Concept Programmaplan Sociaal Domein 2022

CONCEPT

PLAN PROGRAMMA

Sociaal Domein 2022

Inhoudsopgave

Inleiding Lelystad, hoofdstad van de nieuwe natuur, is in 2040 een zelfstandige, sociaal veerkrachtige, duurzame, aantrekkelijke en economisch sterke stad met 100.000 inwoners. Dat is onze missie.

Inleiding pagina 3 1. BUDGETTEN SOCIAAL DOMEIN 4

2. Focuspunten en activiteiten 2022 en verder 6 2.1 PARTICIPATIEWET EN BEGELEIDING NAAR WERK 8 2.2 JEUGDZORG 12 2.3 MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING 14

Bijlage 1 pagina 16 FINANCIEEL MEERJARENPERSPECTIEF SOCIAAL DOMEIN

Bijlage 2 pagina 20 ADVIES CLIËNTENRAAD MET REACTIE COLLEGE

Colofon:

Een betaalbaar, integraal en kwalitatief sterk stelsel binnen het sociaal domein is nodig om bestaande en toekomstige inwoners van Lelystad te kunnen (blijven) ondersteunen. In 2020 is de Aanpak Sociaal Domein1 vastgesteld waarin de (financiële) kaders zijn vastgelegd voor de toekomst. Deze kaders zijn nodig om aan de ene kant de financiële tekorten binnen het sociaal domein het hoofd te kunnen bieden, en aan de andere kant de ambities uit Lelystad Next Level te kunnen realiseren. Met de Aanpak Sociaal Domein en het daarin opgenomen Nieuw Lelystads Peil kiezen we voor een koerswijziging die moet bijdragen aan het realiseren van een toekomstbestendig en financieel gezond sociaal stelsel. Een leefbare en sociaal sterke stad waarin iedereen mee doet. We stimuleren onze inwoners om meer te doen vanuit de eigen mogelijkheden en het eigen netwerk. We investeren in een sterke basis. Dit alles om problemen en vragen al in een vroeg stadium en met zo licht mogelijke (professionele) hulp op te vangen en op te lossen. Normalisering is hierin het uitgangspunt. Daarbij is het belangrijk om problematiek en hulpvragen integraal te benaderen en verder te kijken dan het sociaal domein. Zo realiseren wij een kwalitatief en sterk sociaal domein dat klaar is voor de toekomst.

Datum: 1 november 2021, Lelystad In samenwerking met: Team Beleid Sociaal Domein en Onderzoek & Statistiek Grafische verzorging: Mediaburo

2

Programmaplan Sociaal Domein 2022

Zie: Aanpak sociaal domein (lelystad.nl) Er is nu nog sprake van een concept versie. Dit concept Programmaplan wordt vooradvies aan de Cliëntenraad Sociaal Domein voorgelegd. Deze versie wordt in de komende periode, op basis van het advies van de Cliëntenraad Sociaal Domein en eventuele financiële aanpassingen, verder geactualiseerd. Het Programmaplan zal vervolgens ter vaststelling aan het college worden voorgelegd en ter informatie aan de raad worden aangeboden. 3 Het gepresenteerde financieel meerjarenperspectief is onder voorbehoud van besluitvorming door de raad over de programmabegroting 2022-2025. 1 2

Gemeente Lelystad

HET PROGRAMMAPLAN SOCIAAL DOMEIN 2022 Voor u ligt het Concept Programmaplan Sociaal Domein 2022 2 . Het Programmaplan 2022 bouwt voort op de kaders uit de Kadernota Sociaal Domein 2019-2022 en de ingezette koerswijziging uit de Aanpak Sociaal Domein. Het Programmaplan bevat een jaarprogrammering voor 2022 met daarbij het financiële perspectief voor volgend jaar en de jaren daarop3. De programmering voor 2022 is niet alomvattend en beschrijft alleen de activiteiten en inspanningen die in 2022 vernieuwing, verbetering of verandering in zich hebben. Door te kiezen voor één Programmaplan voor het sociaal domein hebben we duidelijk in beeld waar onze focuspunten liggen en kunnen we dwarsverbanden beter signaleren. Integraliteit vormt de basis van onze inzet en is een van onze speerpunten. Het plan is een opmaat naar de Maatschappelijke Agenda die in 2022-2023 voor het sociaal domein wordt opgesteld. Hierin wordt de vertaalslag gemaakt van Lelystad Next Level naar het sociaal domein. Onze activiteiten binnen het sociaal domein koppelen we aan de doelstellingen binnen Lelystad Next Level met als doel om integraal werken in het sociaal domein te verstevigen.

Leeswijzer In het programmaplan gaan we in op de volgende onderdelen: - Geplande uitgaven/inkomsten voor komend jaar plus doorkijk naar de daarop volgende jaren; - Focuspunten en activiteiten 2022 en verder.

3

Budgetten Sociaal Domein In onderstaande tabel is een samenvatting opgenomen van de budgetten per onderdeel. In bijlage 1 is een uitgebreide versie van het financiële meerjarenperspectief opgenomen. Het gepresenteerde financieel meerjarenperspectief is onder voorbehoud van besluitvorming door de raad over de programmabegroting 2022-2025. Tabel 2: Budgetten Sociaal Domein4. Budgetten Sociaal Domein*

2021

2022

2023

2024

2025

Saldo lasten participatiewet

-60.871

-57.942

-56.629

-56.447

-57.383

Saldo lasten Jeugdwet**

-35.729

-36.574

-33.243

-32.831

-32.454

Saldo baten en lasten Wmo***

-21.773

-23.300

-23.259

-23.496

-24.349

Totaal

-118.373

-117.816

-113.131

-112.774

-113.186

* ** ***

Bedragen x € 1.000 incl. toevoeging extra middelen jeugdwet excl. reservemutaties.

