BL Rapportage Groene Stad 2023
Tekst van het document
Groene stad Inwonerspeiling Januari 2023
Inleiding Samen met andere groenpartijen en met onze inwoners willen we in Lelystad aan de slag met een groenere, natuurrijke leefomgeving. Dit is nodig, omdat we op een goede manier willen bijdragen aan het behoud en het versterken van de natuur. Zo zijn we beter bestand tegen huidige en toekomstige uitdagingen zoals warmere temperaturen, hevigere buien en de afname van de biodiversiteit. Dit geldt voor de openbare ruimte, maar ook voor de achtertuin. Inwonerspeiling Om inzicht te krijgen in wat inwoners belangrijk vinden, is in november en december 2022 een vragenlijst onder inwoners verspreid. In de vragenlijst wordt onder andere gevraagd naar hoe groen inwoners hun wijk en Lelystad vinden en waarom ze een groene wijk belangrijk vinden. Verder komt aan bod of ze samen met buren een deel van het openbaar groen willen inrichten en onderhouden. Ook wordt gevraagd naar hun tuin. Het eind van de vragenlijst is gericht op natuurgebieden en – parken in en om Lelystad. Gevraagd is welke natuurgebieden of –parken ze waardevol vinden, waarom ze deze waardevol vinden, welke ze hebben bezocht en waarom. In totaal hebben 1.194 inwoners de vragenlijst ingevuld. In deze rapportage worden de uitkomsten besproken. Doel De uitkomsten uit de vragenlijst worden gebruikt voor een meerjarenplan met als doel om inwoners in staat te stellen hun tuin en buurt te vergroenen.
Ook leveren de uitkomsten input voor de bredere Agenda Natuur. Leeswijzer De rapportage is opgesplitst in vier deelonderwerpen: • Het eerste deelonderwerp gaat over de groene wijk; • In deelonderwerp twee staat de eigen tuin centraal; • In deelonderwerp drie komen de natuurgebieden en –parken in en om Lelystad aan bod; • Tot slot wordt in deelonderwerp vier een overzicht gegeven van de dromen die inwoners hebben over het groen in en om de stad.
Hollandse Hout
1. Groene wijk Score wijk en stad Aan de inwoners is gevraagd hoe groen zij hun wijk en Lelystad vinden. Zij konden een score geven van 1 (helemaal niet groen) tot 10 (heel erg groen). Inwoners vinden Lelystad groener dan hun eigen wijk. Gemiddeld krijgt de wijk de score 7,3 en Lelystad de score 7,7. 54% geeft hun wijk de score 8 of hoger. Lelystad krijgt van 64% van de inwoners de score 8 of hoger. De wijk krijgt van 14% van de inwoners een onvoldoende (5 of lager), terwijl dit voor Lelystad 7% is.
Naast leeftijd is er ook een verschil in hoe groen men de eigen wijk vindt voor inwoners in een huurwoning of koopwoning. Inwoners in een koopwoning geven hun wijk een 7,4 en inwoners in een huurwoning een 6,9. De score hoe groen men Lelystad vindt, verschilt niet voor inwoners in een huur- of koopwoning.
Grafiek 1.1 Score groene wijk en groen Lelystad
wijk
9% 5%
Lelystad
3%4% 8%
12%
20%
30%
22%
1 (Helemaal niet groen) t/m 4
36%
5
6
7
8
9
17%
7%
19%
8%
10 (Heel erg groen)
Hoe ouder, hoe hoger de score voor het groen in zowel de wijk als in Lelystad. Inwoners in de leeftijdsgroep 18 t/m 29 jaar geven ongeveer één punt lager dan inwoners in de leeftijdsgroep 65+. Zo geven 18-29 jarigen Lelystad de score 6,8, terwijl 65-plussers de score 7,9 geven. Bultpark
3
1. Groene wijk Score wijk naar (deel)wijk Tussen de inwoners van de (deel)wijken zijn verschillen in hoe groen ze hun wijk vinden. Inwoners in de Boswijk (7,8) en Atolwijk (7,6) hebben gemiddeld de hoogste score, terwijl inwoners in Warande (6,5) de laagste score hebben. Wanneer de scores verder worden uitgesplitst naar deelwijk, dan vallen de hoge scores op voor de deelwijken Archipel/Rozengaard/ Zoom/Beukenhof, Atol-Oost/Oostrandpark en Kempenaar/Kogge.
Op de kaart in figuur 1.3 staat per deelwijk het percentage inwoners dat voor het groen in de wijk een onvoldoende (cijfer 5 of lager) geeft. Figuur 1.3 Percentage onvoldoende (5 of lager) groene wijk naar deelwijk
Figuur 1.2 Score groene wijk naar (deel)wijk
Het percentage inwoners dat een onvoldoende geeft, is het laagst in de deelwijken AtolOost/Oostrandpark (2%) en Archipel/Rozengaard/ Zoom/Beukenhof (3%) en het hoogst in de deelwijk Warande-West (32%). Niet voor alle (deel)wijken kan een score berekend worden, omdat in deze (deel)wijken minder dan 30 inwoners de vragenlijst hebben ingevuld. Voor de score hoe groen inwoners Lelystad vinden, zijn de verschillen tussen de wijken veel kleiner. Dan is de laagste score een 7,5 (Havendiep) en de hoogste score een 7,9 (Kustwijk).
