Jaarstukken 2023 dd 28 juni 2024 gewaarmerkt - DEFINITIEF
Tekst van het document
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Inhoudsopgave INLEIDING EN LEESWIJZER ....................................................................................... 2 1. ANALYSE OP HOOFDLIJNEN ............................................................................... 4 2. TAAKVELDEN ................................................................................................... 7 0. BESTUUR EN ONDERSTEUNING .......................................................................... 7 1. VEILIGHEID .................................................................................................... 28 2. VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT ............................................................. 33 3. ECONOMIE..................................................................................................... 38 4. ONDERWIJS ................................................................................................... 43 5. SPORT, CULTUUR EN RECREATIE ..................................................................... 49 6. SOCIAAL DOMEIN ........................................................................................... 58 7. VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU ........................................................................ 87 8. VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING EN STEDELIJKE VERNIEUWING ...... 95 3.
PARAGRAFEN .............................................................................................. 102 1. LOKALE HEFFINGEN ..................................................................................... 102 2. WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING ........................................... 107 3. ONDERHOUD KAPITAAL GOEDEREN ............................................................... 116 4. FINANCIERING.............................................................................................. 121 5. BEDRIJFSVOERING ....................................................................................... 125 6. VERBONDEN PARTIJEN ................................................................................. 130 7. GRONDBELEID ............................................................................................. 146 8. INTERBESTUURLIJK TOEZICHT (IBT) .............................................................. 150 9. ONDERZOEKSAGENDA .................................................................................. 153 10. OPENBAARHEIDSPARAGRAAF ..................................................................... 155 4. BIJLAGEN .................................................................................................... 156 BIJLAGE 1: 213A RAPPORTEN ........................................................................
156 BIJLAGE 2: SUBSIDIEOVERZICHT .................................................................... 171 BIJLAGE 3: DECEMBERNOTITIE 2023 .............................................................. 187 BIJLAGE 4: OPSOMMING “NIET TOEGELICHTE KLEINE VERSCHILLEN” ................ 189 BIJLAGE 5: BBV INDICATOREN EN AANVULLENDE LOKALE INDICATOREN ........... 192
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
1
Inleiding en leeswijzer Voor u ligt het jaarverslag 2023 van de gemeente Lelystad. Het jaarverslag is een zelfstandig te lezen verantwoording over het afgelopen begrotingsjaar, waarbij wordt ingegaan op de financiële afwijkingen ten opzichte van diezelfde begroting. Het jaarverslag vormt samen met de jaarrekening de jaarstukken. De jaarstukken worden opgemaakt volgens de voorschriften die het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) daarvoor geeft. Het jaarverslag is opgebouwd uit de volgende onderdelen: 1. Analyse op hoofdlijnen In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de voornaamste ontwikkelingen in het afgelopen jaar en het uiteindelijk gerealiseerde jaarrekeningresultaat over 2023. 2. Taakvelden Met de verantwoording op taakveldniveau legt het college verantwoording af over de realisatie van de beoogde effecten, beleidsdoelen en prioriteiten zoals genoemd in de programmabegroting 2023. Daarnaast worden de financiële afwijkingen ten opzichte van de begroting toegelicht.
Per taakveld wordt inzicht geboden in de volgende onderwerpen: a) de bijbehorende gerealiseerde baten en lasten 2023; b) de verantwoordelijke portefeuillehouder(s); c) het antwoord op de vraag of dit taakveld onderdeel uitmaakt van de begrotingsmonitoren 2023; d) de aard van deze activiteiten (wettelijk / gemeentelijk), met daaruit afgeleid een duiding van de beïnvloedbaarheid van deze baten en lasten; e) de activiteiten die samenhangen met de inzet van deze baten en lasten en wat daarmee beoogd wordt te bereiken; f)
de aan het taakveld gerelateerde beleidsnota’s en indien van toepassing de vermelding van aan dit taakveld verbonden partijen (alleen indien er zowel een bestuurlijk- als financieel belang is).
Aan het einde van ieder begrotingscluster worden de bij ministeriële regeling verplicht voorgeschreven beleidsindicatoren gepresenteerd, aangevuld met aanvullende (lokale) beleidsindicatoren. Om de context van deze cijfers beter te kunnen plaatsen worden de uitkomsten, daar waar mogelijk, afgezet tegen het Nederlands en Flevolands gemiddelde. Voor wat betreft de financiële afwijkingen ten opzichte van de begroting zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd bij de verantwoording: •
Afwijkingen ten opzichte van de begroting zijn geconsolideerd weergegeven op taakveldniveau. De afwijkingen kleiner dan €150.000 staan gesaldeerd weergegeven onder de noemer ‘niet toegelichte kleine verschillen’.
•
Financiële afwijkingen worden door middel van een ‘V’ of een ‘N’ onderverdeeld naar Voordelendan wel Nadelen ten opzichte van de begroting.
•
Het BBV schrijft voor dat de budgetten ingedeeld moeten worden naar incidentele- en structurele budgetten. Indien het totaal aan structurele lasten volledig wordt gedekt door structurele baten is er sprake van ‘materieel’ begrotingsevenwicht. In het jaarverslag wordt bij de paragraaf Interbestuurlijk Toezicht (IBT) nader ingegaan op dit onderwerp.
•
In de financiële analyse per taakveld wordt bij iedere afwijking aangegeven of de afwijking incidenteel of structureel van aard is. Voor een deel van de structurele afwijkingen in 2023 geldt dat de meerjarige effecten reeds zijn betrokken bij de besluitvorming over de programmabegroting 2024 – 2027. Overige afwijkingen met een structureel karakter worden nog nader geanalyseerd en indien noodzakelijk betrokken in het totstandkomingsproces van de programmabegroting 2025 – 2028.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
2
3. Paragrafen Aan de hand van de paragrafen wordt een dwarsdoorsnede gegeven van zaken die door de gehele gemeentebegroting heen lopen. Het BBV verplicht gemeenten om deze informatie in afzonderlijke paragrafen uit te werken, zodat er inzicht ontstaan ten aanzien van overkoepelende uitgangspunten en het vastgestelde beleid. Voorbeelden zijn het onderhoud van kapitaalgoederen, lokale heffingen en de gemeentelijke bedrijfsvoering. 4. Bijlagen In de bijlagen wordt nadere informatie gegeven over een aantal onderwerpen. Denk hierbij aan een verantwoording over de uitgevoerde onderzoeken in het kader van artikel 213a Gemeentewet en de verstrekte subsidies. Ook wordt er in de bijlagen inzicht gegeven in de daadwerkelijke doorschuifbudgetten, zoals reeds in beeld zijn gebracht in de decembernotitie 2023. Tot slot is er ook een bijlage opgenomen om inzicht te geven in de ‘niet toegelichte kleine verschillen’. Gebeurtenissen na balansdatum: Niet van toepassing.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
3
1. Analyse op hoofdlijnen Het financiële resultaat van 2023 bedraagt een positief saldo van € 21.504.692. Net als het voorgaande jaar is dit voornamelijk te danken aan een aantal eenmalige meevallers. Echter, naar de toekomst toe nemen de risico's toe. Dit wordt nader besproken in de kadernota 2024 - 2027. De grootste onzekerheid ligt in de financiële middelen die vanaf 2026 vanuit het Rijk zullen komen. Momenteel wordt er nog nagedacht over een nieuwe financieringsmethode die vanaf 2026 van kracht zal worden, en de zogenaamde 'opschalingskorting' zal volledig van toepassing zijn vanaf datzelfde jaar. Het financiële verslag van 2023 wordt gekenmerkt door een reeks incidentele opbrengsten die een significante impact hebben gehad. Deze opbrengsten omvatten onder meer de winst als gevolg van verkoop van bedrijventerreinen, woningbouwlocaties en de grond van Lars & Lilly. Deze transacties hebben direct effect gehad op verschillende aspecten van de begroting, zoals de ontvangst van leges voor omgevingsvergunningen en inkomsten uit onroerendezaakbelasting (OZB). Tegelijkertijd is er als gevolg van aanzienlijke grondverkopen van de afgelopen jaren ook vennootschapsbelasting betaald.
