Preadviezen ingediende amendementen - kadernota 2026 - 2029 (eerste termijn)

OPLEGNOTITIE Aan Van Datum Onderwerp

Gemeenteraad

College 24 juni 2025 Preadviezen amendementen / moties kadernota 2026 - 2029

Geachte leden van de raad, In de bijlage bij deze oplegnotitie ontvangt u de preadviezen op de ingediende amendementen en moties. Zoals zichtbaar wordt in deze preadviezen geeft het college diverse malen aan dat een amendement of motie vraagt om structurele dekking, wat ervoor zorgt dat het structurele tekort in de meerjarenraming verder zal oplopen. Dit wordt in de preadviezen nadrukkelijk aangegeven door het college, met daarbij een verwijzing naar deze oplegnotitie. Hieronder wordt uiteengezet waar rekening mee moet worden gehouden, bij het – integraal en in samenhang – beoordelen van deze amendementen en moties. Financieel perspectief 2026 – 2029 Zoals blijkt uit de kadernota 2026 – 2029 is er sprake van een structureel tekort in de meerjarenraming, oplopend tot een bedrag van ruim €6,7 miljoen in 2029. Het college heeft daarbij een aantal overwegingen gegeven om nu geen nieuwe ombuigingen in te boeken. Enerzijds omdat het structurele tekort in de eerste jaarschijven nog te overzien was: €1,5 miljoen in 2026, oplopend tot €2,8 miljoen in 2028. Het was de verwachting van het college dat deze tekorten nog wel weggewerkt konden worden in opmaat naar de programmabegroting 2026 – 2029. Bijvoorbeeld doordat de lobby van de VNG tot resultaat zou leiden in de meicirculaire 2025 en doordat er nog eens kritisch gekeken zou worden naar een aantal begrotingsposten.

Tegelijkertijd werd in de kadernota ook al de verwachting uitgesproken dat deze ontwikkelingen waarschijnlijk niet zouden resulteren in een sluitende begroting voor jaarschijf 2029. Het werd verdedigbaar geacht om deze jaarschijf eventueel met een beperkt te kort te laten sluiten, ook omdat er naar verwachting incidentele middelen beschikbaar zijn, waardoor de gemeente het zich kan permitteren om de ontwikkelingen nog even aan te zien. De meicirculaire 2025 is inmiddels gepubliceerd en de raad is geïnformeerd over de doorwerking ervan, via informatienota met kenmerk 25.270. Het financieel perspectief is inderdaad enigszins verbeterd, maar – al het andere gelijk verondersteld – betekent het nog steeds een structureel tekort in 2029 en verder ter grootte van afgerond €3 miljoen per jaar. Doorwerking diverse amendementen / moties Amendementen A09, A14, A15 en moties M04, M07, M08, M12 en M17 vragen allemaal om structurele dekking. In enkele gevallen gaat het om beperkte bedragen, maar vaak gaat het om aanzienlijke bedragen. In alle gevallen ontbreekt de dekking, of wordt het college de opdracht meegegeven om bij de programmabegroting te komen met een dekkingsvoorstel.

Dit betekent concreet dat de raad op een later moment een besluit zal moeten nemen over: A) het effectueren van bezuinigingen op andere beleidsterreinen en / of; B) het overgaan tot een lastenverzwaring voor inwoners / bedrijven. Zoals ook door het college is aangegeven in de kadernota 2026 – 2029 heeft de raad afgelopen jaar een omvangrijk pakket met ombuigingen vastgesteld, oplopend tot een kleine €19 miljoen per jaar. Dit was een intensief traject, waarbij de raad weloverwogen tot besluitvorming is gekomen. Wanneer er bij de programmabegroting 2026 – 2029 opnieuw bezuinigd moet worden betekent dit in de praktijk dat er opnieuw gekeken zal worden naar ombuigingen, die in de vorige bezuinigingsronde niet zijn gekozen. Dit zijn vanzelfsprekend geen ‘makkelijke’ ombuigingen, aangezien deze opties destijds de classificatie oranje / rood hebben meegekregen. Het college vraagt de raad nadrukkelijk om dit in de afweging mee te nemen bij het beoordelen van de amendementen en moties die voorliggen.

Indieners

Nummer

Preadviezen - kadernota 2026 - 2029

Onderwerp

Portefeuillehouder

Pre-advies

Toelichting op pre-advies

Collegereactie op ingediende amendementen D. Grimbergen

Oordeel raad

Het college laat het oordeel aan de raad. Met dit amendement is dekking tot en met 2029 geborgd. De structruele ombuiging uit de programmabegroting 2025 - 2028 wordt daarmee voor die jaren teruggedraaid.

