Eindevaluatie Integraal veiligheidsplan 2018-2022 Bijlagen

BIJLAGE IVP: BEOORDELING ACTIVITEITEN VOOR DE JAREN 2020 - 2022 In het integraal veiligheidsplan worden drie prioriteiten benoemd: 1. Veilige en leefbare wijken en buurten 2. Problematische jeugd en jeugdgroepen 3. Ondermijning Plus acht strategische thema's: 1. Woninginbraak, voertuigcriminaliteit en andere vermogensdelicten 2. Veilig uitgaan en veilige evenementen 3. Veilig winkelgebied, veilige bedrijventerreinen 4. Brandveiligheid, externe veiligheid en crisisbeheersing 5. Radicalisering 6. Digitale veiligheid / cybercrime 7. Veilige Publieke Taak 8. Ambtelijke en bestuurlijke integriteit. Op de volgende bladzijden staan de activiteiten die in het uitvoeringsprogramma stonden, gesorteerd op bovenstaande volgorde. In de linkerkolom het oorspronkelijke idee (wat hadden we bedacht) en rechts het resultaat (wat hebben we gedaan). In een stoplichtmodel wordt aangegeven of de actie voldoende is uitgevoerd (groen) of dat het niet succesvol was (rood). PRIO: VEILIGE EN LEEFBARE WIJKEN, WAT DOEN WE EXTRA 1) Integrale Gebiedsaanpak Lelystad Oost (IGLO). Er zijn grote verschillen per wijk op gebied van politiecijfers en onveiligheidsgevoelens. We willen de veiligheid in Oost verbeteren en trekken samen op de 15 Manifest gemeenten. 2) Aanpak huiselijk geweld: De invulling van de MDA++ is als proef belegd bij het Zorg- en veiligheidshuis.

MDA++ is gericht op de meest complexe casuïstiek inzake huiselijk Geweld, kindermishandeling en seksueel geweld. We gaan in 2021 en 2022 de werkwijze verder verbeteren. In Lelystad willen we in meer casussen een tijdelijk huisverbod opleggen dan nu het geval is. Ook willen de doorlooptijd verkorten en bij nieuwe casussen (verdere) escalatie voorkomen. 3) Uitvoering Wvggz: Deze nieuwe Wet verplichte gezondheidszorg is op 1 januari 2020 ingegaan. Door een psychische stoornis kan iemand zichzelf of anderen ernstig nadeel toebrengen. De Wvggz maakt het mogelijk om verplichte zorg ambulant uit te voeren. Gedwongen opname blijft bijvoorbeeld mogelijk als het in de eigen omgeving niet lukt of te onveilig is. In 2021 en 2022 willen we dat de mogelijkheden van deze wet zo optimaal mogelijk zijn benut. De evaluatie van de uitvoering gaat via de bestaande overleggen, waaronder het BOZV. 4) Aanpak personen met verward gedrag: In 2019 is er onderzoek verricht naar verwarde personen in Flevoland. Dat onderzoek van de GGD bevat diverse aanbevelingen. We willen in 2021 en 2020 dat de uitvoering op maat goed functioneert en dat eind 2021 alle aanbevelingen onderdeel uitmaken van de gezamenlijke aanpak. De focus moet komen te liggen op de doelgroep “vaak verward”.

Ook moet het drieledig doel zijn behaald: het normaliseren van (afwijkend) gedrag, sneller toeleiden naar hulpverlening en het creëren van meer verbinding in de wijk. 5) Aanpak lachgas: In 2019 is een plan van aanpak opgesteld met een zevental acties om het misbruik van lachgas in Lelystad aan te pakken. We willen het misbruik aanpakken, de verkoop in de horeca uitbannen, het gebruik in de publieke ruimte actief terugdringen en lachgas tijdens evenementen blijven verbieden. De uitvoering van de actiepunten ligt op koers. De APV is in 2020 aangepast en er zijn verbodsgebieden aangewezen. In 2021 wordt gekeken of aanvullende acties nodig zijn.

EINDOORDEEL Ingezet vanaf 2020, aanpak loopt door

Aandacht gaat komend jaar vooral liggen op het goed inrichten van de WZD, vanwege verwarde ouderen op straat

Verbinding in de wijk is nog niet volledig gerealiseerd. De aanpak loopt en zijn diverse subsidies aangevraagd. Pilot OGGZ veldregisseur loopt ook in Lelystad.

In 2021 waren er nog maar weinig meldingen. Politie en gemeente blijven dit in de gaten houden.

6) Wet aanpak Woonoverlast: 9,5% van de Lelystedelingen ervaart veel overlast door buurtbewoners. We willen meer grip krijgen op de woonoverlast, in samenwerking met Buurtbemiddeling, sociaal wijkteams, de PGA en het Stedelijk Integraal Team. We zetten handhavende instrumenten in vanuit het Bestuursrecht (Gemeentewet, Woningwet), privaatrecht (huurrecht, Burenrecht) en strafrecht. Als niets meer lijkt te werken, wordt de Wet Aanpak Woonoverlast in stelling gebracht. Die is twee jaar geleden bekrachtigd in de APV en de burgemeester heeft beleidsregels vastgesteld. Eind 2022 willen we deze wet een aantal keren hebben ingezet, als alle andere acties niet meer blijken te werken. 7) Uitbreiding PGA: De lokale PGA (persoonsgerichte aanpak) is een integrale, op de persoon én het (gezins)systeem toegesneden mix van bestuurlijke, straf-, zorg- en overige interventies, die beoogt afglijden naar de criminaliteit te voorkomen alsmede hardnekkige patronen van criminaliteit en overlast te doorbreken, en/ of om herhaling te voorkomen. Het gaat om personen die te licht zijn voor Veiligheidshuis, maar te zwaar zijn voor reguliere hulp en waarbij de aanpak vanuit 1 keten niet volstaat.

We willen dat de PGA in 2021 en 2022 een caseload heeft van tenminste 25 personen per jaar en dat er geselecteerd wordt op basis van de prioriteiten uit het IVP: jeugd, sociale overlast in wijken en impact op ondermijning. Ook wordt er optimaal gebruik gemaakt van het informatiesysteem KeDo en de PGA-monitor. 8) Jaarwisseling: De jaarwisseling geldt in Nederland als het gevaarlijkste moment van het jaar: honderden mensen moeten met verwondingen naar de spoedeisende hulp, onder meer met beschadigde ogen. Verder zorgt het voor grote materiële schade en veel agressie tegen hulpverleners. Geluidsoverlast vormt de grootste bron van overlast rond de jaarwisseling. Overlast, letsel en geweld tijdens de jaarwisseling wordt veroorzaakt door vuurwerk, maar ook door alcohol en groepsgedrag. Daarbij is illegaal vuurwerk een belangrijke oorzaak van overlast, letsel, incidenten met dodelijke afloop en gevaarzetting voor anderen. In Lelystad willen we de jaarwisseling feestelijk en veilig houden en zetten daarvoor tien bewezen effectieve acties in (handhaving, voorlichting, meldpunt vuurwerkoverlast, preventie, integrale voorbereiding en samenwerking, geen geweld tegen hulpverleners, etc.).

Als extra actie willen een betere aanpak van het vuurwerkverbod, door inzet van boa’s op hotspots en het politievuurwerkteam 9) Illegale kamerverhuur: In Lelystad zijn ruim 250 vergunningen voor kamerverhuur en woningsplitsing verleend. Er zijn ook kamerverhuurpanden aanwezig waarvoor geen vergunning is verleend; die zijn illegaal. Als er wordt geconstateerd dat er sprake is van illegale kamerverhuur dan wordt handhavend opgetreden. Tijdens de uitvoering van de controles wordt ook gekeken naar signalen die duiden op andere overtredingen, zoals woonfraude, prostitutie, drugs en mensenhandel. Naast toezicht en handhaving ten aanzien van illegale kamerverhuur wordt ook actief opgetreden tegen illegale woningsplitsing. 10) Gebiedsplan Lelycentre: We hebben een plan van aanpak gemaakt voor het verbeteren van de leefbaarheid en veiligheid in het Lelycentre en omgeving. In gebied het Lelycentre wonen veel kwetsbare inwoners en is veel professionele zorg aanwezig. Zo wonen er veel ouderen, GGZ cliënten en is er tevens een shortstay voor 330 arbeidsmigranten gevestigd. In het gebied opereert Tactus, Amethist en de dag- en nachtopvang (DNO) van het Leger des Heils. We gaan de komende periode diverse acties en interventies inzetten op gebied van wonen, zorg, welzijn en veiligheid. BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

In 2020 ingezet als waarschuwing bij woonoverlast in de Jol, in 2021 bij burenruzies Ringdijk. Nog even afwachten of we deze wet echt vaker kunnen inzetten

In 2021 heeft de PGA een sterke impuls gekregen met de komst van twee proces-regisseurs, daardoor is de samenwerking in het lokale veld versterkt.

