op de wc.’ 5

Mooi om te horen en te merken, is dat ook steeds meer scholen de kinderkrant inzetten tijdens de lessen. Bijvoorbeeld voor begrijpend lezen, vrij lezen, nieuwsbegrip. Dat blijkt onder meer uit de verschillende lezersonderzoeken die we afgelopen jaren hebben gehouden.” Hoe maak je de kinderkrant leuk en leerzaam? “Ik schrijf zelf veel artikelen voor de krant. Daardoor bezoek ik elke maand tal van basisscholen en spreek ik heel veel kinderen. Ik luister heel goed naar wat kinderen mij te vertellen hebben. Ik volg daarnaast ook wat kinderen interessant vinden. Zij staan centraal. Als je oprecht geïnteresseerd bent en kinderen serieus neemt, ontstaan de beste ideeën. Die ideeën gebruik ik om de krant leuk en leerzaam te maken en houden.” Hoe vind je het om voor kinderen een krant te maken? “Ik zou op dit moment niets liever doen dan dit werk. Eigenlijk voelt het ook niet als werk. Ik vind het heel bijzonder dat ik 8 keer per jaar voor meer dan 6.000 kinderen een kinderkrant mag maken. De eerlijkheid, denkwijze en nieuwsgierigheid van kinderen maken je blij. Zoiets als de kinderkrant bestond nog niet in Roermond, Roerdalen, Echt-Susteren en Maasgouw. Het bestaat op deze manier überhaupt nog niet in veel andere plaatsen in Nederland. Het maakt de kinderkrant uniek in het brengen van maatschappelijke onderwerpen. Het draait om de verhalen, ervaringen en meningen van kinderen.”

6

2.

Bedrijfs- en contactinformatie

Naam Postadres Bezoekadres Website Bedrijfsvorm KVK-nummer

Kinderkrant Het Roertje / Kinderkrant Os Blaedje Heinsbergerweg 50, 6061 AK Posterholt idem www.hetroertje.nl / www.osblaedje.nl Stichting Kindermedia Midden-Limburg 84173629

Contactpersoon Telefoonnummer E-mailadres

Hanneke Drohm 06-15904951 hanneke@hetroertje.nl

Achtergrond

Opleiding: basisschool De Draaiende Wieken in Posterholt / Bisschoppelijk College Schöndeln in Roermond / Fontys Hogeschool voor Journalistiek in Tilburg Werk: freelance journalist voor onder meer De Limburger (van 2007 tot mei 2021 in vaste dienst) / tekstschrijver, Drohm Tekst Vrijwilligerswerk: In het verleden: (hoofd)leidster KVW Posterholt (van 2000 - 2010), leidster KinderCarnavalsvereniging De Feesnaeskes (van 2000 2016), bestuurslid Stg. Jeugd & Jongeren Posterholt (van 2005 - 2016), secretaris Oudervereniging De Draaiende Wieken Posterholt (2020 2023). Nu: lid PR-commissie Muziekvereniging Musica Rura / Amazing Concert (2012 - heden), organisator Monsterholt (2020 - heden).

7

3.

Doelstellingen

Leuk en leerzaam De Kinderkrant heeft een aantal doelstellingen, die in elke editie de basis vormen van de behandelde onderwerpen en thema’s. Maar bovenal moet de kinderkrant leuk zijn, zodat kinderen de krant met plezier lezen. Taalontwikkeling en leesbevordering Het eerste doel is dat kinderen beter worden in taal en spelenderwijs meer interesse krijgen voor taal en lezen. De kinderkrant stimuleert kinderen om meer en met plezier te gaan lezen en levert op een leuke manier een bijdrage aan de taalontwikkeling van kinderen. Het is mooi meegenomen als ook ouders, zeker als deze laaggeletterd zijn of (nog) weinig sociaal betrokken, meelezen of samen met hun kinderen lezen als zij de kinderkrant mee naar huis nemen. Zo helpt de kinderkrant in de strijd tegen laaggeletterdheid en daarmee tegen sociaal isolement. Uit onderzoek van het ROA (geletterdheidinzicht.nl) blijkt dat in Roerdalen, Echt-Susteren en Maasgouw circa 5 % van de bevolking laaggeletterd is. In Roermond is het probleem nog veel groter; daar is meer dan 17% van de bevolking laaggeletterd. Betrokkenheid bij de buurt en persoonlijke ontwikkeling Het tweede doel is kinderen meer bekend maken met hun wijk, dorp en gemeente, zodat ze daar meer betrokken bij raken. Kinderen voelen zich vaak meer verbonden met hun omgeving als ze er meer betrokken bij raken.