In bijlage 2 staat de indeling van Lelystad naar wijken en deelwijken.
4
1. Groene wijk Waarom belangrijk Inwoners vinden een groene wijk belangrijk, omdat het er aantrekkelijker uitziet. 88% van de inwoners noemt dit als reden. Ook de redenen voor de vlinders, bijen en vogels (biodiversiteit) (81%) en goed voor het klimaat (77%) worden relatief vaak genoemd. Grafiek 1.4 Redenen groene wijk belangrijk Ziet er aantrekkelijker uit
88%
Voor de vlinders, bijen en vogels (biodiversiteit)
81%
Goed voor het klimaat
77%
Hierdoor voel ik mij gezonder
57%
Speelruimte voor kinderen
10% van de inwoners geeft een andere reden op waarom ze een groene wijk belangrijk vinden. De antwoorden die deze inwoners geven zijn zeer divers. Relatief vaak komt het woord rust terug in de antwoorden. Ook onderwerpen als de afvoer van (regen)water en dat het verkoeling en schaduw geeft, zien we terug. Verder wordt genoemd dat een groene wijk ontspanning geeft en goed is voor de gezondheid van mensen of dieren in het algemeen. Je wordt er blij en vrolijk van. Hieronder staat een kleine selectie van de gegeven antwoorden.
48%
Om te bewegen
44%
Verhoogt de waarde van mijn huis
22%
Groene ontmoetingsplekken
20%
Anders
Ik vind een groene wijk niet belangrijk
De reden voor de vlinders, bijen en vogels (biodiversiteit) wordt relatief vaak door 45-64 jarigen genoemd (84%). Dit geldt ook voor de reden hierdoor voel ik mij gezonder (61%). Minder belangrijk wordt door deze leeftijdsgroep speelruimte voor de kinderen (37%) gevonden. 65-plussers hebben voor geen van de redenen een hogere score dan 18-64 jarigen. Lager wordt gescoord op de redenen om te bewegen (35%), speelruimte voor de kinderen (40%), hierdoor voel ik mij gezonder (42%) en goed voor het klimaat (72%).
10%
0%
De leeftijdsgroep 18-29 jaar heeft een hogere score voor de redenen hierdoor voel ik mij gezonder (74%) en groene ontmoetingsplekken (30%). Relatief minder belangrijk vinden zij de reden voor de vlinders, bijen en vogels (biodiversiteit) (65%). 30-44 jarigen scoren hoger op de redenen goed voor het klimaat (81%), speelruimte voor kinderen (70%), hierdoor voel ik mij gezonder (63%) en om te bewegen (50%).
Beperken overlast extreem weer (hitte, regen, wind, etc.)
Ik vind het prettig om vanuit ons huis uit te kijken op groenvoorzieningen. Geeft meer gevoel van vrijheid.
Geeft een impuls om naar buiten te gaan en te genieten
Zorgt voor een fijne woonomgeving
Mensen voelen zich in een groene omgeving beter
Voor de gezondheid van mens en dier. Niet alleen door de zuurstofrijke omgeving die je daarmee creëert, maar het draagt ook positief bij aan ontspanning en de vermindering van stress. Iets wat zeker in de huidige maatschappij hard nodig is!
Rust en voldoende schone lucht en het is een mooi gezicht
Beperking wateroverlast, schaduw
1. Groene wijk
Figuur 1.5 Redenen waarom een groene wijk belangrijk naar (deel)wijk
Waarom belangrijk naar deelwijk
Ziet er aantrekkelijker uit
Hierdoor voel ik mij gezonder
Speelruimte voor kinderen
Om te bewegen
Tussen de verschillende leeftijdsgroepen bestaan verschillen waarom zij een groene wijk belangrijk vinden. Deze verschillen zijn op de vorige pagina besproken. Ook voor een aantal deelwijken zijn verschillen in de scores. In de deelwijk Haven Oud hebben inwoners op een aantal redenen afwijkende scores. Zo vinden zij de reden hierdoor voel ik mij gezonder (81%) veel belangrijker en de reden ziet er aantrekkelijker uit (73%) veel minder belangrijk. Voor deze twee redenen worden voor de andere deelwijken geen afwijkende scores gevonden. Inwoners in de deelwijk Warande-West vinden speelruimte voor kinderen (65%) belangrijker dan inwoners in andere deelwijken (gemiddeld 47%). Dat dit belangrijker gevonden wordt door de inwoners in Warande-West wordt verklaard doordat er in deze deelwijk relatief veel gezinnen met jonge kinderen wonen. In de deelwijken Jol/Galjoen/Punter en Botter/Centrum-Zuid/Schoener/Tjalk hebben inwoners een lagere score voor de reden om te bewegen. Andere verschillen tussen de deelwijken worden voor een groot deel verklaard door het aandeel 65-plussers in de deelwijken. De reden verhoogt de waarde van mijn huis (niet op kaart) scoort relatief hoog in de deelwijken Haven Rest (43%) en Atol-Oost/Oostrandpark (34%). Verschillen tussen de andere deelwijken worden voor een groot deel verklaard door of men in een huur- of koopwoning woont.
Inwoners met een koopwoning hebben een hogere score voor de reden verhoogt de waarde van mijn huis (25%) dan inwoners met een huurwoning (5%).