Twee jaarwisselingen hadden te maken met een landelijk vuurwerkverbod.

Afgelopen jaren achterstanden bij de controles, maar wel voldoende uitgevoerd. Nieuwe afspraken zijn gemaakt met de Arbeidsinspectie.

Ervaren leefbaarheid en problematiek rond de DNO is beheersbaar geworden. Blz. 2

11) Anti-discriminatie: We willen alle vormen van discriminatie aanpakken: zowel naar ras/etnische afkomst, sekse, religieuze overtuiging, als naar seksuele geaardheid. We zetten de komende periode extra in op tolerantie, acceptatie en het voorkomen van polarisatie. Dit is nog eens extra relevant geworden door de beweging Black Lives Matters en betogingen tegen Zwarte Piet. Op individueel niveau zorgt de wet WGA ervoor dat inwoners in Lelystad toegang hebben tot een onafhankelijke anti-discriminatievoorziening, waar zij terecht kunnen voor advies en bijstand. In Lelystad gaat het om zo’n 88 geregistreerde klachten per jaar. 12) Aanpak GHB: Het Trimbos instituut heeft een onderzoek verricht naar de aard en omvang van het GHB gebruik in Lelystad. In 2020 zijn de bevindingen gepubliceerd, waaronder dat de gebruikers en dealers een hecht netwerk vormen en dat ze meestal afkomstig zijn uit de kwetsbare wijken. Het college heeft besloten de aanpak te richten het beheersen van het gebruik van GHB door de beschikbare instrumenten en bestaande structuren in te zetten. In 2021 gaan we kijken met kernpartners GGD, politie e.a. of dit voldoende is om het probleem beheersbaar te houden of dat er extra acties nodig zijn.

PRIO: Veilige en leefbare WIJKEN Wat blijven we doen? 13) WhatsApp-buurtpreventie: Een belangrijke manier voor bewoners om samen alertheid te organiseren is via een Whatsapp-buurtgroep. Men kan elkaar waarschuwen voor verdachte personen en situaties. Er zijn inmiddels 145 WhatsApp buurtpreventiegroepen In Lelystad. Zie www.wabp.nl voor een goed overzicht. De politie en gemeente ondersteunen deze groepen. 14) Wijkpreventieteams in Lelystad liepen wekelijks door de eigen buurt. Zij letten op situaties die van invloed zijn op de veiligheid en leefbaarheid in de buurt, zie ook www.wijkradenlelystad.nl 15) Inzet BOA’s: In het jaarlijkse uitvoeringsplan Vergunningen, Toezicht en Handhaving (VTHUP) staat beschreven hoe we de handhavers van de afdeling Stadstoezicht inzetten in onze wijken en buurten. De boa’s hebben in 2020 uitbreiding gekregen van hun bevoegdheden en middelen en mogen handboeien dragen. Tijdens de coronacrisis hebben de boa’s goed en constructief samengewerkt met de politie voor de gezamenlijke handhaving van de noodverordening. Die samenwerking willen wij uitbouwen. 16) Zorg- en Veiligheidshuis (ZVH): Het Zorg- en veiligheidshuis (ZVH) is een samenwerkingsverband tussen justitiële ketens (politie, OM, reclassering, etc.), zorgpartners (Veilig thuis, GGD, Tactus, GGZ, Kinderbescherming) en gemeenten in Flevoland.

Doel van de samenwerking is om een bijdrage te leveren aan het terugdringen van ernstige overlast en criminaliteit. In 2019 en 2020 heeft het ZVH een uitbreiding gehad op een aantal thema’s (ernstig huiselijk geweld, verward en gevaarlijk, radicalisering). In de Flevolandse caseload van het ZVH gaat het in zo’n 20% van alle gevallen om Lelystedelingen. 17) Nazorg ex-gedetineerden: Jaarlijks komen zo’n 200 Lelystedelingen uit detentie. Doel is om samen met allerlei partijen te werken aan een succesvolle re-integratie van mensen die uit detentie komen. Belangrijke criteria voor succesvolle re-integratie in de samenleving zijn: werk en inkomen, woonruimte, ID-bewijs, schulden, zorg, sociaal netwerk. Er komt een nieuwe informatiebrochure voor ex-gedetineerden over hulp en bijstand. 18) Buurtbemiddeling: Een project waarin de gemeente samenwerkt met Welzijn Lelystad, Centrada, de politie en getrainde buurtbemiddelaars. Als het niet lukt problemen met de buren samen uit te praten, komt buurtbemiddeling in beeld. Ze kiezen geen partij, maar helpen buurtbewoners om zelf samen een goede oplossing te vinden voor de problemen. 19) Veiligheidsinformatiesysteem (VIS): De gemeente heeft toegang tot het VIS waarin dagelijks politie-informatie wordt gebruikt voor informatiegestuurd werken.

Woninginbraken, jeugdoverlast, auto-inbraken, vernielingen; met het VIS kan de gemeente zelf een analyse maken van kwetsbare plekken en trends in criminaliteit. BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Er is geen aparte aanpak gekomen. Wel zijn GHBverslaafden in de PGA opgenomen.

Wijkpreventieteams zijn wel minder actief geworden

Voor het nieuwe IVP wordt gekeken of een combinatie met de PGA mogelijk is.

VIS is inmiddels overgegaan naar Veiligheid in Beeld.

Blz. 3

20) Stedelijk Integraal Team: Eind 2019 is het Stedelijk Integraal Team van start gegaan, vanuit GGZ in de wijk, waarin diverse partijen samenwerken voor de hulp en aanpak inwoners met complexe psychosociale problematiek. 21) Roma aanpak: In Lelystad wonen ongeveer 280 personen met een Roma achtergrond op ongeveer 60 adressen. Uit een probleemanalyse komen knelpunten op gebied van startkwalificatie, uitkeringsafhankelijkheid, taalachterstand, ongedocumenteerden, etc. Lelystad heeft meegedaan aan een pilot van het Centrum voor Criminaliteit en Veiligheid op gebied van aanpak intergenerationele overdracht van criminaliteit. Daarnaast heeft het ministerie van SZW aan de gemeente een subsidie toegekend van 35.000 euro per jaar voor drie jaren, voor onderwijsparticipatie onder Roma-jongeren. 22) Bestuurlijke Informatievoorziening Justitiabelen (BIJ): Via dit systeem krijgt de burgemeester informatie over de aanstaande terugkeer van bepaalde categorieën gedetineerden, zoals zedendelinquenten of plegers van ernstige geweldsmisdrijven. Er wordt dan beoordeeld of de terugkeer kan leiden tot onrust in de buurt of tot verstoringen van de openbare orde. In Lelystad gaat het om zo’n vijf gevallen per jaar.

23) Voorlichting en publiekscampagnes: We blijven doorgaan met initiatieven zoals de veiligheidskrant, de jaarlijkse week van de veiligheid, de Veiligheidsdag en veiligheidsmarkt, voorlichtingscampagnes op social media en huis-aan-huis. Doel is bewustwording creëren en voorlichting geven over de veiligheid. PRIO: jeugd en VEILIGHEID Wat gaan we extra doen? 24) PGA voor 18-minners. De persoonsgerichte aanpak (PGA) wordt al gebruikt voor complexe casuïstiek bij volwassenen. We gaan de PGA uitbreiden naar jongeren om zo het afglijden naar de criminaliteit te voorkomen en hardnekkige patronen van criminaliteit en overlast te doorbreken. In 2020 hebben we de basis gelegd voor effectieve samenwerking tussen jeugd, welzijn, onderwijs en veiligheid. Daarna willen we tenminste 15 jongeren per jaar bespreken in de PGA 18- onder regie van een gemeentelijke procesregisseur. 25) Preventie en vroegsignalering. Jeugdagenten, jongerenwerkers, leerplichtambtenaren, Jeugdzorg, jeugdprofessionals en scholen hebben een signaalfunctie en preventieve rol. De jongerenwerkers vinden de jongeren op straat en bouwen een relatie met ze op. De leerplichtambtenaren zetten zich in voor het recht op onderwijs en de toezicht op de naleving van de Leerplichtwet tot 18 jaar.