Dat kan betekenen dat ze er anders of meer open tegenaan gaan kijken en wellicht wat voor hun omgeving of anderen willen gaan doen. Op deze manier levert de kinderkrant ook een bijdrage aan de persoonlijke ontwikkeling, door kinderen meer bewust te maken van hoe ze met zichzelf en met anderen omgaan. Omgaan met media, mediawijsheid en meningsvorming Het derde doel is kinderen meer inzicht geven in hoe nieuwsmedia werken, zodat ze op basis van betrouwbare media beter een mening kunnen vormen en worden aangespoord om zelfstandig na te denken. Wat is ‘fake news’ en waarom moet je niet elk bericht op sociale media voor waar aannemen? Meetbare doelen We willen dat de kinderkant meetbaar bijdraagt aan deze doelen. Kinderen herkennen wat in de kinderkrant staat. Het staat dicht bij hen. Dat trekt de aandacht, waardoor ze vanzelf aan het lezen, bespreken en nadenken slaan. Via een jaarlijks lezersonderzoek meten we in welke mate de kinderkrant de doelstellingen succesvol overbrengt op de doelgroep.

Genevieve (9): ‘Ik leer door de kinderkrant iets dat ik nog niet wist.’

8

3.1

Doelstelling: taalontwikkeling en leesbevordering

Stichting Lezen en Schrijven: 'Kinderen die opgroeien in een omgeving zonder boeken, kranten en tijdschriften hebben een grotere kans om later laaggeletterd te worden.'

Wist je dat... ... je als je goed bent in taal en lezen, je meer plezier hebt in lezen en dat daardoor ook vanzelf je woordenschat toeneemt? Hierdoor ga je sneller lezen, word je beter in spellen en is het makkelijker om teksten te begrijpen. ... je als je niet graag leest in een negatieve spiraal terecht kunt komen, waardoor je leesniveau als je ouder wordt steeds verder daalt? ... als kinderen die niet graag of niet zo goed lezen, leuke en begrijpelijke teksten aangeboden krijgen, ze steeds beter gaan lezen en daardoor ook eerder andere teksten zullen lezen? ... de kinderkrant - door de onderwerpen die in de krant staan - ook uitdagend is voor kinderen die wel al goed zijn in taal en lezen, zodat ook zij hun taalvaardigheid ontwikkelen? ... de kinderkrant een middel is dat leerkrachten kunnen gebruiken voor het taalonderwijs, tijdens en na schooltijd?

Tygo (11): ‘Kinderen denken anders dan volwassenen over dingen en kunnen dat in de kinderkrant vertellen. Hier wordt ook over leuke en grappige dingen geschreven. ’

Weetjes over taal en over de kinderkrant • Basisscholen in Roermond, Roerdalen, Maasgouw en Echt-Susteren besteden veel aandacht aan taal. • Het is belangrijk om ook buiten de vaste lessen op school heel veel met taal te oefenen. • Er is een behoefte aan middelen waarmee kinderen thuis kunnen oefenen wat ze op school leren. Bijvoorbeeld met vader, moeder, oma of een buurvrouw. • De kinderkrant is voor alle kinderen in de gemeenten waar de krant uitkomt gratis beschikbaar, en speelt daarmee op deze behoefte in. • De kinderkrant levert een bijdrage aan het taalrijker maken van de omgeving van kinderen. Taalrijk betekent dat er veel aanleidingen zijn om te praten en te lezen.

9

De kinderkrant sluit goed aan bij het basisonderwijs. Waarom? Dat lees je hieronder. • De kinderkrant kiest verantwoorde onderwerpen waar kinderen wat van leren. • Het nieuws in de kinderkrant wordt op een positieve manier gebracht, ook als de onderwerpen minder positief zijn. • In de kinderkrant staan goede voorbeelden en rolmodellen. • De kinderkrant houdt rekening met dingen die niet goed zijn voor de ontwikkeling van kinderen, zoals vooroordelen, onduidelijkheid, het idee dat er maar één manier is om iets te bereiken, aandacht op ongewenst gedrag en het overmatig verbeteren van fouten. • De kinderkrant houdt rekening met de sociaal emotionele ontwikkeling van kinderen. Dat betekent dat er rekening wordt gehouden met wat kinderen aan kunnen, bijvoorbeeld omdat ze een bijzondere thuissituatie hebben of problemen hebben gehad. • Doordat de kinderkrant nieuwsartikelen brengt in verschillende vormen (onder meer verslag, mening, interview), met verschillende doelen (onder meer boodschap onder de aandacht brengen, kennis delen) over uiteenlopende onderwerpen, sluit de kinderkrant aan bij de kerndoelen begrijpend lezen.

Floor (10): ‘De kinderkrant is fijn om te lezen door de manier waarop de artikelen zijn geschreven.’

Werken aan woordenschat Om goed te kunnen lezen en om teksten te kunnen begrijpen, is het belangrijk om veel woorden te kennen en de betekenis ervan te begrijpen. Met andere woorden: je hebt een ruime woordenschat nodig. Oefenen met woorden in de kinderkrant Als leerkrachten oefeningen doen met de woorden uit de artikelen in de kinderkrant, is dat een goede manier om de woordenschat uit te breiden. Woordjes oefenen met een kinderkrant die gaat over nieuws uit de buurt, in plaats van met een taalboek, vinden veel kinderen vaak leuker. Sneller leren en beter onthouden Omdat de artikelen in de kinderkrant over uiteenlopende onderwerpen gaan, kunnen er heel veel verschillende woorden worden geleerd. Kinderen zullen de woorden sneller leren en beter onthouden als ze nieuwsgierig zijn naar wat er in de artikelen staat, omdat het zaken zijn die in hun eigen buurt en leven spelen. Dat is de kracht en het voordeel van de kinderkrant.