PARTICIPATIE Onderdelen die onder de Participatiewet vallen zijn de bijstand, Wsw en re-integratie. De gemeente ontvangt vanuit het Rijk een rijksbijdrage voor het verstrekken van de bijstandsuitkeringen, op basis van een objectief verdeelmodel. Eind september van het lopende jaar wordt de definitieve bijdrage vastgesteld en wordt de voorlopige bijdrage voor het jaar daarop bekend gemaakt. Voor de re-integratie maakt de rijksbijdrage onderdeel uit van de uitkering die vanuit het gemeentefonds wordt ontvangen. Voor de uitvoering van de Wsw ontvangt de gemeente een rijksbijdrage. De ontwikkelingen van het budget voor re-integratie en de Wsw wordt middels de circulaires in de gaten gehouden voor eventuele mutaties op het betreffende onderdeel. 4

JEUGDHULP Voor de uitvoering van de Jeugdwet ontvangt de gemeente een – op basis van het arbitrageresultaat – een voor 2021 en 2022 geactualiseerde rijksbijdrage. De toezichthouder heeft geadviseerd deze extra bijdrage vanaf 2023 voor 75% in de begroting mee te nemen. Voor de doorwerking van het nieuwe woonplaatsbeginsel vanaf 2022 zal de gemeente eveneens een extra compensatie ontvangen. De doorvertaling hiervan aan de lastenkant is indicatief, omdat de definitieve impact nog niet bekend is. Met de nieuwe aanpak om de jeugdzorg betaalbaar en toegankelijk te houden voor iedereen (uit de Aanpak Sociaal Domein) wordt de komende jaren een dalend kostenniveau verwacht.

WMO Voor de uitvoering van de Wmo ontvangt de gemeente een rijksbijdrage vanuit het gemeentefonds. De vergrijzing, de ingezette trend van extramuralisering en de aanzuigende werking van het abonnementstarief zorgen naar verwachting voor een oplopend kostenniveau. Op basis van het verwachte gebruik zijn prognoses gemaakt voor de komende jaren. Daarbij is o.a. gekeken naar de ontwikkeling van het gebruik in de afgelopen periode, de effecten van vergrijzing en effecten van de bezuinigingsmaatregelen. Er blijven echter een aantal onzekere factoren, zodat de prognoses een voorlopig karakter hebben en jaarlijkse actualisatie plaatsvindt.

In het meerjarenperspectief zijn om deze reden nog geen lasten en/of baten opgenomen.

“Inwoners moeten zoveel mogelijk op eigen kracht kunnen participeren in de samenleving. Lukt dat niet dan kan er een maatwerkvoorziening worden verstrekt.”

Over de verdere doordecentralisatie beschermd wonen is nog geen financiële informatie beschikbaar.

Na goedkeuring van de programmabegroting 2022-2025 door de raad.

4

Programmaplan Sociaal Domein 2022

Gemeente Lelystad

5

Focuspunten en activiteiten 2022 en verder

Meer specifiek staan hieronder twee voorbeelden waarin een integrale aanpak nodig is en waar die ook wordt toegepast: WONEN, WELZIJN EN ZORG Kwetsbare inwoners moeten zelfstandig kunnen wonen met daarbij de juiste zorg en ondersteuning. Een goede huisvesting is hierin essentieel. - Op dit moment wordt er gewerkt aan een nieuwe Woonvisie. Hierin wordt ook aandacht besteed aan de verbinding tussen wonen en zorg. - Er wordt de komende periode o.a. ingezet op levensloopbestendige wijken en voldoende woonmogelijkheden voor inwoners met GGZ problematiek. We stimuleren dat huurders en huiseigenaren vroegtijdig nadenken over hun woonbehoeften later en hoe zij hier invulling aan kunnen geven. - In 2022 en de periode daarna ontwikkelen we nieuwe ambulante producten t.b.v. zelfstandig wonende inwoners met GGZ problematiek. Deze groep zal meer gebruik maken van ondersteuning thuis en dagbesteding. De ontwikkeling hiervan is reeds ingezet, vanuit regionale samenwerking. Dit is een antwoord op de verwachte afname van het aantal plekken beschermd wonen.

Dit Programmaplan beschrijft de activiteiten en inspanningen die in 2022 vernieuwing, verbetering of verandering in zich hebben. We hebben deze focus aangebracht om duidelijk in beeld te hebben waar onze focuspunten voor 2022 liggen. INTEGRALITEIT Met ingang van 1-1-2015 is de gemeente op grond van de Wmo, Participatiewet en Jeugdwet verantwoordelijk geworden voor een groot aantal taken in het sociaal domein. In 2022 wordt hieraan de inburgering toegevoegd. De uitvoering van deze 4 wetten vormt de kern van het sociaal domein. Onze focuspunten zijn, conform de Kadernota Sociaal Domein, onderverdeeld binnen de Wmo, Participatiewet en Jeugdwet. Dat betekent niet dat er geen sprake is van samenhang en overlap met aanhangende beleidsterreinen, integendeel. Integraliteit vormt de basis van onze inzet en is een van onze speerpunten. Onze inwoners en (kwetsbare) gezinnen hebben namelijk vaak (hulp)vragen op meerdere leefgebieden, over de verschillende wetten heen. Niet alleen binnen het sociaal domein, maar ook daarbuiten.

jeugdzorg naar Wmo bij het bereiken van de 18 jarige leeftijd goed te regelen met een doorlopend ondersteuningsplan. • In de wijken waarin we met inwoners “uit de wijk, in de wijk en voor de wijk” werken aan de sociale en fysieke leefbaarheid. Stichting Welzijn, Centrada en het Werkbedrijf bundelen de dienstverlening en ondersteuningsvoorzieningen in de Buurthub als laagdrempelige voorziening voor de inwoners5 . • Met de werkgevers verbonden aan het Lelystad Akkoord die, vanuit maatschappelijk verantwoord ondernemen en afspraken over “social return on investment”, meewerken aan een inclusieve arbeidsmarkt en daarmee aan een inclusieve Lelystadse samenleving.