Zij hebben een sleutelrol in de aanpak van ongeoorloofd schoolverzuim, wat een voorbode kan zijn voor het ontwikkelen van crimineel gedrag. Ook zetten zij zich in om voortijdig schoolverlaten te voorkomen onder jongeren tot 23 jaar. De medewerkers van Jeugdzorg en jeugdprofessionals zien de jeugdigen op bepaalde momenten in hun ontwikkeling. De gemeente maakt afspraken met scholen. We willen deze samenwerking en rolverdeling versterken en heldere werkafspraken maken. 26) Porteum. De nieuwe middelbare schoolcampus in Lelystad heet Porteum. Het aantal leerlingen en verschillende fysieke kenmerken van de nieuwe campus (ligging, omvang, structuur met clusters) vragen om goede oriëntatie én preparatie op veiligheidsaspecten. Maatregelen bestaan uit het doorontwikkelen van de veiligheidsorganisatie, inzet stewards, jeugdagenten, uniformering schoolveiligheidsplannen, aandacht voor risicofactoren in de directe omgeving van de campus en voorlichting aan ouders en leerlingen. Kernpartners zijn het voortgezet (speciaal) onderwijs in Lelystad, politie, gemeente, Welzijn Lelystad, Jeugdzorg, Sociaal wijkteam, Openbaar Ministerie, jongerenwerk, stichting Halt, Veilig Thuis, Raad voor de Kinderbescherming, GGD en Tactus. We zetten een gemeentelijke veiligheidsregisseur in. BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022 gemeente Lelystad

Roma-aanpak is eind 2021 overgegaan naar de PGA. Lelystad blijft ook deelnemer bij het landelijk Strategisch Beraad

Vanuit de casuïstiek worden knelpunten en hiaten in de keten zichtbaar, bijvoorbeeld bij de thema’s jonge aanwas en seksuele uitbuiting. Er kan nog veel meer uit de ketensamenwerking worden gehaald. Het is belangrijk dat scholen zich bewust zijn van hun signalerende rol en hoe zij met verzuim omgaan.

Porteum heeft een lastige start gehad in september 2021. Daarna zijn diverse acties ondernomen. Op dit moment zijn wordt de situatie goed in de gaten gehouden en heeft het de nodige aandacht.

Blz. 4

27) Groepsaanpak en 7-stappenmodel: In Lelystad wordt er regelmatig overlast van jongeren ondervonden, vaak in groepsverband. Het gaat om jongeren met meerdere antecedenten die in bepaalde opzichten de maatschappelijke aansluiting hebben verloren. Ze vormen de harde kern van overlastgevende jeugdgroepen en plegen verschillende vormen van criminaliteit. Wij vinden het onacceptabel dat het woongenot van Lelystedelingen wordt verstoord wordt door jeugdoverlast. Daarom zijn we al gestart met een integrale aanpak voor problematische jeugdgroepen waarin strafrecht, hulpverlening en zorg bij elkaar komen. We willen deze aanpak versterken, met onder meer goede informatiedeling, sterke regie en monitoring. 28) Cyberpesten: We willen dit probleem aanpakken. Zie uitwerking Digitale veiligheid PRIO: jeugd en VEILIGHEID Wat blijven we doen? 29) Top-X in het Zorg- en veiligheidshuis: Jaarlijks worden er diverse jongeren uit Lelystad besproken in de Top-X van het Zorg- en veiligheidshuis. Het gaat om minderjarigen met diverse processen verbaal op gebied van overval, straatroof, inbraak, zware mishandeling, moord, doodslag en openlijke geweldpleging en een voorgeleiding / veroordeling. De Top-X aanpak is een selectiemethodiek om te komen tot een X-aantal personen die er toe doen als het gaat over overlast, geweld en criminaliteit voor het Top-X overleg.

30) Eropaf team: Een samenwerking tussen Welzijn Lelystad, Kwintes, IDO en de gemeente. Dit team zoekt actief contact met jongeren (vaak 18 plus) en probeert samen met de persoon te werken aan een beter toekomstperspectief. Werk, opleiding of een andere dagbesteding is het hoofddoel. Door intensief samen op te trekken komen we snel tot passende oplossingen. 31) Ramadan: Dit is de maand waarin de moslims van zonsopgang tot zonsondergang vasten. We hebben een draaiboek om de jaarlijkse Ramadan in goede banen te leiden, met inzet uit de doelgroep zelf. Het doel is om jeugdoverlast en polarisatie tussen inwoners te voorkomen, te beperken of aan te pakken. Onze kernboodschap: we hebben respect voor de mensen die bezig zijn met de Ramadan, maar we willen geen overlast in de nachtelijke uren. 32) Politiekids: Bij dit project helpen kinderen de politie om de leefbaarheid in wijken te verbeteren. De politie merkt zelf dat ze door dit project op een goede manier in contact komt met kinderen in een wijk waar de situatie onveilig is. Ondanks krapte gaan we kijken of we hiermee door kunnen gaan. Het project is een initiatief van de politie, Welzijn Lelystad, het Sportbedrijf, Centrada en de gemeente Lelystad. 33) Jongerenwerk: We zetten op dit moment vijf jongerenwerkers in. Zij zijn een belangrijke schakel tussen het onderwijs, jeugdhulp, vrije tijd en veiligheid.

In de praktijk zien we hoe sommige jongeren eenvoudig verdwalen of helemaal niet aankomen bij hulpverlening, hoe zij op jonge leeftijd al grote schulden maken, moeite hebben om een dak boven het hoofd te vinden en ook overlast vertonen. Het jongerenwerk is proactief in het contact leggen met jongeren op straat om negatief gedrag om te buigen naar positieve ontwikkeling en participatie. Samenhang en samenwerking met netwerkpartners als het Eropaf team en de jeugdpreventiewerkers in het VO is een belangrijk aandachtspunt. Per 1 januari 2021 is het jongerenwerk meerjarig via een aanbesteding bij een partij belegd. 34) Alcohol- en drugspreventie: Tactus Verslavingszorg verzorgt al een aantal jaren de sluitende keten van preventie tot nazorg op het gebied van verslavingszorg in de gemeente Lelystad. We zetten in op drie pijlers. Ten eerste universele preventie; gericht op alle jongeren zonder dat sprake is van een risicosituatie meestal binnen het onderwijs. Ten tweede selectieve preventie; gericht op jongeren die een verhoogd risico op verslavingsproblematiek hebben zoals kinderen van verslaafde ouders en leerlingen binnen het speciaal onderwijs. En ten derde geïndiceerde preventie; gericht op jongeren die al wel enige problemen met middelengebruik hebben maar nog niet ‘verslaafd’ zijn.

BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Toegepast in de Atolwijk.

Dit team is opgeheven. De begeleiding van kwetsbare jongeren gaat gewoon door.

Door schaarste bij de politie is dit project in 2020 gestopt. Wellicht weer oppakken via IGLO. Het jongerenwerk is vanaf 2021 goed van de grond gekomen. Er is veel ingezet op samenwerking met het voortgezet onderwijs, Porteum en op de Atolwijk.

Blz. 5

35) Convenant Veiligheid in en om de school: De gemeente werkt samen met scholen en politie voor een veilig klimaat op scholen. Afspraken hierover zijn opgenomen in het convenant Veiligheid in en om school. We willen overlast, vandalisme en criminaliteit voorkomen en bestrijden. Samen willen we in een vroeg stadium zorgwekkend gedrag van leerlingen signaleren én tegengaan! De ondertekenaars van het convenant zijn: de SVOL (ISG Arcus, De Rietlanden en de SGL), Groenhorst, Eduvier (onderwijsgroep voor het VSO-Lelystad en de Steiger), het MBO College Lelystad, de politie en de gemeente Lelystad. 36) Veiligheid NS-station: We hebben samen met NS, Prorail, politie, jongerenwerk en gemeentelijke handhavers een proje ct lopen voor de aanpak van overlast en onveiligheid in het stationsgebied. Doel is gezamenlijk optrekken en waar nodig maatregelen treffen. 37) Kompas Onderwijs en Jeugd. Er wordt verder gewerkt aan dit kompas. Het is een gezamenlijk koersplan van onderwijspartners, jeugdpartners en de gemeente als het gaat om de ondersteuning van jeugdigen en gezinnen in Lelystad. De thema’s versterken pedagogische kracht op school en in de wijk, focus aanbrengen in welke doelen we gezamenlijk najagen en integraal arrangeren gaan over de thema’s jeugdhulp, onderwijs, preventie en veiligheid heen.

