Document · PDF

2-tal presentaties

Raadsinformatiebijeenkomst 4 juni 2024, gemeente LeudalBij agendapunt: Presentatie namens gemeente Leudal + Presentatie Stichting duurzaam Zevenellen2.718 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Zevenellen

Openbare themabijeenkomst – raadsinformatiebijeenkomst 4 juni 2024

Programma • • • • • • • •

19.30 uur: Inleiding 19.35 uur: Toetsingskader – beoordelingskader, bedrijfsactiviteiten - RHDHV 20.00 uur: Vragen 20.20 uur: Gevolgen cumulatieve milieueffecten op gezondheid en de verantwoordelijkheid van de gemeente – Stichting Duurzaam Zevenellen 20.40 uur: Vragen 21.00 uur: Omwonenden aan het woord 21.15 uur: Vragen 21.30 uur: Afsluiting

Toelichting op beoordelingskader Bedrijfsactiviteiten Peter Dumoulin, Katrijn Klok 4 juni 2024

Doel presentatie ◼

Aanleiding

Vragen rondom “waarom toestaan”/ “waarom niet verbieden” nieuwe initiatieven op bedrijventerrein Zevenellen. ◼

Doel

Objectief beeld geven: 1.

Kader voor toestemmingen voor nieuwe initiatieven en de totstandkoming daarvan

Proces van vergunningverlening

(On)mogelijkheden gemeente / provincie bij ontwikkelingen

Rechten en plichten burgers en bedrijven

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Betrokkenen bij initiatieven ◼

◼

Burgers ◼

Omwonenden

◼

Bedrijven

Overheid ◼

Gemeente

◼

Provincie

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Waarom (steeds meer) regels? Veiligheid - bescherming burger

Leefomgeving – bescherming natuur

Ruimtelijke ordening – bescherming omgeving Leefomgeving bescherming milieu

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Kern van ons rechtssysteem Een burger (bedrijf) mag alles, tenzij dat door een overheid verboden is. Een overheid (gemeente/provincie/rijk) mag alleen iets verbieden, als ze daar de bevoegdheid voor heeft op basis van een democratisch besluit

Bedrijven – milieubelastende activiteiten: ◼

Verboden:

altijd verboden

◼

Altijd toegestaan: altijd toegestaan als je voldoet aan algemene regels.

◼

Verboden tenzij:

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

veel activiteiten zijn in beginsel verboden, maar mogen wel met een toestemming onder voorwaarden, bijvoorbeeld met vergunning of ontheffing.

Toestemmingen milieubelastende activiteiten Algemene regels

Melding

Vergunning

•

Geen toestemming nodig

•

Geen afwijking mogelijk

• •

Kenbaar maken dat activiteit wordt verricht Er gelden algemene regels Afwijken soms mogelijk (maatwerkbesluit)

• •

Overheid controleert: handhaving.

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Overheid • Is vooraf geïnformeerd • kan beperkt afwijking toestaan • Kan niet verbieden.

Overheid beoordelen of activiteit aan de regels kan voldoen Indien ja, Overheid moet vergunning verlenen Voorwaarden in vergunningvoorschriften

Als een activiteit aan alle regels kan voldoen, moet de overheid de vergunning verlenen.

Mag dan niet weigeren!

Vergunningverlening ◼

Vergunning wordt door “bevoegd gezag” verleend ◼

In beginsel de gemeente

◼

In aangewezen gevallen: de Provincie of het Rijk.