1. Groene wijk Openbaar groen inrichten en onderhouden Aan de inwoners is gevraagd of ze zelf of samen met buren een deel van het openbaar groen in de eigen wijk willen inrichten en onderhouden. 27% van de inwoners geeft aan dit wel te willen. Dit percentage is lager voor 65-plussers (18%) dan voor de andere leeftijdsgroepen. Er is geen verschil tussen inwoners in een koopwoning of in een huurwoning. Grafiek 1.6 Openbaar groen inrichten en onderhouden in eigen wijk
Het percentage inwoners dat het openbaar groen zou willen inrichten is het hoogst in deelwijk Haven Oud (52%). Ook in de deelwijk Griend/Horst/Kamp/Wold is de score hoger (39%). Een deel van de verschillen tussen de deelwijken wordt verklaard door het aandeel 65-plussers in de deelwijk. Het percentage voor ja, dat zou ik wel willen is voor deze leeftijdsgroep lager. Figuur 1.7 Openbaar groen inrichten en onderhouden: % ja, dat zou ik wel willen naar deelwijk
27% Ja, dat zou ik wel willen Dat doet ik al 56%
Nee 17%
17% van de Lelystedelingen die de vragenlijst heeft ingevuld, geeft aan al een deel van het openbaar groen in te richten en te onderhouden. Dit percentage is hoger voor 65-plussers (21%) en lager voor 18-29 jarigen (9%). 56% van de inwoners beantwoordt de vraag over het zelf inrichten en onderhouden van een deel van het openbaar groen met nee. Dit percentage is het laagst voor 45-64 jarigen (52%) en het hoogst voor 65-plussers (60%).
7
1. Groene wijk Bekend met Mensen Maken de Buurt 54% van de inwoners is ermee bekend dat de gemeente kan helpen bij het realiseren van ideeën via Mensen Maken de Buurt.
Mensen Maken de Buurt is het meest bekend in de deelwijk Centrum-Noord/Atol-West (73%) en het minst bekend in de Landerijen (39%). Figuur 1.9 Bekend met Mensen Maken de Buurt naar deelwijk
Grafiek 1.8 Bekend met Mensen Maken de Buurt
Ja
46% 54%
Nee
De bekendheid van Mensen Maken de Buurt is hoger voor de oudere leeftijdsgroepen. De bekendheid is 35% voor 18-29 jarigen. Van de 30-44 jarigen is iets meer dan de helft (51%) bekend met Mensen Maken de Buurt. Voor 45-64 jarigen is dit 56% en voor 65-plussers 58%.
8
2. Tuin Gebruik tuin Van de inwoners die de vragenlijst hebben ingevuld, heeft 91% een tuin. Aan deze inwoners is gevraagd hoe ze hun tuin gebruiken en of ze een groene of grijze tuin hebben. De meeste Lelystedelingen gebruiken hun tuin om in te ontspannen (86%) en om van te genieten (82%).
Dieren (bijvoorbeeld vogels, egels, kikkers en insecten) en huisdieren zijn antwoorden die genoemd worden door inwoners die een eigen antwoord hebben geformuleerd bij anders. Iets minder vaak wordt bij anders genoemd dat de tuin wordt gebruikt voor de opslag van water en om in te bewegen.
Grafiek 2.1 Gebruik tuin Om in te ontspannen
86%
Om van te genieten
82%
Om samen te zijn met familie of vrienden
61%
Om in te (moes)tuinieren Om in te spelen voor de kinderen Als parkeerplaats Ik ben er graag zo min mogelijk tijd aan kwijt
46% 25% 20% 12%
Als opslagplek
6%
Anders
8%
Schouw
30-44 jarigen gebruiken hun tuin vaker om samen te zijn met familie of vrienden (73%), om in te spelen voor de kinderen (48%), als parkeerplaats (31%) en als opslagplek (12%). 65-plussers noemen relatief vaak dat ze hun tuin gebruiken om van te genieten (86%).
9
2. Tuin Groene of grijze tuin De grootste groep (46%) heeft zowel een groene als grijze tuin. 42% heeft een groene tuin en 12% heeft een grijze tuin. Grafiek 2.2 Groene of grijze tuin
42%
Groen
46%
Zowel groen als grijs
Inwoners met een groene of grijze tuin gebruiken hun tuin anders. 28% van de inwoners met een grijze tuin geeft aan dat ze er graag zo min mogelijk tijd aan kwijt zijn. Voor inwoners met een groene of groen/grijze tuin is dit percentage veel lager (respectievelijk 7% en 12%). Inwoners met een grijze tuin hebben ook een veel lagere score voor om van te genieten (47%) en om in te ontspannen (69%).
12%
Grijs
Het percentage inwoners met groene tuin is het hoogst voor 65-plussers (49%). Hoe jonger, hoe vaker men een grijze tuin heeft. Van de 18-29 jarigen geeft 29% aan een grijze tuin te hebben. Voor 30-44 jarigen is dit 13%, voor 45-64 jarigen 11% en voor 65-plussers 8%. De inwoners die in een buurt wonen waar de woningen een lagere WOZ-waarde, hebben vaker een grijze tuin dan de inwoners die in een buurt wonen waar de woningen een hogere WOZwaarde hebben (respectievelijk 19% en 2%). Dat de tuinen van woningen in een buurt met hogere WOZ-waarden een groter oppervlak hebben, zal invloed hebben op deze score.