Deze extra inkomsten hebben de liquiditeitspositie van de gemeente aanzienlijk verbeterd, waarbij het overschot aan liquide middelen volgens de voorschriften van de wet Schatkistbankieren bij het Rijk is gestald, met rentevergoeding voor de gemeente als gevolg. Andere incidentele voordelen omvatten extra algemene uitkeringen en overige Rijksbijdragen, evenals de verkoop van afval. In termen van kosten vertonen de uitgaven voor de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) ook een incidenteel voordeel, mede dankzij afrekeningen met de centrumgemeente Almere voor de uitvoering van WMO-taken, en lagere kosten voor woningaanpassingen. De exacte prognoses met betrekking tot de vraag naar woningaanpassingen blijven echter uitdagend, en de kosten fluctueren al geruime tijd. Daarnaast zijn er incidentele voordelen te zien in kapitaallasten en regelingen met betrekking tot extra bouwkosten van het Porteum. Aan de andere kant zijn er ook enkele nadelen te bespeuren, met name in de kosten voor onderwijsgebouwen, deels veroorzaakt door stijgende energie- en loonkosten, maar ook door de gestegen OZB voor het Porteum, een structurele last die nog niet is meegenomen in de begroting. Daarnaast zijn er incidentele kosten ontstaan door onder meer tijdelijke huisvesting en het afwaarderen van activa die voorheen werden gebruikt als onderwijshuisvesting.
Tot slot blijft er een aanzienlijk nadeel bestaan op het gebied van de uitvoering van de jeugdzorg, dat gedeeltelijk wordt gecompenseerd door lagere kosten voor preventie en toegang tot jeugdzorg. In de totaaltabel hieronder wordt op clusterniveau weergegeven op welke onderdelen er sprake is van een afwijking ten opzichte van de begroting. Vervolgens wordt in de passages daaronder op taakveldniveau ingegaan op de in 2023 uitgevoerde activiteiten en de verklaring achter de diverse financiële afwijkingen. Deze toelichting beperkt zich over het algemeen tot afwijkingen groter dan €150.000; de norm zoals door de raad is vastgelegd in de financiële verordening. Binnen de diverse taakvelden kan er echter sprake zijn van kleinere afwijkingen, die samen optellen tot significante bedragen. Om die reden wordt in bijlage 4 nog een opsomming gegeven van deze ‘niet toegelichte kleine verschillen’.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
4
Cluster (bedragen x €1.000) 0. Bestuur en ondersteuning
1. Veiligheid
2. Verkeer, vervoer en waterstaat 3. Economie 4. Onderwijs
5. Sport, cultuur en recreatie
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Financiele analyse op hoofdlijnen 1 Verkiezingen 2 Basistaken Burgerzaken (leges) 3 Personele kosten 4 Verkoop grond Lars/Lily 5 Inzet communicatie en bestuursondersteuning 6 Niet bestede middelen Lelystad Digitaal 2025 7 Management 8 Compensatie budgetten prijsstijgingen 9 Doorschuif Lelystad Digitaal 2025 10 Hogere energielasten bedrijfsgebouwen 11 Lagere kapitaallasten ICT 12 Interne rentedekking - algemeen 13 Rentebaten 14 Inkomsten OZB woningen 15 Correctie aansluiting subadministratie 16 Opbrengst OZB niet-woningen 17 Diverse kleinere taakgerelateerde mutaties 18 DU - Invoeringskosten Omgevingswet 19 Stelpost kapitaallasten 20 Stelposten 21 Voormalig personeel 22 Schikking bouwkosten Porteum 23 Spaarverlof 24 VPB 2022 25 VPB 2023 Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 0 26 Eindafrekening Veiligheidsregio 27 Actualisatie verplichting Alternatief FLO 28 Veiligheid 29 Toezicht en Handhaving Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 1 30 Waterschapslasten en bedrijfsvoering Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 2 31 Resultaat grondexploitaties bedrijven Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 3 32 Boekverlies acitva 33 Tijdelijke onderwijshuisvesting 34 Storingen-, klachten- en kleinonderhoud 35 Rentelasten 36 Betaalde belastingen OZB Porteum 37 Gas, Elektra & Water 38 Schoonmaak en afvalverwerking 39 Voortijdig schoolverlaten 40
P kosten onderwijsbeleid 41 Leerlingenvervoer Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 4 42 Noodfonds Sticht en (sport) verenigingen 43 Culturele infrastructuur (reserve) 44 Noodfonds Sticht en (sport) ver (reserve) 45 Cultuurgebouwen 46 Culturele infrastructuur 47 Personeels lasten taakveld 5.7 Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 5
Jaarverslag 2023
Afwijking -359 164 419 1.561 -386 1.081 -237 232 -1.126 -307 306 -757 2.711 1.075 -170 730 259 516 797 455 -372 400 171 -1.100 -479 91 -318 -164 303 -335 -336 257 -266 10.865 444 -367 -426 -890 334 -860 -330 -282 432 -302 232 161 238 -414 -238 371 414 310 212
5
Cluster (bedragen x €1.000) 6. Sociaal domein
Financiele analyse op hoofdlijnen (vervolg)
7. Volksgezondheid en milieu
8. Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing
48 Welzijnswerk in de wijk 49 JGD - Preventieve inzet Jeugd 50 Preventieve inzet Jeugd 51 Maatschappelijk dienstverlening 52 Personeelslasten taakveld 6.1 53 Wmo - algemene voorziening Wmo 54 Integratie 55 JGD - Preventief justitieel kader Jeugd 56 JGD - Kosten POH jeugd 57 JGD - Toegang jeugdzorg (JEL bv) 58 Bedrijfsvoering ZLF 59 Kwijtschelding 60 Armoedebeleid - Energietoeslag 61 Terugvordering rijksbijdrage TOZO 62 BBZ - Bijstand zelfstandigen 63 Armoedebeleid 64 BUIG - Rijksbijdrage 65 BUIG - Bijstandsuikeringen 66 Personelekosten 67 ESF subsidie 68 Werkbedrijf Lelystad 69 Wmo - Woningaanpassingen, vervoersvoorzieningen, rolstoelen, e.d.