10

3.2 Doelstelling: betrokkenheid bij de buurt en persoonlijke ontwikkeling Betrokkenheid en een betere samenleving Sociale cohesie betekent dat mensen met elkaar en met de samenleving verbonden zijn, en dat ze zich hier ook naar gedragen. Bijvoorbeeld door iets voor een ander te doen of door respect voor elkaar te tonen. Door mensen persoonlijk met elkaar in contact te brengen, kun je ervoor zorgen dat ze zich meer betrokken en verbonden met elkaar gaan voelen. De kinderkrant vindt dat er nog een manier is om dit voor elkaar te krijgen: door kinderen in hun eigen medium te laten lezen over nieuws en onderwerpen die spelen in hun directe leefomgeving en over de mensen die daar deel van uitmaken. Kennismaken met de mensen in je buurt Door middel van een krant kun je in één keer heel veel mensen met elkaar in contact brengen. Veel meer dan wanneer mensen elkaar persoonlijk ontmoeten. De kinderkrant zorgt ervoor dat kinderen meer te weten komen over hun buurt, gemeente en regio. Als de kennis over de omgeving waar je woont, naar school gaat en speelt toeneemt en je meer over andere mensen weet, ontstaat er meer begrip voor en contact tussen elkaar.

Joliene (10): ‘Het is leuk dat de kinderkrant echt alleen voor kinderen is, en niet voor volwassenen.’ Liam (8): ‘Het is leuk dat je allemaal bekende mensen en kinderen uit de buurt in de krant ziet.’ Asmae (11): 'Ik vind het leukst aan de kinderkrant dat ik nu meer over de buurt te weten kom.'

11

Meer burgerschapskennis CITO heeft een onderzoek gedaan naar de burgerschapskennis van kinderen. Burgerschap is de manier waarop je deelneemt aan de samenleving. Als bijvoorbeeld iedereen iets goeds zou doen voor een ander, wordt de samenleving vanzelf steeds een stukje beter. Burgerschapskennis is kennis over de samenleving en hoe je hieraan een goede bijdrage kunt leveren.

Leerlingen die kranten lezen, scoren hoger In het onderzoek van CITO kun je lezen in hoeverre lessen op school en activiteiten buiten school, zoals sociale contacten, media, lid zijn van een vereniging en goede doelenacties, een bijdrage leveren aan burgerschapskennis van kinderen en wat het effect hiervan is. Bij alle kenmerken die in het onderzoek zijn onderzocht, bleek dat ze nauwelijks bijdragen aan meer kennis over burgerschap. Behalve bij leerlingen die regelmatig het nieuws volgen in de krant. Leerlingen die kranten lezen, scoren hoger op de kennistoetsen. (bron: cito.nl)

Gratis krant biedt mogelijkheden Doordat de kinderkrant via de basisscholen, scholen voor speciaal onderwijs en openbare gelegenheden op papier wordt verspreid, en alle kinderen er gratis toegang toe hebben, zal de kennis over de samenleving van alle kinderen die de kinderkrant lezen, toenemen en zo hopelijk ook de verbindingen tussen mensen in de samenleving verbeteren. De kinderkrant levert op deze manier een bijdrage aan de persoonlijke ontwikkeling van kinderen, door hen meer bewust te maken van hoe ze met anderen, maar ook met zichzelf omgaan en hoe ze anderen en zichzelf zien. Daarnaast biedt het maatschappelijke organisaties de kans om zichzelf te presenteren. Denk bijvoorbeeld aan het Jeugdfonds Sport en Cultuur. Het is uitdrukkelijk de bedoeling om bij bijvoorbeeld een artikel over een vereniging aan te geven dat kinderen die leven in armoede tóch mee kunnen doen, door zich aan te melden bij een van deze stichtingen.

Jurriaan (9): ‘Ik weet door de kinderkrant nu veel meer over mijn wijk.’ Nina (10): 'In de kinderkrant staan vaak kinderen die ik ken, dat is het leukste.' Aylin (11): ‘Kinderen mogen in de krant hun mening geven over onderwerpen. Dat is goed.’

