Infoboekje Lelystad Digitaal 2025.

Lelystad digitaal 2025 Informatievoorzieningen

Bestuurlijke organisatie

Leefbaarheid

Woningbouw

Stedelijke vernieuwing Economie

Onderwijs

Voorzieningen

SCHOOL

Natuur Veiligheid & privacy

Inclusief Laan van Nieuwland

Mobiliteit

Lelystad

LELYSTAD DIGITAAL 2025 Herijking Lelystad Digitaal 2020

Dit overzicht dient als richtinggevende kapstok om zowel de interne als externe stappen te bepalen rondom digitalisering en informatievoorziening

VNG Principes: • Draagt bij aan de maatschappij • Transparantie staat centraal. Het is helder waarom we doen wat we doen. • Rechten over data zijn geregeld, bekend en we werken ernaar. • Toegankelijke en vitale digitale infrastructuur • Partijen zijn verbonden

Ambitie

VNG Digitale Agenda 2024 ∙ Mogelijk maken ∙ Kansen benutten ∙ Duidelijk en reflecteren

Hierbij werken wij onder architectuur met de voorkeur voor veilige Cloud en SaaS oplossingen.

Regie op data

We willen data SLIM, doelgericht en efficiënt inzetten, zodat we objectief en proactief in kunnen spelen op de opgaven en ontwikkelingen van de gemeente Lelystad.

Wonen Lelystad zet in op de groei van de stad met 15.000 woningen tot 2030 zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit (de ruimte en de natuur) van de stad.

Natuur Lelystad is de hoofdstad van de Nieuwe Natuur, hiervoor is er meer beleefbare nieuwe natuur en bekendheid en staat de natuur meer in verbinding met de stad.

Inwoner centraal Samenwerking met en voor de samenleving. Data moet beschikbaar en toegankelijk zijn voor de inwoners van de gemeente Lelystad. Hierbij zetten wij ons in op het bieden van een moderne, betrokken en laagdrempelige dienstverlening.

We werken volgens de VNG principes voor de digitale samenleving om digitalisering in te zetten voor maatschappelijke opgaven.

Lelystad, hoofdstad van de Nieuwe Natuur is in 2040 een zelfstandige, sociaal veerkrachtige, duurzame, aantrekkelijke en economisch sterke stad

D I G T A L I S E R I N G

Ontwikkelingen

kaders

Bereikbaarheid Lelystad heeft goede verbindingen over de weg, het spoor en het water. De kwaliteit willen we in onze groeiambitie behouden en versterken.

Strategische agenda

Economie Lelystad zet in op 10.000 extra banen door het aantrekken van nieuwe bedrijven en het versterken van bestaande bedrijven.

KERNOPGAVEN

Stedelijke vernieuwing De oudere wijken in Lelystad zijn aantrekkelijk en een prettige plek om te wonen maken.

Voorzieningen Lelystad staat bekend om zijn aantrekkelijke leefomgeving met uitstekende voorzieningen.

Onderwijs Lelystad zet in op vernieuwing en het betekenisvoller maken van het Lelystadse onderwijs.

Voorzieningen op orde De maatschappelijke opgaven en ambities van Lelystad kunnen niet gerealiseerd worden zonder een solide, toegankelijk en veilig digitaal voorzieningenniveau. Hierbij faciliteren we onze inwoners, ondernemers en partners om samen de opgaven van de stad te realiseren.

Richtinggevende principes • Wij volgen de landelijke standaarden (slimme volger) • De inzet van digitalisering draagt bij aan het behalen van onze organisatie doelen/ambities. De behoefte van de inwoner staat hierbij centraal • De wijze waarop wij digitalisering inzetten, sluit nauw aan bij de vraag van de teams • Informatie en data worden ingezet bij operationele, tactische en strategische besluiten (MPIT-lenzen) • Onze informatiehuishouding (architectuur) past bij de organisatiedoelen en is flexibel en integraal van opzet • Onze informatiehuishouding is ingericht op het samenwerken met ketenpartners • We kiezen informatietechnologie, die past bij een moderne en flexibele organisatie • Voordat wij een aanbestedingstraject ingaan beoordelen wij of het huidige systeem nog toereikend is. Waar dit niet het geval is wordt de functionaliteit opnieuw aanbesteed • Ons uitgangspunt is om zoveel mogelijk eenduidig te kunnen rapporteren

∙ Omgevingswet (Keteninformatie en Integrale procesafspraken) ∙ NL Digitaliseringsstrategie ∙ Digital Europe Programme ∙ WOO ∙ WIB ∙ Corona

randvoorwaarden We houden rekening bij de uitvoering dat onze stappen bijdragen aan: • Een efficiënte, toegankelijke en betrouwbare dienstverlening • Het versterken van een inclusieve samenleving • De opgaven van de Strategische Agenda • Het benutten van innovatiekracht

context en aanleiding

Een terugblik naar Lelystad Digitaal 2020 In de afgelopen 3 jaar is er vanuit de in 2017 opgestelde visie Lelystad Digitaal 2020 (afgekort LD2020) uitvoering gegeven aan een 4-tal informatie en digitalisering hoofdthema’s voor het Sociaal Domein, de Omgevingswet, de Digitale Dienstverlening en SmartCity. Vanuit de 3 sporen ‘Data gedreven werken’, ‘Samen met de Samenleving’ en ‘Informatiepositie in de Keten’ is hier intern, met onze ketenpartners en ondersteund met leveranciers uitvoering aan gegeven. We hebben binnen de sporen diverse successen behaald en kennis opgehaald. Maar we zijn nog niet klaar. Het is van groot strategisch belang om de kansen die digitalisering biedt in te zetten voor de maatschappelijke opgaven. Dit vraagt om een stevig fundament. Niet alleen van de gemeente, maar ook van inwoners, organisaties en ondernemers. Het is daarom noodzakelijk om te blijven investeren in onze informatievoorzieningen om onze inwoners, stad en organisatie klaar te maken voor de toekomst.