38) Nazorg jeugdige ex-gedetineerden: Wie voor z’n 18e een delict pleegt, wordt in de regel berecht volgens het Jeugdstrafrecht. Elk jaar komen diverse jongeren uit een jeugdinrichting terug naar hun gemeente van herkomst. Als gemeente zijn er dan twee opties: eigen weg laten zoeken of ermee aan de slag gaan. Doel is dat de jeugdige weer naar school gaat, een dak boven zijn hoofd heeft, (psychologische) hulp krijgt, etc. 39) Jeugdreclassering. De gemeente is verantwoordelijk voor de jeugdreclassering. We kopen dit regionaal in bij Samen Veilig Midden Nederland. De afgelopen periode was er een forse toename in het aantal ingezette jeugdreclasseringstrajecten. We onderzoeken hoe de expertise van de jeugdreclassering meer preventief aan de voorkant ingezet kan worden. PRIO: Ondermijning Wat gaan we extra doen? 40) Maatschappelijke weerbaarheid. We willen de maatschappelijke weerbaarheid versterken tegen de verleidingen van criminaliteit. We hebben daarvoor al meerdere plannen ingediend bij de rijksoverheid. Bewoners en ondernemers willen we bewust maken van ondermijning zodat ze signalen vaker doorgeven. In 2020 is het Lelystadse meldpunt Ondermijning operationeel geworden. Ook informeren we ondernemers, inwoners, instellingen over risico’s die zij lopen en hoe te handelen.

Dit gebeurt onder meer via bestaande overleggen zoals Keurmerk Veilig Ondernemen, Bedrijfskring, Veilig uitgaan. 41) Dwangsom voor drugsdealers: Vorig jaar hebben zes drugsdealers van de gemeente een bestuursrechtelijke maatregel gekregen gericht tegen het dealen van drugs. We willen we het aantal dwangsommen verhogen naar 10 per jaar. 42) Illegale prostitutie: De inzet op illegale prostitutie wordt geïntensiveerd. Het prostitutiebeleid van de gemeente Lelystad is vorig jaar geactualiseerd. Onderdeel van de Kadernota is een handhavingsarrangement. Hierin staat concreet omschreven op welke manier gemeente Lelystad handelt als er overtredingen van de prostitutiebepalingen van de APV worden geconstateerd. Een aantal toezichthouders zijn specifiek opgeleid in het uitvoeren van controles in de seksbranche. In overleg met de politie wordt voor de komende jaren een programmatische aanpak opgesteld en uitgevoerd. BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

In het nieuwe IVP kijken of het convenant kan worden uitgebreid met het primair onderwijs.

De ontwikkeling is gestopt. Dit is overgepakt in de uitvoering van de aanpak SD, met name in de lijn Versterken basis. In 2022 kijken of combinatie met PGA mogelijk is.

Aantal bleef in 2021 wat achter, maar wel voldoende uitgevoerd

Blz. 6

43) Mensenhandel: De inzet op mensenhandel wordt ook geïntensiveerd. Signalen met betrekking tot mensenhandel kunnen vanuit verschillende bronnen komen. Bijvoorbeeld signalen van het team Migratiecriminaliteit en Mensenhandel (TMM) van de politie, verdachte transacties en meldingen en signalen van professionals zoals ketenregisseurs. De gemeentelijke toezichthouders zijn getraind in het herkennen van signalen van mensenhandel. 44) Inzet politie: De politie heeft capaciteit gelabeld die specifiek ingezet gaat worden op ondermijning. 45) Bibob: De Wet Bevordering integriteitsbeoordelingen openbaar bestuur (Bibob) is recentelijk uitgebreid. Bibob wordt al toegepast bij aanvragen voor een vergunning van horecabedrijven, seksinrichtingen, speelautomatenhallen en de coffeeshop, om te voorkomen dat er indirect criminele activiteiten worden gefaciliteerd. We kunnen nu nog beter eigen onderzoek doen. Tijdens een onderzoek wordt nauw samengewerkt met het RIEC, Belastingdienst, politie en het UWV. Ook kunnen we straks intensiever samenwerken met het Landelijk Bureau Bibob. 46) Flevolandse norm: Het doel van de Flevolandse Norm is het gezamenlijk en op slagvaardige wijze barrières opwerpen tegen georganiseerde ondermijnende criminaliteit. Samen sta je sterker, dus is gekozen voor een gezamenlijke Flevolandse norm.

De intentie is dat alle Flevolandse gemeenten (op den duur) en provincie aan de uitgangspunten zullen voldoen die in de norm opgenomen gaan worden, om zo slagvaardig –en bovenal gezamenlijk– op te kunnen treden tegen georganiseerde ondermijnende criminaliteit. Gezamenlijk wordt gewerkt aan de totstandkoming van deze Flevolandse norm. PRIO: Ondermijning Wat blijven we doen? 47) Ondermijningsbeeld: De gemeente heeft een speciaal plan opgesteld met als speerpunt drugscriminaliteit, witwassen, mensenhandel en prostitutie, fraude en milieucriminaliteit. Deze aanpak heeft geleid tot sluitingen van horeca en het verstoren van criminele handelingen. 48) RIEC: De gemeente Lelystad is aangesloten bij het Regionaal Informatie- en Expertisecentrum (RIEC) Midden-Nederland. Het RIEC richt zich op de bestrijding van ondermijnende criminaliteit. 49) Integrale samenwerking: De gemeente werkt samen met allerlei partijen om de ondermijning aan te pakken, zoals de Belastingdienst, het Openbaar Ministerie en natuurlijk de politie. Er zijn diverse overleggen voor het bespreken van casuïstiek en voor het afstemmen van beleid en acties, op districtelijk niveau en op niveau van Midden-Nederland. In het lokale ondermijningsoverleg en bij het districtelijke team ondermijning lopen diverse ondermijningsonderzoeken. Deze worden integraal opgepakt door betrokken partijen.

50) Districtelijk Team Ondermijning (DTO): Het DTO is opgericht medio 2019, voor de verdere coördinatie en uitvoering op de aanpak van georganiseerde ondermijnende criminaliteit. Het DTO is gevestigd in het stadhuis Lelystad. 51) Samenwerking bewoners: Regelmatig zetten we allerlei communicatiemiddelen in om ondermijning in buurten aan te pakken. Campagnes zijn erop gericht om de meldingsbereidheid te verhogen, de weerbaarheid te vergroten en mensen bewust te maken van ondermijning. Dit sluit aan bij campagnes van de politie en Meld Misdaad Anoniem. 52) Plannen van aanpak: We hebben voor Flevokust Haven al een speciaal plan van aanpak Ondermijning opgesteld. In zo’n plan worden de activiteiten beschreven die we willen realiseren in het voorkomen en tegengaan van ondermijnende activiteiten. In de toekomst worden ook voor andere gebieden dit soort plannen gemaakt. 53) Hennepconvenant. De gemeente Lelystad blijft optreden tegen hennepkwekerijen samen met politie, Openbaar ministerie, woningcorporaties, Belastingdienst, uitkeringsinstanties en de beheerder van het elektriciteitsnet. Het hennepconvenant vormt de basis.

BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Voldoende uitgevoerd, maar extra aandacht nodig. Zie Kaderbrief 2023. Al goede samenwerking met de Arbeidsinspectie.

Per februari 2022 is het nieuwe Bibob beleid van toepassing.

Blz. 7

54) Opiumwet (Damoclesbeleid): De burgemeester is bevoegd om bestuurlijk op te treden als in een pand sprake is van een handelshoeveelheid soft- of harddrugs. Na ontvangst van een bestuurlijke rapportage van de politie wordt de situatie getoetst aan het beleid, waarbij ook moet worden gekeken naar eventuele bijzondere omstandigheden. De maatregel die volgt bestaat doorgaans uit een bestuurlijke waarschuwing, dan wel uit het tijdelijk sluiten van het pand middels bestuursdwang. Dit traject loopt naast een eventueel strafrechtelijk traject. 55) Bestuurlijke aanpak growshops: Op grond van de Opiumwet is het verboden te faciliteren bij de hennepteelt. Samen met de Veiligheidscoalitie Midden-Nederland zijn wij een project gestart om op te treden tegen growshops. Het project is inmiddels beëindigd en heeft als resultaat gehad dat er één growshop effectief is aangepakt. Dit bedrijf verkocht op grote schaal vrijwel alle benodigdheden voor het opzetten en onderhouden van hennepkwekerijen. 56) Wietexperiment: Lelystad had zich opgegeven als proefgemeente voor het landelijke wietexperiment. De keuze is uiteindelijk niet op Lelystad gevallen. Wel zijn we in beeld als controle gemeente en als locatie voor de gereguleerde wietteelt. 57) Coffeeshopbeleid: De gemeente heeft een coffeeshopbeleid vastgesteld dat ruimte biedt voor een coffeeshop.