70 Wmo - Dagbesteding 71 JGD - Niet doorzetten vordering samenloop 72 JGD - Nog te actualiseren budgetten 6.72-a t/m c 73 JGD - Nog te actualiseren budgetten 6.72-a t/m c 74 JGD - Nog te actualiseren budgetten 6.72 a t/m c 75 JGD - Regie en administratie 76 JGD - Jeugdhulp zonder verblijf overig 77 JGD - PGB 78 JGD - Lagere aantallen cliënten verblijf 79 JGD - Hoger aantal cliënten gezinsgericht 80 JGD - Minder cliënten overig residentieel 81 JGD - Niet doorzetten vordering samenloop 82 JGD - Meer cliënten dan voorzien/begroot 83 JGD - Budgetactualisatie 2023 84 JGD - Toename LTA 85 JGD - Gesloten plaatsing 86 Wmo - Opvang & Beschermd Wonen 87 JGD - Budgetactualisatie 2023 Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 6 88 Onderuitputting GALA en IZA 89 Riool 90 Baten rioolhffing 91 Verkoop afval 92 Afvalstoffenheffing 93 Energie Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 7 94 Tekort Grondexploitatie Stationsgebied West 95 Bijdrage uit onderhoudsvoorziening tbv Stationsgebied 96 Investeringen en baten grondexploitaties Woningbouw 97 Mutaties Voorzieningen 98 Winstname op basis van Percentage of Completion 99 Dekking Nadeel Stationsgebied West 100 Afsluiten voorbereidingskredieten 101 Afsluiten Hanzepark 102 Leges omgevingsvergunning Overig Niet toegelichte kleine verschillen cluster 8 Begroot saldo
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
Afwijking 346 570 -198 -189 -674 279 280 -163 172 1.142 505 -340 -1.105 419 201 1.650 935 -2.644 202 281 150 863 163 -352 821 2.267 -3.369 -719 227 180 461 -473 1.679 -240 -1.915 -1.261 -541 -404 1.792 1.261 253 572 -468 376 721 -370 -231 -47 -5.876 659 5.044 2.975 1.802 5.218 -162 -8.373 2.343 -9 21.411 94 21.505
6
2. Taakvelden 0. Bestuur en ondersteuning 0. Bestuur en ondersteuning Bedragen x €1.000 Lasten 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (Vpb) Totaal Lasten Baten 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (Vpb) Totaal Baten Eindtotaal
Primitieve begroting
Wijzigingen
-3.907 -3.723 -881 -29.604 504 -1.665 -3.656 -42.932
-967 -899 47 -5.324 -744 -556 1.997 -6.446
-4.874 -4.622 -834 -34.928 -241 -2.221 -1.658 -49.378
-4.781 -4.632 -1.446 -34.013 -1.283 -2.648 -1 -582 -1.579 -50.965
93 -10 -612 915 -1.042 -426 -1 1.076 -1.579 -1.587
82 982 899 374 797 12.131 14.420 2.190 621 172.843 205.338 162.405
-65 626 913 -300 28.958 30.132 23.686
82 982 899 309 797 12.757 15.333 2.190 321 201.801 235.469 186.091
121 1.258 3.279 402 3.540 13.895 16.063 2.068 358 202.681 400 244.065 193.100
39 276 2.380 93 2.744 1.138 730 -122 37 880 400 8.596 7.009
0. Bestuur en ondersteuning Bedragen x €1.000 Lasten 0.10 Mutaties reserves 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal Lasten Baten 0.10 Mutaties reserves 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal Baten Eindtotaal
Primitieve begroting
Wijzigingen
-3.336 -374 -3.710
-22.353 280 -22.073
-25.690 -94 -25.784
-28.361 -21.505 -49.866
-2.672 -21.411 -24.082
4.691 4.691 981
36.494 36.494 14.421
41.186 41.186 15.402
44.045 44.045 -5.821
2.860 2.860 -21.223
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
Totaal begroting
Totaal begroting
Rekening
Rekening
Verschil
Verschil
7
De taakvelden binnen het cluster ‘0. Bestuur en ondersteuning’ dragen bij aan de uitvoering van de inhoudelijke taakvelden, die onderdeel uitmaken van de verderop beschreven clusters 1 tot en met 8. In de tabel op de vorige pagina wordt per taakveld inzicht geboden in de bijbehorende lasten en baten. In de tabellen hieronder wordt vervolgens per taakveld aanvullende informatie geboden, bijvoorbeeld over de aard van de activiteiten, de beïnvloedbaarheid van de budgetten en de verantwoordelijke portefeuillehouder(s). Vervolgens wordt er verantwoording afgelegd over wat er bereikt is in 2023 binnen het taakveld. Hierna vindt de financiële verantwoording plaats voor afwijkingen > €150.000. Na de beschrijving van deze taakvelden worden de bij ministeriële regeling verplicht op te nemen beleidsindicatoren gepresenteerd, aangevuld met een aantal lokale beleidsindicatoren.
Verantwoording taakvelden binnen dit cluster
0.1
Bestuur
Begroting -4.874 82
Lasten Baten
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) A.E.H. Baltus Onderdeel begrotingsmonitor 2023
Gerealiseerd -4.781 121
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Nee
Bedrag x €1.000 Afwijking 93 V 39 V
Wettelijk [ 0 % - 20 %] [0%]
Context van het taakveld Op basis van artikel 6 van de gemeentewet is het voor een gemeente verplicht om een gemeenteraad, een college en een burgemeester te hebben. Daarnaast verplicht de gemeentewet iedere gemeente om een rekenkamer of een rekenkamerfunctie vorm te geven (artikel 81a t/m 81k en artikel 182 t/m 185). Verder is het in de gemeentewet de verplichting een griffie te hebben (artikel 107 t/m 107e gemeentewet). Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? Dit taakveld houdt direct verband met de gemeentelijke bestuursorganen en de directe ondersteuning daarvan: - Het college van burgemeester en wethouders; - De gemeenteraad en de raadscommissies; - De ondersteuning en advisering van de raad in de vorm van een griffie; - De lokale rekenkamer; - Landelijke- en regionale bestuurlijke samenwerkingsverbanden (Vereniging van Nederlandse Gemeenten, G40, Platform 31) De inzet binnen dit taakveld is voor een aanzienlijk deel wettelijk bepaald. Zo is het aantal raadsleden wettelijk voorgeschreven, evenals de hoogte van de bijbehorende vergoeding voor het raadswerk. De lasten behorende bij de raad staan in direct verband met het aantal raadsleden, fracties en fractieassistenten. De lasten behorende bij het college staan in direct verband met het aantal collegeleden.
Met ingang van de deze bestuursperiode is het aantal raadsleden toegenomen van 35 naar 37 in verband met het bereiken van de grens van 80.000 inwoners. Gerelateerde beleidsnota's Gedragscode integriteit gemeenteraadsleden gemeente Lelystad Gedragscode integriteit collegeleden gemeente Lelystad Gedragscode integriteit ambtenaren gemeente Lelystad
Gerelateerde verbonden partijen -
Financiële verschillen: 0.1 Bestuur naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
Saldo
realisatie
verschil
Exploitatie Niet toegelichte kleine verschillen
I
Totaal exploitatie
-4.874
-4.781
93 V
82
121
39 V
132 V
-4.874
-4.781
93 V
82
121
39 V
132 V
-
-
-
177
88
89 N
89 N
-
-
-
177
88
89 N
89 N
-4.874
-4.781
93 V
259
209
49 N
44 V
Reserves Niet toegelichte kleine verschillen Totaal reserves Totaal
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
I
Jaarverslag 2023
8
0.2
Burgerzaken
Begroting -4.622 982
Lasten Baten
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) S. Kruis Onderdeel begrotingsmonitor 2023
Gerealiseerd -4.632 1.258
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Nee
Bedrag x €1.000 Afwijking 10 N 276 V
Wettelijk [ 0 % - 20 %] [0%]
Context van het taakveld De gemeente voert een verscheidenheid aan wettelijke verplichtingen uit binnen dit taakveld. De uitvoering hiervan is georganiseerd binnen de Stadswinkel. Naast burgerzaken vormt het klantcontactcentrum een belangrijk onderdeel, dat uitvoering geeft aan de telefonische bereikbaarheid, informatieverstrekking en het opnemen en uitzetten van meldingen over de openbare ruimte. De informatiebalie is het eerste aanspreekpunt voor inwoners, bezoekers en ondernemers die een bezoek brengen aan het stadhuis en vervult daarmee een waardevolle en gastvrije rol in de gemeentelijke dienstverlening. Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? Binnen taakveld 0.2 Burgerzaken zijn de volgende activiteiten uitgevoerd: - Het behandelen van aanvragen in het kader van de Paspoortwet (8022); - het Reglement Rijbewijzen (6591); - de Rijkswet op het Nederlanderschap (277); - Vermissingen documenten (552) Verklaringen omtrent gedrag (269); - en legalisatie handtekening (1417). - Onderzoeken naar legalisatie en verificatie buitenlandse bewijsstukken. - Het bijhouden (12.980), onderzoeken van juistheid (1.706) en verstrekken (11.000) van persoonsgegevens uit de Basisregistratie Personen inclusief het uitvoeren van adresonderzoeken.