Lelystad digitaal 2020

Samen met de samenleving We maken SLIM gebruik van gegevens en brengen focus aan zodat we objectief en proactief in kunnen spelen op de vraagstukken en ontwikkelingen van de gemeente Lelystad

Informatiepositie We delen met elkaar op een veilige en eenvoudige manier beschikbare informatie. Daarmee faciliteren we onze inwoners, ondernemers en partners

Datagestuurd werken We spelen in op de ontwikkelingen in de samenleving, waarbij we optreden als verbindende factor in verschillende rollen.

U 20

RESULTATEN

SPOREN       

Toename digitale dienstverleningsproducten ( +65% t.o.v. 2017) Digitaal portaal Participatie werk en inkomen intake Implementatie digitaal portaal Tozo-aanvragen (circa 22.000 aanvragen levensonderhoud/krediet ontvangen en verwerkt) Portaal i-Burgerzaken Subsidieloket Vernieuwd contact-en klachtenformulieren IIT - Laagdrempelige websites (80% van aangeschreven doelgroepen dient nu digitaal een aanvraag in)

     

Invoering van nieuwe backoffice systeem Wmo/Jeugd (verbinding tussen voor- en achterkant) Digitaliseren poststromen (vraagstuk vanuit coronacrisis) Invoering nieuwe burgerzakensysteem Invoering Zaaksysteem/DMS Verbinding tussen kantoor en thuiswerkplekken (vraagstuk vanuit coronacrisis) Basis fundament Omgevingswet met verbindingen naar collega overheden (Provincie, Waterschap etc.) en uitvoerende partijen (OFGV) via het digitale DSO (digitaal stelsel omgevingswet).

     

Opendata portaal Lelystad (Civity) Datateam corona (ondersteuning crisisteam met data gerelateerde vraagstukken) Sturingsinformatie Sociaal Domein (opzet datawarehouse) Asbestmonitor Meldingen openbare ruimte (dashboard) Diverse monitors (Stadstoezicht, Vergunningen, MRA-woningbouw)

Figuur 1: Zie Verantwoording LD2020 voor een gedetailleerde uitwerking van de resultaten en uitgaven.

Lelystad Digitaal 2025

3

context en aanleiding

Op naar Lelystad Digitaal 2025

Lelystad Digitaal 2025

De veranderingen op het terrein van digitalisering voltrekken zich in een hoog tempo. Waar voorheen digitalisering vooral als ICT thema werd neergezet, is het nu duidelijk dat het alle aspecten raakt van onze samenleving. Tegelijkertijd komt er veel meer op de gemeente af. Denk hierbij aan nieuwe en veranderende wetgeving, de strategische agenda (de Lelystadse opgaven), woningbouwopgave, klimaatopgave (RES), Aanpak Sociaal Domein, Maatschappelijke Agenda (Lelystad-Oost) etc. Deze opgaven vragen om nieuwe keuzes, randvoorwaarden en doelstellingen. In de afgelopen maanden is samen met de raad en het college besproken welke strategische kaders aan de doorontwikkeling van LD2025 moet worden meegegeven. Met als achterliggend gedachte: ‘wat voor stad willen we worden en hoe kan LD2025 de opgaven van de gemeente Lelystad ondersteunen en helpen realiseren?’

OPGAVE Veranderende/nieuwe wetgeving

OPGAVE Klimaatopgave (RES)

Lelystad Digitaal 2025

OPGAVE Aanpak Sociaal Domein

OPGAVE Strategische agenda OPGAVE Berenschot en Hiemstra

‘‘Kennis en de mogelijkheden van data benutten maakt ons gezonder en sterker’’ Jack Schoone, Wethouder gemeente Lelystad Figuur 2: aanleidingen voor Lelystad Digitaal 2025

4

Het (Kaderstellend) advies

het kaderstellend advies

1. Voor de gemeentelijke opgaven digitaal de volgende kaders vast te stellen:

Lelystad Digitaal 2025

2. Inwoners centraal te zetten door: 2.a De digitale dienstverlening te laten voldoen aan landelijke toegankelijkheidseisen; 2.b Uit te gaan van een open en transparante aanpak; 3. Regie op data te organiseren door: 3.a Data-analyses en business intelligence onderdeel te maken van de beleidscyclus; 4. Ervoor te zorgen dat de voorzieningen op orde zijn door: 4.a Een veilig digitaal voorzieningenniveau te realiseren; 5. Bij de begroting 2023-2026 te besluiten over de middelen.

5

REALISEREN EN ONDERSTEUNEN VAN DE STRATEGISCHE DOELEN Lelystad Digitaal 2025

Waarom een nieuw visie? Lelystad is een jonge stad, met lef om te pionieren. Een stad die veel potentie heeft om haar gunstige ligging en haar kwaliteiten te verzilveren. Lelystad zet hierbij in op kwalitatief groeien van de stad. Maar er komt veel Lelystad af. Denk aan de woningbouwopgave, energietransitie, werkgelegenheid en het wel of niet opengaan van Lelystad Airport. Met het vaststellen van de Lelystad Next Level heeft de raad de koers uitgezet voor de uitvoering van de ambitieuze opgaven van het programma Lelystad Next Level. Via de zeven hoofdthema’s wordt er vanuit samenhang gewerkt aan het versterken van onze stad. Een ontwikkelopgave die niet alleen door de directie maar ook door ons bestuur, de raad en directe ketenpartners (waaronder de provincie en het rijk) qua voortgang op de voet wordt gevolgd. Opgaven 1. Natuur: Lelystad is de Hoofdstad van de Nieuwe Natuur, hiervoor is er meer beleefbare nieuwe natuur en bekendheid daarvan daarnaast staat de natuur meer in verbinding met de stad. 2. Wonen: Lelystad zet in op de groei van de stad met 40.000 woningen (15.000 tot 2030), zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit (de ruimte en de natuur) van de stad. 3. Economie: Lelystad zet in op 10.000 extra banen door het aantrekken van nieuwe bedrijven en het versterken van bestaande bedrijven. 4.