AANPAK MULTI-PROBLEMATIEK

Integraal werken is dus werken vanuit samenhang. Samen met onze uitvoeringsorganisaties, professionals en andere partners geven we dit op verschillende manieren steeds verder vorm:

Binnen huishoudens met multi-problematiek is een integrale aanpak essentieel. - In 2022 starten we met een pilot integrale aanpak multi-problematiek. Wij verwachten dat we met deze aanpak de betreffende huishoudens (nog) beter kunnen helpen en mogelijk ook de keten van overerving kunnen doorbreken. Daarnaast valt wellicht ook financiële winst te behalen.

• Bijvoorbeeld in de aansluiting onderwijs en jeugd(zorg) door het samen vormgeven van een sterke basis en arrangementen waar jongeren extra ondersteuning nodig hebben. • Samen met het onderwijs en het bedrijfsleven wordt een sluitende ondersteuning en overgang naar werk gerealiseerd onder andere via Lelytalent en met het Wijkleerbedrijf Zorg leiden we mensen met een uitkering in de wijk op voor een functie tot gekwalificeerd zorgverlener. • Ook zijn er afspraken tussen JEL, SWT en Wmo hoofdaannemers gemaakt om de overgang 5

6

MAATSCHAPPELIJKE AGENDA SOCIAAL DOMEIN In de Maatschappelijke Agenda gaan we een volgende stap zetten in het verstevigen van onze integrale aanpak. Dit jaar starten we in samenwerking met onze maatschappelijke partners met het opstellen van een agenda voor het sociaal domein. Een maatschappelijke agenda geeft ons een kans om integraal werken in het sociaal domein te verstevigen. We kijken hierbij naar alle leefgebieden waarmee onze inwoners te maken hebben, dus verder dan alleen het sociaal domein. Het helpt ons als organisatie om snel en makkelijk te zien hoe al ons beleid samenhangt. Hierdoor kunnen we duidelijke keuzes maken. We redeneren meer vanuit wat we doen en waarom we dat doen. Het helpt ons om, vanuit de samenhang, te zien waar we de slimme interventies willen plegen en waar de prioriteiten liggen. De inwoner staat hierin centraal.

Programmaplan Sociaal Domein 2022

Zie paragraaf 2.1 voor een nadere toelichting aangaande de Buurthub.

Gemeente Lelystad

7

Participatiewet en begeleiding naar werk Werk biedt veel maatschappelijke waarde, werk draagt bij aan het welzijn van mensen door het bieden van inkomen, erkenning, sociaal contact en ontwikkelkansen. Het doorbreekt patronen van minder kansen vanwege overerving van uitkeringsafhankelijkheid en armoede. Daarnaast is de deelname van zoveel mogelijk mensen aan de arbeidsmarkt van grote waarde voor de sociaal/economische ontwikkeling en groeiambitie van Lelystad. De focuspunten voor 2022 zijn: HERIJKING INTAKEPROCES EN SCREENING BESTAND In het kader van de Aanpak Sociaal Domein wordt voortaan gelijk met de uitkeringsaanvraag gestart met een traject naar (betaald) werk. Hierdoor gaat er geen tijd verloren tussen de afhandeling van de aanvraag voor een uitkering en de begeleiding naar werk. Daarnaast krijgen de mensen die al enige tijd een uitkering hebben een uitnodiging voor een gesprek met het Werkbedrijf. In het kader van deze aanpak zijn eind 2021 deze mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt opgeroepen voor een gesprek over de mogelijkheden van werk of een andere vorm van maatschappelijke participatie. In de komende periode vindt de (verdere) begeleiding plaats. Vanuit deze sociaal economische samenhang wordt re-integratie en de toeleiding naar werk van inwoners in het kader van de Participatiewet vormgegeven.

Naast mensen met een bijstandsuitkering zijn dit mensen met een dienstverband in het kader van de banenafspraak of beschut werken, maar ook niet-uitkeringsgerechtigden, werkzoekenden en niet-werkende en niet-lerende jongeren tot 27 jaar. Vanuit het Lelystad Akkoord met een breed netwerk van betrokken werkgevers en het Werkbedrijf is een sterke basis opgebouwd die handen en voeten geeft aan de inclusieve arbeidsmarkt. Daarbij wordt doorlopend gewerkt aan een divers ondersteuningsaanbod. Vanuit deze basis worden in 2022 tenminste 320 mensen begeleid naar duurzaam werk. 8

BUURTHUB LELYSTAD-OOST Bij de integrale gebiedsontwikkeling Lelystad-Oost geeft het Werkbedrijf samen met Welzijn Lelystad en de woningbouwcorporatie Centrada vorm aan de Buurthub. Doelstelling van deze Buurthub is om een laagdrempelige voorziening voor de buurtbewoners te creëren waarbij de drie organisaties in samenhang bestaande middelen effectiever inzetten om bewoners te ondersteunen. Vanuit de behoeften van de wijk en haar inwoners wordt de ondersteuning integraal opgepakt. Vanuit het Werkbedrijf Lelystad worden projecten als de Kluswinkel, de Buurtvoorlichters en de Buurtconciërges als activiteit ingebracht.

Programmaplan Sociaal Domein 2022

PILOT BUURTCONCIËRGES In het kader van het project Maatschappelijke Banen / pilot buurtconciërges hebben we meegedaan aan een MKBA (Maatschappelijke Kosten-Batenanalyse) uitgevoerd door de Start Foundation. Om de banen duurzaam vorm te geven en om op te kunnen schalen worden verschillende betrokken “stakeholders” die baat hebben bij de inzet van de buurtconciërges benaderd voor cofinanciering. Voor een duurzame invulling is de betrokkenheid van private partijen nodig en is het streven om in 2022 te komen tot een publiek-private samenwerking. DOORONTWIKKELING SOCIALE ONDERNEMING Concern voor Werk en het Werkbedrijf ontwikkelen zich verder tot een sociale onderneming die een brede rol heeft in de ondersteuning en begeleiding van mensen met of zonder uitkering naar een passende(re) plek op de arbeidsmarkt. Dit in verbinding met bestaande relaties en zich nieuw vestigende bedrijven in Lelystad, Urk en de Noordoostpolder. Hiervoor wordt in de komende periode een lange termijn strategie tot 2030 geformuleerd.

