CConstaterende datLelystad
Koppel je AI →
Document · PDF

BL Ontwerp programmabegroting 2027 - 2030

Raadsvergadering 12 november 2026, gemeente LelystadBij agendapunt: 26.535 Programmabegroting 2027 - 203090.834 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 6 van 11

Financieel belang | De gemeentelijke bijdrage voor de begroting 2027 GGD is €2.662.000,-. Financiele risico's | De begroting van de GGD bestaat grotendeels uit markttaken die niet door de gemeenten gefinancierd worden. Wanneer deze markttaken flink afnemen dan zal de gemeentelijke bijdrage behoorlijk moeten toenemen om de GGD in stand te | houden. Daarnaast is de GGD momenteel bezig met het inzichtelijker maken van de financiën en het opstellen van een IHP, dit kan ook resulteren in een toename van de gemeentelijke bijdrage. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het verwacht eigen vermogen per 1 januari 2027 is €5.916.000,- en per 31 december 2027 €5.916.000,-. Vreemd vermogen | Het verwacht vreemd vermogen per 1 januari 2027 is €30.868.330,- en per 31 december 2027 €30.820.758,-. Financieel resultaat | Het verwacht resultaat voor 2027 is €0,-. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 7.074 | 5.900 Vreemd vermogen | 22.034 | 26.518 Financieel resultaat | -1.174 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 96 Het Flevolands Archief (HFA) | GR Taakveld | 0.4 Overhead Publiek belang | Archiefbeheer.

Bestuurlijk belang | Lelystad is vanaf 1 januari 2027 (in verband met uittreding van het Rijk) één van de zes deelnemers aan de regeling en heeft voor 16,67% stemrecht. Financieel belang | De deelnemersbijdrage bedraagt €273.966,- en de bijdrage aan het e- depot bedraagt €116.480,-. In totaal is het financieel belang €390.446,- in 2027. Financiele risico's | De datum van de uittreding van het Rijk uit de Regionale Historische Centra is gesteld op 1 januari 2027. De financiële bijdrage van het Rijk zal worden voortgezet, waarbij de bijdrage wordt omgezet in een Specifieke | uitkering | (SPuk). | De | GR | HFA | wordt | aan de | hand van financiële indicatoren als financieel gezond gezien. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het verwacht eigen vermogen per 1 januari 2027 bedraagt €240.315,- en bedraagt per 31 december 2027 €274.981,-. Vreemd vermogen | Het verwacht vreemd vermogen per 1 januari 2027 bedraagt €253.584,- en bedraagt per 31 december 2027 €243.586,-. Financieel resultaat | Het | verwacht | resultaat | voor | 2027 | bedraagt | €34.668,-, | dit | wordt toegevoegd aan de reserves.

Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 299 | 149 Vreemd vermogen | 329 | 253 Financieel resultaat | -19 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 97 OFGV | GR Taakveld | 7.4 Milieubeheer Publiek belang | Vergunningverlening, toezicht en handhaving en milieu. Bestuurlijk belang | Het stemrecht in 2026 is vastgesteld op 10,52 procent. Financieel belang | De financiële bijdrage voor 2027 bedraagt €1.951.867,-. Financiele risico's | De OFGV staat er financieel goed voor, er zijn geen risico's met een substantiële impact op de gemeentelijke positie te verwachten. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Verwacht eigen vermogen per 1 januari 2027 is €1.384.995,- en per 31 december 2027 €384.995,-. Vreemd vermogen | Verwacht vreemd vermogen 2027 is per 1 januari 2027 en 31 december 2027 € 4.712.292,-. Financieel resultaat | Verwacht financieel resultaat 2027: €0,-. De begroting voor 2027 is sluitend.

Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 2.782 | 2.015 Vreemd vermogen | 3.695 | 3.079 Financieel resultaat | 15 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 98 Veiligheidsregio Flevoland | GR Taakveld | 1.1 Crisisbeheersing en brandweer Publiek belang | De | veiligheidsregio | behartigt | de | belangen | van | de | deelnemende gemeenten | op | de | volgende | terreinen: | a. | Brandweerzorg | b. geneeskundige | hulpverlening | c. | de | samenwerking | bij | de gemeentelijke | rampenbestrijding | d. | rampenbestrijding | en crisisbeheersing | e. | het | beheer | van | de | gemeenschappelijke meldkamer. Bestuurlijk belang | De gemeente Lelystad is 1 van de in totaal 6 deelnemers aan de GR en heeft 1/6 van de stemmen bij reguliere besluiten en 25% van de stemmen bij wijzigen en vaststellen van de begroting en vaststellen van de jaarrekening. Financieel belang | De bijdrage voor 2027 bedraagt €6.190.955,-. Financiele risico's | Naast het verplichtend karakter wordt ook zichtbaar dat de begroting van de Veiligheidsregio steeds verder onder druk staat. In 2026 vertaalt dit zich in een negatief resultaat. Voor 2027 worden de financiële effecten nog onderzocht. Hier voor is een risico opgenomen in de paragraaf weerstandsvermogen.

Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het verwacht eigen vermogen op 1 januari 2027 bedraagt naar verwachting €6.269.000,- en per 31 december 2027 €1.759.000,-. Daling als gevolg van verplichtend karakter. Vreemd vermogen | Het verwacht vreemd vermogen op 1 januari | 2027 | bedraagt naar verwachting €21.160.000,- en per 31 december 2027 €20.067.000,-. Financieel resultaat | Het verwacht resultaat, na onttrekking reserves, over 2027 bedraagt €0,- Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 10.031 | 10.733 Vreemd vermogen | 12.243 | 15.296 Financieel resultaat | 718 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 99 Werkvoorzieningschap IJsselmeergroep | GR Taakveld | 6.4 Begeleide participatie Publiek belang | Het | publiek | belang | dat | door | het | Werkvoorzieningsschap | GR IJsselmeergroep wordt gediend is het uitvoeren van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw), het bieden van werkplekken i.h.k.v. Nieuw Beschut Werken en het | benutten en | beschikbaar stellen | van de infrastructuur (werken en ontwikkelen) t.b.v. re-integratieactiviteiten van de deelnemende gemeenten NOP, Urk en Lelystad.

Bestuurlijk belang | De GR (Gemeenschappelijke Regeling Werkvoorzieningsschap) is een bedrijfsvoeringsorganisatie waarin de drie deelnemende gemeenten (NOP, Urk en Lelystad) een gelijke stem hebben. Financieel belang | Conform de meicirculaire 2026 bedraagt de rijksbijdrage WSW voor 2027 € 6.436.657,- , zijn er rijksmiddelen voor beschut werk € 1.226.926,- (gesplitst in begeleidingsvergoeding en forfaitaire loonkostensubsidie BW) | en | daarnaast | rijksmiddelen | voor | continuering | sociale infrastructuur €143.240- . Financiele risico's | Daling van de Rijksbijdrage voor de Wsw-plaatsen als gevolg van het staken | van | nieuwe | instroom | Wsw, | alsmede | de | taakstelling voor beschut werken, zal bij ongewijzigd beleiden leiden tot structurele tekorten die naar verwachting tot 2028 kunnen worden gedekt uit de eigen reserves. De deelnemende gemeenten zijn in samenwerking met de deelneming in 2025 gestart met de formulering van een gezamenlijke visie en strategie. In 2026 worden scenario’s uitgewerkt om invulling te geven aan de bijbehorende transformatieopgave. De door | het | rijk | beschikbaar | gestelde | middelen | voor | de | sociale infrastructuur | voor | ontwikkelbedrijven | zullen | hiervoor | ingezet worden.

Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het verwachte eigen vermogen per 1 januari 2027 is €3.404.000,- en neemt af met het begrote resultaat 2027 van €44.000,- negatief naar €3.360.000,- per 31 december 2027. Vreemd vermogen | Het verwachte vreemd vermogen per 1 januari 2027 bedraagt ca. €5 mln. en zal zich volgens de conceptbegroting ontwikkelen naar ca. €7 mln. per 31 december 2027. Financieel resultaat | Het verwachte resultaat bedraagt €-44.000,- negatief. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 3.326 | 3.317 Vreemd vermogen | 5.543 | 8.179 Financieel resultaat | -9 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 100 Alliander | N.V. Taakveld | 0.5 Treasury Publiek belang | Nutsvoorziening Bestuurlijk belang | Lelystad heeft 0,6% van de stemmen. Financieel belang | Jaarlijks ontvangt de gemeente een dividenduitkering. De hoogte daarvan verschilt van jaar tot jaar en is afhankelijk van de financiële resultaten van het bedrijf. Het dividend in 2026 (over boekjaar 2025) zal uitkomen op het maximale bedrag van €638.000,-. Financiele risico's | De financiële positie van Alliander is goed. Echter, Alliander staat voor een | grote | investeringsopgave | i.v.m. | de | energietransitie.

| De verwachting was dat hierdoor de financiële resultaten onder druk zouden komen te staan. Door hogere afname electriciteit en door snellere doorbelasting van kosten is dit tot op heden nog niet het geval. Wel heeft Alliander de dividenduitkering gemaximeerd, zodat deze | op | maatschappelijk | passende | hoogte | uitkomt | en | er meer resultaat | beschikbaar | komt | om | de | investeringen | te | kunnen financieren. Daarnaast zal de converteerbare hybride obligatielening die wij als aandeelhouders hebben verstrekt nog in 2026 omgezet gaan worden naar aandelenkapitaal. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Vreemd vermogen | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Financieel resultaat | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 6.038.000 | 6.203.000 Vreemd vermogen | 6.918.000 | 7.960.000 Financieel resultaat | 287.000 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 101 BNG | N.V. Taakveld | 0.5 Treasury Publiek belang | Bankier voor overheden. Bestuurlijk belang | Lelystad heeft 0,009% van de stemmen. Financieel belang | Jaarlijks ontvangt de gemeente een dividenduitkering.

De hoogte daarvan verschilt van jaar tot jaar en is afhankelijk van de financiële resultaten | van | het | bedrijf. | In | 2026 | is | ca. | €7.000,- | aan | dividend ontvangen (over boekjaar 2025). Financiele risico's | Beperkt gelet op de geringe omvang van onze deelneming. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Vreemd vermogen | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Financieel resultaat | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 4.777.000 | 4.863.000 Vreemd vermogen | 123.164.000 | 110.701.000 Financieel resultaat | 172.000 HVC | N.V. Taakveld | 7.3 Afval Publiek belang | Verwerken van afvalstoffen, bijdragen aan materiaalhergebruik en duurzaamheid. Bestuurlijk belang | Gemeente | Lelystad | is | met | 93 | gewone | aandelen | voor | ca. | 2,5% aandeelhouder in NV HVC. Financieel belang | €12.353.292,-. Financiele risico's | De gemeente Lelystad staat samen met de andere aandeelhouders van HVC garant voor een deel van de leningen van HVC. Het Lelystads aandeel voor de garantstelling bedraagt ca. €14,4 miljoen (31-12-25). Hoewel de vermogenspositie van HVC met een solvabiliteit van ca.

21% (31-12-25) aan de krappe kant is, zetten de positieve resultaten van de afgelopen jaren zich door en is het risico, bij de huidige hoogte van de garantstelling, daarmee acceptabel. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Vreemd vermogen | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Financieel resultaat | Het verwacht resultaat voor 2027 zal onder de €20.000.000,- uitkomen. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 257.583 | 277.924 Vreemd vermogen | 966.359 | 1.031.417 Financieel resultaat | 20.318 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 102 Omala | N.V. Taakveld | 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Publiek belang | Ontwikkelen van een duurzaam bedrijventerrein naast de luchthaven. Bestuurlijk belang | Gemeente Lelystad is aandeelhouder van Ontwikkeling Maatschappij Airport | Garden | City | (AGC) | samen | met | gemeente | Almere | en | de provincie Flevoland, ieder voor 1/3 deel. Omala N.V. is de beherend vennoot van AGC. Financieel belang | De gemeente heeft samen met de andere aandeelhouders kapitaal en leningen verstrekt aan de CV AGC. Financiele risico's | Het financieel risico is beperkt. OMALA N.V.