- Het opstellen van akten en latere vermeldingen in de registers van de Burgerlijke Stand (1.709), het beheer van de registers en het voltrekken huwelijken (319). - Het beantwoorden van telefonische vragen in de eerste lijn en het doorzetten van tweedelijns telefonische vragen (140.000). - Het verstrekken van informatie aan de informatiebalie en doorgeleiden van bezoekers aan het Stadhuis. - Het beheren van de Burgernet-administratie, de mailbox KlantContactCentrum, de mailbox van het Servicemeldpunt Burger, de verloren en gevonden voorwerpen en de in de hal beschikbaar gestelde publicaties. - Het opstellen van een nieuw reglement BS, uitbreiding trouwmogelijkheden, implementatie nieuwe wetgeving, traineeship burgerzaken Zelfevaluaties BRP en reisdocumenten. - Het organiseren van de Provinciale Staten en Waterschap- en de Tweede Kamerverkiezingen.
Gerelateerde beleidsnota's Leges verordening 2023
Gerelateerde verbonden partijen -
Financiële verschillen: 0.2 Burgerzaken naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
Saldo
realisatie
verschil
Exploitatie Basistaken Burgerzaken (leges)
I
-646
-769
123 N
Verkiezingen
S
-262
-622
359 N
-
359 N
Personele kosten
I
-3.526
-3.106
419 V
-
419 V
Niet toegelichte kleine verschillen
I
-188
-135
53 V
19
8
11 N
42 V
-4.622
-4.632
10 N
982
1.258
276 V
266 V
13 N
Totaal exploitatie
963
1.250
287 V
164 V
Reserves Niet toegelichte kleine verschillen
I
Totaal reserves Totaal
Basistaken Burgerzaken (leges)
-
-13
13 N
-
-
-
-
-13
13 N
-
-
-
13 N
-4.622
-4.645
23 N
982
1.258
276 V
253 V
Incidenteel nadeel op de lasten van Incidenteel voordeel op de baten van
€ -123 € 287
Vanaf 2022 werden er na een coronaperiode weer meer reisbewegingen gemaakt wat zich vertaalde in een hoger aantal aangevraagde reisdocumenten. Dit heeft zich in het jaar 2023 voortgezet. Daarnaast is er sprake van een toename op het product 'legaliseren handtekening’, waarschijnlijk veroorzaakt door langere wachttijden bij buurtgemeenten. Voor wat betreft de overige producten lijkt het niveau zich gedurende 2023 weer te hebben genormaliseerd. Bovenstaande ontwikkelingen zorgen voor een incidenteel voordeel op de baten van €287.000 en een incidenteel nadeel op de lasten van €123.000 miljoen. per saldo een voordeel van €164.000.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
9
Verkiezingen
Structureel nadeel op de lasten van
€ -359
De jaarlijkse bijdrage aan gemeenten voor de organisatie van verkiezingen is gebaseerd op gemiddeld 1 verkiezing per jaar. Gemeenten ontvangen voor de onverwachte Tweede Kamerverkiezingen in november dus geen compensatie. Daarom zijn de lasten in 2023 hoger zijn dan begroot. Daarnaast is het in verband met diverse wet- en regelgeving noodzakelijk om op het gebied van verkiezingen externe deskundigheid in te huren. Ook de kosten voor het organiseren van de verkiezingen vallen hoger uit dan begroot. Bovenstaande leidt tot een nadelig resultaat van €359.000.
Personele kosten
Incidenteel voordeel op de lasten van
€
419
Het beroep op het ambtelijk apparaat is zowel kwalitatief als kwantitatief omvangrijk. Het raadsakkoord omvat grote ambities en opgaven voor de stad waaraan in 2023 uitvoering is gegeven. Ondanks de grote spanning op de arbeidsmarkt, waardoor (tijdelijke) inhuur soms onontkoombaar is, wordt de bedrijfsvoering van het gehele Sociaal Domein, positief afgesloten in 2023. Binnen dit taakveld is een voordelige afwijking van €419.000.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
10
0.3
Beheer overige gebouwen en gronden
Begroting -834 899
Lasten Baten
Gerealiseerd -1.446 3.279
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Hoofdopgave raadsakkoord 7. Stedelijke Vernieuwing Portefeuillehouder(s) D. Grimbergen & S. Kruis Onderdeel begrotingsmonitor 2023 Nee
Bedrag x €1.000 Afwijking 612 N 2.380 V
Gemeentelijk [ 0 % - 20 %] [ 0 % - 20 %]
Context van het taakveld Naast bouwgrond in exploitatie (taakveld 3.2 voor bedrijventerreinen en taakveld 8.2 voor niet-bedrijventerreinen) heeft de gemeente diverse andere gronden in eigendom. Dit zijn bijvoorbeeld gronden die zijn uitgegeven in erfpacht maar ook de niet in exploitatie genomen gronden. Wanneer geen sprake is van een grondexploitatie worden de bijbehorende lasten en baten die samenhangen met het bezit- en beheer van deze gronden binnen dit taakveld verantwoord. Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? Het in eigendom hebben van bepaalde gronden kan zijn ingegeven vanuit strategisch oogpunt. Er zijn gronden verhuurd en verpacht om op deze wijze dekking te verkijgen voor de beheerslasten. Tevens heeft er een verkoop van grond aan Centrada plaatsgevonden, niet alle gronden hoeven in gemeentelijke handen te blijven. De verkoop betrof de locatie Lars/ Lily. Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen -
Financiële verschillen: 0.3 Beheer overige gebouw en en gronden naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
realisatie
Baten verschil
begroting
realisatie
Saldo verschil
Exploitatie Verkoop grond Lars/Lily
I
-
-704
704 N
-
2.265
2.265 V
Niet toegelichte kleine verschillen
I
-834
-742
92 V
899
1.015
116 V
208 V
Totaal exploitatie
-834
-1.446
612 N
899
3.279
2.380 V
1.768 V
Totaal
-834
-1.446
612 N
899
3.279
2.380 V
1.768 V
Verkoop grond Lars/Lily
Incidenteel nadeel op de lasten van Incidenteel voordeel op de baten van
1.561 V
€ -704 € 2.265
In december 2023 is de grond onder Lars en Lily aan Centrada verkocht. Betreft afwikkeling van de boekwaarde en de verkoopopbrengst. Per saldo een voordeel van €1.561.000.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
11
0.4
Overhead
Begroting -34.928 309
Lasten Baten
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) S. Kruis Onderdeel begrotingsmonitor 2023
Gerealiseerd -34.013 402
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Nee
Bedrag x €1.000 Afwijking 915 V 93 V
Gemeentelijk [ 0 % - 20 %] [ 0 % - 20 %]
Context van het taakveld De bedrijfsvoeringskosten van de gemeente worden gedefinieerd als die kosten die niet direct zijn toe te rekenen aan de overige taakvelden binnen de gemeentebegroting. Het gaat hierbij om alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van het primaire proces en medewerkers. Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten en baten opgenomen die verband houden met de bedrijfsvoeringskosten. Het gaat hierbij om de gemeente brede uitvoering van de volgende taken: - financiën, administratie, beheer, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie; - personeel en organisatie; - onderzoek en statistiek; - de directie, teamleiders; - inkoop (incl. aanbesteding en contractmanagement); - juridische zaken; - bestuurszaken en bestuursondersteuning; - informatievoorziening en automatisering (ICT); - facilitaire zaken en huisvesting, zoals de kapitaal- en onderhoudslasten van het stadshuis (incl. beveiliging); - documentaire informatievoorziening (DIV); Eind 2023 was de bezetting op managementniveau weer op voldoende niveau. De inhuur heeft zich met name voorgedaan op de opgaven voor woningbouw, citymarketing en ziektevervanging. In de paragraaf bedrijfsvoering worden organisatietaken en bedrijfsvoering verder toegelicht. Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen Het Flevolands Archief (HFA)
Financiële verschillen: 0.4 Overhead naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
Saldo
realisatie
verschil
Exploitatie Hogere energielasten bedrijfsgebouw en
S
-530
-836
307 N
-
-
-
307 N
Lagere rentelasten
I
-107
-
107 V
-
-
-
107 V
Lagere kosten mobiele telefonie
I
-488
-385
103 V
-
-
-
103 V
Lagere kapitaallasten ICT
I
-1.239
-933
306 V
-
-
-
306 V
Compensatie budgetten prijsstijgingen
S
-232
-
232 V
-
-
-
232 V
Inzet communicatie en bestuursondersteuning
I
-2.097
-2.483
386 N
-
-
-
386 N
Inzet Juridische zaken en veiligheid
I
-1.839
-1.905
66 N
-
-
-
66 N
Niet bestede middelen Lelystad Digitaal 2025
I
-2.134
-1.053
1.081 V
-
-
-
1.081 V
Management
S
-2.309
-2.546
237 N
-
-
-
237 N
Niet toegelichte kleine verschillen
I
-23.953
-23.872
81 V
309
402
93 V
174 V
-34.928
-34.013
915 V
309
402
93 V
1.008 V
1.126 N
Totaal exploitatie Reserves Doorschuif Lelystad Digitaal 2025
I
-313
-1.439
1.126 N
-
-
-
Niet toegelichte kleine verschillen
I
-45
17
62 V
226
58
168 N
106 N
-358
-1.422
1.064 N
226
58
168 N
1.232 N
-35.286
-35.435
149 N
535
460
75 N
224 N
Totaal reserves Totaal
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
12
Hogere energielasten bedrijfsgebouwen
Structureel nadeel op de lasten van
€ -307
De kosten voor gas, water en licht zijn afgelopen jaren sterk gestegen. Alhoewel de dagprijzen van energie weer zijn gedaald, zijn de langdurige contracten nog steeds op een hoger niveau dan voorheen. Daarom wordt dit gezien als een structurele kostenstijging. Structureel nadeel van €307.000.