Onderwijs: Lelystad zet in op vernieuwing en het betekenisvoller maken van het Lelystadse onderwijs. 5. Bereikbaarheid: Lelystad heeft goede verbindingen over de weg, het spoor en het water. De kwaliteit willen we in onze groeiambitie behouden en versterken. 6. Voorzieningen: Lelystad staat bekend om zijn aantrekkelijke leefomgeving met uitstekende voorzieningen. 7. Stedelijke vernieuwing: De oudere wijken in Lelystad zijn aantrekkelijk en een prettige plek om te wonen maken.

D I G T A L I S E R I N G

OVERKOEPELEND Wonen Lelystad zet in op de groei van de stad met 15.000 woningen tot 2030 zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit (de ruimte en de natuur) van de stad.

Natuur Lelystad is de hoofdstad van de Nieuwe Natuur, hiervoor is er meer beleefbare nieuwe natuur en bekendheid en staat de natuur meer in verbinding met de stad.

Strategische agenda

Economie Lelystad zet in op 10.000 extra banen door het aantrekken van nieuwe bedrijven en het versterken van bestaande bedrijven.

KERNOPGAVEN

Stedelijke vernieuwing De oudere wijken in Lelystad zijn aantrekkelijk en een prettige plek om te wonen maken.

OPGAVEGERICHT

Bereikbaarheid Lelystad heeft goede verbindingen over de weg, het spoor en het water. De kwaliteit willen we in onze groeiambitie behouden en versterken.

Voorzieningen Lelystad staat bekend om zijn aantrekkelijke leefomgeving met uitstekende voorzieningen.

Onderwijs Lelystad zet in op vernieuwing en het betekenisvoller maken van het Lelystadse onderwijs.

. Figuur 3: Digitalisering draagt zowel overkoepelend als opgavegericht bij aan het realiseren van de opgaven

Doel Lelystad wil de kansen die digitalisering biedt, maximaal benutten om de opgaven in onze stad te realiseren en zo bij te dragen aan een prettige en gezonde leefomgeving voor iedereen. Een stad waar mensen zich thuis voelen. De opgaven van de stad zijn divers. Van zowel het ophalen van vuilnis en het uitgeven van paspoorten tot de bereikbaarheid van de stad in 2040. Digitalisering biedt hiervoor enorme kansen. Denk aan nieuwe werkgelegenheid en bedrijvigheid; betere interactie tussen overheid, inwoners en bedrijven; en de mogelijkheid voor bedrijven, inwoners, onderwijs en overheid samen te werken. En dit alles ondersteund door data. Tegelijkertijd hebben wij als overheid de taak om te zorgen voor een veilige, toegankelijke en eerlijke digitale wereld. De bewoner heeft bijvoorbeeld recht erop dat de overheid goed omgaat met haar data.

6

REALISEREN EN ONDERSTEUNEN VAN DE STRATEGISCHE DOELEN Lelystad Digitaal 2025

Richting Om succesvol te digitaliseren in de Lelystadse opgaven hebben wij een basis nodig waarop wij steunen; namelijk Lelystad Digitaal 2025. Door te werken vanuit de Visie Lelystad Digitaal 2025 bundelen we onze inzet, kennis en middelen om sneller en effectiever tot digitale oplossingen te kunnen komen. Om succesvol te digitaliseren in de maatschappelijke opgaven hebben wij een basis van processen, kaders, randvoorwaarden en voorzieningen nodig waarop wij steunen. De basis voor deze visie is de Lelystad Next Level. Hierbinnen zijn de gemeentebrede doelstellingen vastgesteld die dienen als ‘kapstok’ voor de koers, doelstellingen en randvoorwaarden waarbinnen Lelystad Digitaal 2025 is opgesteld.

Uitwerking sporen Digitalisering vraagt om richting. Hiervoor moeten en willen wij concrete stappen zetten de komende jaren. Hieronder lichten wij in de daaropvolgende hoofdstukken de sporen toe met bijhorende speerpunten Deze stappen zijn opgedeeld in drie werksporen: 1. Inwoner centraal 2. Regie op data 3. Voorzieningen op orde

Toegevoegde waarde digitalisering Digitalisering transformeert onze samenleving. Waar vroeger alles fysiek ging, springen platforms als Uber, AirBnb en Snappcar als paddenstoelen uit de grond. Hiermee veranderen ze de manier waarop vraag en aanbod in de stad samenkomen. Nieuwe technologieën als kunstmatige intelligentie en Internet of Things veranderen de manier hoe we met elkaar omgaan en de manier waarop we de stad gebruiken. Dit biedt grote kansen om de stad beter in te richten, diensten te verbeteren en bedrijvigheid en banengroei verder te stimuleren. Maar tegelijkertijd roept digitalisering ook nieuwe uitdagingen met zich mee om dit op een transparante, veilige en toegankelijke manier te doen. Een middel om onze doelen te ondersteunen Digitalisering is geen doel op zich, maar een middel om bij te dragen aan een prettige en gezonde leefomgeving voor iedereen. Zo kan digitalisering worden ingezet om een betere (digitale) dienstverlening te bieden, tegen lagere kosten. Zo hoeven inwoners niet voor alles meer naar het stadhuis, maar kunnen ze digitaal zaken afhandelen. Krijgen ze hun post niet meer op de mat, maar in de mail. Daarnaast helpt data en monitoring gemeenten om uit de stortvloed aan data de juiste informatie te filteren, en daarmee hun prestaties te verbeteren.