Gemeente Lelystad

DOORONTWIKKELING FLEVODROME EN BATAVIAWERF Leer-, werk- en trainingscentrum Flevodrome biedt uitgevallen jongeren intensieve individuele ondersteuning op het gebied van opleiding, beroepshouding en gedrag en motivatie. Uit het onderzoek van Regioplan blijkt dat meer aansluiting op voorzieningen in de stad en op kansrijke beroepssectoren nodig is. Ook moet de ondersteuning zich meer richtten op de belevingswereld en de interesses van de jongeren. Omdat de voorziening overeenkomsten en overlap vertoont met activiteiten op de Bataviawerf wordt de mogelijkheid van samenwerking, inhoudelijk en organisatorisch uitgewerkt. Bij de doorontwikkeling van Flevodrome wordt ook het samenwerkingsverband onderwijs betrokken vanuit het netwerk passend ondersteuningsaanbod voor iedere jongere. ONTWIKKELING VAN WIJK- EN WERKLEERBEDRIJVEN In 2022 werken we in samenwerking met het MBO en werkgevers uit verschillende branches verder aan de ontwikkeling van wijk- en werkleerbedrijven voor de sectoren Zorg, Kinderopvang, Techniek, Bouw- in-

9

frastructuur en Logistiek. Voor de installatietechniek zetten we, samen met het MBO en de brancheorganisatie in op kwalificerende opleidingen en traineeships. Met de werkleerbedrijven sluiten we aan bij de methodiek “nieuwe banen” waarbij de vraag van werkgevers uitgangspunt is voor het begeleiden en arbeid kwalificerend toerusten van de werkzoekenden. We kunnen hiermee beter inspelen op het wegwerken van de mismatch van een groeiende vraag en een toenemend aantal kraptesectoren enerzijds en de mogelijkheden en capaciteiten van de werkzoekenden anderzijds. INZET REGIONALE SCHAKELTEAMS Het Regionaal Werkbedrijf Flevoland heeft regionale Schakelteams aangesteld voor drie kraptesectoren (Zorg, Techniek en Transport & Logistiek) in Flevoland. De Schakelteams hebben als doel om regionaal accountmanagement in te richten om werkgevers (nog) beter te kunnen bedienen door goed opgeleide en gemotiveerde medewerkers te leveren. Dit doet het Schakelteam in samenwerking met werkgevers, onderwijs en overheid. Komende periode wordt dit verder vormgegeven. MOBILISEREN VAN NIET-ACTIEVE JONGERE BEROEPSBEVOLKING In het kader van de crisis en herstelmaatregelen en de snel groeiende vraag op de arbeidsmarkt wordt extra ingezet op het mobiliseren van de niet-actieve beroepsbevolking in de stad.

Het gaat hierbij om de niet-werkende en niet-lerende jongeren tot 27 jaar en de niet-uitkeringsgerechtigde werkzoekenden. De extra inzet richt zich met name op het bereiken van

de jongeren die buiten beeld zijn geraakt en vormgeven van gezamenlijke trajecten tussen het speciaal, praktijkonderwijs, MBO, Werkbedrijf en de gemeente (RMC/talentmanagers). WET INBURGERING Met ingang van 1 januari 2022 worden de gemeenten weer verantwoordelijk voor de facilitering bij de inburgering van statushouders. De gemeente voert daarover de regie. Met de inwerkingtreding van de nieuwe Wet Inburgering komen er extra verantwoordelijkheden richting gemeenten. Uitgangspunt van de inburgeringswet is dat iedere statushouder zo snel mogelijk deelneemt aan een vorm van werk, betaald dan wel onbetaald, of scholing. Daarbij kijken we naar de mogelijkheden en kwaliteiten van mensen en hoe ze die het beste kunnen inzetten (menselijk kapitaal). - Vanaf oktober 2022 gaan we werken volgens de nieuw te maken afspraken met de lokale partners en de onderwijsinstelling die is gekozen op basis van de aanbesteding daartoe. De aanbesteding wordt samen met Almere en Dronten voorbereid en krijgt in 2022 gestalte. - Onze klantmanagers en systemen worden de komende periode voorbereid op de nieuwe werkwijze wanneer er vanaf die datum nieuwe inburgeraars in Lelystad gaan wonen.

“Werk biedt veel maatschappelijke waarde, werk draagt bij aan het welzijn van mensen door het bieden van inkomen, erkenning, sociaal contact en ontwikkelkansen.”

10

Programmaplan Sociaal Domein 2022

Gemeente Lelystad

11

Jeugdzorg De focuspunten voor de jeugdzorg in 2022 zijn: • Uitvoeren maatregelen uit de Aanpak Sociaal Domein • Inzetten extra rijksmiddelen jeugdzorg • Uitvoeren regionale ontwikkelingen UITVOEREN AANPAK SOCIAAL DOMEIN a. Versterken van de basis In 2022 is € 0,5 miljoen extra beschikbaar om de basis te versterken als voorliggende voorziening om een groot deel van de ondersteuning op te kunnen vangen. • Er wordt gestart met opgave 1 en 2 en vooruitlopend op de uitwerking van opgave 4 wordt een pilot gestart. Op basis van de eerste ervaringen en resultaten zullen opgaven 3 en 4 in de loop van 2022 verder geconcretiseerd worden. Voor de opgaven, zie Subsidiekader “Een Sterke Basis”. • In 2022 monitoren we de inzet van onze partners aan de hand van de twee gestelde opgaven. • Bij het PO en VO inventariseren we welke gaten op scholen zijn ontstaan nu de inzet Sterk vanuit het JGT is gestopt. Daarbij kijken we gezamenlijk naar de behoeften, verantwoordelijkheden en hoe dat kan worden ingevuld. De definitieve invulling van het Traject Ondersteuning op School wordt in 2021 en in de loop van 2022 vormgegeven. SUBSIDIEKADER ‘EEN STERKE BASIS’ In de voorbereiding op het nieuwe subsidiekader hebben wij samen met onze preventie- en onderwijspartners vier opgaven geformuleerd. De vier opgaven zijn: 1. Laagdrempelige informatie en advies voor opvoed- en opgroeivragen; 2.