◼

Als aan alle wettelijke voorwaarden kan worden voldaan moet bevoegd gezag de vergunning verlenen

◼

Als niet aan de wettelijke voorwaarden kan worden voldaan moet bevoegd gezag de vergunning weigeren

◼

Bevoegd gezag mag beperkt voorwaarden stellen: vergunningvoorschriften

◼

De overheid toetst aan de regels die gelden op het moment dat de toestemming wordt aangevraagd

→ Overheid moet betrouwbaar zijn, mag regels “niet zo maar” veranderen 9

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Toetsingskader voor vergunning 1)

Internationale regels

verdragen en akkoorden

Europese regels

verordeningen en beschikkingen

Landelijke regels

wetten, besluiten en regelingen

Provinciale regels

verordeningen

Gemeentelijke regels

verordeningen en het bestemmingsplan (omgevingsplan)

Heel beperkt voorbeeld kaders 3 4

Akkoord van Parijs

Europese Verordening Overbrenging Afvalstoffen

Omgevingswet

Bbl Bkl Ob

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Provinciale omgevingsverordening

Gemeentelijk omgevingsplan

Bruidsschat

Bal

Verordeningen

Bestemmingsplan

Vergunningprocedure Reguliere procedure 8 weken Uitgebreide procedure 26 weken

Aanvraag: De aanvrager dient een aanvraag in

Bepalen wie is bevoegd gezag → Gemeente of Provincie

Bevoegd gezag beoordeeld de aanvraag, stelt eventueel aanvullende vragen

Bevoegd gezag stelt een ontwerpbesluit op

Gedurende 6 weken kunnen belanghebbenden zienswijzen indienen op het ontwerpbesluit.

Het bevoegd gezag publiceert een definitief besluit.

Gedurende 6 weken kunnen belanghebbenden beroep aantekenen bij de rechtbank. Reguliere procedure 8 weken (de boven rood aangegeven stappen vervallen)

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Toetsingskader voor bedrijven op Zevenellen ◼

Besluit activiteiten leefomgeving

◼

Besluit bouwwerken leefomgeving (bouw, sloop)

◼

Omgevingsverordening Limburg

◼

Omgevingsplan (van rechtswege):

◼

Bestemmingsplan ‘Bedrijventerrein Haelen’

◼

Verordeningen

◼

Bruidsschat

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Vrijheid in het gemeentelijk toetsingskader Milieubelastende activiteit ◼

Melding → Maatwerkbesluit (bij afwijken van regels) – maatwerkbevoegdheid nodig

◼

Vergunning → Vergunningvoorschrift → stellen van voorwaarden

Geen bovenwettelijke eisen mogelijk! Omgevingsplan (bestemmingsplan en verordeningen) ◼

◼

Regels aan gebruik ◼

Normen – bijvoorbeeld geluidzonering

◼

Activiteiten – bijvoorbeeld in grondwaterbeschermingsgebieden

Situering ◼

Bebouwing: bedrijfsgebouwen

◼

Gebruik: bedrijfscategorieën en bedrijvenlijst

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Gemeentelijke omgevingswaarden ◼

Vastleggen kwaliteit van de fysieke leefomgeving

◼

Objectief & meetbaar

◼

Gemeente bindend

◼

Niet op terreinen waar Rijk en/of provincie omgevingswaarden hebben gesteld

◼

Geen belemmering vormen voor Rijksinfrastructuur

Niet vrijblijvend ◼

Onderzoeken

◼

Monitoren

◼

Toetsen

◼

Zo nodig maatregelen treffen

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Wijzigen van het toetsingskader ◼

Kaders waarbinnen gemeente regels mag stellen – vooral Omgevingsplan

◼

Proces en inspraak → democratisch besluit

◼

Risico’s en planschade

◼

Bestaande rechten moeten gerespecteerd worden!

◼

Gemeente kan aansprakelijk gesteld worden voor inperking onbenutte rechten (dat kan geld kosten)

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Wijziging toetsingskader vergunning ◼

Een aanvraag wordt getoetst aan het toetsingskader dat geldt op het moment dat de aanvraag wordt ingediend.

◼

Nadat een aanvraag is ingediend kan een gemeente dus niet de regels voor die aanvraag wijzigen.