treedt op als beherend vennoot van Ontwikkeling Maatschappij Airport Garden City C.V. en fungeert als gebiedsontwikkelaar. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het verwacht eigen vermogen per 1 januari 2027 bedraagt €773.000,- en per 31 december 2027 wordt dit geprognosticeerd op €935.000,-. Vreemd vermogen | Het verwacht vreemd vermogen per 1 januari 2027 bedraagt €89.000,- evenals per 31 december 2027. Financieel resultaat | Het verwacht resultaat voor 2027 bedraagt €162.000,-. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 485 | 611 Vreemd vermogen | 35 | 1.591 Financieel resultaat | 126 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 103 Sportbedrijf Lelystad | N.V. Taakveld | 5.2 Sportaccommodaties Publiek belang | Beheer en verhuur van sportaccommodaties en organisatie van diverse sportstimuleringsactiviteiten. Bestuurlijk belang | De gemeente is 100% aandeelhouder. Financieel belang | De bijdrage voor 2027 bedraagt ca €6,9 miljoen Financiele risico's | De btw positie van het sportbedrijf is in 2026 aangepast, waardoor het risico btw vrijstelling niet meer van toepassing is.

Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Niet bekend op het moment van opstellen van deze paragraaf Vreemd vermogen | Niet bekend op het moment van opstellen van deze paragraaf Financieel resultaat | Niet bekend op het moment van opstellen van deze paragraaf Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 10.337 | 10.761 Vreemd vermogen | 8.746 | 9.344 Financieel resultaat | 424 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 104 Vitens | N.V. Taakveld | 0.5 Treasury Publiek belang | Zorgdragen voor een stabiele drinkwatervoorziening. Bestuurlijk belang | Lelystad heeft ca. 1,7% van de aandelen. Financieel belang | Jaarlijks | ontvangt | de | gemeente | een | dividenduitkering | mits | het financieel beleid van Vitens dit toelaat. De hoogte daarvan verschilt van jaar tot jaar en is afhankelijk van de financiële resultaten van het bedrijf. In de afgelopen jaren is geen dividend ontvangen om te voorkomen dat de solvabiliteit onder de 30% daalt. Financiele risico's | Hoewel de resultaten goed zijn, staan de financiële ratio's van Vitens onder druk als gevolg van toenemende investeringen en beperking van de winst a.g.v. de zgn. WACC-norm. Hierdoor kan Vitens de komende jaren geen dividend uitkeren. Daardoor kan de solvabiliteit op peil gehouden worden.

Het risico van deze deelneming is, mede door | het | naleven | van | het | door | de | aandeelhouders vastgestelde financieel beleid, nog steeds beperkt. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Nog niet bekend op het moment van opstellen van deze paragraaf. Vreemd vermogen | Nog niet bekend op het moment van opstellen van deze paragraaf. Financieel resultaat | Nog niet bekend op het moment van opstellen van deze paragraaf. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 713.600 | 809.100 Vreemd vermogen | 1.684.800 | 1.846.100 Financieel resultaat | 90.600 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 105 Jeugd Lelystad (JEL) | B.V. Taakveld | 6JGD Jeugdzorg - integraal Publiek belang | Jeugd Lelystad (JEL) is per 1 juli 2021 verantwoordelijk voor de toegang en regie van de specialistische jeugdhulp. Bestuurlijk belang | De gemeente Lelystad is 100% aandeelhouder van JEL. Financieel belang | De gemeentelijke bijdrage over 2027 bedraagt €3.765.698,-. Financiele risico's | Voor | 2026 | wordt | een | tekort | verwacht, | veroorzaakt | door | extra personele | en | juridische | kosten | als | gevolg | van | de | bestuurlijke interventie begin maart.