Versterken van de basisondersteuning in en rondom voorschoolse voorzieningen, primair en voortgezet onderwijs; 3. Preventieve ondersteuning voor kinderen en ouders in de wijk; 4. Vrij toegankelijke ondersteuning voor kwetsbare gezinnen.

b. Toegang en regie Per 1 juli 2021 ligt de verantwoordelijkheid voor de toegang en regie tot jeugdzorg bij een gemeentelijke BV, Jeugd Lelystad (JEL). Door de toegang en regie bij JEL neer te leggen hebben wij meer grip op de toegang en regie, borgen we de kwaliteit en kunnen we (indien nodig) sturen binnen de gemeentelijke (financiële) kaders. • In 2022 wordt JEL verder doorontwikkeld door o.a. indicatoren (KPI’s) waarop JEL zich verantwoordt verder aan te scherpen. • We zetten in op een doorlopend lerend systeem voor het ombuigen van maatwerkvoorzieningen naar specifieke voorzieningen in de basis. Hierbij geven we JEL de specifieke opdracht om trends en ontwikkelingen in maatwerk-aanvragen te monitoren. Vervolgens zorgt de gemeente dat er structureel overleg plaatsvindt om de veelvoorkomende vragen en trends in maatwerk slim om te buigen naar een voorziening in de basis.

bijdrage van € 2,74 miljoen in 2021 en € 8,19 miljoen (indicatief) in 2022. Deze middelen zijn bedoeld voor het oplossen van de acute problematiek in de jeugdzorg en ter compensatie van de tekorten in de jeugdzorg. In september 2021 is aan de raad een voorstel gedaan voor de inzet van deze extra rijksmiddelen. • In 2022 geven we uitvoering aan de inzet van deze middelen. UITVOEREN REGIONALE ONTWIKKELINGEN Aan de beschikbaar gestelde extra middelen jeugdzorg is de afspraak verbonden dat er landelijk een hervormingsagenda komt, opgesteld door VNG en Rijk. De Hervormingsagenda 2022-2025 (nog in wording) bestaat uit de combinatie van een set van maatregelen en een financieel kader waarmee een structureel houdbaarder jeugdstelsel wordt gerealiseerd. Op regionaal en lokaal niveau moet uitvoering gegeven worden aan de hervormingsagenda, aansluitend en voortbouwend op de Aanpak Sociaal Domein Lelystad. Jeugdzorg regionaal • In 2022 versterken we de samenwerking in de jeugdhulpregio Flevoland op basis van de Regiovisie Jeugd Flevoland (najaar 2021 wordt de regiovisie door de colleges van de zes Flevolandse gemeenten voorgelegd aan de gemeenteraden ter vaststelling). • Ingezette ontwikkelingen, zoals het werken met ervaringsdeskundigen (ExpEx), de regionale experttafel en een lerende omgeving (Flevo Academie Jeugd), worden in 2022 voortgezet om jeugdzorg te verbeteren.

• De zware en complexe jeugdzorg is voor de jeugdhulpregio Flevoland beschikbaar conform de meerjarige inkoopafspraken. De voorbereiding van de nieuwe aanbesteding voor de contracten per 2023 is in voorbereiding en dit intensieve traject loopt door in het eerste deel van 2022. • Samen met de huidige aanbieders blijven we tijdens het laatste contractjaar (2022) werken aan verbeteringen in de jeugdzorg en transformatie. En met de partners uit de jeugdbeschermingsketen starten we in 2022 een pilot in de regio om eenvoudiger en effectiever tot resultaten te komen. De implicaties van het rapport Vervolgtoezicht kwetsbare kinderen onvoldoende beschermd van de Inspectie gezondheidszorg en jeugd worden hierbij betrokken. Huiselijk geweld en kindermishandeling (Jeugdzorg/Wmo) • In regionaal verband zorgen wij ervoor dat we, ingevolge de Wmo 2015, een meldpunt voor huiselijk geweld en kindermishandeling hebben, Veilig Thuis Flevoland. • Om geweld de stoppen en te voorkomen is een integrale systemische aanpak nodig. In 2022 onderzoeken we op welke wijze organisaties lokaal vanuit hun opdracht en expertise kunnen bijdragen aan het versterken van de integrale benadering en ondersteuning van huishoudens/ gezinnen. • Regionaal wordt de komende periode met partijen een gezamenlijke visie opgesteld, voortbouwend op het landelijke programma Geweld hoort nergens thuis.

c. Strategische partnerschappen lokaal en regionaal Het aantal gecontracteerde zorgaanbieders is verminderd. Hierdoor verstevigen wij de partnerschappen met onze huidige aanbieders. Zodoende houden we beter zicht op onze partners en zijn de lijnen korter. • Door tijdelijk te werken met budgetplafonds, houden we de kosten van de jeugdhulp binnen de gestelde kaders. • In 2022 verstevigen wij het contractmanagement aangaande de aanbieders van maatwerkvoorzieningen door de gemaakte afspraken met onze partners continu te monitoren. INZETTEN EXTRA RIJKSMIDDELEN JEUGDZORG Gemeente Lelystad ontvangt een incidentele extra