In het beleid staan tal van regels omtrent overlast, winkelklimaat in de omgeving, ruimtelijke ordening. De coffeeshop mag niet worden gevestigd binnen een straal van 350 meter van een school e.d. De ondernemer krijgt van de gemeente een gedoogverklaring. 58) Motorbendes / OMG: De afgelopen jaren lopen er verschillende civiele juridische procedures in Nederland waarin het Openbaar Ministerie rechtbanken heeft verzocht om Outlaw Motorcycle Gangs (OMG’s) verboden te laten verklaren. Denk aan de Hells Angels en Satudarah. De activiteiten van deze clubs zijn in strijd met de openbare orde. Wij zetten onze bestuursrechtelijke bevoegdheden in als de rechter een civiel verbod heeft opgelegd. Woninginbraak, voertuigcriminaliteit en vermogensdelicten Wat gaan we extra doen? 59) Aanpak heling: We willen de komende twee jaar extra aandacht besteden aan het Digitaal Opkopers Register (DOR) en het Digitaal Opkopers Loket (DOL). Via het DOR/DOL moeten winkeliers en handelaren in tweedehandsgoederen deze goederen registreren om heling tegen te gaan. Dit verstoort de afzetmarkt, vergroot de kans op terugbezorgen van gestolen goederen en draagt bij aan het verminderen van het aantal woninginbraken. Door middel van extra controles door boa’s en waar mogelijk politie gaan we zorgen dat de registratie van tweedehands goederen correct plaatsvindt.

60) Doelgroepgerichte voorlichting: We gaan slim investeren in betere bewustwording en voorlichting met meer doelgerichte acties op specifieke doelgroepen. De ervaring leert dat de opkomst bij bewonersavonden behoorlijk kan wisselen. Beter is het om leefstijlgericht, doelgroepgericht en wijkgericht te communiceren. We gaan verder door met het Donkere Dagen-offensief, de Week van de Veiligheid, inzet matrixborden tegen autokraak, Veiligheidskrant, Boef in de wijk, inzet Buurtvoorlichting, Buurtonderzoeken door de politie, besmettingsbrieven, preventieavonden, promotie van het Politiekeurmerk Veilig Wonen, etc. BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

In 2019 is een nieuw Damoclesbeleid vastgesteld. Dit beleid is door vier andere Flevolandse gemeenten overgenomen

Lelystad neemt deel als controlegemeente en een teler zal zich vestigen in Lelystad Sinds 2011 wordt een coffeeshop geëxploiteerd aan de Middenweg

Blz. 8

61) Snel schakelen: Ook al is er sprake van een dalende trend: de impact van een woninginbraak is enorm en heeft een langdurig effect op de onveiligheidsgevoelens van bewoners. Vandaar dat we alert blijven, de politiecijfers scherp blijven volgen en daar waar nodig snel schakelen. De inzet loopt via diverse sporen, dader-, slachtoffer- en omgevingsgericht. Maar ook via alle onderdelen van de veiligheidsketen: van preventie tot repressie. Als het aantal inbraken weer toeneemt beschikken wij over een reeks bewezen effectieve instrumenten om het probleem aan te pakken. 62) Handhaving en toezicht. We brengen hotspots in kaart en zetten we waar mogelijk gerichte interventies in. Vanuit Stadstoezicht worden diverse buitengewone opsporingsambtenaren (BOA’s) ingezet. Deze gemeentelijke handhavers zijn niet alleen de ogen en oren in de wijk maar kunnen waar nodig zelf optreden, waarschuwen of bekeuren. De samenwerking tussen de BOA’s en de politie willen we de komende tijd verder intensiveren. Dit vraagt om heldere taakverdeling en operationele regie. Woninginbraak, voertuigcriminaliteit en vermogensdelicten Wat blijven we doen? 63) Boef in de wijk: We gaan door met het project Boef in de wijk, waarmee politie en gemeente aandacht vragen voor verdachte situaties in de wijk. Een politieagent speelt in dit spel de boef. De boef kan alleen aangehouden worden door de politie.

De politie zal optreden aan de hand van informatie van bewoners. 64) Daderaanpak: We hebben een aanpak op veelplegers en inbrekers via de lokale PGA en de Top-X in het Veiligheidshuis. Het Veiligheidshuis is het escalatiepunt als in reguliere uitvoering geen oplossing gevonden kan worden. 65) Burgerparticipatie: We investeren in projecten zoals WhatsAppbuurtpreventie, de wijkpreventieteams en Burgernet. Ruim achtduizend mensen in Lelystad zijn al deelnemer van Burgernet. Dit is een netwerk van inwoners en medewerkers van bedrijven in een gemeente. De politie kan dit netwerk inzetten bij bijvoorbeeld een woninginbraak. De gemeente is verantwoordelijk voor het relatiebeheer en betaalt mee aan de kosten. 66) Mobeye’s: De gemeente heeft diverse slimme camera’s heeft aangeschaft die via de politie worden die ingezet. In de Mobeye zit een ingebouwde bewegingsmelder, zodra deze beweging detecteert stuurt deze een melding naar de politie die direct in actie kan komen. De politie maakt op basis van informatie, ervaring en het criminaliteitsanticipatiesysteem (CAS) een inschatting waar de inbraken het meest plaats vinden of waar de kans op inbraken aannemelijk is. Op basis daarvan worden de Mobeye’s geplaatst. 67) Inzet lokmiddelen: Waar mogelijk en nodig zetten we lokmiddelen in. Dat gaat via de lokale driehoek en wordt uitgevoerd door de politie.

In de afgelopen periode zijn bijvoorbeeld al lokauto’s ingezet om autokrakers aan te kunnen houden. 68) Straf en dwangsommen: We leggen vanuit de gemeente betrapte inbrekers een last onder dwangsom op voor het vervoer van inbrekerswerktuigen (artikel 2:44 APV). Het doel van de bestuurlijke handhaving is herstel van de openbare orde en voorkomen van herhaling. Wanneer er wordt geconstateerd dat de betrokkene opnieuw inbrekerswerktuigen vervoerd wordt er een dwangsom ingevorderd. Hiervan gaat een preventieve werking uit.

BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Project is gestopt, vanwege politieschaarste.

Blz. 9

Veilig uitgaan en veilige evenementen Wat blijven we doen? 69) Nieuw evenementenbeleid: Bij het organiseren van een evenement is er sprake van allerlei soorten belangen van organisatoren, omwonenden, de hulpdiensten, adviseurs en de gemeente. Het is daarom belangrijk een kader ten behoeve van evenementen te hebben waarin wordt beschreven of en hoe een evenement kan worden georganiseerd en wat de verantwoordelijkheden zijn van de betrokken partijen. Ons beleid loopt af in 2021. In de komende tijd werken wij aan een actualisatie voor de jaren 2022 en verder. 70) Project Alcoholverstrekking 18-: Het is verboden om alcohol te verstrekken aan minderjarigen in de horeca, (sport)verenigingen en supermarkten. Uit diverse onderzoeken is gebleken dat jongeren nog altijd makkelijk alcohol kunnen verkrijgen. We gaan extra aandacht besteden aan toezicht en handhaving van het verbod op alcohol voor jongeren. 71) Sinterklaastraditie: De intocht van de Sint is een van de grotere evenementen in Lelystad. De intocht is de laatste jaren onlosmakelijk verbonden met een politieke, activistische en maatschappelijke strijd over de Sinterklaastraditie en bijbehorende uitingsvormen. Het levert spanningen op die gemeenten onder druk zetten, onder meer door demonstraties en protesten.