Allerlei soorten data kunnen daarbij worden gebruikt: van de lokale hoeveelheid zonnepanelen tot het aantal patiënten met diabetes en van het percentage scheefwoners tot de netto schuld van de gemeente per inwoner. 7

uitwerking sporen

1. Inwoner centraal Openheid en transparantie staan centraal. De gemeentebrede dienstverlening is voor iedereen toegankelijk

2. Regie op data Versterken informatieketens, vergroten kennisontwikkeling data, data analyses en business intelligence onderdeel maken van beleidscyclus

Inwoner centraal De innovatie van vandaag en morgen …. Onze samenleving digitaliseert in een hoog tempo en kan niet meer zonder de inzet van digitale middelen. Dit was 20 jaar geleden wel anders toen digitale hulpmiddelen enkel als gadgets werden gezien. Voor het prive-gebruik, om zaken te doen en voor het uitvoeren van overheidstaken zijn goede, veilige informatievoorzieningen nodig. De coronaperiode – waar we nog steeds in verkeren - heeft de noodzaak van de beschikbaarheid van een goede informatie-ondersteuning aangetoond. Dit voor o.a. het digitaal afnemen van producten en diensten, het thuiswerken en het digitaal vergaderen. Maar dat is pas het topje van de ijsberg. Zo hebben inwoners van Estland een digitale identiteit, die hen in staat stelt om online te stemmen, hun pa-

Lelystad Digitaal 2025

3. Voorzieningen op orde Flexibel en wendbare informatievoorziening, veilig omgaan met informatie, samenwerken met partners, versterken digitale kennis en vaardigheden van de organisatie

tiëntengegevens digitaal op te slaan en om online beleids- en besluitvormingsprocessen te volgen en er op te reageren. Dit maakt besluitvorming niet alleen toegankelijker, maar ook transparanter. Een mooie stip op de horizon voor Lelystad. Onze ambities …. De gemeente Lelystad blikt vooruit als het gaat om de groeiambities van de stad, de komende decennia zullen tienduizenden inwoners onze stad komen versterken. Dit vraagt op vele gebieden een versterking van het voorzieningen niveau – ook dat van de gemeentelijke dienstverlening. Ter ondersteuning van de woningbouwopgaven, voorzieningen zoals onderwijs, sport, zorg, mobiliteit gericht op dé bestaande en nieuwe inwoners van de stad zijn moderne veilinformatievoorzieningen. Dit specifiek toegesneden op de verschillende doelgroepen. Het is daarom van strategisch belang om de kansen van informatie & digitalisering in te zetten voor 8

uitwerking sporen

de Lelystadse opgaven. Dit vraagt om een stevig fundament. Niet alleen van de gemeente, maar ook de inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers. Digitale dienstverlening …. Digitalisering biedt onze samenleving velen voordelen – met name in een tijd dat het bezoeken van fysieke locaties zoveel mogelijk beperkt moeten worden. Met één druk op de knop worden tegenwoordig de boodschappen, kleding en andere artikelen precies op tijd en plaats thuisbezorgd. De overheid volgt deze lijn door het meer en meer aanbieden van digitale producten. Daarnaast bieden nieuwe informatieplatform onze inwoners kansen op het gebied van transparantie, participatie en democratie. Dit door actief betrokken te worden bij de ontwikkeling van nieuwe stadsdelen – zoals de omgevingswet daar in voorziet. Participatie – iedereen doet mee …. De (door) ontwikkeling van de informatievoorziening doen we niet alleen. Samen met participerende inwoners, de directe ketenpartners in het veld (Werkbedrijf, JEK, Welzijn, Centrada, HuisvoorTaal, IDO/MDF etc.), ondernemers en collega overheden worden de digitale voorzieningen stap voor stap uitgebreid. Dit specifiek gericht op de verschillende doelgroepen in onze stad.

Die groepen die in deze tijd van verdere digitalisering niet mee kunnen komen, het moeilijk vinden of afstand hebben tot - worden begeleid, geholpen en stap voor stap meegenomen in een tijd waarin digitale diensten niet meer zijn weg te nemen. Open en transparant …. De verdergaande digitalisering brengt ook uitdagingen en verplichtingen met zich mee. Een steeds mondiger wordende samenleving vraagt om transparant en open in besluitvormingsprocessen te worden meegenomen. Of het nu gaat om persoonlijke besluiten, besluiten over een buurt, wijk of de ontwikkeling van de stad – inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisatie willen hierin actief meegenomen worden. De toeslagenaffaire en

Lelystad Digitaal 2025

de uitkomsten van het rapport Ongekend Onrecht hebben de ogen ook bij gemeenten doen openen. De Omgevingswet en de Wet open overheid gaan de komende jaren er in dat meer informatie open en transparant actief worden gedeeld. Hiermee wordt een gelijk speelveld gecreëerd tussen overheid – inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Doel Inwoners moeten van de verdergaande digitalisering profiteren. Het is daarom van belang dat iedereen in onze stad mee kan doen en maximaal de mogelijkheden van digitalisering kan benutten zodat digitale producten en informatie voor iedereen in onze samenleving toegankelijk gaan worden. Dit vraagt om een transparante gemeente, een toegankelijke en laagdrempelige dienstverlening voor inwoners die weten wat de betekenis is van informatie. Dit alles binnen de veilige grenzen waarbij privacy en ethisch gebruik voorop staan. In dit alles staat de Inwoner centraal! Gericht op de speerpunten …. I. Openheid en transparantie centraal; door transparant te zijn neemt de gemeente haar verantwoordelijkheid tegenover inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Dit leidt ons naar een informatiesamenleving die uitgaat van digitale rechten, waarin informatie over de stad in het publieke domein gedeeld of gebruikt worden. Daarbij hebben onze inwoners en organisaties iets te zeggen over de informatie die over hun eigen leefomgeving gaan.