12

3.3

Doelstelling: omgaan met media en meningsvorming

De rol van de kinderkrant De kinderkrant is onder meer een journalistiek initiatief. Dat betekent dat de kinderkrant wordt gemaakt door een zelfstandige redactie. In de krant lees je hoofdzakelijk verhalen voor en door kinderen over zaken die spelen in de leefomgeving van kinderen uit Roerdalen, Roermond, Maasgouw en Echt-Susteren. Kinderen geven commentaar op artikelen en onderwerpen en worden zo uitgedaagd om hun eigen mening te vormen. Kinderen lezen in de kinderkrant ook achtergrondinformatie. Een groot deel van de onderwerpen sluit aan bij dingen die in de samenleving - met nadruk op de eigen leefomgeving - belangrijk zijn. De redactie van de kinderkrant is niet degene die bepaalt wat er in de samenleving en de buurt belangrijk is. De redactie zoekt ook niet naar sensatie en houdt niet van negativiteit. De redactie kijkt echt goed naar de doelgroep om te ontdekken wat er speelt. Op basis van wat er onder de doelgroep leeft, wordt de grote lijn uitgezet. De kinderen zijn leidend bij het bepalen van de onderwerpen en de artikelen. Elk jaar brainstormt de kinderkrant met kinderen van verschillende scholen. Juist in deze tijd die wordt gedomineerd door social media, stemmingmakerij en nepnieuws is het belangrijk dat kinderen leren hoe media werken en worden voorzien van heldere, betrouwbare informatie toegespitst op hun lees- en denkniveau.

Hannah (10): 'Het nieuws is geschreven op een kindermanier, dat is goed.' Dilara (12): ‘Ik vind het heel speciaal dat ze voor ons zo’n krant maken.’ Ise (9): 'Ze doen het bij de kinderkrant echt heel leuk, het is net als een normale grote mensen krant.'

13

4.

Doelgroep

De lezers van de kinderkrant Het Roertje wordt gemaakt voor alle kinderen van 8 tot en met 12 jaar (groep 5 t/m 8) in de gemeenten Roerdalen en Roermond. Os Blaedje wordt gemaakt voor alle kinderen van 8 tot en met 12 jaar (groep 5 t/m 8) in de gemeenten Echt-Susteren en Maasgouw. Dat is de belangrijkste doelgroep. Bente (11): 'Het leukste aan de kinderkrant is dat het alleen voor ons en andere jonge kinderen is.'

Voor de middenbouw en bovenbouw De kinderkrant is dus speciaal voor de kinderen uit de midden- en bovenbouw van de basisschool. Daar is een reden voor. In groep 3 en 4 leren kinderen de basis van technisch en begrijpend lezen. In groep 5 en 6 leren ze het kritisch lezen en beoordelen van informatie, wat belangrijk is om de artikelen in de kinderkrant te begrijpen. In groep 7 en 8 komen daar het kritisch lezen en beoordelen van opvattingen en meningen bij. Kinderen in de midden- en bovenbouw kunnen dus al lezen en weten meer over taal, waardoor ze beter met de krant aan de slag kunnen.

Leuk voor iedereen Maar dit betekent niet dat de kinderkrant alleen kinderen uit groep 5 tot en met 8 aanspreekt. De krant is er ook voor broers en zussen, ouders, leraren en andere mensen. De artikelen zijn zo geschreven, dat ze ook te lezen zijn voor volwassenen voor wie lezen en schrijven lastig is, of die nog bezig zijn om de Nederlandse taal goed te leren. Ouders die gewone kranten voor volwassenen lastig vinden, kunnen met hun kinderen de kinderkrant lezen en bespreken.

Overzicht van alle kinderen van 8 tot en met 12 jaar die in Roerdalen, Roermond, Echt-Susteren en Maasgouw wonen en naar school gaan. Gemeente Echt-Susteren Maasgouw Roerdalen Roermond Totaal

Aantal leerlingen (8-12 jaar) 967 660 628 2238 4493

Basisscholen 11 8 6 19 44

* peilbestand DUO per 1 oktober 2023, aangeleverd door gemeente Echt-Susteren Speciaal onderwijs Naast de reguliere basisscholen ontvangen de 6 scholen voor speciaal onderwijs ook Het Roertje en Os Blaedje. Dit zijn De Horst in Echt-Susteren, Op de Tump in Heel, De Spoorzoeker, De Wijnberg, Herman Broerenschool en Mgr. Hanssen in Roermond.

14

5.

Kinderen en leerkrachten over de kinderkrant

Stichting Kindermedia Midden-Limburg voert regelmatig een onderzoek uit onder de kinderen en de leerkrachten op de basisscholen waar de kinderkrant verschijnt. Uit de ingevulde vragenlijsten haalt de kinderkrant informatie om de krant en de organisatie steeds verder te verbeteren en om te toetsen of de doelstellingen worden behaald. Het meest recente lezersonderzoek is in april 2025 gedaan in het verspreidingsgebied van Het Roertje (Roermond en Roerdalen). In juni 2024 is ook een lezersonderzoek gehouden in het verspreidingsgebied van Os Blaedje (Echt-Susteren en Maasgouw). Indien gewenst doen wij u ook dit onderzoek graag toekomen. In onderstaande samenvatting de resultaten van het onderzoek dat in april 2025 onder docenten is gehouden. In totaal zijn er 49 vragenlijsten ingevuld door leerkrachten van groep 4/5 tot en met 8 van 19 verschillende scholen in Roermond (13 scholen) en Roerdalen (6 scholen). Hierbij zijn ook twee scholen voor speciaal onderwijs. Dit zijn allemaal lezers van Het Roertje.