Als gevolg daarvan was inhuur ter vervanging van management en een deel van de medewerkers onvermijdelijk en was sprake van extra juridische kosten. Op dit moment is nog niet te zeggen wat de doorwerking daarvan naar 2027 gaat zijn. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | De vastgestelde begroting JEL 2027 is op moment van opstellen van deze paragraaf niet beschikbaar. Vreemd vermogen | Idem. Financieel resultaat | Idem. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 340 | 350 Vreemd vermogen | 1.059 | 854 Financieel resultaat | 10 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 106 Technofonds Flevoland | B.V. Taakveld | 3.1 Economische ontwikkeling Publiek belang | Investeren in innovatieve bedrijven (start-ups) om bedrijvigheid en werkgelegenheid te bevorderen. Bestuurlijk belang | Lelystad is samen met een aantal andere Flevolandse gemeenten en Horizon | Flevoland | aandeelhouder, | de | gemeente | heeft | een aandelenbelang van 10 procent. Financieel belang | Lelystad heeft in 2000 kapitaal gestort voor een bedrag van ruim €1 mln. Financiele risico's | Technofonds | Flevoland | heeft in | 2025 | een | resultaat | behaald | van €477.459,- negatief. Het eigen vermogen is vooralsnog voldoende om dit te dragen.

Wel bestaat het risico dat we het aandelenkapitaal van Technofonds dat op de gemeentelijke balans staat in de toekomst moeten | afboeken. | Hiervoor | is | een | risico | opgenomen | voor | het weerstandsvermogen. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Vreemd vermogen | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Financieel resultaat | Niet bekend op moment van opstellen van deze paragraaf. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 5.697 | 5.219 Vreemd vermogen | 21 | 17 Financieel resultaat | -477 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 107 Werkbedrijf Lelystad | B.V. Taakveld | 6.5 Arbeidsparticipatie Publiek belang | Het realiseren van een optimale uitstroom uit de participatiewet naar werk ten behoeve van (langdurig) werklozen, arbeidsgehandicapten (Indicatie | Banenafspraak | en | Beschut | werk) | en | niet-werkende werkzoekenden, niet-uitkeringsgerechtigde werkzoekenden. Bestuurlijk belang | Lelystad is 100% aandeelhouder van Werkbedrijf Lelystad B.V. Financieel belang | De gemeentelijke bijdrage voor 2027 bedraagt ca. €4 mln. Financiele risico's | De financiële risico's zijn beperkt omdat het volume van de activiteiten wordt afgestemd op de beschikbare middelen.

Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het eigen vermogen per 1 januari 2027 en per 31 december 2027 blijft gelijk (€137.405,-) als gevolg van de prognose van het resultaat 2027 dat nihil is. Vreemd vermogen | Het vreemd vermogen per 31 december 2027 is naar verwachting weinig | afwijkend | van | dat | per | 1 | januari | 2027. | Er | is | nog | geen conceptbegroting 2027 incl. geprognosticeerde balans. Financieel resultaat | Het verwacht resultaat voor 2027 is nihil. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 140 | 137 Vreemd vermogen | 1.440 | 1.873 Financieel resultaat | -2 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 108 Ontwikkelingsmaatschappij Airport Garden City | C.V. Taakveld | 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Publiek belang | Ontwikkelen van een duurzaam bedrijventerrein naast de luchthaven. Bestuurlijk belang | Gemeente Lelystad is aandeelhouder van Ontwikkeling Maatschappij Airport | Garden | City | (AGC) | samen | met | gemeente | Almere | en | de provincie Flevoland, ieder voor 1/3 deel. Omala N.V. is de beherend vennoot van AGC. Financieel belang | De gemeente heeft samen met de andere aandeelhouders kapitaal verschaft en leningen verstrekt aan de CV AGC.

Financiele risico's | Door positieve ontwikkelingen op het gebied van verkoop is het risico in de jaren steeds verder afgenomen. Het risico is aldus beperkt. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het verwacht eigen vermogen per 1 januari 2027 bedraagt €6.796.000,- en €14.796.000,- per 31 december 2027. Vreemd vermogen | Het verwacht vreemd vermogen per 1 januari 2027 bedraagt €340.000,- evenals per 31 december 2027. Financieel resultaat | Het verwacht resultaat voor 2027 bedraagt €8.000.000,-. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 3.001 | 6.796 Vreemd vermogen | 5.855 | 5.584 Financieel resultaat | 3.795 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 109 Bataviahaven | Stichting Taakveld | 2.3 Recreatieve havens Publiek belang | Het doel van de stichting is o.a. het beheren van de Bataviahaven, promotie van de haven, het werven van passanten en ruimte te bieden aan watergebonden evenementen. Bestuurlijk belang | De gemeente benoemt de bestuurders van de stichting. Financieel belang | €96.000,- Financiele risico's | Beperkt gelet op de omvang van de stichting. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het verwacht eigen vermogen per 1 januari 2027 is € 500.836,- en per 31 december 2027 naar verwachting €530.724,-.