In het kielzog van Amsterdam – die het belang van verantwoordelijk gebruik van informatie voor de inwoners onderzoekt en heeft vastgelegd in de zogenaamde Tada-principes – wil de gemeente Lelystad ook meer aandacht voor het gebruik van inwoner informatie waarbij, - Informatie over inwoners worden veilig en betrouwbaar verwerkt, op een manier die volledig voldoet aan de Algemene verordening gegevensbescherming. - informatie van en voor de inwoner/ondernemer.maatschappelijke 9

uitwerking sporen

organisatie worden geordend en transparant bij elkaar gebracht – in bijvoorbeeld MijnLelystad. - de gemeente aan de Wet open overheid (Woo) invulling geeft door het actief, open, transparant en zorgvuldig communiceren met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. - de gemeente heeft veel informatie van haar inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisatie in handen. Daar moet zorgvuldig mee worden omgegaan. Inzet van deze informatie kan alleen toegestaan worden als deze een doelbestemming hebben. Langs van de zes TADA-principes (voorbeeld Amsterdam) - legitiem en gecontroleerd, open en transparant, van en voor iedereen, inclusief, zeggenschap, en met Menselijke maat – wordt de inzet en bruikbaarheid in Lelystad getoetst en toegepast. II. Digitaal, moderne en toegankelijke dienstverlening; een gemeente brede digitale dienstverlening biedt vele voordelen voor onze (toekomstige) inwoners en ondernemers. Hierbij streven wij naar het realiseren van een toegankelijk modern digitaal loket. We willen dat (nieuwe) inwoners met een druk op de knop inzicht krijgen in die onderwerpen en zaken die voor hun belangrijk zijn. De behoeften hiervoor zijn namelijk divers, maar hebben een belangrijke gezamenlijke deler. Makkelijk communiceren over de voorzieningen in de wijk, buurt en stad.

Een nieuwe bewoner wil graag informatie over het onderwijs in Lelystad (waar vindt de inwoner een dichtstbijzijnde school), openbare vervoer, afvalinzameling, winkelcentra, sport, zorg in de wijk. Ondernemers onderzoeken de beste afzet gebieden, bedrijvenparken en ondernemersverenigingen. Daarnaast zal een werkzoekende ondersteuning willen hebben bij het vinden van een gepaste baan. Bestaande en nieuwe moderne informatievoorzieningen kunnen hier de komende jaren een antwoord opgeven. Deels via wegen vanuit de centrale overheid, deels via lokale omgevingen (websites) die door de gemeente Lelystad worden aangeboden, worden ontwikkeld. Uitdaging daarbij zijn dat nog niet iedereen de overheid via de digitale weg kan vinden. Het is daarom van cruciaal belang om in te zetten om digitale

Lelystad Digitaal 2025

dienstverlening begrijpelijk en toegankelijk te maken. Uitgangspunten hiervoor zijn de VNG principes voor de digitale samenleving waarbij, - het toegankelijker maken van de dienstverlening, dit om beter te laten aansluiten op de behoeften van laaggeletterden, mensen met een beperking en minder digitaalvaardigen. Ingezet wordt er op integrale communicatiemiddelen (apps, websites, e-mails) die allen getoetst worden op toegankelijkheidseisen die daar aangesteld worden. Dit conform de daarvoor gelden regelgeving; NL DIGIBeter, VN Handicap verdrag, Tijdelijk Besluit Digitaal Toegankelijkheid Overheid, Wet Modernisering Elektronisch Bestuurlijk Verkeer, Wet Elektronische Publicaties).

DIENSTVERLENING PAPIER

NAAR DIGITAAL

VEILIG

TOEGANKELIJK

IEDEREEN KAN MEEDOEN

10

uitwerking sporen

- Toegankelijkheid is vanaf de start onderdeel van alle stappen in het ontwerp-, bouw en redactionele proces van onze communicatiemiddelen. Hierbij is het van belang dat onze communicatie laagdrempelig wordt gehouden (B1-taalniveau) en inzetten op het bieden van meertalige uitleg (wet single digital gateway) voor onder andere statushouders en arbeidsmigranten. - Inzicht in wat informatie vertelt over inwoners binnen de grenzen van privacy. Sommige personen of groepen zijn ondervertegenwoordigd binnen de gemeentelijke informatievoorzieningen. Hier moet inzicht in komen wat dit betekent wat betreft dienstverlening. - Onze medewerkers houden hun kennis over toegankelijkheid op peil en passen dit toe waar nodig. III. Digitale inclusie; de samenleving digitaliseert in een hoog tempo. Van het online winkelen, internetbankieren en je belastingaangifte elektronisch doen. Lelystad moet hierin mee. Dat betekent dat we iedereen mee willen en moeten nemen in de stap naar een digitaliserende samenleving. En degenen die achterblijven gaan helpen met middelen, vaardigheden en weerbaarheid om mee te kunnen doen. Voor inwoners die dat (nog) niet kunnen of willen, faciliteren we hulp en ook altijd een offline alternatief, samen met onze keten- en sociale partners. ‘Iedereen in onze stad doet mee’ – hierbij wordt er invulling gegeven aan de inclusieve samenleving.

Tevens biedt de gemeente, samen met haar directe partners (HuisvoorTaal, Werkbedrijf Lelystad), computervaardigheidstrainingen aan op diverse plaatsen in de stad.

partners een publieksprogramma over bijv. digitale wijsheid op te richten. - Voor het oplossen van maatschappelijke vraagstukken is het vergroten van digitale vaardigheden en digitale geletterdheid een belangrijke bouwsteen. Waar mogelijk zetten we in op kruisbestuiving (meerdere opgaven tegelijkertijd). Bijvoorbeeld, aandacht vergroten van digitale geletterdheid in het onderwijs. IV. Ethiek en privacy - We houden rekening met de juridische en ethische kaders en werken ze samen met verschillende partners aan nieuwe, algemene principes. Denk bijvoorbeeld aan het gebruik van algoritmen, de nieuwe privacywetgeving (AVG) en het gebruik van open data. - We onderzoeken de mogelijkheid tot het implementeren van de Common Ground visie. Met als doel om inwoners (weer) eigenaar te laten worden van hun gegevens. Dit kan het best omschreven worden als een ‘digitale kluis’ waarbij gegevens niet meer op allerlei plekken worden neergezet, maar dat het de inwoner zelf is die beslist wat er met zijn of haar gegevens gebeurt. - We gaan ambtenaren meer bewust maken van informatieveiligheid, gegevensbescherming, gebruik van data en beheer van informatie.