→ Betrouwbare overheid ◼

Vooraf moet dus goed worden nagedacht: wat willen we en wat mag/kan? Welk toetsingskader leggen we vast (in Omgevingsplan)

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Resumé ◼

Gemeente en Provincie zijn gebonden aan regels voor vergunningverlening. - indien aanvraag kan voldoen aan alle regels moet vergunning verleend worden - indien aanvraag niet kan voldoen aan alle regels moet vergunning geweigerd worden - Gemeente kan vaak voorwaarden stellen

◼

Algemene (vaste) regels moeten gevolgd worden. Dit kan voor de burger (incl. bedrijven) leiden tot hinder en/of verplichtingen die acceptabel wordt geacht.

◼

Voor vergunningverlening milieu hebben de Gemeente en Provincie vaak weinig of geen “beleidsruimte”

◼

Voor vergunningverlening ruimtelijke ordening heeft de gemeente vaak wel meer “beleidsruimte”

Toelichting op beoordelingskader | 4 juni 2024

Programma • • • • • • • •

Presentatie Stichting Duurzaam Zevenellen Openbare bijeenkomst Commissie- en Raadsleden Leudal 4-6-24

1. Een impressie van wat op Zevenellen staat te gebeuren 2. Gevolgen voor Leudal/Midden-Limburg 3. We kunnen nu niet vertrouwen op de overheid 4. Als gemeente bent u verantwoordelijk 5. Leer van wat elders mis ging en gebruik de aanbevelingen 6. Waarom het bij Zevenellen mis zal gaan 7. Wat gemeente moet doen om ons te beschermen tegen overlast Zevenellen 8. Wat gaat u concreet doen om ons te beschermen?

2 Coöperatie Zevenellen Vergisting varkensdrijfmest: 100.000 ton 3 Op 300m van woningen  Stank  Afvalwaterlozing 4 rechtstreeks op de Maas

RWE Vuilnis opslaan, sorteren, drogen, pelletiseren: 675.000 ton, 100 ton per uur 7x24 uur Perceel 10 ha. 3

 Stank  Lawaai 24x7  Water  Fijn stof  Stikstof  Ongedierte

BA Green Fuels Opslag/bewerking bedorven afval voedingsindustrie, in 68 silo’s, aantal 25 meter hoog 3

 Stank  Ongedierte  Lawaai  Geen controle op stoffen 4 Handhaving onmogelijk. boekhoudconstructie met 10 administratieve bedrijven.

VTTI 2

Vergisting 750.000 ton mest en biomassa, grootste van Nederland

 Stank tot in wijde omgeving.  Waterverontreiniging  Stikstof  Fijnstof 4  Grote toename vrachtverkeer

En dit zijn nog maar 4 bedrijven op Zevenellen. Er is nog meer ruimte voor afvalfabrieken

2: Gevolgen voor inwoners en natuur Midden-Limburg

• Vuilnis • Mest • Biomassa • Voedsel

• Stank • Lawaai • Stikstof • Fijnstof • Licht • Water • Verkeer • Veiligheid

• Gezondheids -problemen • Aantasting leefbaarheid • Aantasting natuur • Planschade

Wat gebeurt als er niets verandert

3: We kunnen nu niet vertrouwen op de overheid  Er is bij verantwoordelijke overheden onvoldoende kennis over de gezondheidseffecten en –risico’s van industriële emissies  Overheden sturen vooral op direct meetbare technieken, op rechtszekerheid en niet op gezondheid van de bewoners.  Het vergunningen-, toezicht- en handhavingsstelsel functioneert niet door onvoldoende menskracht en ontbreken van het gewenste kennisniveau.

4: Als gemeente bent u wel verantwoordelijk De nieuwe Omgevingswet is daar zeer duidelijk over.  Artikel 1.6: u bent verantwoordelijk voor een veilige en gezonde fysieke leefomgeving.  Artikel 1.7a : het is verboden om een activiteit te verrichten of na te laten als daardoor nadelige gevolgen voor de fysieke leefomgeving (dreigen te) ontstaan.  U ondertekende als gemeente het Schone luchtakkoord en belooft daarmee de luchtkwaliteit te verbeteren, toe te werken naar WHO advieswaarden U kunt én zult daarop worden aangesproken!