Verdeling van de deelnemende docenten aan dit onderzoek over de groepen 5 tot en met 8:

Van de leerkrachten... • •

deelt 98,0 % elke uitgave van de kinderkrant in de klas uit. legt 46,9 % Het Roertje ook ergens op school neer zodat kinderen de krant zelf kunnen pakken en kunnen meenemen.

• • •

leest 63,3 % de kinderkrant klassikaal samen met de kinderen. laat 81,6 % de kinderen de kinderkrant zelfstandig lezen in de klas. geeft 85,7 % de kinderkrant mee naar huis om hem thuis te lezen.

•

behandelt 55,1 % in de klas nieuws aan de hand van de kinderkrant Het Roertje, 0 % gebruikt een andere kinderkrant en 2 % gebruikt een krant voor volwassenen. maakt 30,6 % gebruik van Nieuwsbegrip om nieuws te behandelen in de klas, 49 % doet dit met nieuwswebsites, 71,4 % met behulp van televisie en online uitzendingen en 14,3 % met social media. 6,1 % zegt nooit nieuws te behandelen.

•

15

Van de leerkrachten doet 79,2 % soms of regelmatig opdrachten met kinderkrant Het Roertje of gaat in gesprek over onderwerpen die in de kinderkrant staan.

Een greep uit de voorbeelden van opdrachten die de leerkrachten met Het Roertje doen: Leerkracht ‘t Kempke, Sint Odiliënberg: “Verschillende werkvormen zet ik in. Soms lezen we iets samen, soms lekker alleen, soms met een kopje thee, of soms met gerichte opdrachtjes/leesdoelen.” Leerkracht ‘t Mozaïek, Roermond: “In Het Roertje stond een oproep om mee te doen aan een schrijfwedstrijd. Daar heb ik de leerlingen over geïnformeerd. Ook tips over uitjes deel ik met leerlingen of dat er een nieuwe boekenbaas wordt gezocht.” Leerkracht De Berensprong, Herkenbosch: “We hebben weinig tijd in het lesprogramma om er uitgebreid op in te gaan, maar er wordt vooral even samen gekeken als er leerlingen van onze school in staan (en dat is best vaak!).” Leerkracht De Octopus, Swalmen: “Wij behandelen iedere dag 2 bladzijdes van Het Roertje tijdens de les. Soms als Close Reading (Begrijpend lezen), soms als klaaropdracht (onderstreep alle persoonsvormen enz.).” Leerkracht Montessorischool, Roermond: “De kinderen maken vragen bij de artikelen en andere kinderen geven het antwoord. We maken de puzzel en de woordzoeker.” Leerkracht De Achtbaan, Melick: “We bekijken opvallende of bijzondere berichten. Daarnaast gebruiken we het voor RALFI lezen.” Leerkracht Sint Theresia, Boukoul: “Als het gaat over een onderwerp wat de kinderen aanspreekt, dan praten we hier even over.

Ieder kind mag zijn/haar mening geven en soms gaan we ook in discussie.”

De leerkrachten die Kinderkrant Het Roertje niet gebruiken in de klas, geven hiervoor de volgende redenen: Leerkracht De Zonnewijzer, Roermond: “Het programma zit erg vol en de wil is er maar de uitvoering nog niet.” Leerkracht De Achtbaan, Melick: “Voornamelijk lezen de leerlingen de krant zelf en praten er met elkaar over. Er zijn niet standaard lessen aan gebonden.” Leerkracht ’t Mozaïek, Roermond: “Het Roertje is geen onderdeel van mijn onderwijs(tijd).” 16

Leerkracht De Steenen Brug, Roermond: “Komt er helaas niet echt van, iets met een drukke planning… “ Leerkracht Sint Theresia, Boukoul: “Ik zou het in de begrijpend lezen lessen kunnen integreren, maar we hebben een vrij nieuwe methode aangeschaft waar de tijd nog heen gaat qua voorbereiden.”

93,9 % van de leerkrachten vindt de kinderkrant van toegevoegde waarde op het bestaande lees- en leeraanbod.

Waaraan levert de kinderkrant volgens leerkrachten een bijdrage?

Redenen die leerkrachten aandragen waarom ze de kinderkrant van toegevoegde waarde vinden op het lees- en leeraanbod: Leerkracht Martinusschool, Vlodrop: “De kinderen maken op deze manier niet alleen maar kennis met verschillende boeken, maar ook met een krant. Er zijn nog maar heel weinig kinderen waar tegenwoordig thuis een fysieke krant bezorgd wordt.” Leerkracht Synergieschool, Roermond: “Het is nieuws dat dicht bij de leerlingen staat. Ze herkennen de plekken waar het over gaat, komen vriendjes of vriendinnetjes tegen in de krant. Daarnaast leren ze ook de structuur en de waarde van een krant.” Leerkracht De Octopus, Swalmen: “Het sluit fantastisch aan bij de belevingswereld omdat het nieuws uit de regio is én er bijna iedere maand wel leerlingen van onze school in staan.” 17