Scherpe tegenstellingen, dilemma’s en ook demonstraties horen weliswaar bij een democratische maatschappij, maar de intocht staat de laatste jaren meer en meer in het teken van diverse incidenten die gepaard gaan met onwenselijke of zelfs onwettige acties. De komende jaren willen wij de intocht vooral een kinderfeest laten zijn. 72) Alcohol- en lachgasverbod: We hebben medio 2020 gebieden aangewezen waar het gebruik van alcoholhoudende dranken verboden is. In dezelfde gebieden is ook lachgas verboden (het gebruik, voorbereidingen, of om lachgas aan te bieden). We willen in 2021 en 2022 door handhaving de overlast door alcohol- en lachgasgebruik substantieel verminderen. Aangewezen gebieden zijn onder andere het centrum, horecapleintje, rond scholen. Het lachgasverbod geldt ook bij en rond evenementen. Zie ook deze flyer. Veilig uitgaan en veilige evenementen Wat blijven we doen? 73) Convenant Veilig Uitgaan: Samen maken we ons sterk voor een veilig uitgaansklimaat in Lelystad. Horeca-ondernemers, onder aanvoering van Koninklijke Horeca Nederland, gemeente, politie en Openbaar Ministerie hebben afspraken gemaakt over de gezamenlijke uitgangspunten. Maar ook over praktische samenwerking en heldere taakverdeling op het gebied van veilig uitgaan in Lelystad. Deze afspraken staan in het Convenant Veilig Uitgaan. We willen die afspraken in 2021 actualiseren.

74) Toezicht op horeca: We hebben een toezichtplan Drank- en Horecawetgeving en het VTHUP. Een groot deel van de werkzaamheden bestaat uit het houden van (weekend)controles. Hierbij werken we samen met de politie. 75) Evenementenoverleg: Om de veiligheid van bezoekers, de belangen van omwonenden, de verkeersafwikkeling en de parkeermogelijkheden te garanderen moeten veel partijen op de aanvragen adviseren. Zoals politie, Veiligheidsregio, Brandweer, GHOR, OFGV. We hebben een maandelijks evenementenoverleg. Alle partijen, inclusief de aanvrager, zitten aan één tafel om het evenement door te spreken.

BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Er wordt gewerkt aan een nieuw beleid, maar dat is nu nog niet vastgesteld.

Geen intocht geweest in 2020 en 2021. In 2019 waren er spanningen rond kickout Zwarte Piet.

Door corona is dit thema op een waakvlam stand gekomen, in 2022 wordt het weer opgepakt

Ingezet bij onder meer de Benelux Tour 2021

Blz. 10

76) Preventie- en handhavingsplan alcoholgebruik: Voor een effectieve alcoholpreventie hebben we integraal beleid dat inspeelt op verschillende factoren die het alcoholgebruik beïnvloeden. Centraal staat de omgeving van de jonge drinker. Het meest succesvol zijn strategieën die vooral deze omgeving beïnvloeden. Alcoholverstrekkers, scholen en ouders spelen een belangrijke rol. Verder is ons verslavingsbeleid onderdeel van het lokale gezondheidsbeleid. Handhaving, veiligheid en gezondheidszorg trekken samen op. 77) Toezicht evenementen: Dit wordt uitgevoerd door verschillende handhavingsdisciplines (brandveiligheid, APV, bouwen, milieu). De meest risicovolle evenementen worden gecontroleerd op naleving van de vergunningvoorschriften, zowel vooraf als tijdens het evenement. Altijd is brandveiligheid (opslag gevaarlijke stoffen, materiaalgebruik, nooduitgangen, zelfredzaamheid) een aandachtspunt. 78) Evaluatie evenementen: Bij grote evenementen en evenementen waarbij zich incidenten voordoen vindt een evaluatie plaats met alle betrokken partijen. Veilig winkelgebied en bedrijventerreinen Wat gaan we extra doen? 79) Bedrijventerrein Lelystad Airport: Bedrijventerreinen en winkelgebieden komen voor een KVO certificaat (Keurmerk Veilig Ondernemen) in aanmerking als zij een aantal structurele maatregelen op het gebied van veiligheid treffen.

Samenwerking tussen verschillende organisaties staat hierbij centraal. Voor het bedrijventerrein Lelystad Airport willen we ook een KVO certificaat behalen. In 2019 hebben we daar al de eerste stappen voor gezet. 80) Bedrijventerrein Flevopoort: We zijn bezig met een KVO voor Flevopoort. Er is al een intentieovereenkomst ondertekend. 81) Bedrijventerrein Oostervaart: We willen samen met politie, brandweer en ondernemers van dit bedrijventerrein samenwerken om dit bedrijventerrein ‘schoon, heel en veilig’ te houden. Veilig winkelgebied en bedrijventerreinen Wat blijven we doen? 82) Week van de veiligheid: Elk najaar is er de Week van de Veiligheid; dé week om het thema veiligheid extra onder de aandacht te brengen. Het is een samenwerking van Transport en Logistiek Nederland, Detailhandel Nederland, VNO-NCW, MKB-Nederland, Koninklijke Horeca Nederland, politie, de RPC’s, het ministerie van Justitie en Veiligheid, het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid en meer dan 180 gemeenten. Doel is om ondernemers en burgers weerbaarder te maken tegen criminaliteit. Elk jaar worden er in Lelystad activiteiten in die week georganiseerd. 83) Winkelgebied Lelycentre: Nadruk ligt bij deze werkgroep op het contact met de eigenaren Embocado en Aprisco. Ook is er goede afstemming met de gebiedsontwikkeling Lelycentre.

84) Winkelgebied Stadshart: Er kan nog een themaster Overvallen worden uitgereikt omdat deze werkgroep voor de ondernemers vorig jaar een preventietraining heeft georganiseerd. 85) Bedrijventerrein Larserpoort: Vertegenwoordigers van de Ondernemers Coöperatie Larserpoort, politie, brandweer en gemeente Lelystad afspraken gemaakt over werken aan een schoon, heel en veilig bedrijventerrein Larserpoort. Dit loopt al sinds 2011. Er is onder meer collectief particulier cameratoezicht en preventieve surveillance door een particuliere beveiligingsorganisatie. En er was in 2019 een ontbijtsessie met voorlichting over cybercrime geweest voor alle ondernemers uit Lelystad. 86) Bedrijventerrein Noordersluis: Certificering vond plaats in maart 2019. De werkgroep heeft het traject voortvarend en enthousiast opgepakt. Er worden mooie stappen gemaakt: de parkeerproblematiek bij de kringloopwinkel en de aanpak van illegale bedrijfsactiviteiten heeft veel succes gehad. 87) Speciale wijkagent: De politie heeft sinds oktober 2020 een gelabelde wijkagent speciaal voor de industrieterreinen in Lelystad. Deze wijkagent kijkt breed naar criminaliteit, overlast, milieudelicten en zal actief aanwezig zijn en relevante informatie delen met partners. BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Door corona is het aantal evenementen in 2020 en 2021 fors afgenomen.

Dit KVO is er nog niet gekomen

Blz. 11

88) Bedrijventerrein Flevokust: Dit is een multimodale binnenhaven met overslagkade en industrieterrein. Hier vindt zowel import als export van goederen plaats van en naar de grote (zee)havens. We zijn hier al bezig met een KVO traject. Ook hebben we een speciaal plan van aanpak Ondermijning opgesteld. VERKEERSVEILIGHEID Wat gaan we extra doen? 89) Bereikbaarheid verbeteren: De wens om de bereikbaarheid te verbeteren komt voort vanuit ruimtelijk-economische ontwikkelingen, zoals Lelystad Airport (Businesspark), Flevokust, Warande of het Stadshart - waarbij duurzaamheid een belangrijk uitgangspunt is. Voor investeringen als de Verlengde Westerdreef, verkeersveiligheidsprojecten Wold, Larserdreef wordt per project een voorstel aan de raad voorgelegd. 90) Lelystad veiligste fietsstad van Nederland: We streven naar veilige en prettige fietsroutes. We willen de bewegwijzering waar nodig verbeteren. Bij voorrangssituaties met gemotoriseerd verkeer moeten op de fietser toegespitste keuzes worden gemaakt om de veiligheid te bevorderen. Voor het Porteum wordt een fietsbrug over de Middendreef uitgevoerd. We zijn bezig met een Ebikeroute tussen het Stadshart en Lelystad Airport. 91) Samenwerking: We willen samen met de ANWB en VVN op knelpunten een schouw uitvoeren.

Ook willen we het onderwerp veiligheid vaker agenderen in veiligheidsoverleggen zoals het lokale politieoverleg, het DVC en het driehoeksoverleg met politie en OM. VERKEERSVEILIGHEID Wat blijven we doen? 92) Handhaving: Op hotspots van verkeersovertredingen wordt de handhaving opgevoerd. Het gaat dan om situaties waar 15% overtreders met meer dan 10 km/uur te hard rijden, of problemen zoals roodlichtnegatie, alcoholgebruik; smartphonegebruik tijdens het rijden; gordels dragen. Dit wordt uitgevoerd door het politie Verkeershandhavingsteam. 93) Gedragsbeïnvloeding: Dit doen wij via voorlichting en educatie. We concentreren ons op risicogroepen en routes, in het bijzonder kinderen, jongeren, beginnende bestuurders (scooter of auto), senioren, fietsers/Ebikers, schoolfietsroutes. We werken samen met partners zoals het onderwijs en sluiten aan op landelijke campagnes.