Schouw
Tussen bewoners van een koop- of huurwoning wordt ook een verschil gevonden in het aandeel grijze tuinen (koop 10%; huur 19%). Dit hangt samen met de WOZ-waarde. Huurwoningen hebben gemiddeld genomen een lagere WOZ-waarde dan koopwoningen.
10
2. Tuin Geen groenere tuin De meest genoemde redenen dat inwoners geen groenere tuin hebben, is dat ze geen tijd hebben (14%) of dat ze het te duur vinden (14%). De meeste Lelystedelingen hebben overigens al een groene tuin die van hen niet nog groener hoeft (55%). Grafiek 2.3 Redenen geen groenere tuin Ik heb geen tijd
14%
Ik vind het te duur
14%
Ik ben fysiek niet in staat
12%
Ik heb geen verstand van tuinieren
10%
Ik weet niet waar ik moet beginnen Anders
Ik wil geen groene tuin
Bewoners van huurwoningen geven vaker de redenen dat ze fysiek niet in staat zijn (35%) en dat ze het te duur vinden (28%). 11% van de inwoners geeft een andere reden op waarom ze geen groenere tuin hebben. Een grote groep van deze inwoners is tevreden met hun tuin zoals die nu is. Ook wordt genoemd dat de tuin te klein is en dat ze hier geen ruimte voor hebben. Een aantal inwoners vindt het te veel werk en lastig. Er is ook een aantal inwoners die plannen heeft of al bezig is om hun tuin groener te maken.
7% 11%
Ik heb al een groene tuin en die hoeft niet nog groener
18-29 jarigen noemen de reden dat ze het te duur vinden (52%) het meest frequent. Ook de redenen ik heb geen tijd (29%), ik heb geen verstand van tuinieren (19%) en ik weet niet waar ik moet beginnen (14%) scoren bovengemiddeld. Voor de 30-44 jarigen is het beeld vergelijkbaar met die van de 18-29 jarigen. De score voor de redenen ik heb geen tijd (23%), ik vind het te duur (20%), ik heb geen verstand van tuinieren (15%) en ik weet niet waar ik moet beginnen (11%) is relatief hoog. De 45-64 jarigen hebben alleen een hoger dan gemiddelde score voor de antwoordoptie ik heb al een groene tuin en die hoeft niet nog groener (61%). Ook 65-plussers hebben een hoge score voor ik heb al een groene tuin en die hoeft niet nog groener (71%). 65-plussers geven ook relatief vaak aan fysiek niet in staat te zijn (19%).
55%
Ik vind de afwisseling goed.
de tuin is te klein en met meer groen houd ik geen zit ruimte meer over
3%
Tussen de verschillende leeftijdsgroepen bestaan grote verschillen. De leeftijdsgroepen 18-29 jaar en 30-44 jaar noemen relatief minder vaak dat ze al een groene tuin hebben en dat die niet nog groener hoeft (18-29 jaar: 29%; 30-44 jaar: 40%). De scores voor de andere redenen zijn daarom veel hoger.
We wachten op de offerte voor aanpassing naar groenere tuin, we wonen hier nog niet zo lang, dus de vele tegels waren niet onze eigen keuze.
Het afvoeren van de tegels is lastig
Ik ben tevreden met mijn tuin
11
3. Natuurgebieden- en parken Welke waardevol (1) Aan de Lelystedelingen is gevraagd welke natuurgebieden of -parken in en om Lelystad ze het meest waardevol vinden. De antwoorden die inwoners geven zijn in twee groepen in te delen. Een deel van de inwoners geeft meer algemene antwoorden en een andere deel noemt specifiek de namen van verschillende natuurgebieden of -parken. In de grafiek hieronder staan voor deze twee groepen de antwoorden uitgesplitst. Alleen de specifieke natuurgebieden of -parken met een percentage van 10% of hoger zijn in de grafiek opgenomen. Grafiek 3.1 Meest waardevolle natuurgebieden of -parken Alle natuurgebieden of -parken
34%
Bossen
11%
Water/kuststrook
3%
Groenstroken/plantsoenen
3%
Natuurpark
Het Natuurpark (40%) wordt het meest waardevol gevonden. Ook het Zuigerplasbos (37%) en de Oostvaardersplassen (31%) hebben een hoge score. Andere gebieden of parken die veel genoemd worden zijn het Gelderse Hout (20%), het Hollandse Hout (17%), het Bultpark (17%) en het Woldpark (11%). De score van de andere antwoorden komt niet boven de 6%. 3% van de inwoners heeft deze vraag niet beantwoord.
40%
Zuigerplasbos
37%
Oostvaardersplassen
31%
Gelderse Hout
20%
Hollandse Hout
17%
Bultpark
17%
Woldpark
Meer dan één derde van de Lelystedelingen geeft aan dat ze alle natuurgebieden of -parken in Lelystad waardevol vinden. De bossen worden in het algemeen door 11% van de inwoners genoemd. 3% noemt het water of de kust(stroom) en 3% noemt de groenstroken of plantsoenen in de wijken.