Lagere rentelasten
Incidenteel voordeel op de lasten van
€
107
Het interne rente percentage is gereduceerd tot 0%. De interne rekenrente wordt berekend volgens de door de wet voorgeschreven rekenmethode berekend aan de hand van o.a. betaalde- en ontvangen rente. Dit levert een voordeel op de lasten van €107.000.
Lagere kosten mobiele telefonie
Incidenteel voordeel op de lasten van
€
103
Door het aansturen op spelregels voor degelijk gebruik van mobiele data en gesprekken zijn wij in staat geweest de kosten te drukken. Er wordt meer digitaal gecommuniceerd via Teams. Deze ontwikkeling krijgt ook een plek in de volgende aanbesteding. Voordeel op deze lasten is €103.000.
Lagere kapitaallasten ICT
Incidenteel voordeel op de lasten van
€
306
De beeldschermen voor werkplekken gaan langer mee dan wij qua vervanging hadden ingeschat. Hierdoor worden investeringen uitgesteld, zodat de kapitaallasten lager uitvallen. Wij houden wij meer rekening met een spreiding van de investering op basis van de ervaringscijfers die wij hebben opgebouwd en dit zal worden meegenomen met de bijstellingen in de kadernota 2025. Incidenteel voordeel van €306.000 op de lasten.
Compensatie budgetten prijsstijgingen
Structureel voordeel op de lasten van
€
232
Met het Collegebesluit van 10 januari 2023 is per abuis extra budget beschikbaar gesteld voor Informatisering en automatisering ter compensatie van de gestegen kosten 2022-2023. Hiervoor was reeds bij de actualisatie van de Programmabegroting 2023 extra budget beschikbaar gesteld. Dit zal worden meegenomen met de bijstellingen in de kadernota 2025. Voordeel op de lasten van €232.000. Inzet communicatie en bestuursondersteuning
Incidenteel nadeel op de lasten van
€ -386
Er is extra inzet van een bestuursadviseur en een woordvoerder noodzakelijk geweest. Daarnaast is na het ontstaan van diverse vacatures het secretariaat opnieuw ingericht en is inhuur nodig geweest voor de borging van de continuïteit van de werkzaamheden. In verband met langdurige uitval door ziekte inhuur nodig geweest om de hoeveelheid werk op het gebied van communicatie op te vangen. Hierdoor zijn dubbele kosten gerealiseerd. Dit heeft geleid tot een totaal van extra incidentele lasten van €386.000.
Incidenteel nadeel op de lasten van
Inzet Juridische zaken en veiligheid
€
-66
Voor de begeleiding van diverse inkooptrajecten en juridische advisering is meer inzet nodig geweest dan begroot. Dit resulteert in een incidenteel nadeel op de lasten van €66.000. Niet bestede middelen Lelystad Digitaal 2025
Incidenteel voordeel op de lasten van
€ 1.081
Niet bestede middelen Lelystad Digitaal 2025: Het programma LD 2025 bestaat uit een 3-jarige programmering van 70 projecten die invulling geven aan (nieuwe) wetgeving, Europese aanbestedingen, visie op dienstverlening en de digitale transformatie van de gemeenten. In 2023 is met prioriteit gewerkt aan de invoering Omgevingswet, basis inrichting van het zaaksysteem/archief, invoering Woo en invoering nieuwe informatievoorziening Sociaal Domein. Hierdoor is minder/geen uitvoering gegeven aan Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
13
andere projecten - deze schuiven in de lijn van uitvoering door naar 2024. Een deel van de niet bestede middelen zijn op basis van de prognose in de decembernotitie reeds doorgeschoven. Het restant wordt bij vaststellen van de jaarrekening 2023 doorgeschoven. Management
Structureel nadeel op de lasten van
€ -237
Invulling van moeilijk vervulbare managementfuncties duurde langer dan verwacht en daarom is overgegaan tot inhuur. Daarnaast is er meer capaciteit op managementniveau ingezet om de groeiende organisatie aan te sturen. De functiewaardering is wel in bezetting maar niet in budget verwerkt. Dit levert een structureel nadeel op van €237.000. Doorschuif Lelystad Digitaal 2025
Incidenteel nadeel op de lasten van
€ -1.126
De in 2023 niet bestede middelen van het programma Lelystad Digitaal 2025 gestort in de reserve en worden doorgeschoven naar 2024.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
14
0.5
Treasury
Begroting -241 797
Lasten Baten
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) D. Grimbergen Onderdeel begrotingsmonitor 2023
Gerealiseerd -1.283 3.540
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Ja
Bedrag x €1.000 Afwijking 1.042 N 2.744 V
Gemeentelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld De gemeente heeft een deel van haar activa gefinancierd met vreemd vermogen en betaalt over deze aangetrokken leningen een vergoeding in de vorm van rente. De Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet FIDO) stelt regels aan het financieringsgedrag van gemeenten, zodanig dat bijvoorbeeld de risico's op het gebied van renteschommelingen worden beperkt. Zo voorkomt de zogeheten 'kasgeldlimiet' dat gemeenten vooral leningen aantrekken met een korte looptijd (met over het algemeen een lagere rente) en verplicht de 'renterisiconorm' gemeenten om de herfinanciering van leningen te spreiden in de tijd. Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten en baten opgenomen die verband houden met de uitvoering van de treasuryfunctie: Rentelasten De te betalen rentelasten zijn afhankelijk van de looptijd van de afgesloten lening. Er zijn leningen afgesloten met een korte looptijd (korter dan één jaar, vaak met een relatief lage rente) en leningen met een langere looptijd (langer dan één jaar, waarbij over het algemeen geldt dat hoe langer de looptijd hoe hoger de rente). De rentelasten zijn voornamelijk afhankelijk van de benodigde financiering, wat weer een voortvloeisel is van de genomen raadsbesluiten in het verleden.