Vreemd vermogen | Het verwacht vreemd vermogen per 1 januari 2027 en per 31 januari 2027 is €84.666,-. Financieel resultaat | Het verwacht resultaat voor 2027 is €29.888,-. Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 427 | 491 Vreemd vermogen | 66 | 85 Financieel resultaat | 64 Uiver Constellation | Stichting Taakveld | 5.4 Musea Publiek belang | Behoud van mobiel cultureel erfgoed. Bestuurlijk belang | Gemeente | Lelystad | is | participant | in | de | Stichting | en | heeft een vertegenwoordiger in het bestuur van de Stichting. Financieel belang | €250.000,- Financiele risico's | Deelname aan de stichting brengt geen substantiele risico's voor de gemeente met zich mee. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | In de stichting is het recht op behoud en exploitatie van de vliegtuigen Uiver en Constellation ondergebracht. Er vinden verder geen activiteiten in de stichting plaats. Vreemd vermogen | Zie hiervoor.

Financieel resultaat | - Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 750 | 750 Vreemd vermogen | - | - Financieel resultaat | - Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 110 Welzijn | Stichting Taakveld | 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Publiek belang | Versterken | betrokkenheid | inwoners | en | mogelijk | maken | van participatie aan de samenleving voor inwoners. Bestuurlijk belang | De gemeente Lelystad benoemt de bestuurders van de Stichting. Financieel belang | Er woden voor €5,8 miljoen aan subsidies verstrekt. Daarnaast kunnen incidentele | subsidies | en | opdrachten | worden | gegeven. | De beschikbaarheid | hiervan | is | momenteel | nog | afhankelijk | van | de toekenning van SPUK-gelden door het Rijk. Financiele risico's | De financiële risico's zijn beperkt. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Cijfers op basis van concept begroting 2027. Het verwacht eigen vermogen per 1 januari 2027 bedraaagt €831.000,- en per 31 december 2027 €650.000,-. Vreemd vermogen | Het verwacht lang vreemd vermogen per 1 januari | 2027 bedraagt €1.161.000,- en per 31 december 2027: €1.260.000,-. Financieel resultaat | Het verwacht resultaat over 2027 bedraagt €-78.000,- negatief.

Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 954 | 980 Vreemd vermogen | 1.544 | 2.892 Financieel resultaat | 26 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 111 ParkeerService | Coöperatie Taakveld | 2.2 Parkeren Publiek belang | Het verrichten van parkeerdiensten voor onder andere de gemeente Lelystad. Daarvoor wordt jaarlijks een Uitvoerings Overeenkomst (UO) afgesloten. Bestuurlijk belang | Coöperatie ParkeerService heeft 14 leden, waarvan 13 gemeenten. Financieel belang | De | gemeentelijke bijdrage in 2026 is €816.555,-. | Voor 2027 is ded | l d h | f | éé | d | l | d | d bijdrage nog niet bekend maar zal naar verwachting in deze orde van grootte liggen. Financiele risico's | De kosten van de coöperatie worden gedragen door de leden. Het financieel risico is beperkt. Toelichting op de verwachte financiële resultaten 2027 Eigen vermogen | Het verwacht eigen vermogen per 1 januari 2027 en per 31 december 2027 bedraagt €2.410.000,-. Vreemd vermogen | Het verwacht vreemd vermogen per 1 januari 2027 en per 31 december 2027 bedraagt €7.715.000,-. Financieel resultaat | Het resultaat over 2027 is naar verwachting nihil.