Hollandse Hout
11%
12
3. Natuurgebieden- en parken Welke waardevol (2) In de figuur hieronder staan alle antwoorden die vijf of meer keer zijn genoemd. Hoe vaker een antwoord is gegeven, hoe groter het antwoord staat afgebeeld. Figuur 3.2 Antwoorden waardevolle natuurgebieden of -parken
Tussen de leeftijdsgroepen zijn er verschillen in de antwoorden die gegeven worden. Zo worden het Bultpark (23%) en de groenstroken of plantsoenen (7%) vaker door 30-44 jarigen genoemd. 45-64 jarigen geven vaker het antwoord alle natuurgebieden of –parken (41%). Voor de andere leeftijdsgroepen worden geen verschillen gevonden.
Tussen inwoners die in een huur- of koopwoning wonen zijn er verschillen in de antwoorden. Zo noemen de bewoners van een huurwoning vaker het Bultpark. In de antwoorden van bewoners van een koopwoning komen de volgende onderwerpen vaker terug: bossen, water/kuststrook, Gelderse Hout, Hollandse Hout en Zuigerplasbos.
13
3. Natuurgebieden- en parken Waarom waardevol (1) Op de vraag waarom ze deze natuurgebieden en –parken waardevol vinden, hebben 1.091 van de 1.194 inwoners antwoord gegeven. De antwoorden zijn in (één of meerdere) categorieën ingedeeld.
In 11% van de antwoorden komt terug dat deze natuurgebieden en –parken waardevol zijn voor de stad of Lelystad. En ook dat het waardevol is, omdat de gebieden of parken dichtbij zijn (4%).
Een groot deel van de antwoorden heeft te maken met de recreatiemogelijkheden. Zo worden wandelen (30%), fietsen (12%), sporten (3%) en spelen (1%), maar ook recreatie (in het algemeen) (10%) genoemd. Het ontmoeten van mensen komt ook terug in de antwoorden (1%).
18-29 jarigen noemen vaker aantrekkelijk, mooi of prachtig (37%) als reden waarom ze de natuurgebieden en –parken waardevol vinden. Ontspanning (19%) en biodiversiteit (12% ) worden vaker door 30-44 jarigen genoemd als reden. Minder vaak komen fietsen (4%) en groene longen of schone lucht (5%) terug in de antwoorden van de 30-44 jarigen. De leeftijdsgroep 45-64 jaar geeft vaker rust (15%) en dieren en vogels (15%) op als redenen waarom ze de natuurgebieden en –parken waardevol vinden. 65-plussers hebben een relatief hoge score voor fietsen (16%) en groene longen of schone lucht (14%).
Groen (17%) en natuur (14%) worden ook vaak genoemd. Dat dit aantrekkelijk, mooi of prachtig is (14%), dat het genieten is (8%), maar ook dat het gezond is (8%). In dit kader worden de groene longen genoemd, dat het zorgt voor gezonde lucht (10%). De dieren en vogels (12%) en de bomen en planten (4%) worden ook relatief vaak genoemd. Lelystedelingen vinden het belangrijk voor de biodiversiteit (7%), maar ook voor het klimaat en milieu (8%). Verder zijn de natuurgebieden en parken voor inwoners waardevol, omdat het ontspanning (15%), rust (13%) en ruimte (5%) geeft.
De antwoorden van bewoners van een huur- of koopwoning lijken sterk op elkaar. De bewoners van een huurwoning noemen alleen vaker de reden dat het aantrekkelijk, mooi of prachtig is (19%).
Bultpark
14
3. Natuurgebieden- en parken Waarom waardevol (2) Uit alle antwoorden waarom inwoners deze natuurgebieden of –parken waardevol vinden, is een selectie gemaakt. Deze selectie staat hieronder weergegeven.
Voor de uitstraling van Lelystad. Hoe groener hoe beter.
Om te wandelen, te ontmoeten, dieren te bekijken. Mijn kinderen te laten zien hoe mooi Lelystad is en hoe belangrijk groen is.
Zorgen voor een groen Lelystad. Maken het wonen aantrekkelijker.
Ik fiets en wandel er vaak: geeft rust en ontspanning en maakt en houdt Lelystad aantrekkelijk
We hebben veel groen nodig, voor de biodiversiteit, voor een gezonde omgeving en voor het klimaat
Zeker in deze tijd van klimaatverandering en achteruitgaande biodiversiteit, zijn natuurgebieden en parken waardevoller geworden.
Veel groen, mooie plekken om dicht bij huis te wandelen en te ontspannen
De bossen zijn heerlijk om in te hardlopen/ wandelen met de hond. de andere parken is het fijn om in te zitten/picknicken Wordt door heel veel mensen gebruik van gemaakt. Is een hele mooie plek om te wandelen en fietsen
Groene long van de stad, lekker om in te wandelen, leerzaam voor de kinderen Ik wandel er vaak. Natuur dichtbij is een reden om in Lelystad te wonen. Ze zijn goed voor mens en dier en de lucht wordt er schoon van.
Groen is gezond voor de mens: stimuleert naar buiten gaan en bewegen, en werkt bewezen rustgevend/ontprikkelend (kleur groen). Daarnaast goed voor de biodiversiteit: gezonde bodem, gezonde lucht, gezonde dieren
Zodat je dicht bij huis heerlijk even kan wandelen. Kinderen kunnen spelen en opgroeien met natuur
Geeft ruimte, rust en ontspanning. Daarnaast is in de natuur zijn heel gezond voor je. Ik geniet van de bomen, bloemen en dieren die er in de natuurgebieden te vinden zijn. Heerlijk om zo je hoofd leeg te maken en te genieten van de kleine dingen.