12

Programmaplan Sociaal Domein 2022

Gemeente Lelystad

13

Maatschappelijke ondersteuning Bij de Aanpak Sociaal Domein is besloten de basis te normaliseren en daarbij te focussen op de inzet die direct effect heeft op de zelfredzaamheid en het gebruik van maatwerkvoorzieningen. Ook is besloten het pakket van maatwerkvoorzieningen alleen nog in te zetten voor inwoners waarvoor dit nodig of onvermijdelijk is. De focuspunten voor 2022 zijn: - Een sterke basis - Een pakket van maatwerkvoorzieningen voor inwoners waarvoor dit nodig is - Een vangnet voor de meest kwetsbaren EEN STERKE BASIS Sociaal wijkteams laagdrempelig en dichtbij • Inzetten op eigen mogelijkheden en algemene voorzieningen in de basis • Toegang tot maatwerkvoorzieningen Aanpak eenzaamheid • Eenzaamheid herkennen en bespreekbaar maken • Taboe doorbreken • Activiteiten organiseren om elkaar te ontmoeten en netwerken op te bouwen Vrijwilligerswerk stimuleren • Inwoners stimuleren vrijwilligerswerk te verrichten • Ondersteunen vrijwilligers en organisaties • Ervaringsdeskundigen inzetten in het Sociaal Domein Ondersteuning mantelzorgers • (Jonge) mantelzorgers ondersteunen ter voorkoming van overbelasting • Een “mantelzorgwaardering” verstrekken aan mantelzorgers • Maatjesbegeleiding en activiteiten aan jonge mantelzorgers aanbieden • Organiseren van respijtzorg Gezonde levensstijl • Inwoners bewust maken van wat zij kunnen ondernemen om een gezonder leven te leiden

Vrijwilligersvervoer faciliteren • De Opstap voor 55-plussers, een vervoersdienst die vrijwel geheel draait met vrijwilligers

14

• Automaatje, waarbij vrijwilligers met eigen auto kwetsbare inwoners vervoeren Bewonersinitiatieven ondersteunen • Start pilot “Lief & Leedstraten”, een project dat zich in Rotterdam al bewezen heeft • Vernieuwing wijkraden en opbouwen van een netwerk van actieve bewoners Inclusie • In overleg met partijen uitvoeren van de inclusie agenda • Gemeentelijke antidiscriminatie voorziening versterken (met extra rijksmiddelen) Buurtkamers • Laagdrempelige (dag) activiteiten in de wijkcentra voor kwetsbare inwoners Financieel spreekuren • Financieel spreekuren aanbieden op zeven locaties in de stad Dementievriendelijke gemeente • Samen met Alzheimer Nederland/Flevoland werken aan dementievriendelijke gemeente Wonen met zorg (onderdeel nieuwe Woonvisie) • Lelystad Seniorproof maken/ levensloopbestendige wijken • Inwoners stimuleren woning levensloopbestendig te maken • Extra inzetten om zelfstandig wonen inwoners met zware GGZ problematiek mogelijk te maken (zie verder bij vangnet voor meest kwetsbaren).

Programmaplan Sociaal Domein 2022

PAKKET VAN MAATWERKVOORZIENINGEN

VANGNET VOOR DE MEEST KWETSBAREN

Triageteam • Kritische, objectieve toets van de adviezen van de Sociaal wijkteams. • Toekenning maatwerkvoorzieningen

Mensen die dak- en thuisloos zijn, zorg mijden en/of te maken hebben met zware verslavingsen/of GGZ-problematiek.

Huishoudelijke ondersteuning • Aanpassing dienstverlening: doorvoeren korting op het tarief. • Huishoudelijke ondersteuning blijven bieden aan inwoners waarvoor dit echt nodig is. Dagbesteding • Dagbesteding voor ouderen, mensen met psychische problematiek en inwoners met een lichamelijke en/of verstandelijke beperking (ook om mantelzorger te ontlasten). Ondersteuning thuis • Ondersteuning voor inwoners zodat zij zelfstandig kunnen blijven functioneren in de samenleving. • Extra intensieve begeleiding voor mensen met zware GGZ problematiek zodat zij zelfstandig kunnen blijven of gaan wonen en er minder beschermd wonen en maatschappelijke opvang (dag- en nachtopvang) nodig is. Kortdurend verblijf • Respijthuis (logeerhuis), ook geschikt voor inwoners met lichte dementie.

Beschermd wonen/maatschappelijke opvang • Vanaf 2022 wordt de afzonderlijke gemeenten in Flevoland verantwoordelijk voor beschermd wonen. In 2023 komt er een nieuwe financiële verdeling over gemeenten en het zogeheten woonplaatsbeginsel. • Regionaal kader zorglandschap Wmo 20202026 en Uitvoeringsprogramma zorglandschap Wmo Flevoland 2020-2026 uitvoeren en vertalen naar lokale situatie Lokale inzet om zelfstandig wonen voor inwoners met zware GGZ problematiek mogelijk te maken en gebruik beschermd wonen en maatschappelijke opvang voorkomen/beperken • Extra begeleiding bij zelfstandig wonen en ontwikkelen nieuwe woonconcepten (Housing First e.d.). • Door ontwikkelen GGZ in de wijk: inzet ervaringsdeskundigen, vergroten draagvlak in de wijk, laagdrempelige inlopen in de wijk (Waterspiegel en buurtkamers) e.d. • Stedelijk Integraal Team: belangrijke partijen op het terrein van wonen, ondersteuning, zorg en veiligheid komen tot samenhangende aanpak voor inwoners met hoog complexe psychische problematiek.

Woningaanpassingen • Woningen aanpassen, als verhuizing naar een aangepaste woning niet mogelijk is • Voorkomen aanpassingen: woningaanbod hierop inrichten (onderdeel nieuwe Woonvisie) Vervoersvoorzieningen • Beschikbaar stellen van rolstoelen, scootmobielen, regiotaxi-pas aan inwoners die ernstig in hun mobiliteit zijn beperkt. Collectieve zorgverzekering • Aanbieden van aanvullende collectieve zorgverzekering aan inwoners met veel zorgkosten en inkomen tot 130% van het sociaal minimum.