5. Leer van wat elders mis ging en gebruik de aanbevelingen Ernstige gezondheidsproblemen omwonenden en werknemers Tatasteel  Aan gezondheid van omwonenden werd decennialang onvoldoende aandacht besteed en zorgen niet serieus genomen. Bewoners kregen geen gehoor bij diverse overheden, geen belangenbehartiger kwam op voor de gezondheid. Aanbevelingen onderzoeksgroep  De huidige normen voor industrie met effect op de leefomgeving borgen de gezondheid van omwonenden onvoldoende. Beschouw vanuit het voorzorgprincipe WHO-richtlijnen uit 2021 als leidend bij vergunningverlening en in de maatwerkafspraken.  Laat parallel aan de Milieu Effect Rapportage (MER), ook een integrale Gezondheid Effect Rapportage (GER) op te stellen.  Besteed aandacht aan de absolute uitstoot van schadelijke stoffen (waaronder stikstofdioxide, (ultra)fijn stof, PAK’s, dioxines), geluidsoverlast en hun effecten op de gezondheid.

6: Waarom het bij Zevenellen mis zal gaan  Door het bewezen niet werkende VTH-stelsel en handhavingssysteem en doordat de huidige normen voor industrie de gezondheid van omwonenden onvoldoende borgen  Bij overheid, zowel gemeente Leudal als Provincie Limburg is onvoldoende kennis over gezondheid i.r.t. industrie. Tevens onvoldoende capaciteit  Geen zicht op cumulatieve milieueffecten van installaties op Zevenellen, de Milieueffectanalyse uit 2017 is achterhaald. Cumulatieve effecten zijn nodig voor toetsing aan actuele gezondheidsnormen

 De luchtkwaliteit en geluid zijn bij Zevenellen, zonder dat de sterk vervuilende fabrieken er staan al boven de WHO-normen: Stikstofdioxide is nu al 12µg ipv 10, Fijnstof 8µg ipv 5. Ook geluid is boven de norm nu 60db (Atlas leefomgeving, 1-6-24 locatie Roermondseweg 70)  Bij bestuur gemeente Leudal is geen aandacht voor gezondheid i.r.t. Zevenellen door portefeuillehouder volksgezondheid en leden commissie sociaal. Ook portefeuillehouder handhaving komt niet in beeld. Gemeenteraad wordt eenzijdig geïnformeerd  Provincie Limburg bepaalt wat op Zevenellen gebeurt. Ambities van Chemelot (2050 emissieloos) bereikt men ten koste van leefomgeving Midden Limburg. Hier lijkt gemeente niet tegen opgewassen  Er wordt niet geluisterd naar zorgen van omwonenden, er is geen echte omgevingsdialoog. Daardoor neemt ongerustheid, wantrouwen en weerstand steeds meer toe, ook in Roermond.

7. Wat de gemeente moet doen om ons te beschermen 7.1. Veranderen mindset  Erken de hiervoor geschetste knelpunten en bedenk oplossingen, verstop u niet achter beleid en regels die niet blijken te werken  Stel emissieloosheid voor Zevenellen als norm, net als Chemelot doet  Eis een gedeelte van Essentgelden (1 miljard) voor extra expertise om dit waar te kunnen maken  Weerleg niet steeds onze argumenten maar maak u samen met ons sterk voor een gezonde leefomgeving

7.2. Zet in op preventie: geen bedrijven waarvan we ziek worden  Zorg voor inzicht in de cumulatieve emissies (stank, lawaai, lucht, licht, water, verkeersuitstoot) van alle bedrijven op het Zevenellen terrein tezamen  Toets bij iedere vergunningaanvraag de cumulatieve emissies aan de actuele gezondheidsnormen zoals geformuleerd door GGD/GHOR en stel deze als eis  Zorg voor een expertgroep gezondheid i.r.t. Zevenellen i.s.m. GGD en RIVM