15
3. Natuurgebieden- en parken Afgelopen 12 maanden bezocht Het Natuurpark is het meest bezocht. 80% van de Lelystedelingen heeft dit park in de afgelopen 12 maanden bezocht. Ook het Zuigerplasbos (74%) is door een grote groep Lelystedelingen bezocht.
30-44 jarigen bezoeken relatief vaak het Natuurpark (89%), het Zuigerplasbos (81%), het Belevenissenbos (65%) en het Bovenwater (39%). Inwoners in de leeftijdsgroep 45-64 jaar bezoeken vaker het Gelderse Hout (59%). 65-plussers hebben relatief hoge bezoekerspercentages voor het Overijsselse Hout (31%) en de Marker Wadden (23%).
Grafiek 3.3 Afgelopen 12 maanden bezocht Natuurpark
80%
Zuigerplasbos
74%
Stadsparken
64%
Oostvaardersplassen
61%
Gelderse Hout
52%
Hollandse Hout
48%
Belevenissenbos
43%
Bovenwater
33%
Overijsselse Hout
22%
Markermeer
22%
Marker Wadden Anders Geen
3% van de Lelystedelingen geeft aan in de afgelopen 12 maanden geen natuurgebied of -park te hebben bezocht. Dit percentage is lager voor 30-44 jarigen (1%).
Natuurpark
Hollandse Hout
Bultpark
Oostvaardersplassen
19% 7% 3%
16
3. Natuurgebieden- en parken
Figuur 3.4 Afgelopen 12 maanden bezocht naar (deel)wijk
Afgelopen 12 maanden bezocht naar deelwijk
Natuurpark
Zuigerplasbos
Stadsparken
Oostvaardersplassen
De locatie waar men woont bepaalt - zoals verwacht - in sterke mate welke natuurgebieden inwoners bezoeken. Hiernaast staan bezoekerspercentages van de vier natuurgebieden- en parken met gemiddeld het hoogste bezoekerspercentage. Het Zuigerplasbos wordt het meest bezocht door inwoners in de deelwijk Boeier/Karveel/Golfpark/Kust (96%). De Stadsparken worden beter bezocht door inwoners in de deelwijken waar deze stadparken liggen. En voor de Oostvaardersplassen zijn de bezoekerspercentages het hoogst voor twee zuidwestelijke deelwijken (Lelystad-Haven en Warande-West). Voor het Natuurpark zijn de bezoekerspercentages meer verdeeld over de stad. Dit geldt overigens ook voor het Belevenissenbos (niet op kaart). Het Gelderse Hout (niet op kaart) wordt meer bezocht door inwoners uit de oostelijke deelwijken (Archipel/Rozengaard/Zoom/Beukenhof, Landerijen en Atol-Oost/Oostrandpark) en het Hollandse Hout door inwoners uit de zuidwestelijke deelwijken (Lelystad-Haven en Warande-West). Het Bovenwater ligt direct aan Lelystad-Haven en dat is duidelijk terug te zien in de bezoekerspercentages (niet op kaart). Het percentage inwoners dat in de afgelopen 12 maanden geen natuurgebied of –park heeft bezocht, is het hoogst voor de deelwijk Waterwijk (11%).
17
3. Natuurgebieden- en parken Bezoek De meeste inwoners gaan naar een natuurgebied of -park om te wandelen (86%), om te ontspannen (78%), om van het groen te genieten (74%) of om er gewoon even uit te zijn (71%). Grafiek 3.5 Redenen bezoek Om te wandelen
86%
Om te ontspannen
78%
Om van het groen te genieten
Bij deze vraag kon men een eigen antwoord formuleren. 5% heeft dit gedaan. En ook nu zijn de antwoorden weer zeer verschillend. Meerdere inwoners noemen dat ze er met hun scootmobiel of rolstoel op uit trekken. Ook fotografie wordt als reden genoemd om een natuurgebied of –park te bezoeken.
74%
Om er gewoon even uit te zijn
71%
Om te fietsen/mountainbiken
38%
Om dieren te spotten
31%
Om de hond uit te laten Om te spelen (voor de kinderen)
30-44 jarigen gaan meer dan gemiddeld naar een natuurgebied of –park om te wandelen (93%), om te ontspannen (83%), om te spelen (voor de kinderen) (44%), om de hond uit te laten (34%) en om te sporten/hard te lopen (28%). 65-plussers gaan meer dan gemiddeld naar een natuurgebied of –park om te fietsen (45%).
24% 20%
Om te sporten/hard te lopen
16%
Om anderen te ontmoeten
7%
Om te leren
4%
Anders
5%
Bultpark
18
3. Natuurgebieden- en parken Voorzieningen Aan de inwoners van Lelystad is gevraagd hoe tevreden ze zijn met een aantal voorzieningen. De inwoners zijn het meest tevreden met de wandelpaden (75%). Meer dan de helft van de Lelystedelingen is tevreden met de fietspaden (66%), parkeermogelijkheden (61%) en borden met wandel- of fietsroutes (51%). Minder hoog scoren culturele activiteiten (22%), horeca (27%) en natuurlijk spelen (36%).