Gemeente Lelystad

15

Bijlage 1:

Financieel meerjarenperspectief Sociaal Domein

16

Programmaplan Sociaal Domein 2022

Gemeente Lelystad

17

Onderdelen Wmo Programmaplan Taakveld 6.1 6.1 6.1

6.1 6.2 6.2 6.2 6.2 6.2 6.2 6.2 6.2 6.2 6.2 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.1 6.2 6.2

6.71 6.71 6.71 6.6 6.6 6.6 6.6 6.6 6.71 6.71 6.71 6.71 6.71 6.71 6.71 6.71

6.81 6.81 6.71 6.71 6.81 6.71 6.81 6.1 6.1

Algemeen inzet personeel, mediation, ict e.d. bijdrage gegevensbeheerder sociaal domein kosten toezicht Wmo Een sterke basis Informatie en advies markt Nationale Week van Zorg en Welzijn Wijkpunten/Sociaal Wijkteams/Cliëntondersteuning toegang/formatie Sociaal Wijkteams mtrgl. ter verbetering proces vooronderzoek en toekenning inzet wijkverpleegkundige in Sociaal Wijkteams inzet MEE t.b.v. Sociaal in Sociaal Wijkteams Wijkteams inzet MEE t.b.v. jeugdhulp extra inzet sociaal raadlieden financieel spreekuren extra inzet IDO extra begeleiding bij financieel vragen bijdrage GOL + app ongehinderd Wijkvoorzieningen/welzijn in de wijk extra activiteiten voor Wmo aandachtsgroepen (cultuur) participatie ouderen Mantelzorgondersteuning extra inzet Steunpunt Mantelzorg reservering t.b.v. waardering mantelzorgers extra inzet zorgvrijwilligers/respijtzorg Vrijwilligerswerk vrijwilligersplaatsen inwoners met lichte beperking extra bemiddeling (zorg)vrijwilligers Vervoer stimuleren gebruik openbaar vervoer bijdrage voor vrijwilligersvervoer De Opstap bijdrage voor vrijwilligersvervoer Automaatje gratis vervoersbewijzen E-health/domotica publiekscampagne Lang zult u wonen cofinanciering e-health experimenten incl.

activiteitenbudget Overig Dementheek veegproject zwaar verslaafden voorlichting Forza Maatwerkvoorzieningen Huishoudelijke ondersteuning schoon en leefbaar huis Ondersteuning thuis stadsdeelbudgetten ondersteuning thuis aanvullende afspraak hoofdaannemers Woningaanpassingen/verhuiskostenvergoeding* woningaanpassingen e.d. woondiensten Vervoersvoorzieningen* scootmobielen rolstoelen e.d. overige hulpmiddelen regiotaxi lasten regiotaxi baten (eigen bijdragen) Dagbesteding

Uitvoerende partij gemeente Lelystad gemeente Lelystad GGD Flevoland

€ € €

2021 -291.151 -22.000 -28.000

€ € €

2022 -591.151 € € -28.000 €

2023 -291.151 € € -28.000 €

2024 -291.151 € € -28.000 €

2025 -291.151 € € -28.000 €

N.v.t.

€

-10.000

€

-

€

-

€

-

€

-

€

-

Stichting Welzijn Lelystad N.t.b. Icare/WZF (via Stichting Welzijn Lelystad) MEE Ijsselmeeroevers MEE Ijsselmeeroevers Stichting MDF Stichting MDF Stichting IDO Humantas Stichting GOL

€ € € € € € € € € €

-720.000 -25.000 -350.000 -400.000 -87.000 -135.000 -42.000 -15.000 -46.000

€ € € € € € € € € €

-620.000 -100.000 -25.000 -350.000 -400.000 -87.000 -135.000 -42.000 -15.000 -46.000

€ € € € € € € € € €

-620.000 -100.000 -25.000 -350.000 -400.000 -87.000 -135.000 -42.000 -15.000 -46.000

€ € € € € € € € € €

-620.000 -100.000 -25.000 -350.000 -400.000 -87.000 -135.000 -42.000 -15.000 -46.000

€ € € € € € € € € €

-620.000 -100.000 -25.000 -350.000 -400.000 -87.000 -135.000 -42.000 -15.000 -46.000

€ € € € € € € € € €

-620.000 -100.000 -25.000 -350.000 -400.000 -87.000 -135.000 -42.000 -15.000 -46.000

Stichting Welzijn Lelystad/hoofdaannemers Stichting Kubus, n.t.b.

€ €

-190.000 -20.000

€ €

-190.000 € -20.000 €

-190.000 € -20.000 €

-190.000 € -20.000 €

-190.000 € -20.000 €

-190.000 -20.000

Stichting Welzijn Lelystad Mantelzorgers in Lelystad Stichting Welzijn Lelystad

€ € €

-32.000 -45.000 -50.000

€ € €

-32.000 € -45.000 € -50.000 €

-32.000 € -45.000 € -50.000 €

-32.000 € -45.000 € -50.000 €

-32.000 € -45.000 € -50.000 €

-32.000 -45.000 -50.000

Stichting Welzijn Lelystad Stichting Welzijn Lelystad

€ €

-75.000 -25.000

€ €

-75.000 € -25.000 €

-75.000 € -25.000 €

-75.000 € -25.000 €

-75.000 € -25.000 €

-75.000 -25.000

gemeente Lelystad Stichting Welzijn Lelystad Stichting Welzijn Lelystad Stichting Welzijn Lelystad

€ € € €

-12.000 -30.000 -15.000 -5.000

€ € € €

-30.000 -15.000 -5.000

€ € € €

-30.000 -15.000 -5.000

€ € € €

-30.000 -15.000 -5.000

-30.000 -15.000 -5.000

€ € € €

-30.000 -15.000 -5.000

Lang Zult U Wonen EFRO/Stichting Woonzorg Flevoland/Ntb

€ €

-22.000 -17.000

€ €

-22.000 € -17.000 €

€ € €

-12.500 -10.000

€ € €

-22.000 -17.000 -14.280 -12.500 -10.000

€ €

Woonzorg Flevoland Amethist verslavingszorg Flevoland Forza

-22.000 € -17.000 € € € -12.500 € -10.000 €

€ € €

-14.280 € -12.500 € -10.000 €

-22.000 € -17.000 € € -14.280 € -12.500 € -10.000 €

-22.000 -17.000 -14.280 -12.500 -10.000

gecontracteerde leveranciers

€

-5.510.279

€

-6.008.402 €

-6.002.930 €

-6.334.240 €

-6.661.240 €

-7.099.240

Woonzorg Flevoland, Kwintes Woonzorg Flevoland, Kwintes

€ €

-5.213.519 -291.083

€ €

-5.213.519 € -321.123 €

-5.213.519 € -321.123 €

-5.213.519 € -321.123 €

-5.213.519 € -321.123 €

-5.213.519 -321.123

Vd Leij N.t.b.