Leerkracht De Berensprong, Herkenbosch: “Kinderen vliegen op de kranten af en lezen ze erg graag. Dus vooral ter bevordering van het leesplezier. Verder vind ik de krant goed afgestemd op het niveau en de interesse van de leerlingen.” Leerkracht De Achtbaan, Melick: “Kinderen zijn vaak intrinsiek gemotiveerd om te lezen, nieuwsgierig naar leeftijdgenootjes.” Leerkracht Taalschool De Brink, Baexem: “Ik vind het waardevol omdat zo onze kinderen (AZC kinderen) leren over andere kinderen en het leven in Nederland.” Leerkracht De Steenen Brug, Roermond: “Goede oefeningen voor het begrijpend lezen staan erin. Ik laat ook artikelen lezen en stal er dan vragen over.” Leerkracht ’t Kempke, Sint Odiliënberg: “De kids zijn enthousiast, het is actueel en super tof om soms jezelf of een klasgenoot terug te zien in de krant!” Leerkracht ’t Mozaïek, Roermond: “Hoge betrokkenheid door artikelen over eigen school en leerlingen, makkelijk leesbaar, niet te lange artikelen, diverse onderwerpen, diversiteit, leuk beeldmateriaal, krant ziet er aantrekkelijk uit. Goed formaat.” En wat zeggen de leerkrachten (6,1 %) die niet enthousiast zijn: Leerkracht De Hovenier, Montfort: “Ik denk dat Het Roertje niet altijd geschikt is voor groep 8.

Ik zie de potentie en het enthousiasme wel bij de middenbouw rondom Het Roertje.” Leerkracht ’t Mozaïek, Roermond: “Roertje is misschien niet meer van deze tijd en past niet (meer goed) bij de leef en belevingswereld van de leerlingen van onze school.” De leerkrachten vinden de moeilijkheidsgraad van de teksten in kinderkrant Het Roertje:

Op de vraag of ze de invuloefeningen in kinderkrant het Roertje waardevol vinden, zeggen de leerkrachten:

18

En dit is een greep uit de boodschappen van leerkrachten voor organisaties en personen die kinderkranten Het Roertje en Os Blaedje mede mogelijk maken: Leerkracht OBS Aan de Roer, Roermond: “Blijf de Kinderkrant (financieel) ondersteunen. Het is waardevol en bevordert het de taal- en leesontwikkeling van de kinderen daarnaast stimuleert het ook het leesplezier. Regionale onderwerpen/thema's worden zo gepromoot en draagt dus ook bij aan maatschappelijke en culturele verbinding.” Leerkracht Herman Broerenschool, Roermond: “Noodzakelijk, kinderen zijn de toekomst, als je wilt dat ze betrokken zijn/blijven dan is dit een ingang/manier.” Leerkracht De Berensprong, Herkenbosch: “Kinderen leren steeds beter omgaan met nieuwsberichten, maar ook bevordert dit het lezen.” Leerkracht ’t Mozaïek, Roermond: “Een laagdrempelige manier om kinderen in aanraking te laten komen met een fysieke krant i.p.v. enkel via nieuwsapps of websites. Ze krijgen informatie over hun woongebied.” Leerkracht De Achtbaan, Melick: “Dat het effectief is voor het leesonderwijs en leesplezier.” Leerkracht De Spoorzoeker, Roermond: Vooral BLIJVEN DOEN!!!

19

6.

Het product: de papieren krant

Formaat De kinderkrant komt op papier uit en verschijnt in full colour op tabloidformaat. Dat is een handig formaat voor kinderen en het past precies op een schoolbankje. Waarom papier? Het is voor kinderen erg bijzonder om zichzelf op papier te zien. Ieder kind kan immers foto’s van zichzelf online zetten op bijvoorbeeld sociale media. Jezelf terugzien in een échte krant en weten dat álle kinderen in Roermond en Roerdalen / Echt-Susteren en Maasgouw jouw verhaal lezen, dat voelt heel speciaal. Een fysieke krant is daarnaast op elk moment in te zetten op school, het geeft veel minder onrust als kinderen op hun eigen plek kunnen lezen. Bovendien is het voor kinderen gemakkelijker om zich te concentreren op het lezen van een artikel op papier dan op een artikel online. Een papieren krant is voor elk kind toegankelijk. Op ieder moment. Ook als je thuis geen eigen laptop of tablet hebt. De stap om een krant te lezen op papier is voor kinderen veel kleiner dan wanneer ze alleen de tip of opdracht krijgen om naar een website te gaan om de krant of een andere tekst te lezen. De meeste kinderen zijn over het algemeen om andere redenen online dan voor het verzamelen van informatie of het lezen van artikelen. Website De kinderkranten is ook online te bekijken zijn op de websites www.hetroertje.nl en www.osblaedje.nl. Uit ervaring blijkt dat voornamelijk volwassenen de website bekijken.

Daarnaast zijn er Facebook- en Instagram-accounts. Oualid (10): 'De krant is echt leuk, met lekker veel kleur, foto's en plaatjes.'