S. Kruis

Oordeel raad

Het college laat het oordeel aan de raad. De doorschuifmiddelen zijn voor de continuering en versterking van de programmaorganisatie van de warmtetransitie. Hierbinnen is het onderdeel participatie en betrokkenheid van bewoners, ondernemers en maatschappelijke partners een belangrijk aandachtspunt.

D. Grimbergen

Positief

Het college staat positief tegenover dit amendement. Wanneer de plannen concreter worden, wordt uw raad hiervan op de hoogte gesteld.

D66

Woningbouwversnelling D. Grimbergen verlaging bedragen

Ontraden

D66

Woningbouwversnelling D. Grimbergen jaarschijf correctie

Oordeel raad

A02

VVD

A03

VVD, LL Opstartsubsidie Energiecoörperatie BKL

A04

D66

Viering Lelystad 60 jaar

A05 A06

A07

A08

CU, IP

ML

Boerderijeducatie

Vrachtwagenparkeren nav oproep TLN

Hondenbelasting éénmalig halveren

P. van Dijk

Oordeel raad

Het college laat het oordeel aan de raad. Bij het uitzetten van een tender is de gemeente afhankelijk van de markt om een dergelijk initiatief te (kunnen) realiseren. Het is de vraag of dit op Noordersluis haalbaar is. Bovendien is de kans aannemelijk dat bij exploitatie door een marktpartij de tarieven dusdanig hoog worden dat vrachtwagenchauffeurs het parkeerterrein mijden. Een onderzoek naar de mogelijkheden om samen met particuliere initiatiefnemers te komen tot een haalbare businesscase voor een vrachtwagenparkeerplaats is mogelijk indien vanuit de ROS een bedrag wordt onttrokken.

D. Grimbergen

Oordeel raad

Het college laat het oordeel aan de raad. De volgende achtergrond informatie wordt nog meegegeven. Met ingang van 2022 is het tarief hondenbelasting gehalveerd. Met ingang van 2025 is het tarief hondenbelasting verdubbeld. Grote schommelingen in het tarief kunnen tot onduidelijkheid over het lange termijnbeleid en voorspelbaarheid van lasten leiden.

Oordeel raad

A09

ML

Capaciteit stadstoezicht

Het college ontraadt dit amendement. De middelen worden pas ingezet op het moment dat cofinanciering vast staat, conform afspraken met Rijk en provincie. Het college laat het oordeel aan de raad.

D. Grimbergen

Het college laat het oordeel aan de raad. In het amendement wordt gedeeltelijke dekking voor 2026 en 2027 beschikbaar gesteld. Een belangrijk aandachtspunt is echter dat dit amendement vraagt om €500.000 aan structurele dekking met ingang van 2028. Dit houdt in dat het structurele tekort in de meerjarenraming hoger uit zal vallen. Voor een verdere toelichting wordt verwezen naar de oplegnotitie, welke samen met deze preadviezen is aangeboden aan de raad. Daarnaast is het college terughoudendheid als het gaat om de inzet van incidentele middelen als dekking voor structurele

! vraagt kosten. In het amendement wordt het college weliswaar de opdracht gegeven om bij de kadernota 2028 - 2031 te komen structurele met een structurele oplossing. Dit betekent concreet dat de raad op een later moment een besluit zal moeten nemen over dekking !

het A) effectueren van bezuinigingen op andere beleidsterreinen en / of B) het overgaan tot een lastenverzwaring voor inwoners / bedrijven. Wanneer de raad daar op dat moment niet toe bereid is zal de aanvullende inzet weer afgebouwd moeten worden, in verband met het wegvallen van de incidentele dekking (wat zal leiden tot frictiekosten).

A10

A11

CU, LL, CDA

Kunstgrasveld Sportpark Langezand (combiveld)

PVV, LL, Oplossingsrichting ML, NLL, overlast Sportpark IP, CU, FvD Schouw

D. Grimbergen

Het college ontraadt dit amendement in verband met de aangedragen dekking. In de kadernota 2026 - 2029 staat aangegeven dat er bij dit beleidsvoornemen sprake is van een structureel te dekken kapitaallast ter grootte van €80.258 Ontraden per jaar, behorende bij een investeringskrediet ter grootte van €783.000. Daarnaast is er sprake van een structurele bijdrage in de exploitatielasten ter grootte van €41.000. In totaliteit telt dat op tot een structureel benodigd bedrag van afgerond €121.000 per jaar met ingang van 2027. Voor de dekking van structurele lasten is structurele dekking benodigd.

D. Grimbergen

Oordeel raad

Het college laat het oordeel aan de raad.