Het is belangrijk dat iedereen de kans krijgt om de mogelijkheden van digitalisering te benutten. Hiervoor zetten wij in op de volgende speerpunten: - Zelfregie. Inwoners zelf digitaal vaardig(er) maken. Bijvoorbeeld door training. Als burgers over meer digitale vaardigheden beschikken, wordt de digitale dienstverlening voor hen makkelijker toegankelijk. - We willen dat inwoners beter weten welke keuzes ze kunnen maken over hun gegevens en wat voor invloed die keuzes hebben. We gaan hiervoor onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om zelf of met

Lelystad Digitaal 2025

11

spoor regie op data

Spoor Regie op Data De komende jaren komt er veel op Lelystad af, waaronder de woningbouwopgave. Het zal een uitdaging worden om deze verstedelijking in goede banen te leiden door onder meer onze ambities op het gebied van vergroening en energietransitie. Hiervoor zien wij een grote rol voor data en technologie om een veilige en prettige leefomgeving te creëren. Zo kan een digitaal ontwerp van een huis, waarin verschillende eigenschappen gesimuleerd kunnen worden, zoals zonlicht en wind, inzicht geven in de beleving van de bewoners. Of kunnen we sensoren vertellen hoe materialen slijten en wanneer onderhoud nodig is. Zo versnellen we de bouwfasen, beperken we faalkosten en maken we betaalbaardere woningen. Om klaar te zijn voor deze stedelijke opgaven, hebben wij keuzes en sturingsinstrumentaria nodig, ondersteund door data. Hiervoor willen we data doelgericht en efficiënt inzetten om bij te dragen aan de Lelystadse opgaven. Met het spoor Regie op Data richten wij ons op het realiseren van twee kernpunten. Ten eerste, data onderdeel te maken van elke stap binnen ons beleidscyclus. Voor een stad in ontwikkeling en grote ambities is dit cruciaal. Ten tweede, het vergoten van de digitale vaardigheden van de organisatie. We richten ons hierbij op de volgende doelen: I. Informatieketens verbeteren.

We zetten ons in om de informatieprocessen in de keten van de gemeente en haar directe partners in de stad digitaal, integraal en effectief op elkaar aan te laten sluiten. Dit voorkomt dat inwoners en ondernemers meervoudig informatie moeten aanleveren. Ook vergroot dit de effectiviteit in bedrijfsvoering, verminderd het handelingen en vergroot de mate waarin informatie transparant met inwoners kan worden gedeeld. Voor een integrale uitvoering en beleidssturing is het noodzakelijk gegevens uit de verschillende omgevingen, binnen de grenzen van de AVG, te koppelen en te delen.

II. Datagedreven werken onderdeel maken van de organisatie.De ambtelijke organisatie moet meegroeien met de digitale beweging. We moeten begrijpen wat er in de buitenwereld gebeurt, hierover mee kunnen praten en goed opdrachtgeverschap laten zien. Bijvoorbeeld in aanbestedingen voor projecten met een groot digitale element. Maar ook de binnenwereld is van belang; kennis en bewustzijn over de mogelijkheden en risico’s van data zijn onmisbaar. Digitaliseringskennis en –vaardigheden moeten ook beschikbaar zijn voor onze eigen medewerkers. Wij willen daarom dat onze medewerkers voldoende kennis hebben over data en digitalisering. Hiervoor is het noodzakelijk om gericht te investeren in: - Het vergroten van kennis en competenties (van alle stakeholders) ten behoeve van de implementatie van data binnen gemeentelijk beleid en uitvoering. Hier is maatwerk nodig. De behoeften van beleid zijn namelijk anders dan die van de front-office. Ook moet het versterken van digitale vaardigheden onderdeel worden van het inwerktraject voor nieuwe medewerkers. - Medewerkers beter te faciliteren door het inzetten van een zoekmachine over meerdere systemen voor het vinden van de juist informatie ter ondersteuning van hun werk. Dit is ook belangrijk voor nieuwe medewerkers om snel ingebed te worden in de organisatie. Hiervoor is een dataknooppunt en aanspreekpunt nodig.

- Daarvoor wordt er -bovenop de reeds geworven data-specialisten-de komende jaren extra geïnvesteerd in kennis en capaciteit op dit gebied.

Samenleving

Data

Informatie

Inzicht

Waarde

Kennis en ervaring

Lelystad Digitaal 2025

12

Marieke Voogt, Directeur Welzijn Lelystad

MONITOREN LELYSTADSE OPGAVEN Monitoring aan de hand van drie indicatoren (kwaliteit, tijdigheid, budget)

Opgave voorzieningen

Dit overzicht geeft een beeld over hoe monitoring op de Strategische Agenda via een Business Intelligence dashboard een bijdrage kan leveren aan sturing voor directie vanuit het nu en voor de korte (3-5 jaar) en de lange termijn (20+ jaar).

Ambitie

Lelystad, hoofdstad van de Nieuwe Natuur is in 2040 een zelfstandige, sociaal veerkrachtige, duurzame, aantrekkelijke en economisch sterke stad

Kwaliteit3/10 Kwaliteit

Aantal winkels, aantal musea, type winkels

Tijdigheid 7/10

Hoeveel winkels hebben we nu, hoeveel willen we er in 2024 en in 2040?

Budget 7/10

Wonen Lelystad zet in op de groei van de stad met 15.000 woningen tot 2030 zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit (de ruimte en de natuur) van de stad.

Natuur Lelystad is de hoofdstad van de Nieuwe Natuur, hiervoor is er meer beleefbare nieuwe natuur en bekendheid en staat de natuur meer in verbinding met de stad.

Hoe staat het budget en daarbij behorende kosten ten opzichte van het realiseren van de gestelde doelstellingen

8

Aantal winkels (per 1.000 inwoners) Aantal musea (per 1.000 inwoners)

4

Aantal restaurants (per 1.000 inwoners)

7

Verschillende soorten restaurants

7

Aantal recreatieve faciliteiten

5

Bereikbaarheid Lelystad heeft goede verbindingen over de weg, het spoor en het water. De kwaliteit willen we in onze groeiambitie behouden en versterken.