€ €

-1.916.946 -50.600

€ €

-1.963.240 € -86.600 €

-2.006.243 € -88.600 €

-2.022.636 € -89.600 €

-2.037.636 € -90.600 €

-2.054.636 -90.600

Welzorg, Medipoint, Kersten Welzorg, Medipoint, Kersten Welzorg, Medipoint, Kersten Taxicentrale Witteveen, Munckhof Taxi BV Gebruikers regiotaxi

€ € € € €

-1.281.080 -795.432 -784.450 146.300

€ € € € €

-1.856.080 -855.432 -15.000 -713.544 117.040

-1.896.080 -875.432 -15.000 -745.766 117.040

-1.936.080 -895.432 -15.000 -779.278 117.040

-1.976.080 -915.432 -15.000 -779.278 117.040

€ € € € €

-2.013.080 -948.432 -15.000 -779.278 117.040

budgetten dagbesteding Kortdurend verblijf/logeervoorzieningen kortdurend verblijf respijthuis Maatregel t.b.v. chronisch zieken aanvullende zorgverzekering voor chronisch zieken Maatwerk specifieke situaties budget voor specifieke maatwerkoplossingen Eigen bijdragen eigen bijdragen maatwerkvoorzieningen Opvangvoorzieningen Beschermd wonen afrekening rijksbijdrage via centrumgemeente doordecentralisatie beschermd wonen

Triade, Woonzorg Flevoland, Kwintes, Interaktcontour

€

-2.385.314

€

-2.449.814 €

-2.449.814 €

-2.449.814 €

-2.449.814 €

-2.449.814

N.t.b. Stichting Respijthuis

€ €

-10.000 -146.300

€ €

-10.000 € -119.262 €

-10.000 € -119.262 €

-10.000 € -119.262 €

-10.000 € -119.262 €

-10.000 -119.262

VGZ

€

-687.000

€

-687.000 €

-687.000 €

-687.000 €

-687.000 €

-687.000

nader te bepalen

€

-100.000

€

-100.000 €

-100.000 €

-100.000 €

-100.000 €

-100.000

CAK

€

400.000

€

450.000 €

450.000 €

450.000 €

450.000 €

450.000

€ € € € €

450.000 -374.000 187.000 -49.679

€ € € €

450.000 pm -

450.000 pm -

450.000 pm -

€ €

-419.000 -113.500

€ €

-385.000 € -113.500 €

-385.000 € -113.500 €

€ € €

-96.665 -21.773.198

€ € €

-171.845 € -260.000 € -23.299.972 €

-285.036 € -260.000 € -23.259.196 €

gemeente Lelystad N.t.b. lokaal transformatiefonds doordecentralisatie beschermd wonen (lasten) N.t.b. lokaal transformatiefonds doordecentralisatie beschermd wonen (baat vanuit gemeente Almere) Lelystad extra inzet dak- en thuislozen N.t.b. GGZ in de wijk inzet GGZ in de wijk Kwintes, Woonzorg Flevoland, Welzijn Lelystad Inloopvoorzieningen GGZ Kwintes onvoorzien/PM onvoorzien/PM prijsstijgingen (doorzetten inflatiecompensatie)** Totaal beschikbaar voor Wmo (saldo baten en lasten, exclusief reservemutaties)

€ € € € €

€ € € €

€ € € € €

€ € € €

€ € € €

€ € € € €

€

-

€

pm € € €

-385.000 € -113.500 €

2026 -291.151 -28.000

pm

-

€ € €

-

-385.000 € -113.500 €

-385.000 -113.500

-79.443 € -79.443 € -260.000 € -260.000 € -23.495.818 € -24.348.818 €

-79.443 -260.000 -24.873.818

* Inclusief een administratieve correctie voor een specifieker gebruik van de verschillende categorieën binnen de woningaanpassingen en vervoersvoorzieningen per 2022 e.v.. Mutatie is hierdoor niet direct gelijk aan uitgavenmutatie. ** Besluit in de Kadernota 2022-2025. Deze post moet nog verdeeld worden over de diverse Wmo-onderdelen. NB. De begroting 2021 wijkt op onderdelen af van de tabel uit de programmabegroting 2021-2024 door: indexatie €312.000 verdeeld over maatwerkvoorzieningen, kosten opschonen regionale begroting €387.000 verdeeld over posten in deze tabel en op taakveld 6.81, aanvullende zoekopdracht €55.000 verwerkt bij Huishoudelijke ondersteuning, afrondingsverschillen verwerkt op de post onvoorzien, late doorschuif van €34.000 op ggz in de wijk, inboeken €450.000 regionale afrekening Beschermd Wonen 2021 t/m 2024, extra budget en late doorschuif dak- en thuislozen €49.679, beschikbaar komen lokaal transformatiefonds per saldo €187.000, mutaties in de uitvoeringskosten (PGA en contractmanagement) en dekking vanuit taakveld 6.81 voor de aanvullende afspraken met de hoofdaannemers.

18

Programmaplan Sociaal Domein 2022

Gemeente Lelystad

19

Bijlage 2:

Advies cliëntenraad met reactie college

20

Programmaplan Sociaal Domein 2022

Gemeente Lelystad

21