Onvoldoende tot stand gekomen.

94) Infrastructurele maatregelen: We continueren onze aanpak rond verkeersvertragende maatregelen in woongebieden. Interventies worden uitgevoerd als onderdeel van grootonderhoud. De hoofdinfrastructuur wordt gemonitord op blackspots qua verkeersveiligheid en doorstroming. Waar mogelijk wordt voor maatregelen gebruik gemaakt van beschikbare provinciale en landelijke subsidies. 95) Blackspots aanpak: We voeren fysieke aanpassingen uit op locaties waar in drie jaar minimaal zes letselongevallen of in vijf jaar minimaal tien ongevallen gebeurd zijn, of in vijf jaar vijf vergelijkbare ongevallen. Op dit moment kent Lelystad geen blackspots. Wel is er al een kruispunt voorzien van een verkeersregelinstallatie. 96) Stuurinformatie: De politie analyseert regelmatig waar er ongevallen gebeuren en wat de oorzaak is van de ongevallen. Ook op verzoek van de gemeente. 97) Meldpunt: we hebben voor een onveilige verkeerssituatie of een verkeersknelpunt een meldingsformulier op de website van de gemeente: www.lelystad.nl/meldingdoen of anders via de MijnGemeente App of telefonisch (140320). BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Blz. 12

98) Veilige schoolroutes: Goede verkeersveiligheid levert een belangrijke bijdrage aan het woongenot. Samen met de Lelystadse basisscholen werkt de gemeente in het Trefpunt Veilig naar School aan het verbeteren van de verkeersveiligheid op schoolroutes. Brandveiligheid, externe veiligheid en crisisbeheersing Wat gaan we extra doen? 99) Coronacrisis: De komende periode zal de coronacrisis zijn stempel blijven drukken op de wereld, de Nederlandse samenleving en op de gang van zaken in Lelystad. We willen de negatieve effecten op onze economie, klimaat, natuur, maatschappij, openbare orde en veiligheid, zorg en gezondheid zoveel mogelijk beperken. Verder zijn tal van domeinen met elkaar verbonden: de economische effecten hebben ook consequenties voor het sociale domein en kunnen leiden voor een toename van angst, spanning en zorgen. 100) Nieuw oefencentrum: In project Drieslag van de Veiligheidsregio Flevoland, Utrecht en Gooi & vechtstreek zijn er afspraken gemaakt over de oefencentrum, meldkamer en Veiligheidsbureau. Het nieuwe interregionale kennis- en vakbekwaamheidscentrum Midden-Nederland wordt gebouwd in Lelystad. Beoogde locatie is op Flevokust Haven. 101) Veiligheidsbureau: Er wordt gewerkt aan de inrichting van een Veiligheidsbureau Flevoland en Gooi en Vechtstreek.

Doel is een betere samenwerking tussen met diensten en crisispartners en op de multi-aspecten van de risicobeheersing, incidentbeheersing en vakbekwaamheid. 102) Opening Lelystad Airport: We willen een optimale veiligheid op Lelystad Airport. We zijn al bezig met een stuurgroep, een projectgroep voor de Safety en een projectgroep rond de Security. Daarnaast zijn we bezig met een Keurmerk Veilig Ondernemen voor Lelystad Airport en een Plan van aanpak voor de Ondermijning. Ook op gebied van planvorming bij de Veiligheidsregio is er al veel voorbereid, waaronder een speciaal rampbestrijdingsplan (RBP) en het Calamiteitenplan Lelystad Airport (CPLA). Bij de opening moet alles klaar zijn. 103) Samenwerking in de wijk: Via de Veiligheidsregio willen we dat er meer wordt opgetrokken met bewoners en bedrijven. De samenleving neemt steeds vaker zelf initiatieven om tot een veilige leefomgeving te komen. Aan deze initiatieven wordt zoveel als mogelijk bijgedragen en ondersteunt. Via bestaande lokale structuren en specifieke projecten wordt aandacht voor brandveiligheid gegenereerd. Voorbeelden hiervan zijn buurt AED’s, wijkbrandweer, voorlichting na brand, maatschappelijke benutting kazernes, etc. Meer verbinding met het wijkgericht werken, zoals met sociale wijkteams.

Brandveiligheid, externe veiligheid en crisisbeheersing Wat blijven we doen? 104) SAMIJ: Het IJsselmeergebied (IJsselmeer, Markermeer en de randmeren) is het grootste aaneengesloten binnenwater van Nederland. Dit watergebied wordt intensief gebruikt voor beroepsvaart en recreatie. We werken samen met de meerdere Veiligheidsregio’s, Rijkswaterstaat, de Kustwacht, de KNRM, reddingsbrigades en waterschappen aan de Samenwerkingsregeling voor de ongevallenbestrijding in het IJsselmeergebied (SAMIJ). 105) Brandveilig leven: Wij blijven werken aan het vergoten van de zelfredzaamheid en het veiligheidsbewustzijn van mensen. We blijven kijken naar ontwikkelingen in het sociaal domein: de brandveiligheidsrisico’s nemen immers toe doordat personen die nu langer thuis en zelfstandig wonen in plaats van in instellingen met brandpreventieve voorzieningen, vaak ook verminderd zelfredzaam zijn (senioren, personen met een psychiatrische achtergrond). Verder zetten we activiteiten in zoals voorlichting op scholen, rookmelders, voorlichting na brand, inzet buurtvoorlichters, woningchecks. BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Drieslag is in 2021 beëindigd. Er is vertraging gekomen in het realiseren van een Oefencentrum.

Lelystad Airport is nog niet open gegaan, maar alle voorbereidingen zijn wel goed getroffen

Wijkbrandweer is nog niet gerealiseerd, andere onderdelen lopen wel.

In 2021 is een actie uitgevoerd voor brandmelders in de Zuiderzeewijk en Atolwijk.

Blz. 13

106) Vergunningen, toezicht en handhaving: Gemeente, brandweer, omgevingsdienst, Veiligheidsregio en politie werken samen aan fysieke veiligheid in Lelystad. Dat uit zich onder meer bij (voorbereiding op) evenementen, integrale controles, milieuregels, etc. 107) Risicocommunicatie: Risicocommunicatie met inwoners, ondernemers, instellingen. Dit omvat voorlichting en communicatie over risico’s waaraan mensen kunnen blootstaan voordat zich een ramp voordoet. Hiermee wordt dus niet crisiscommunicatie bedoeld. Deze vindt plaats terwijl of kort nadat er zich een crisis of ramp heeft voorgedaan. Lelystad heeft in de afgelopen jaren veel gedaan op het gebied van risicocommunicatie, zoals aansluiten bij campagnes (Denk Vooruit), informatie op website, social media en huis-aan-huis, via de provinciale risicokaart en via het regionaal risicoprofiel. 108) Lokale Bevolkingszorg: Inrichten en op peil houden van de gemeentelijke kolom binnen de gemeentelijke organisatie en in samenwerking met de Veiligheidsregio, met als zwaartepunten crisiscommunicatie, acute bevolkingszorg en herstelzorg. Piketregeling voor de Officieren Bevolkingszorg voor Lelystad en bemensing sleutelfuncties. Opleiding, training en oefenen voor diverse teamleiders. Voorzieningen/faciliteiten op orde houden, waaronder het gemeentelijk coördinatiecentrum en de GBT / RBT ruimte in het Stadhuis.

Radicalisering en POLARISATIE Wat gaan we extra doen? 109) Uitvoering Plan van aanpak 2020-2022: In juni 2020 heeft het college een speciaal plan voor het tegengaan en preventie van radicalisering vastgesteld. De publieksversie staat hier. We werken samen met andere gemeenten in Flevoland en richten ons voornamelijk op het voorkomen van radicalisering. Dit willen wij doen door het bevorderen van kennis en inzicht op cruciale plekken en het voeren van het casusoverleg. Ook willen we de weerbaarheid van kwetsbare doelgroepen tegen radicalisering vergroten. 110) Aanpak polarisatie: Onderdeel van de aanpak van radicalisering is het voorkomen of beperken van polarisatie. We zien dat mensen zich steeds feller uitlaten over de identiteit van anderen, waardoor groepen in de samenleving tegenover elkaar komen te staan. Felle discussies over hongerende paarden, runderen en herten in de Oostvaardersplassen, de naderende opening van Lelystad Airport, de komst van vluchtelingen, windmolens op zee, Zwarte Piet: polarisatie kent tal van verschijningsvormen, meerdere oorzaken en gevolgen en doet zich op zeer uiteenlopende terreinen voor. In combinatie met andere factoren kan dit fenomeen, wij-zij-denken, een voedingsbodem vormen voor conflict en spanning tussen groepen. We willen de komende twee jaar extra investeren in de aanpak van polarisatie.