7.3. Zorg voor een goed werkend vergunningensysteem  Verplicht uitgebreide milieueffectrapportage als voorwaarde voor vergunningverlening aan de afvalverwerkende bedrijven  Maak een gezondheidseffectrapportage onderdeel van de vergunningaanvraag  Ligt de verantwoordelijkheid voor vergunning bij de provincie Limburg, eis dan dat deze ook een uitgebreide milieueffectrapportage en gezondheidseffectrapportage verplicht stelt  Verleen geen vergunning aan bedrijven waarvan vermoed wordt dat ze deze de MER normen gaan overschrijden. M.n. bedrijven die bij de vergunningaanvraag net onder de normen blijven maar waarvan de capaciteit van installaties veel groter is.

7.4. Ontwikkel een goed werkend handhavingssysteem  Zorg voor extra en gespecialiseerde handhavingscapaciteit expliciet voor Zevenellen  Ontwikkel een betrouwbaar registratiesysteem waarmee vastgesteld wordt welke (en hoeveel) stoffen het terrein op- en afgaan  Leg al bij de vergunningverlening concrete en sanctioneerbare voorschriften vast  Zorg ervoor dat sancties ook daadwerkelijk opgelegd en uitgevoerd worden.  Voer als overheid zelf frequent steekproeven uit op wat het terrein op en af gaat  Zorg dat er voorzieningen komen waardoor de overheid ook zelf emissie en overlast kan meten  Controleer regelmatig en frequent de emissies en neem direct maatregelen als normen overschreden worden.

8. Wat gaat u concreet doen om ons te beschermen?  Bent u bereid te erkennen dat het huidige VTH stelsel en het handhavingssysteem onze gezondheid niet kunnen beschermen?  Hoe gaat u zorgen voor een wel werkend vergunningensysteem dat rekening houdt met gezondheidsaspecten?  Hoe gaat u zorgen voor een wel werkend handhavingssysteem?  Gaat u zorgen voor noodzakelijke extra capaciteit en expertise?  Gaat u zorgen voor actuele cumulatieve overzichten op alle milieueffecten en die toetsen aan de actuele gezondheidsnormen?  Volgt u de adviezen van de minister, het RIVM en Commissie MER om een gezondheidseffectrapportage te laten opstellen  Bent u bereid een onderzoeksgroep in het leven te roepen met ook experts van GGD en RIVM om hiervoor te zorgen?

Inwoners in Midden-Limburg hebben recht op een gezonde leefomgeving Leer van wat overal misgaat en volg de aanbevelingen op. Gebruik de Essentgelden waar nu de provincie en gemeenten elders mooi weer van spelen. Zet ze in voor bescherming van inwoners Midden-Limburg, de plek waar die gelden ook vandaan komen.

Uw reactie en antwoorden op de vragen

Bronnen  Onvoldoende kennis over de gezondheidseffecten en risico’s van industriële emissies bij overheden: ‘Industrie en omwonenden’, Raad voor de Veiligheid, Den Haag , april 2023 https//onderzoeksraad.nl/industrie-en-omwonenden  Het vergunning, toezicht en handhavingsstelsel (VTH) werkt niet ‘Om de Leefomgeving’, Commissie van Aartsen, maart 2022 https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2021/03/04/rapport-om-de-leefomgeving-omgevingsdiensten-als-gangmaker-voor-hetbestuur  In Limburg weinig toezicht, veel overtredingen niet geconstateerd, onvoldoende expertise en capaciteit Vergunningverlening, toezicht en handhaving Provincie Limburg Rapport van bevindingen November 2022 https://zuidelijkerekenkamer.nl/publicaties/onderzoek-vergunningverlening-toezicht-en-handhaving/  Interbestuurlijk programma versterken VTH-stelsel: o.a. 3 ministeries, juni 2022 https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2022/07/08/bijlage-1-programmaplan-ibp  Gezondheid in milieueffectrapportage voor omgevingsplannen en omgevingsvisies https://www.commissiemer.nl/themas/gezondheid/stand-van-zaken  Opstellen integrale Gezondheid Effect Rapportage (GER), ‘Gezondheid geborgd’, Bevindingen Expertgroep Gezondheid in opdracht van staatsecr, febr.