Strategische KERNOPGAVEN agenda 2022-2026

Stedelijke vernieuwing De oudere wijken in Lelystad zijn aantrekkelijk en een prettige plek om te wonen maken.

Lelystad Digitaal 2025

‘’We hebben analyses nodig die helpen om ons werk efficiënter, gerichter en inzichtelijker te maken’’

Kwaliteit 3/10

SPOOR REGIE OP DATA

III. Data-analyses en BI als onderdeel van beleidscyclus. Hierbij willen wij sturingsinstrumenten een cruciaal onderdeel maken voor het ondersteunen van de strategische opgaven. We willen dat data inzicht geeft in de effecten van beleid en uitvoering, en daarmee de mogelijkheid biedt om effectief bij te sturen. Hiervoor richten wij ons op Business Intelligence (BI)-instrumenten (dashboarding) voor het sturen, volgen en monitoren van ontwikkelingen en eigen prestaties. Zoals de opgaven van ons Jeugdbeleid.

Economie Lelystad zet in op 10.000 extra banen door het aantrekken van nieuwe bedrijven en het versterken van bestaande bedrijven.

Voorzieningen Lelystad staat bekend om zijn aantrekkelijke leefomgeving met uitstekende voorzieningen.

Onderwijs Lelystad zet in op vernieuwing en het betekenisvoller maken van het Lelystadse onderwijs.

13

spoor: voorzieningen op orde

Spoor: Voorzieningen op orde De Lelystadse ambities en opgaven kunnen niet gerealiseerd worden zonder een solide, toegankelijk en veilig digitaal voorzieningenniveau. Zo plukken inwoners de vruchten van nieuwe producten en diensten die sterk zijn vereenvoudigd, beter vindbaar en efficiënter zijn. Zoals het portaal I-burgerzaken en online contact- en klachtformulieren. Ook kunnen inwoners digitaal een verhuizing doorgeven of online hun huwelijk plannen. Maar niet alleen inwoners profiteren. Ondernemers kunnen dankzij online markten een groter bereik hebben, en met inzichten uit data kunnen zij hun processen optimaliseren en nieuwe verdienmodellen maken. De beschikbaarheid van data speelt in al deze ontwikkelingen een belangrijke rol. Dat zien we ook bij het massaal thuiswerken. Dit eist een passende, betrouwbare digitale infrastructuur voor inwoners, ondernemers en medewerkers. Maar de verregaande digitale schaalsprong van de gemeente heeft ook geleid tot een groot en complex landschap van talloze digitale voorzieningen. Het kost de gemeente flinke inspanningen om al deze voorzieningen up-to-date en veilig te houden. Om daarmee de continuïteit van de dienstverlening en organisatie te garanderen. Hetzelfde geldt voor de ICT-infrastructuur. Zoals het ICT-netwerk en datacenters.

Dit, gecombineerd met de opgaven die op onze gemeente afkomen, maakt het voor de gemeente noodzakelijk om zich snel en flexibel aan te passen aan de nieuwe wetgeving (omgevingswet, WDO, WOO), eisen en ontwikkelingen. I. Een wendbare en flexibele Informatievoorziening. De schaalsprong van Lelystad zal gepaard gaan met een toenemende vraag naar nieuwe schaalbare informatievoorzieningen.Op het gebied van ruimtelijke ordening, planologie, projectmanagement, ontwikkel en beheer voorzieningen. Nieuwe voorzieningen die snel aanvullend ingezet worden op de bestaande omgevingen, maar ook bestaande omgevingen die qua schaalgrote om uitbreiding vragen. Dit alles binnen een veilige gestandaardiseerde (cloud-saas) informatie-architectuur. Een wendbare en innovatieve Informatievoorziening (IV) organisatie is een essentiële randvoorwaarde voor het realiseren van de opgaven van de stad. De gemeentelijke ICT wordt steeds meer een strategische (besturings) opgave van alle gemeentelijke diensten samen. Hiervoor is regievoering in de IV-organisatie een speerpunt. - Kaders zijn essentieel. Het moet duidelijk zijn voor de gemeentelijke organisatie over hoe zij om moeten gaan met informatievoorziening en ICT. Op basis van de randvoorwaarden LD2025 wordt hier een integraal beleidskader voor opgesteld.

Lelystad Digitaal 2025

Veilig

Modern

Toegankelijk

14

spoor: voorzieningen op orde Lelystad Digitaal 2025

- Efficiënter en effectiever omgaan met basisgegevens. We gaan onderzoeken hoe we onze eigen voorzieningen en processystemen voor basisgegevens zo kunnen inrichten dat we zo min mogelijk aanvullende koppelingen en dure maatwerkoplossingen tussen verschillende systemen nodig hebben. - We houden rekening met de juridische en ethische kaders en werken ze samen met verschillende partners aan nieuwe, algemene principes. Denk bijvoorbeeld aan het gebruik van algoritmen, de nieuwe privacywetgeving (AVG) en het gebruik van open data. - We gaan ambtenaren meer bewust maken van informatieveiligheid, gegevensbescherming, gebruik van data en beheer van informatie. II. Veilig omgaan met informatie staat voorop. Met de toenemende digitalisering nemen externe dreigingen aanverwant toe. Voor het beheersen en afdekken van de risico’s is het van belang om rand voorwaardelijk te stellen aan het ontwerp van de vergaande digitalisering van de gemeente. ‘Security by design’ geeft inzicht in de toename van de te nemen maatregelen – uitgedrukt in toename van kosten. Hiervoor is een ICT-basis nodig die modern en flexibel genoeg is om digitale innovaties en toegang tot data snel mogelijk te maken. Met als uitgangspunten betrouwbaarheid, integriteit en veiligheid. Om dit te realiseren moet het huidige ICT-landschap en ICT-infrastructuur op orde worden gebracht.