Aan de inwoners is gevraagd of ze de natuurgebieden of –parken in Lelystad goed bereikbaar vinden. 94% van de inwoners vindt de natuurgebieden- of parken goed bereikbaar. Grafiek 3.7 Natuurgebieden- of parken zijn goed bereikbaar
4%
Grafiek 3.6 Tevredenheid voorzieningen Wandelpaden
75%
Fietspaden
66%
Parkeermogelijkheden
61%
3% Ja
16% 7% 19%
Nee
7% 8%
Weet niet 21%
5% 13%
Borden met wandel- of fietsroutes
51%
Bezoekerscentra
48%
24%
Informatieborden
45%
33%
8% 14%
Rustplekken
45%
32%
17% 5%
Natuurlijk spelen
36%
Horeca
27%
Culturele activiteiten
22%
Tevreden
Neutraal
27%
Ontevreden
20%
4%
7%
33% 29%
10% 12% 25%
Aan de Lelystedelingen die de natuurgebieden of –parken niet goed bereikbaar vinden (4%) is gevraagd naar de reden. In totaal zijn er op deze vraag 33 reacties gekomen. Een groot deel van de reacties gaat over dat de natuurparken met het openbaar vervoer slecht bereikbaar zijn.
37% 18%
8%
94%
22% 40%
Weet niet / geen mening
19
4. Dromen over groen Onderwerpen Als jij mag dromen over groen in en om de stad, wat zou jij dan willen? Deze vraag is aan de inwoners voorgelegd. In totaal heeft dit 926 dromen opgeleverd. De dromen van de inwoners zijn zo veel mogelijk in verschillende categorieën ingedeeld, waarbij een droom van een inwoner ook meerdere onderwerpen kan hebben. Een groot deel van de inwoners droomt over meer groen (17%), bijvoorbeeld in de nieuwbouwwijken. Ook het onderhoud van het groen komt in veel dromen terug (17%). Inwoners dromen over dat het groen goed onderhouden is. Bij 13% staat het behoud van het groen centraal. Er mag vooral niet minder groen komen, bijvoorbeeld omdat er woningen of kantoren worden gebouwd (bebouwing 7%). Ook bomen (13%) komen vaak terug in de dromen van de inwoners. Inwoners dromen vooral over meer bomen bijvoorbeeld in de wijken en straten. Op de plekken waar bomen gekapt zijn moeten nieuwe bomen komen. Veel van de dromen van de inwoners gaan over bloemen (7%). Bloemen in de bermen langs de dreven, maar ook in de wijken zelf. Een deel van de inwoners droomt over meer diversiteit en afwisseling (7%) onder andere in de beplanting, maar ook in het landschap. Overigens zijn er ook inwoners die over hetzelfde onderwerp een andere droom hebben.
Zo droomt een aantal inwoners in de categorie onderhoud over dat er vaker gemaaid wordt, terwijl een aantal andere inwoners erover droomt dat er minder gemaaid wordt. Dit geldt ook voor het onderwerp bomen. Een groot aantal inwoners droomt dat er meer bomen komen, terwijl er ook inwoners dromen van laag groen zonder hoge bomen.
Grafiek 4.1 Onderwerpen dromen over groen Meer groen
17%
Onderhoud
17%
Groenbehoud
13%
Bomen
13%
Bloemen
7%
Bebouwing
7%
Meer diversiteit/afwisseling
7%
Paden
6%
Parken
6%
Tuinen
6%
Water/kust/strand
5%
Centrum/Stadshart
5%
Speelplekken
4%
Afval
4%
Bos
4%
Gemeente
4%
Honden
4%
20
Niet te veel recreatiemogelijkheden want dan wordt het te druk en kan ik er niet meer tot rust en tot mezelf komen. Ook voor veel dieren wordt het dan te druk. Maar wat meer bankjes, leuke wandelroutes, infobordjes, en hier en daar een klein, leuk restaurantje zou ik erg leuk vinden. En verder gaan voor zoveel mogelijk biodiversiteit. Veel diverse beplanting met zaden, noten, vruchten, nectar. Schuilplaatsen, poelen, kruidenlandjes, broeihopen, drinkplaatsen enz.
4. Dromen over groen Antwoorden Uit alle antwoorden is een kleine selectie gemaakt. Deze antwoorden staan hier weergegeven. Alle antwoorden op deze vraag zijn (net als de antwoorden van andere vragen met open antwoorden) in een apart document opgenomen.
Dat het groen in de wijken nog meer met elkaar verbonden is, zodat je eindeloos door groen kan wandelen, hardlopen, fietsen De verschillende natuurgebieden waar mogelijk met elkaar verbinden via groene lintbegroeiing. Betere en duidelijker aangegeven wandel- en fiets routes tussen de verschillende natuurgebieden.
Veel groen is fijn, maar wel onderhouden en ik zie dat dit achterstallig is. Armoedig vind ik dat. Veel (sedum) groene daken. Grote bomen in de parken, bossen niet in de wijken.
Dat met nieuwbouw ook rekening wordt gehouden met de groene ruimte. In plaats van alleen commercieel te rekenen met zo min mogelijk groene ruimte en geen ruimte voor de jeugd om te spelen en natuur te ontdekken.