Radicalisering en POLARISATIE Wat blijven we doen? 111) Samenwerking met het NCTV: De aanpak van radicalisering en polarisatie wordt gefinancierd vanuit de versterkingsgelden die worden verstrekt via het NCTV (Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid). We trekken daarbij Flevolandbreed gezamenlijk op. De verantwoording van de ingezette middelen wordt behandeld in het Districtelijk veiligheidscollege, waar alle burgemeesters zitting in hebben. 112) Tegengaan polarisatie: Er wordt al vanuit de politie en gemeente regelmatig contact onderhouden met de voorzitters van religieuze instanties, sleutelfiguren in de wijk, bewonersconsulenten, sportclubs en het verenigingsleven. Hieruit wordt waardevolle informatie opgehaald over mogelijke onrust binnen hun eigen gemeenschap. 113) Deskundigheidsbevordering: Via het Rijkopleidingsinstituut Radicalisering zijn al veel professionals op het vlak van PGA, Jeugd, Welzijn en GGD opgeleid om signalen van radicalisering te herkennen, te interpreteren en door te geleiden naar de juiste kanalen. Het trainingsprogramma wordt de komende jaren voortgezet waarbij er nog extra aandacht zal zijn voor GGZ, JGZ en andere partners uit het sociaal domein waardoor zorgmijders ook beter in beeld komen. BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Blz. 14

114) Lokaal casusoverleg: We hebben een overleg ingericht waar mogelijke signalen van radicalisering worden besproken. Aan het overleg nemen de volgende partijen deel: RID, CTER, politie, OM, gemeente Lelystad, Veiligheidshuis en waar nodig de raad van Kinderbescherming en reclassering. Iedere partner brengt op eigen expertise kennis en advies in. Vervolgens wordt er gezamenlijk per subject een traject bepaald. 115) Privacyreglement en convenant: Voor het delen van informatie wordt gewerkt vanuit een convenant, waarin partijen hebben omschreven welke relevante informatie op welke wijze gedeeld mag worden. Het Veiligheidshuis houdt de dossiervorming op casusniveau bij. 116) Voorkomen & bestrijden van discriminatie. De gemeente subsidieert Bureau Gelijke Behandeling Flevoland. Ze houden zich bezig met onder meer klachtbehandeling, begeleiding slachtoffers, registratie, voorlichting, gastlessen en integratie. Digitale veiligheid en Cybercrime Wat gaan we extra doen? 117) Sterke samenwerking: We willen op digitale veiligheid samenwerken met andere partijen. We werken samen op niveau van Flevoland en eenheidsbreed (politiegebied Midden Nederland, 39 gemeenten). Onze activiteiten zijn afgestemd met het programma Digitale Veiligheid en de Regionale Veiligheidsstrategie 2019-2022. Ook is er afstemming met de Taskforce Digitale Veiligheid.

Daarin zijn politie, OM en alle districten vertegenwoordigd. 118) Plan van aanpak digitale veiligheid: Door de coronacrisis zijn we nog meer afhankelijk geworden van onze digitale systemen. Daardoor zien online criminelen hun kansen. Er bestaan grofweg drie typen cybercriminelen. Ten eerste zijn er de kwajongens die vanaf hun zolderkamer online kattenkwaad uithalen. De tweede groep, professionele hackers met kwaad in de zin, opereren individueel of maken deel uit van criminele organisaties. Zij gaan puur voor financieel gewin. Ten slotte zijn er de staten met hun spionnen, die handelen vanuit geopolitieke of economische overwegingen. We gaan een plan van aanpak maken hoe we de komende twee jaar om willen gaan met de nieuwe uitdagingen. In dit plan willen we de bestaande aanpak meer structureren, actualiseren en aanscherpen. 119) Twee pilotprojecten: We willen concreet aan de slag en op zoek naar wat werkt. We hebben al ervaring met (digitale) weerbaarheidstrainingen voor ondernemers. We willen kijken of we de bewustwording onder slachtoffergroepen kunnen verhogen. We willen voorkomen dat jongeren worden ingezet als zogenaamde moneymules. In samenwerking met politie, OM en de rijksoverheid wordt een serie verhalende podcasts over slachtoffers en daders van digitale criminaliteit ontwikkeld. 120) Cyberpesten: Jongeren zijn met name slachtoffer van digitale criminaliteit.

Zo’n 12% van de jongeren is slachtoffer. Dit komt voornamelijk omdat jongeren het vaakst online zijn en daardoor het meeste risico lopen en ook meer risico’s nemen. De online wereld voelt voor jongeren anoniem en dit heeft impact op hun gedrag en de mate waarin zij de schade van hun acties overzien. Vooral bij cyberpesten is dit een bekend fenomeen. We willen in 2021 en 2022 dit probleem aanpakken.

BIJLAGE evaluatie IVP 2018-2022

gemeente Lelystad

Veel inzet geweest in 2020 en 2021 op het project Hackshield

Extra aandacht is nodig voor risico’s op digitaal werven van jongeren voor de criminaliteit en seksuele uitbuiting. Blz. 15

Digitale veiligheid en Cybercrime Wat blijven we doen? 121) Informatieveiligheid: Gemeenten zijn kwetsbaar als het gaat om de digitale dienstverlening en het beheer van persoonsgegevens. Jaarlijks wordt er met de ENSIA-methodiek verantwoording aan raad en landelijke toezichthouder afgelegd. Elk nieuw informatiesysteem waarop gemeentelijke informatie verwerkt wordt, wordt voorzien van een classificatie met de daarbij behorende beschermende maatregelen. In 2019 is gestart met het vormgeven van het bedrijfscontinuïteitsplan, in 2020 voortgezet. Lelystad is aangesloten bij de Informatiebeveiligingsdienst. Zij melden zich als gemeenten gevaar dreigen te lopen. Kwetsbaarheidsscans worden uitgevoerd. ISMS-tooling is aangeschaft en wordt op dit moment ingericht (Internet Security Management System). Verder is structureel budget voor bewustwording rondom informatiebeveiliging aangevraagd en komt in 2021 beschikbaar. 122) Diverse activiteiten: We zetten al op diverse vlakken acties in voor cyberveiligheid. Denk aan preventie en bewustwording van onze inwoners. Samenwerking en kennisdeling tussen de veiligheidspartners, onder meer door de regionale veiligheidsstrategie. Verder blijven we aansluiting houden bij landelijke initiatieven en campagnes. Veilige Publieke Taak Wat blijven we doen? 123) Agressieprotocol.

De gemeente Lelystad heeft een duidelijke visie op agressie en geweld en heeft hier protocollen voor opgesteld. Grenzen worden gesteld voor toelaatbaar gedrag en dit wordt kenbaar gemaakt. Medewerkers zijn goed getraind en er wordt gewerkt met een teamnorm. Agressie- en geweldincidenten geven we altijd opvolging. De agressie-incidenten worden bijgehouden in het GIR. De afgelopen twee jaar ging het om gemiddeld zo’n 30 meldingen per jaar. Een viertal incidenten eind 2019 zijn geëvalueerd en de aandachtspunten zijn meegenomen voor 2020 en verder. Binnen de gemeente zijn de VPT-taken vanuit de werkgeversrol belegd bij de afdeling P&O. 124) Veiligheid politieke ambtsdragers. Raadsleden, burgemeester en wethouders treden veel in het openbaar, vormen in veel opzichten het ‘gezicht’ van de gemeente en lopen daardoor extra veiligheidsrisico’s. Deze risico’s vragen om aanvullende voorzieningen en maatregelen. Dit wordt gecoördineerd door het team Veiligheid in afstemming met de griffie. Politieke ambtsdragers kunnen zelf ook maatregelen nemen om de kans om slachtoffer te worden van intimidatie en agressie te verkleinen. Dit kan door de gratis woningscan en de zelfscan persoonlijke veiligheid. Ook kunnen raadsleden zich wenden tot de burgemeester en griffier of anders de landelijke Vertrouwenslijn bellen (0800 2800 200).