2024 https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2024/02/28/bijlage-2-advies-gezondheid-geborgd-eerste-bevindingen-van-deexpertgroep-gezondheid-ijmond-28-februari-2023-3  Meten gezondheidsrisico’s Milieu Gezondheids Risico Indicator (MGR), RIVM https://www.rivm.nl/milieugezondheidsrisico-s/hoe-werkt-mgr  Actuele gezondheidsnormen : GGD/GHOR, 2022 https://ggdghor.nl/onderwerp/adviezen-overige-leefomgevingsfactoren

Programma • • • • • • • •

Zevenellen: Visie bewoners

25 Meter

25 Meter 4.2 milieu categorie

25 Meter

25 Meter 4.2 milieu categorie

4.2 milieu categorie

53 Meter 4.2 milieu categorie

10 Meter 4.2 milieu categorie

75 Meter 4.2 milieu categorie

75 Meter 5.2 milieu categorie

Zevenellen: Bestemmingsplan ❑ Zware milieucategorieën Weinig plekken in Nederland waar dit nog mag ❑ Buitenlandse bedrijven die zich daarom hier willen vestigen (VTTI, RWE) ❑ Geen directe connectie met Midden-Limburg Handelsstoffen worden aan-/afgevoerd naar andere delen binnen/buiten Nederland. Eindproduct dat moet worden getransporteerd. ❑ Gevolg: heel veel transportbewegingen VTTI en RWE samen ruim 180.000 vrachtwagenbewegingen per jaar. ❑ Vervuiling en fijnstof in Leudal ❑ Stikstof in Leudal ( natura 2000) ❑ Onaantrekkelijk aangezicht van zware industrie.

Groene ambities Leudal Gemeente Leudal wil voorop lopen met groene agenda: ❑Leudal één van de grootste Natura 2000 gebieden in Nederland ❑Leudal heeft het Schone Lucht Akkoord getekend ❑Project: Duurzaam Leudal ❑Promotie Platform Leudal

Zevenellen: zijn er voordelen voor Leudal

❑Ontwikkelingsbedrijf OML ( Leudal heeft 21,6 % van de aandelen)

❑Werkgelegenheid

Zevenellen: Afwegingen en handelsperspectieven ❑Kom in woord en daad op voor de inwoners en de leefbaarheid van de gemeente, ook in de toekomst: herzie de omgevingsvisie ❑Stel maxima aan de vrachtwagenbewegingen die bedrijven hier mogen voortbrengen ❑Draag OML op om veel assertiever te onderhandelen met bedrijven die op Zevenellen willen vestigen ❑Wees véél kritischer, ook richting provincie, over de handel in stikstofrechten ❑Eis dat er elektriciteitsaansluitingen beschikbaar moeten blijven voor lokale inwoners en bedrijven ❑Investeer véél meer in meten en handhaven ❑Handhaving: zit de omgevingsdienst op de nek, zij moeten gaan handhaven in onze gemeente

Afsluiting • • •

Presentatie wordt gedeeld Q&A website gemeente Leudal Veelgestelde vragen en antwoorden ontwikkelingen rondom Bedrijvenpark Zevenellen | Gemeente Leudal Onbeantwoorde vragen worden schriftelijk beantwoord

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Leudal&id=2b391eff-8c35-4fea-9b6b-54272f481f5a