Ik zou heel blij worden van een zwembad in natuurwater schoongehouden door water zuiverende planten. Ook zou net als in Amsterdamse grachten de kades van enkele wateren in Lelystad bekleed kunnen worden met planten die planten die bijen en vlinders e.d. aantrekken en tegelijk broedkamer is voor vissen e.d.
Het vliegveld Lelystad ombouwen naar grote groene ontmoetingsplek met als voorbeeld het oude Tempelhof vliegveld in Berlijn. Meer natuur ontmoet, sport en speelplekken en veel meer bijenlinten, maar ook natuur inclusief wonen
Meer verwilderde bosschages waar kinderen kunnen spelen, hutten bouwen etc. In de nieuwe en nog te ontwikkelen wijken de ruime groene oppervlakte met bosplantsoen weer inrichten (zoals in de oudste wijken van Lelystad). Natuurlijke oevers langs de dijken realiseren. Gelegenheid bieden voor gemeenschappelijke tuinen. Daktuinen stimuleren, vele huizen hebben platte daken.
Niet het kleine snippergroen in de woonwijken weghalen en volbouwen (inbreiding). Meer 'wilde' natuur, niet alles zo aangeharkt. Mensen meer 'opvoeden' dat onkruid niet bestaat, mits verkeersveiligheid niet in gedrang komt. Groen combineren met bewegen en sporten. Ook rondom Lelystad veel meer goed onderhouden bankjes langs fietspaden, zoals langs de dijken en de polderwegen. Zoveel mogelijk bomen er bij planten. Nog veel meer bermen met wilde bloemen en planten.
Groen vooral dichtbij. naast bestaande groene gebieden vooral ook voldoende groen in de wijken
Sedumdaken, voedselbossen, verbindingszones tussen bossen en parken, ecologisch maaibeleid, tiny forests, meer bomen, meer kruidenrijke bermen
Speelbos met horeca gelegenheid voor ouders, kabouterpad voor de kinderen, buitensport mogelijkheden, veel bossen en diversiteit
21
Bijlage 1: onderzoeksverantwoording In totaal hebben 1.194 inwoners de vragenlijst ingevuld. 1.021 leden van het LelyStadsPanel hebben deelgenomen aan dit onderzoek. Daarnaast is via overige (sociale media) kanalen aan inwoners gevraagd om de vragenlijst in te vullen. Dit heeft 173 ingevulde vragenlijsten opgeleverd. Om de onderzoeksresultaten representatief te maken voor de inwoners van de stad is gewogen op de volgende twee kenmerken: leeftijd en woningklasse (op basis van de WOZ-waarde). Om te voorkomen dat bepaalde respondenten een te hoge weegfactor krijgen, is bij de weging een maximum van 4,0 toegepast. De leeftijdsgroep 18-34 jaar en de lagere woningklassen zijn sterk ondervertegenwoordigd bij de respondenten. Dit is terug te zien in de verdeling van de ongewogen respondenten over de verschillende categorieën (zie tabel). Ook na weging is de verdeling naar leeftijd en woningklassen niet helemaal gelijk aan de Lelystadse populatie 18+. Dit komt doordat de weegfactor gemaximeerd is op 4,0. De antwoorden op de open vragen zijn niet gewogen en tellen allemaal even zwaar mee. De uitkomsten van een peiling kennen een bepaalde mate van onzekerheid, omdat slechts een deel van de inwoners de vragenlijst heeft ingevuld. De mate waarin de werkelijke waarde kan afwijken van de steekproefschatting is afhankelijk van het aantal respondenten dat heeft deelgenomen aan het onderzoek.
De foutmarge wordt groter naarmate het aantal respondenten lager is en/of de schatting de 50% nadert. Bij 1.194 respondenten en een betrouwbaarheidsniveau van 95% is de maximale foutmarge 3%. Dit betekent dat wanneer de uitkomst in de peiling 50% is, de werkelijke waarde tussen de 47% en 53% zal liggen.
Tabel 5.1 Verdeling respondenten en populatie voor leeftijd en woningklasse Respondenten
Leeftijd
Woningklasse (WOZ) buurt
Ongewogen
Gewogen
Populatie Lelystad 18+
18-29 jaar
2%
8%
18%
30-44 jaar
13%
27%
26%
45-64 jaar
40%
39%
33%
65 jaar en ouder
45%
27%
23%
Klasse 1: tot €164.000
5%
9%
11%
Klasse 2: €164.001 tot €207.000
11%
18%
20%
Klasse 3: €207.001 tot €244.000
20%
24%
22%
Klasse 4: €244.001 tot €333.000
31%
25%
23%
Klasse 5: €333.001 of hoger
34%
25%
23%
De kans bestaat dat de werkelijke waarde buiten de steekproefschatting met de foutmarges valt. De foutmarges zijn zo vastgesteld dat 95% van de steekproefschattingen binnen de foutmarge valt. Deze zekerheid wordt de betrouwbaarheid genoemd; het betrouwbaarheidsniveau van dit onderzoek is 95%.
22
Bijlage 2: (deel)wijken Lelystad Figuur 5.2 Indeling Lelystad naar wijken
Figuur 5.3 Indeling Lelystad naar deelwijken
23