Nummer

Indieners

A12

CDA, LL, ML

A13

CDA, LL, ML, PVV

Preadviezen - kadernota 2026 - 2029

Onderwerp Budget viering Lelystad 60 jaar

Budget voedselbank gezin en dier

Portefeuillehouder D. Grimbergen

A. MesselinkDijkstra

Pre-advies Oordeel raad

Toelichting op pre-advies

Het college laat het oordeel aan de raad. Er worden in een pril beginstadium voorbereidingen getroffen voor een groots en uniek feest met veel meerwaarde voor de stad. Ervaringen elders, waar dit concept eerder is gebruikt, leert dat dit een dergelijke begroting kent zoals genoemd in de kadernota.

Het college ontraadt dit amendement. Bij een eerdere motie heeft het college ook ontraden, mede omdat het in het vastgestelde bestemmingsplan past. Het college draagt niet bij (hetzij financieel, of hetzij door middel van materiaal) aan voedselbanken die niet gecontroleerd worden vanuit de Vereniging van Nederlandse Voedselbanken. Vanuit die vereniging zijn landelijke afspraken gemaakt waar iedere aangesloten voedselbank zich aan moet houden. De eisen op het gebied van voedselveiligheid zijn strikt, zowel inpandig als transport. Hoewel het college de werkzaamheden van informele voedselbanken zeer waardeert, kiest Gemeente Lelystad ervoor om één formele voedselbank financieel te Ontraden ondersteunen. Dit is de Voedselbank Lelystad. Zo kan de veiligheid en het keurmerk gegarandeerd worden. Wanneer dit amendement aangenomen wordt dient Voedselbank Gezin en Dier te voldoen aan de strenge eisen waar ook de voedselbank Lelysatd aan moet voldoen. Dit is een logisitiek proces waar voedselbank Lelystad meer dan 100 vrijwilligers voor nodig heeft. Daarnaast is Gezin en Dier niet de enige informele voedselbank in Lelystad. Bijdrage heeft ook precedentwerking tot gevolg.

A14

CDA, LL

Regulering Vrachtwagenparkeerplaats Noordersluis

Oordeel raad P. van Dijk

Een belangrijk aandachtspunt is echter dat dit amendement vraagt om €21.000 aan structurele dekking met ingang van ! vraagt structurele 2027. Het structurele tekort in de meerjarenraming zal hierdoor verder toenemen. Voor een verdere toelichting wordt dekking ! verwezen naar de oplegnotitie, welke samen met deze preadviezen is aangeboden aan de raad. Oordeel raad

A15

A16

GL, CU, PvdA

Aanvulling Dierenwelzijn

GL, D66, PvdA, FvD, Hart van de stad IP, CU

S. Kruis

D. Grimbergen

Het college laat het oordeel aan de raad. Het punt sluit aan bij de wens van de ondernemers om het vrachtwagenparkeren op de parkeerplaats in Noordersluis hygiënischer en veiliger te maken.

Het college laat het oordeel aan de raad. Een belangrijk aandachtspunt is echter dat dit amendement vraagt om €11.500 aan structurele dekking met ingang van

! vraagt 2028. Het structurele tekort in de meerjarenraming zal hierdoor verder toenemen. Voor een verdere toelichting wordt structurele verwezen naar de oplegnotitie, welke samen met deze preadviezen is aangeboden aan de raad. dekking !

Het college ontraadt dit amendement. Specifiek ten behoeve van het stadshart is voor de uitvoering van het Actieplan stadshart een budget vrijgegeven voor fysieke, concrete, zichtbare maatregelen in de stad, waarbij een quotum van maximaal 10% is aangehouden voor overhead etc. Het Programma Hart van de stad is breder van opzet en ziet, naast de uitvoering van het Actieplan stadshart, op de doorontwikkeling van het grotere gebied dat naast het stadshart ook omvat, de Zorgcampus, Campus Midden, Stationsgebied Oost en West, Hanzepark, Parkwijk en het Zilverpark. Deze gelden zijn Ontraden bedoeld om de ontwikkeling van de stad te bevorderen en daarbij de samenhang tussen deze gebieden te bewaken, zodat de groei van de stad op een evenwichtige wijze en gecoördineerd kan plaatsvinden. De aansturing, bewaking en coördinatie van deze ontwikkeling vindt plaats door middel van de inzet van een programmateam. Het programmateam wordt grotendeels bemensd met de inzet van vaste medewerkers maar op enkele onderdelen is aanvulling of specifieke expertise noodzakelijk.