- Vernieuwen en moderniseren van de ICT-infrastructuur en IT-architectuur. Om klaar te zijn voor de basis van morgen, hebben wij een moderne en veilige ICT-basis nodig. Om niet klakkeloos alles te vernieuwen, kijken wij waar we systemen, applicaties en licenties kunnen hergebruiken of koppelen. - Duidelijke kaders en principes. Om deze basis op orde en veilig te houden hanteert de gemeente duidelijke informatie- en ICT-kaders en principes. De gemeente moet overzicht, inzicht en controle hebben op alle applicaties en data en strak sturen op ICT-inkoop, contracten en licenties. Bij nieuwe ICT-plannen houden wij rekening met de kaders van informatieveiligheid, gegevensbescherming en toegankelijkheid van informatie en data. - Verminderen applicaties en beter beheersen van contracten en licen-

ties. Het aantal applicaties, contracten en licenties wordt teruggebracht naar wat noodzakelijk is. Bij elke nieuwe aanbesteding kijken wij eerst welke systemen intern dit zouden kunnen oplossen. Wanneer dit niet kan, kijken wij extern. - Standaardisatie wordt de norm. De gemeente zorgt dat al haar applicaties, data en infrastructuur zoveel mogelijk standaard zijn en blijven. Daarbij wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van de informatievoorziening en data (zoals basisregistraties) die al beschikbaar zijn. - Het moet voor iedereen duidelijk zijn welke data in de openbare ruimte worden verzameld en door wie. We gaan daarom onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om bedrijven en organisaties die via sensoren in de openbare ruimte data verzamelen dit gaan melden.

III. Samenwerken met partners. Waarvoor niet het wiel wordt uitgevonden maar wordt samengewerkt met partners. - De gemeente is een slimme volger van nieuwe ontwikkelingen op IV gebied. Bij veel andere gemeenten spelen dezelfde ontwikkelingen en vraagstukken. Wij gaan daarom intensiever samenwerken met andere (grote) gemeenten, medeoverheden en Europese partners (Digital Europe programma) voor mogelijke oplossingen en samenwerkingsverbanden. - Bij vraagstukken is het van belang dat informatie binnen de keten snel, adequaat en veilig wordt gedeeld. Samenwerking en digitale ondersteuning met onze partners is van groot belang.

We willen informatie hebben waar wij ons beleid beter mee kunnen sturen’’ Onno Vermooten, Directeur Concern voor Werk Lelystad

15

spoor: voorzieningen op orde Lelystad Digitaal 2025

IV. Versterken digitale kennis en vaardigheden Het is cruciaal om te investeren in het vergroten van de digitale volwassenheid van onze organisatie - De vraag naar data, de analyse en omzetting hiervan is de afgelopen tijd sterk gegroeid. Huidige en toekomstige vraagstukken kunnen niet zonder het versterken van de digitale kennis en vaardigheden. Om de kennis en capaciteit van alle medewerkers (wie dit zijn) – die zich met data, informatie vraagstukken bezighouden – maximaal te benutten zal extra aandacht en inzet nodig zijn. Hierbij moet data een plek krijgen in de organisatie waar individuen, die zich met data, informatie vraagstukken bezighouden, integraal aan de strategische opgaven.

flexibel

wendbaar kennisontwikkeling veiligheid

16

Voor het realiseren van de Lelystadse opgaven zijn heldere randvoorwaarden, principes en kaders nodig. Want om LD2025 succesvol te maken zijn medewerkers nodig – van directie tot uitvoering. Hier zit de uitdaging om ondersteund met data te gaan werken, te gaan doen, te (bij) sturen, en te verantwoorden. Het stap voor stap ons eigen maken en dagelijks toepassen van data in ons werk. Dit is een kritische succes factor.

randvoorwaarden

We werken volgens de VNG principes voor de digitale samenleving om digitalisering in te zetten voor maatschappelijke opgaven.

Lelystad Digitaal 2025

VNG Principes: • Draagt bij aan de maatschappij • Transparantie staat centraal. Het is helder waarom we doen wat we doen. • Rechten over data zijn geregeld, bekend en we werken ernaar. • Toegankelijke en vitale digitale infrastructuur • Partijen zijn verbonden Hierbij werken wij onder architectuur met de voorkeur voor veilige Cloud en SaaS oplossingen. Hierbinnen zijn de volgende richtinggevende principes leidend: • Wij volgen de landelijke standaarden (slimme volger) • De inzet van digitalisering draagt bij aan het behalen van onze organisatie doelen/ambities. De behoefte van de inwoner staat hierbij centraal • De wijze waarop wij digitalisering inzetten, sluit nauw aan bij de vraag van de organisatie • Informatie en data worden ingezet bij operationele, tactische en strategische besluiten (MPIT-lenzen). De gevolgen voor bedrijfsvoering gericht op de Mens, het Proces, de Informatie voorzieningen en de Techniek • Onze informatiehuishouding (architectuur) past bij de organisatiedoelen en is flexibel en integraal van opzet

• Onze informatiehuishouding is ingericht op het samenwerken met ketenpartners • We kiezen informatietechnologie, die past bij een moderne en flexibele organisatie • Voordat wij een aanbestedingstraject ingaan beoordelen wij of het huidige systeem nog doelmatig is. Waar dit niet het geval is wordt de functionaliteit opnieuw aanbesteed • Ons uitgangspunt is om zoveel mogelijk eenduidig en eenvoudig te kunnen rapporteren Wij houden rekening bij de uitvoering dat onze stappen bijdragen aan:

1. Draagt bij aan de opgaven Strategische Agenda

2. Efficiënte, toegankelijke en betrouwbare dienstverlening

3. Digitale veiligheid en privacy op orde

7. Betere plan-, besluit- en beleidsvorming 4. Versterken inclusiviteit

6. Aandacht voor rechtmatigheid grondrechten en ethiek

5. Benutten innovatiekracht

17