Kerngegevens jaarrekening 2025 | 01-01-2025 | 31-12-2025 (bedragen x €1.000) Eigen vermogen | 2.807 | 2.767 Vreemd vermogen | 7.006 | 7.719 Financieel resultaat | 460 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 112 Ontwerp programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028 – 2030 (vóór raadsbehandeling) 113 7. Grondbeleid Deze paragraaf beoogt een visie te geven op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van doelstellingen van programma’s zoals die in de begroting zijn opgenomen. Ook geeft deze paragraaf een aanduiding van de wijze waarop de gemeente het grondbeleid uitvoert. Voorts wordt een globaal beeld geschetst van ontwikkelingen die van invloed zijn op toekomstige resultaten en winstneming. Verder worden beleidsuitgangspunten geschetst omtrent reserves in relatie tot de risico’s. Proces Jaarlijks wordt de Meerjaren P rognose Grondexploitaties (MPG) vastgesteld. Op grond van de MPG en de begroting heeft het college het mandaat om investeringen te verrichten. Actualisatie van de MPG geschiedt op basis van inzichten aan het begin van het boekjaar. In het najaar bij vaststelling van de begroting kunnen er nieuwe inzichten zijn. Deze worden beschreven in deze paragraaf. Bij de jaarrekening worden deze gevolgen - zijnde voorgestelde wijzigingen - in de MPG verwerkt.

Indien er aanpassingen in de grondexploitatie nodig zijn met substantiële financiële gevolgen of waardoor de uitgangspunten zoals het programma aanmerkelijk wijzigen , dan wordt dit via een separate herziene grondexploitatie aan u voorgelegd. Grondbeleid Eén van de middelen voor een gemeente om de ruimtelijke doelstellingen te verwezenlijken, bijvoorbeeld op het gebied van volkshuisvesting, natuur en groen, infrastructuur en maatschappelijke voorzieningen, is het gemeentelijke grondbeleid. Het gaat hierbij om: - Het beschikbaar krijgen van locaties waar deze ruimtelijke ontwikkelingen kunnen plaatsvinden. - De rol die de gemeente wil nemen om die ruimtelijke ontwikkeling mogelijk te maken en de samenwerking daarbij met andere partijen die nodig zijn. - De afweging tussen maatschappelijk en financieel rendement dat gerealiseerd wordt wanneer de gemeente zelf gronden uitgeeft voor deze ontwikkelingen. In 2023 heeft de raad de nota Grondbeleid 2023- 2030 vastgesteld waarin het gepresenteerde ‘model maatschappelijk grondbeleid’ dient als hulpmiddel bij het opstellen van een ontwikkelstrategie en een samenwerkingsstrategie voor nieuwe gebiedsontwikkelingen. Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen worden op integrale wijze beoordeeld zodanig dat het integraal maatschappelijk rendement van een ontwikkeling naast het financieel rendement van de ontwikkeling inzichtelijk wordt gemaakt.

Per situatie wordt beoordeeld of bij voorkeur actieve grondproductie wordt nagestreefd of dat een faciliterende rol beter past, waardoor er dus sprake is van situationeel grondbeleid. Programmering Wonen In de Woonvisie Lelystad 2022- 2027 is de woningbouwopgave in Lelystad uitgewerkt. Uit het woonbehoefteonderzoek (Woonbehoefte Lelystad, Stec Groep, 2 april 2021) wordt duidelijk dat Lelystad tot 2040 een autonome groei kent van zo’n 7.700 huishoudens, waar voor evenzoveel woningen nodig zijn om hen te huisvesten. Vanuit het programma LNL wordt daarnaast aangesloten bij een bredere ambitie: naast autonome groei ook bijdragen aan de landelijke woningbouwopgave. In totaal behelst dit een uitbreiding van circa 15.000 toevoegingen tot 2040. Door de urgentie van het landelijk woningbouwtekort, de ruimte die Lelystad heeft é n de (groei)ambities van Lelystad, ontstaat er druk om de woningambitie verder te verhogen. De raad heeft hiertoe een amendement aangenomen met de ambitie om met 40.000 nieuwe woningen te groeien. De nieuwbouw van woningen in Lelystad is er op gericht om de komende jaren voldoende woningen te bouwen voor eigen inwoners en aanvullend woningen toe te voegen voor het opvangen van het regionale en landelijke woningtekort.