Daarnaast bepalen de rentestanden van het moment van herfinanciering voor een groot deel in hoeverre het beschikbare budget toereikend is. Rentebaten en dividendopbrengsten De baten binnen dit taakveld komen enerzijds voort uit de rentebaten die de gemeente ontvangt als vergoeding van een aantal verstrekte leningen en de rentebaten die de gemeente ontvangt uit hoofde van het uitzetten van overtollige liquide middelen bij de schatkist. Anderzijds ontvangt de gemeente dividendopbrengsten vanuit een viertal deelnemingen, te weten: Vitens, Huisvuilcentrale, Alliander en de Bank Nederlandse Gemeenten. De hoogte van de ontvangen dividendopbrengsten is afhankelijk van de bedrijfsresultaten van de genoemde deelnemingen. De directe beïnvloedbaarheid van deze lasten en baten is vrij beperkt, aangezien de gemeente gehouden is aan wet- en regelgeving en te maken heeft met een financieringsbehoefte die gebaseerd is op besluiten uit het verleden. Er is in 2023 uitvoering gegeven aan de gemeentelijke treasuryfunctie, binnen de grenzen van de Wet FIDO en de daarbij geldende kasgeldlimiet. Door middel van het spreiden van de leningenportefeuille is getracht het renterisico bij het herfinancieren van leningen zo klein mogelijk te houden. Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen NV Alliander NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) NV Vitens
Financiële verschillen: 0.5 Treasury naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
Saldo
realisatie
verschil
Exploitatie Dividend
I
-
-
-
660
693
33 V
33 V
Rentelasten
I
-1.353
-1.471
119 N
-
-
-
119 N
Rentebaten
I
-
-
-
137
2.848
2.711 V
2.711 V
Interne rentedekking - algemeen
I
757
-
757 N
-
-
-
757 N
Interne rentedekking - bouw grond in exploitatie
I
442
294
148 N
-
-
-
148 N
Niet toegelichte kleine verschillen
I
Totaal exploitatie
-87
-106
19 N
-
-
-
19 N
-241
-1.283
1.042 N
797
3.540
2.744 V
1.701 V
-
-
-
2.345
2.345
-
-
-
-
-
2.345
2.345
-
-
-241
-1.283
1.042 N
3.142
5.886
2.744 V
1.701 V
Reserves Niet toegelichte kleine verschillen Totaal reserves Totaal
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
I
Jaarverslag 2023
15
Incidenteel voordeel op de baten van
Dividend
€
33
€
-119
De dividendopbrengst voor onder andere Alliander is €33.000 meer dan begroot.
Incidenteel nadeel op de lasten van
Rentelasten
Rentelasten kort geld (< 1 jaar) De betaalde rentelasten behorende bij leningen met een looptijd korter dan één jaar vallen lager uit dan oorspronkelijk begroot. Omdat de gemeente de komende jaren voldoende saldo liquide middelen ter beschikking heeft is de verwachting dat er voorlopig geen kort geld wordt aangetrokken. Daarom een structureel voordeel van €212.000 op de rentelasten kort. Rentelasten lang geld (> 1 jaar) Door substantiële grondverkopen in 2023 en de verwerking van het MPG in de begroting is de boekwaarde bouwgrond in exploitatie fors gedaald dit heeft geleid tot een negatieve correctie van het rentebudget lang van €331.000.
Incidenteel voordeel op de baten van
Rentebaten
€ 2.711
Rentebaten kort geld (< 1 jaar) Door substantiële inkomsten uit grondverkopen hebben wij onze overtollige liquide middelen moeten stallen bij de Schatkist. Als gevolg hiervan hebben wij € 2.493.000 aan rentebaten (in plaats van € 200.000 aan rentelasten). Rente baten lang geld (> 1 jaar) Voor de SVN lening Vrom Starterfonds bedragen de rentebaten op verstrekte leningen ca. € 129.000 meer dan begroot.
Structureel nadeel op de lasten van
Interne rentedekking - algemeen
€ -757
De op de balans geactiveerde activa worden rechtstreeks aan de specifieke taakvelden toegerekend via de componenten rente- en afschrijvingslasten. Deze aan taakvelden toegerekende rentelasten kent als tegenhanger de interne rentedekking, die voor een dienovereenkomstig bedrag terugkomt binnen dit taakveld. Op basis van wet- en regelgeving uit het BBV dient het gehanteerde begrote interne rentepercentage van 0,25% herrekend te worden. Deze herrekening leidt tot een interne rentepercentage van 0,00%. Het gevolg hiervan is dat er een 'nadeel' ten opzichte van de begroting optreedt binnen dit taakveld ter grootte van € 757.000 en tegelijkertijd een dienovereenkomstig 'voordeel' op de diverse overige taakvelden. Concreet betekent dit dat er een resultaat effect is op totaal niveau. Interne rentedekking - bouwgrond in exploitatie
Structureel nadeel op de lasten van
€ -148
Interne Rente- Bouwgrond in exploitatie (BIE): Over de bouwgronden in exploitatie (BIE) wordt eveneens rente toegerekend, welke als interne rentedekking terugkomt binnen dit taakveld. Bij de jaarrekening is het verplicht om op basis van nacalculatie de daadwerkelijke toe te rekenen rente te bepalen. Het definitieve rentepercentage voor de BIE komt uit op 1,12%, waartegen vervolgens de toe te rekenen rente over de grondexploitaties opnieuw is berekend. Doordat het begrote rentepercentage BIE 1,25% is resulteert dit in een nadeel ten opzichte van de begroting ter grootte van € 148.000.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
16
0.61
OZB woningen
Lasten Baten
0.62
OZB niet-woningen
Lasten Baten
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) D. Grimbergen Onderdeel begrotingsmonitor 2023
Begroting -2.221 12.757
Gerealiseerd -2.648 13.895
Bedrag x €1.000 Afwijking 426 N 1.138 V
Begroting
Gerealiseerd
Afwijking
15.333
16.063
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Ja
730 V
Wettelijk [ 0 % - 20 %] [ 100 % ]
Context van het taakveld Op basis van de Wet waardering onroerende zaken (Wet WOZ) zijn gemeenten verantwoordelijk voor de waardering van alle onroerende zaken in Nederland. Eigenaren van woningen en eigenaren en gebruikers van niet-woningen (bijv. een bedrijfspand), ontvangen ieder jaar een WOZbeschikking van de gemeente. De WOZ-waarde in deze beschikking vormt de grondslag voor het heffen van belasting door de rijksoverheid, gemeenten en het waterschap. Daarnaast wordt de WOZ-waarde op meer terreinen gebruikt, bijvoorbeeld bij het bepalen van de maximale huur bij woningcorporaties. Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? De gecombineerde aanslagen zijn aan het begin van het jaar verzonden. Er zijn ruim 40,000 aanslagen voor woningen en bedrijfspanden verzonden. Op de gecombineerde aanslag staat de OZB, Afvalstoffenheffing en Rioolheffing vermeld waardoor in een oogopslag inzicht is in de gemeentelijke woonlasten. Na de verzending zijn de kwijtscheldingsaanvragen, betalingsregelingverzoeken, bezwaren en beroepen ontvangen en in behandeling genomen. Voor de OZB/WOZ-beschikkingen zijn vier keer zo veel bezwaren ontvangen dan het voorgaande jaar. De trend van het toenemen van bezwaren die door zgn. no cure, no pay-bedrijven zijn ingediend heeft zich opnieuw voorgedaan.