Indieners

Nummer

Preadviezen - kadernota 2026 - 2029

Onderwerp

Portefeuillehouder

Pre-advies

Toelichting op pre-advies

Het college ontraadt dit amendement. De bedoelde middelen worden ingezet voor het oorspronkelijke doel en zijn in die zin dus niet beschikbaar als dekking. Dit is ook aan de raad teruggekoppeld naar aanleiding van de toezegging om dit uit te zoeken. Onderstaand de toelichting:

A17

A18

Kleinschalige infraGL, PvdA maatregelen

GL, PvdA

Onderuitputting IHP Onderwijs gebruiken

P. van Dijk A. MesselinkDijkstra

D. Grimbergen

Bij het beschikbaar stellen van deze middelen in de programmabegroting 2023 – 2026 is destijds aangegeven dat deze Ontraden middelen worden ingezet voor het verbeteren van de leefbaarheid in de wijken, aan de hand van nog op te stellen wijkvisies. In de programmabegroting 2025 – 2028 heeft het college voorgesteld deze middelen weg te bezuinigen in verband met de ombuigingsopgave. De raad heeft vervolgens per amendement besloten dat er €100.000 structureel voor dit doel beschikbaar blijft en de organisatie is inmiddels druk bezig met het opstellen van de eerste wijkvisies. Deze middelen worden ingezet om de wijkaanpakken uit te voeren, in eerste instantie te beginnen met Lelystad Oost. De eerste concrete acties zijn gericht op wonen & werk, in relatie tot bredere leefbaarheidsopgaven.

Ontraden

Het college ontraadt dit amendement. Deze bijstelling in de kadernota maakt onderdeel uit van de totale actualisatie van het financieel perspectief 2026 - 2029. In de jaren 2026, 2027 en 2028 resulteert deze bijstelling per saldo in een voordelig effect ten opzichte van de begroting. Desondanks is er in de jaarschijven 2026, 2027 en 2028 nog steeds sprake van een begrotingstekort. Het aannemen van dit amendement zou dat tekort verder vergroten. Daarnaast is de dekking in het amendement incidenteel, daar waar dit type investeringen geactiveerd moeten worden op de balans. Dit betekent dat er structurele begrotingsruimte benodigd is in de vorm van kapitaallasten. Los van het argument in de eerste alinea is het amendement daarom ook niet uitvoerbaar.

A19

PvdA, GL

Reserve zachtere landling warmtetransitie

S. Kruis D. Grimbergen

Het college ontraadt dit amendement in verband met de systematiek. De huidige - door de raad vastgestelde - wijze van bestemming van het jaarrekeningresultaat is transparant. In die zin dat er eerst wordt gekeken naar het benodigde niveau van het weerstandsvermogen en dat er vervolgens - indien de algemene reserve op orde is - middelen worden toegevoegd aan de reserve ontwikkeling stad. Deze middelen zijn vervolgens vrij inzetbaar voor de raad op basis van een Ontraden integraal te maken afweging in de kadernota / begroting. Met dit amendement wordt de watervalsystematiek aangepast en zal 20% van een positief jaarrekeningresultaat worden toegevoegd aan deze nieuw in te richten reserve (dit betekent voor de bestemming van het jaarrekeningresultaat 2024 een bedrag van ruim €4 miljoen). Het college laat het oordeel aan de raad. Met dit amendement is dekking tot en met 2029 geborgd. De structruele ombuiging uit de programmabegroting 2025 - 2028 wordt daarmee voor die jaren teruggedraaid.

P. van Dijk

Oordeel raad

A21

IP, LL, Lelystadse uitdaging VVD, D66

A. MesselinkDijkstra

Oordeel raad

A22

IP, ML, Bootwrakken CDA, PVV

D. Grimbergen

Oordeel raad

D. Grimbergen

Het college ontraadt dit amendement. Wellicht dat er sprake is van een misverstand naar aanleiding van de beantwoording van de technische vragen. Het is de bedoeling om de blaashal in 2026 in gebruik te nemen. Het is echter Ontraden zo dat de kapitaallasten pas in de begroting opgenomen moeten worden in het jaar ná oplevering. Dus wanneer de blaashal in 2026 wordt opgeleverd betekent dit dat er sprake is van kapitaallasten met ingang van 2027, zoals ook in het voorstel staat opgenomen (in jaarschijf 2026 zijn dan ook geen middelen benodigd).

A20

IP, CDA

A23

Avondvierdaagse

IP, GL, Blaashal PvdA, PVV

Het college laat het oordeel aan de raad. Het college is terughoudend als het gaat om de inzet van incidentele middelen als dekking voor structurele kosten. Wel is het zo dat de Lelystadse Uitdaging een belangrijke schakel is tussen het bedrijfsleven en de maatschappelijke organisaties en een belangrijke bijdrage levert aan het welbevinden van onze inwoners. Met dit amendement is dekking tot en met 2029 geborgd. Het college laat het oordeel aan de raad. Met dit amendement kan er in 2026 en 2027 een inhaalslag gemaakt worden ten aanzien van de bootwrakken en verwaarloosde boten.