Dyslexie lettertype De kinderkrant wordt gedrukt in een lettertype dat rekening houdt met veel voorkomende symptomen van dyslexie. Aantal pagina's De kinderkrant telt 12 pagina's. Hiervan zijn er 6 hetzelfde voor Roermond & Roerdalen en EchtSusteren & Maasgouw. Daarnaast komen er 6 wisselpagina’s. Deze zijn verschillend voor Het Roertje en Os Blaedje. 1. Voorpagina – wisselt voor Het Roertje / Os Blaedje 2. Rep & Roer / Blaedje 2 –moppen, woordzoeker, raadsels en strip – wisselt voor Het Roertje / Os Blaedje 3. Hier woon ik! – kinderen vertellen over hun buurt, van dorp tot volksbuurt, van villawijk tot buitengebied 4. Sociaal / Partner 5. Cultuur / Partner – wisselt voor Het Roertje / Os Blaedje 6. Cultuur / Partner 7. Stelling of vraag met reacties van kinderen 8. Sport / Partner – wisselt voor Het Roertje / Os Blaedje 9. Natuur 10. Thema 11. Nieuwspuzzel en korte nieuwtjes – wisselt voor Het Roertje / Os Blaedje 12. De Achterkant – wisselt voor Het Roertje / Os Blaedje Dit is een voorlopige indeling. 20

Aandachtspunten voor de artikelen •

•

• • • • • •

In de kinderkrant lezen kinderen over wat er zich in de omgeving waarin ze wonen en naar school gaan, afspeelt. Zo kunnen ze zich een beeld vormen wat er allemaal gebeurt en welke mogelijkheden ze hebben. De inhoud van de kinderkrant is voor kinderen herkenbaar door het interviewen van (lokaal) bekende mensen en kinderen, door de locaties en door de onderwerpen die kinderen aanspreken. De kinderkrant besteedt aandacht aan leuke dingen, maar ook aan serieuze onderwerpen. De insteek van een artikel is altijd positief. De kinderkrant maakt gebruik van voorbeelden en rolmodellen om kinderen te stimuleren het beste uit zichzelf te halen. De kinderkrant laat zien dat ieder kind belangrijk en speciaal is, en dat er altijd mogelijkheden zijn om te doen wat je graag wilt en leuk vindt en om je dromen na te jagen. In ieder artikel in de kinderkrant staat iets waar kinderen op welke manier dan ook wat van opsteken. In de kinderkrant vinden kinderen terug hoe ze actie kunnen ondernemen als ze enthousiast zijn geworden en graag iets willen doen met de informatie in het artikel.

Prijs De kinderkrant is voor alle kinderen gratis. Zo kunnen alle kinderen de kinderkrant lezen, uit welk gezin ze ook komen, in welke buurt ze ook wonen of naar welke school ze ook gaan. De kinderkrant moet er voor álle kinderen zijn.

Saïda (12): 'Het is belangrijk dat de kinderkrant gratis is.' Yangoing (11): 'Dat ze de kinderkrant gratis aan scholen geven is het beste.'

21

7.

Het team

De kinderkrant wordt uitgegeven door Stichting Kindermedia Midden-Limburg, een organisatie waarvoor alleen maar zelfstandige ondernemers werken. Er is dus niemand in dienst. Hierdoor zijn vrijwel alle kosten die gemaakt worden - zo'n 90 procent van het totaal - direct toe te schrijven aan de productie van de papieren krant. Op deze manier zijn alle ondernemers verantwoordelijk voor hun eigen deel waardoor de kinderkrant de beste en mooiste krant is die mogelijk is, en iedereen mede verantwoordelijk is voor het blijven verschijnen en laten groeien van de kinderkrant. Veel werk wordt ook vrijwillig verricht. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het ophalen van de kinderkranten bij de drukkerij (alleen kilometervergoeding), de eindredactie, brainstormsessies met kinderen en docenten, pr- en communicatie. Kinderen leveren een actieve, vrijwillige bijdrage aan de kinderkrant door hun verhaal te doen en teksten, foto’s en tekeningen aan te leveren.

Het bestuur Stichting Kindermedia Midden-Limburg wordt beheerd door het bestuur. De taak van het bestuur is het bewaken van de doelstellingen van de stichting en de kinderkrant. Het bestuur verricht haar taken onbezoldigd. Het bestuur bestaat uit de volgende personen: Voorzitter – Hanneke Drohm Secretaris – Martine van de Venne Penningmeester – Marcel Schmitz

De organisatie Het team van de kinderkrant dat verantwoordelijk is voor de organisatie en voor alle werkzaamheden die nodig zijn voor de productie van de papieren krant en alles dat daar bij komt kijken. Hoofdredacteur – Hanneke Drohm Journalisten – Hanneke Drohm, Karin Janssen-Krauth Fotografen – Franco Gori, Ilse Leijtens, John Peters Vormgever – Geertje Claessen, Veronique De Jong Spelletjes en puzzels – via Jong010, Drohm Tekst Striptekenaar – Michiel van de Vijver

22

8.