Daarnaast zijn ook de beroepen bij de rechtbank, ingediend tegen de uitspraken op de bezwaarschriften, sterk gestegen. Bij het uitblijven van de betaling van de opgelegde gemeentelijke belastingen is het invorderingsproces opgestart. Gerelateerde beleidsnota's Tarievennota 2023 (behandeling in de raad eind 2022)
Gerelateerde verbonden partijen -
Financiële verschillen: 0.61 OZB w oningen naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
Saldo
realisatie
verschil
Exploitatie Inkomsten OZB w oningen
S
-
-
-
12.492
13.567
1.075 V
Invorderingkosten
I
-
-76
76 N
265
344
79 V
1.075 V 3V
Kostenvergoeding No Cure No Pay
I
-178
-321
143 N
-
-
-
143 N 170 N
Correctie aansluiting subadministratie
I
-
-170
170 N
-
-
-
Niet toegelichte kleine verschillen
I
-2.043
-2.080
36 N
-
-16
16 N
52 N
Totaal exploitatie
-2.221
-2.648
426 N
12.757
13.895
1.138 V
711 V
Totaal
-2.221
-2.648
426 N
12.757
13.895
1.138 V
711 V
Financiële verschillen: 0.62 OZB niet-w oningen naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
realisatie
Saldo verschil
Exploitatie Opbrengst OZB niet-w oningen
-
-
-
15.333
16.063
730 V
730 V
Totaal exploitatie
-
-
-
15.333
16.063
730 V
730 V
Totaal
-
-
-
15.333
16.063
730 V
730 V
Inkomsten OZB woningen
I
Structureel voordeel op de baten van
€ 1.075
Er zijn meer woningen gerealiseerd dan waar op basis van de verwachte groei van de stad de raming van de OZB woningen op is gebaseerd. Door het verschil tussen het begrote en gerealiseerde aantal woningen en de hoogte van de waarden waarover de OZB wordt berekend, is een structureel voordeel op de baten ontstaan van €1.075.000. Hiervoor zal bij de Kadernota 2025 een voorstel worden ingediend om dit structureel in de begroting op te nemen.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
17
Incidenteel nadeel op de lasten van Incidenteel voordeel op de baten van
Invorderingkosten
€ €
-76 79
Het reguliere invorderingsproces is weer volledig opgepakt en alle achterstanden zijn weggewerkt. Door deze extra werkzaamheden zijn zowel de uitvoeringskosten als de inkomsten toegenomen met €79.000.
Incidenteel nadeel op de lasten van
Kostenvergoeding No Cure No Pay
€ -143
Het aantal ingediende bezwaren door NoCureNoPay bedrijven is in 2023 extreem toegenomen. Het aantal bezwaren ingediend door commerciële bureaus (bijna 3000) is opnieuw toegenomen en daarmee ook de proceskostenvergoeding. Daardoor is er €143.000 meer uitgegeven dan begroot. Correctie aansluiting subadministratie
Incidenteel nadeel op de lasten van
€ -170
Bij overgang naar de nieuwe software belastingen in 2022 zijn er invorderingskosten uit 2022 niet volledig verwerkt in dat jaar. Daarom worden deze kosten alsnog in 2023 opgenomen. Dit betreft een incidentele afwijking ten opzichte van de begroting van €170.000. Opbrengst OZB niet-woningen
Incidenteel voordeel op de baten van
€
730
De gerealiseerde opbrengst uit de OZB niet-woningen komt mrt €730.000, 5% hoger uit dan begroot en heeft voor het grootste deel (€462.000) betrekking op 2023. De resterende meeropbrengst (€268.000) betreft aanslagen over voorgaande jaren. Het totale verschil ten opzichte van de begroting zit vooral in de waardering van diverse bijzondere dan wel grote objecten waarvan de waarderingen nu zijn afgerond. Bij de raming is een voorzichtige prognose opbrengst gehanteerd die achteraf hoger uit blijkt te komen."
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
18
Bedrag x €1.000 Afwijking 2.068 122 N
Begroting
0.63
Parkeerbelasting
Lasten Baten
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) D. Grimbergen & P. van Dijk Onderdeel begrotingsmonitor 2023 Nee
Gerealiseerd
2.190
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Gemeentelijk [0%] [ 0 % - 20 %]
Context van het taakveld In het kader van parkeerregulering biedt artikel 225 van de Gemeentewet gemeenten de ruimte om parkeerbelasting te heffen. In de jaarlijks te actualiseren verordening parkeerbelastingen Lelystad wordt hier concreet invulling aan gegeven. Deze opbrengsten moeten in samenhang worden bezien met de lasten, die onderdeel uitmaken van taakveld 2.2 parkeren.
Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? In 2023 is parkeerbelasting ontvangen door parkerende automobilisten. Het is vooraf lastig in te schatten hoeveel parkeerbelasting precies wordt ontvangen. Wel is een aanmerkelijk hoger resultaat behaald ten opzichte van 2022 (ruim 200.000 meer opbrengsten). De afwijking past, gelet op de onzekerheid van het inschatten van de baten, in een acceptabele bandbreedte (ongeveer 5% afwijking). Gerelateerde beleidsnota's Parkeerverordening Lelystad
Gerelateerde verbonden partijen Coöperatie ParkeerService
Financiële verschillen: 0.63 Parkeerbelasting naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
Saldo
realisatie
verschil
Exploitatie Niet toegelichte kleine verschillen
-
-
-
2.190
2.068
122 N
122 N
Totaal exploitatie
I
-
-
-
2.190
2.068
122 N
122 N
Totaal
-
-
-
2.190
2.068
122 N
122 N
Begroting
0.64
Belastingen overig
Lasten Baten
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) D. Grimbergen Onderdeel begrotingsmonitor 2023
Gerealiseerd -1 358
321
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Nee
Bedrag x €1.000 Afwijking 1N 37 V
Gemeentelijk [0%] [ 100 % ]
Context van het taakveld Naast de belastingen die in de taakvelden hierboven worden genoemd biedt de Gemeentewet de ruimte om nog een aantal belastingen te heffen. In Lelystad is daaraan uitvoering gegeven door het heffen van: hondenbelasting (artikel 226), reclamebelasting (artikel 227) en de toeristenbelasting (artikel 224). Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? Hondenbelasting De bestandswerkzaamheden, registratie en controle voor de hondenbelasting zijn uitgevoerd, de aanslagen hondenbelasting verzonden en de invordering van de hondenbelasting hebben plaatsgevonden. De aanslagen hondenbelasting zijn gecombineerd met de aanslagen OZB, Afvalstoffenheffing en Rioolheffing. Gerelateerde beleidsnota's Legesverordening Lelystad 2023 (raadsbehandeling eind 2022)
Gerelateerde verbonden partijen -
Financiële verschillen: 0.64 Belastingen overig naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
Saldo
realisatie
verschil
Exploitatie Niet toegelichte kleine verschillen
-
-1
1N
321
358
37 V
35 V
Totaal exploitatie
-
-1
1N
321
358
37 V
35 V
Totaal
-
-1
1N
321
358
37 V
35 V
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
I
Jaarverslag 2023
19
0.7
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) D. Grimbergen Onderdeel begrotingsmonitor 2023
Bedrag x €1.000 Afwijking 202.681 880 V
Begroting
Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds
Lasten Baten
Gerealiseerd
201.801
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Ja
Wettelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld Gemeenten beschikken over verschillende inkomstenbronnen, waarbij de bijdrage die de gemeente ontvangt uit het gemeentefonds veruit de grootste is. Over de inzet van deze middelen hoeft geen verantwoording te worden afgelegd aan de Rijksoverheid, maar de gemeente heeft uiteraard wel de verantwoordelijkheid om uitvoering te geven aan de wettelijke taken die in de overige taakvelden staan beschreven. Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de baten opgenomen die de gemeente ontvangt vanuit de verschillende uitkeringen uit het gemeentefonds: Algemene uitkering De algemene uitkering is de grootste uitkering uit het gemeentefonds. Het totale bedrag dat beschikbaar is voor alle gemeenten wordt verdeeld aan de hand van diverse maatstaven, vanuit het principe dat gemeenten bij gelijke tarieven een gelijkwaardig voorzieningenniveau moeten kunnen bieden. Het verdeelmodel is globaal en kosten georiënteerd en houdt rekening met de belastingcapaciteit en de structuurkenmerken van de verschillende gemeenten. Het verdeelmodel is met ingang van 2023 herijkt en de invoering wordt in eerste instantie tot en met 2025 gefaseerd ingevoerd, inclusief een ingroeimodel. Voor Lelystad zal er uiteindelijk sprake zijn van een nadelig herverdeeleffect ter grootte van €60 per inwoner per jaar.
Er zal echter nog vervolgonderzoek worden uitgevoerd in de aankomende jaren, wat maakt deze uitkomst nog kan wijzigen. Er wordt om die reden vooralsnog rekening gehouden met een nadelig effect dat oploopt tot €22,50 per inwoner per jaar in 2025 en verder. Dit op basis van het officiële ingroeipad zoals dat is gecommuniceerd in de meicirculaire 2022. De jaarlijkse ontwikkeling van de omvang van de algemene uitkering wordt vorm gegeven via de zogeheten 'trap op en trap af systematiek', waarbij het totaal beschikbare bedrag meebeweegt met de ontwikkeling van de brede rijksuitgaven. De krimp of groei van de algemene uitkering als gevolg van deze systematiek wordt het acccres genoemd en wordt ieder jaar in de mei- en septembercirculaire meerjarig geactualiseerd. De VNG heeft op 23 juni 2022 ingestemd met het voorstel van de fondsbeheerders om deze systematiek voor 2022, 2023, 2024 en 2025 te bevriezen voor wat betreft het volume-deel. Daarmee is er ook duidelijkheid ontstaan over de methode voor het afsplitsen van het deel van het accres voor de compensatie van de loon- en prijsontwikkeling bij gemeenten. Naast bovenstaande ontwikkelingen lopen er diverse andere discussies omtrent de hoogte van de algemene uitkering die gemeenten uit het gemeentefonds ontvangen.
Denk aan het al dan niet afschaffen van de zogeheten 'opschalingskorting', de discussie over de normeringssystematiek 'trap op / trap af' met ingang van 2026 en de onderzoeken naar tekorten binnen de Jeugdzorg en de Wmo. Veel zal afhangen van de afspraken die gemaakt worden door een nieuwe kabinet. Op het moment dat er meer duidelijkheid ontstaat worden de effecten betrokken in de gemeentelijke p&c cyclus. Integratie uitkeringen De integratie uitkeringen zijn gekoppeld aan de uitvoering van specifieke taken, maar de gemeente hoeft geen verantwoording af te leggen over de besteding. Op termijn is het de bedoeling dat dit type uitkeringen worden geïntegreerd binnen de algemene uitkering en dus niet langer afzonderlijk zijn te onderscheiden. Decentralisatie uitkeringen Decentralisatie utkeringen zijn vergelijkbaar met integratie uitkeringen, met als voornaamste verschil dat overheveling naar de algemene uitkering geen doel op zich is. Met ingang van 2019 wordt de zogeheten ICL uitkering ook uitgekeerd via deze weg en vormt daarmee veruit de grootste decentralisatie uitkering. Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen -
Financiële verschillen: 0.7 Algem ene uitkering en overige uitkeringen gem eentefonds naar onderw erp (bedragen x €1.000)
I of S
Lasten begroting
Baten
realisatie
verschil
begroting
Saldo
realisatie
verschil
Exploitatie Algemene uitkering
I
-
-
-
169.408
169.514
105 V
105 V
DU - Invoeringskosten Omgevingsw et
I
-
-
-
-
516
516 V
516 V
Diverse kleinere taakgerelateerde mutaties
I
-
-
-
-
259
259 V
259 V
Niet toegelichte kleine verschillen
I
-
-
-
32.393
32.393
0V
0V
Totaal exploitatie
-
-
-
201.801
202.681
880 V
880 V
Totaal
-
-
-
201.801
202.681
880 V
880 V
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
20
Incidenteel voordeel op de baten van
Algemene uitkering
€
105
Een incidenteel voordeel binnen de algemene uitkering ter grootte van €105.000. Dit wordt veroorzaakt door een combinatie van factoren, met name opwaarts bijgestelde accresraming in navolgende circulaires en de actualisatie van diverse maatstafeenheden gedurende het jaar. DU - Invoeringskosten Omgevingswet
Incidenteel voordeel op de baten van
€
516
Een incidenteel voordeel ter grootte van €516.000 als gevolg van het ontvangen van de decentralisatie uitkering 'Invoeringskosten Omgevingswet'. In de decembercirculaire 2023 hebben gemeenten middelen ontvangen als compensatie voor de gemaakte voorbereidingskosten. Deze compensatie was niet op voorhand te begroten, wat maakt dat dit nu leidt tot een incidenteel voordeel in de jaarrekening 2023. Aangezien deze invoeringskosten voor het grootste deel vanuit de algemene middelen was bekostigd, kunnen deze middelen vrijvallen ten gunste van het rekeningresultaat. Voor afronding van een beperkt deel van de werkzaamheden op dit vlak is nog aanvullend budget benodigd. Via het voorstel tot bestemming van het resultaat wordt de raad daartoe een voorstel gedaan. Diverse kleinere taakgerelateerde mutaties
Incidenteel voordeel op de baten van
€
259
Een incidenteel voordeel ter grootte van €259.000 als gevolg van een aantal kleinere taak-gerelateerde mutaties. Het gaat dan om middelen die zijn ontvangen op basis van de decembercirculaire 2023 en die om deze reden nog niet in de begroting 2023 verwerkt konden worden. Denk aan de compensatie voor meerkosten binnen het sociaal domein voor Oekraïense vluchtelingen en maatschappelijke begeleiding van statushouders.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 28 juni 2024
Jaarverslag 2023
21
0.8
Overige baten en lasten
Begroting -1.658 -
Lasten Baten
Hoofdopgave raadsakkoord Portefeuillehouder(s) D. Grimbergen Onderdeel begrotingsmonitor 2023
Gerealiseerd -582 400
Aard activiteiten Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten
Nee
Bedrag x €1.000 Afwijking 1.076 V 400 V
Gemeentelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld Dit taakveld heeft een technisch karakter en bevat alle baten en lasten die niet toe te rekenen zijn aan de overige specifieke taakvelden in de gemeentebegroting. Wat hebben we gedaan / bereikt binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten en baten opgenomen die verband houden met de volgende concern brede begrotingsonderdelen: Stelposten en taakstellingen Stelposten zijn reserveringen die in een later stadium worden doorvertaald naar de overige taakvelden, in afwachting van nadere informatie (zo is er een stelpost voor lonen / sociale lasten, kapitaallasten, financiële verschillen en frictie). Taakstellingen zijn nog te concretiseren bezuinigingen, die niet rechtstreeks te koppelen zijn aan één of meerdere taakvelden en om die reden centraal worden geadministreerd. Onvoorzien Voor het opvangen van onvoorziene, onvermijdbare en onuitstelbare lasten, die ten tijde van het opstellen van de begroting nog niet waren voorzien is er een structureel budget beschikbaar van €50.000. Voormalig personeel De gemeente is eigenrisicodrager voor de WW, wat betekent dat de gemeente verantwoordelijk is voor de WW-uitkering van werkzoekende exmedewerkers en verplicht zijn hen aantoonbaar te begeleiden bij het vinden van een passende baan.
Bijbehorende kosten zijn in de begroting voorzien, zijn niet toe te delen aan een van de overige taakvelden en maken om die reden eveneens onderdeel uit van dit taakveld. In de CAO is de regeling vervroegd uittreden opgenomen. De mensen die hiervan gebruik maken zijn niet in dienst en daarom komen de kosten die deze regeling met zich meebrengt op dit taakveld. Spaarverlof Vanaf 2022 kunnen medewerkers bovenwettelijke vakantie-uren sparen. Met dit' verlofsparen' kunnen medewerkers passend bij hun levensfase hun bovenwettelijke vakantie-uren inzetten op een manier die aansluit bij hun persoonlijke levens en -carrièreplanning. Het BBV schrijft voor dat er voor deze verplichting van verlofuren in de toekomst een voorziening dient te worden gevormd. De lasten binnen dit taakveld zijn zeer beperkt beïnvloedbaar en hebben een min of meer onontkoombaar karakter. Gerelateerde beleidsnota's -