De inkomsten

De kinderkrant is speciaal voor alle kinderen van 8 tot en met 12 jaar. Maar als kind hoef je niet voor de krant te betalen. Stichting Kindermedia Midden-Limburg vindt het namelijk belangrijk dat de kinderkrant voor álle kinderen gratis beschikbaar is. Als kinderen niet voor de krant betalen, moet de stichting op andere manieren zorgen dat er voldoende geld binnenkomt om de krant te kunnen maken, zoals uit subsidies, fondsen, sponsoring en van maatschappelijk betrokken partners.

1. Inkomsten uit subsidies, fondsen en sponsoring. Degenen die betalen en meehelpen zijn bijvoorbeeld gemeenten, fondsen, scholenkoepels en bedrijven of organisaties die kinderen net zo belangrijk vinden en die er samen met de kinderkrant voor zorgen dat kinderen met plezier werken aan hun taalontwikkeling, meer betrokken raken bij de buurt en leren omgaan met media en meningsvorming. 2. Zelfstandige inkomsten. Degenen die betalen zijn bijvoorbeeld bedrijven en organisaties die voor en met kinderen werken en in de kinderkrant adverteren. Van de twaalf pagina’s in een editie van de krant worden er maximaal vier gevuld met bijdragen die betaald worden door partners. Zij kunnen als adverteerders hun boodschap voor kinderen verspreiden. Ook in deze advertorials komen kinderen aan het woord. Het gaat hierbij om maatschappelijke, educatieve doelen die adverteerders willen bereiken voor kinderen, niet om commerciële doeleinden.

Samenwerkingspartners Organisaties waarmee we samenwerken: Gemeente Roerdalen, Gemeente Roermond, Gemeente Echt-Susteren, Gemeente Maasgouw, Provincie Limburg, Wonen Limburg, de Bibliotheek Bibliorura, de Bibliotheek Bibliocenter, de Bibliotheek De Domijnen, scholenstichtingen, Cultuurfonds Limburg, Sportservice Roermond (o.m Jeugdfonds Sport en Cultuur), Citymanagement Roermond, Buurtgezinnen Roermond en Roerdalen, ECI cultuurfabriek, WML, Coörperatiekring Limburg, Kiwanis Midden-Limburg Roermond.

23

9.

Financiële gegevens

De financiële gegevens zijn terug te vinden in de separate begroting en dekkingsplan voor 2026. De begroting is gemaakt op basis van 8 keer per jaar een krant van 12 pagina’s voor Roerdalen & Roermond, Het Roertje, en 8 keer per jaar een krant van 12 pagina’s voor Echt-Susteren & Maasgouw, Os Blaedje. Hierbij zijn 6 pagina’s identiek voor beide kranten en zijn er 2 keer 6 wisselpagina’s. Oplage per keer: 6.800 kranten (4.400 Roermond & Roerdalen / 2.400 Echt-Susteren & Maasgouw). In de begroting is nog geen rekening gehouden met een eventuele uitbreiding van het verspreidingsgebied in 2026.

24

10.

Toekomstvisie

Kinderkranten Het Roertje en Os Blaedje zijn in 2024/2025 verder verankerd in Roermond, Roerdalen, Echt-Susteren en Maasgouw. Kinderen willen de krant niet meer missen en dragen spontaan ideeën aan. Ook docenten zien de kinderkrant als een absolute meerwaarde in de klas. Als een middel om de leerlingen plezier te laten krijgen in lezen en om hun taal- en nieuwsbegrip te verbeteren. Steeds meer scholen melden zichzelf actief met bijzondere projecten die een plek in de kinderkrant verdienen. De kinderkrant moet voor gemeenten, fondsen en bedrijven hét medium worden en blijven om alle kinderen in Roermond, Roerdalen, Echt-Susteren en Maasgouw te bereiken op een leuke, laagdrempelige manier. Een blijvertje. 2026 willen we gebruiken als een jaar om de kinderkrant in alle vier de gemeenten uit te laten groeien tot een begrip. Na drie/vier jaar van opstarten en groeien is dit een jaar om te bewijzen dat we ook volhouden als ‘de nieuwigheid’ er vanaf is. Daarnaast willen we inzetten op het nog veelvuldiger gebruiken van de krant door docenten tijdens de lessen. Ook wordt 2026 het jaar waarin we serieus werk gaan maken van uitbreiding van het verspreidingsgebied. Dit gebeurt in samenwerking en met financiële steun van de Provincie Limburg, die de kinderkranten heeft opgenomen in het Aanvalsplan Laaggeletterdheid.

Het is de ambitie dat de kinderkrant straks alle kinderen in het gebied ‘0475’ bereikt. Dus ook de kinderen in de gemeente Leudal. Want zij verdienen net zozeer een eigen gratis en lokaal nieuwsplatform als de kinderen in Roermond, Roerdalen, Echt-Susteren en Maasgouw. Daarnaast lopen er gesprekken met een zzp’er in de regio Venlo, die overweegt om onder de vlag van onze stichting een kinderkrant op te zetten in de gemeenten Venlo, Peel en Maas en Beesel. Of dit daadwerkelijk gaat gebeuren zal in de loop van 2026 duidelijk worden.

25