In de Woondeal MRA (maart 2023) is opgenomen dat Lelystad – als onderdeel van de totaal benodigde woningbouw in de MRA – in de periode tot en met 2030 ca. 10.200 nieuwe woningen zal realiseren. Bedrijven Landelijk bestaat er een tekort aan nieuw beschikbare bedrijventerreinen. Deze krapte op de markt zal naar verwachting voorlopig aanhouden. Door de ligging van Lelystad in de MRA en beschikbare ontwikkellocaties zijn de vooruitzichten voor de Lelystadse bedrijventerreinen dan ook positief. Wel is een aandachtspunt dat nieuwe bedrijfspanden door het capaciteitstekort op het stroomnetwerk voorlopig geen aansluiting krijgen. Resultaat en winstneming Jaarlijks levert de portefeuille grondexploitaties een resultaat op voor de gemeente. Conform | BBV- regelgeving moet resultaat uit grondexploitaties worden genomen naar gelang de voortgang van het project. De Netto Contante Waarde van de winstgevende grexen bedragen per 1 januari 2026 - | zoals ook in de MPG 2026 | is gerapporteerd - | in totaal € 64.629.744 | en de voorzieningen € 20.473.991. De prognose voorzieningen voor de lopende grexen voor de jaren 2027 en 2028 is als volgt: 1 januari 2027 | 1 januari 2028 Netto contante waarde | 37.670.158 | 25.813.636 De omvang van de winstneming (POC) over 2027 betreffende de lopende grexen wordt momenteel geprognosticeerd op circa €20.000.000.

Economie De wereldeconomie wordt geremd door geopolitieke spanningen, handelsmaatregelen van de Verenigde Staten en aanhoudende conflicten, wat leidt tot volatiliteit op markten en terughoudendheid bij bedrijven en consumenten. Tegelijkertijd beperkt een structureel personeelstekort de groei, terwijl technologische ontwikkelingen zoals AI de productiviteit kunnen verhogen. Volgens het Global Risks Report 2026 vormen geopolitieke confrontaties het grootste mondiale risico, met voor Nederland extra impact door de sterke verwevenheid met internationale handelsketens. Op langere termijn blijven klimaat- en milieurisico’s het meest ontwrichtend. Europese energiekosten drukken op de concurrentiepositie, al kunnen nieuwe handelsakkoorden dit deels compenseren. Voor Nederland blijven de economische effecten vooralsnog beheersbaar: export staat onder druk, maar minder dan verwacht, en de lagere dollarkoers dempt inflatie. Bedrijven investeren echter minder door aanhoudende onzekerheid. Nederland zal naar verwachting in 2027 niet voldoen aan de KRW- waterkwaliteitsdoelen, wat lokaal vergunningrisico’s geeft en investeringen kan vertragen. De economische groei in 2025–2026 blijft gematigd en gedreven door binnenlandse bestedingen, terwijl het overheidstekort oploopt door stijgende structurele uitgaven.

Dit maakt scherpere beleidskeuzes noodzakelijk, met meer nadruk op productiviteitsverhoging en investeringsbevordering. Binnen de EU blijven interne handelsbelemmeringen groot en drukken zij sterker op de economie dan externe heffingen. Ver | dere marktintegratie en een voltooide kapitaalmarktunie zijn volgens Europese instellingen essentieel. Voor het Nederlandse vestigingsklimaat is vooral een stabiel en voorspelbaar beleidskader cruciaal. De genoemde trends vergroten de kans op afwijkingen in kosten, opbrengsten en fasering, waardoor de robuustheid van gemeentelijke grondexploitaties onder druk kan komen te staan. Risicobedrag grondexploitaties In de recente MPG een berekening gemaakt van het benodigd bedrag aan projectrisico’s. Op basis hiervan is berekend dat een bedrag van €9.200 | .000 nodig is van het gemeentelijk weerstandsvermogen voor de grondexploitaties. Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 114 Ontwerp programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028 – 2030 (vóór raadsbehandeling) 115 8. Interbestuurlijk toezich t Interbestuurlijk toezicht is een wettelijke taak van de provincie waarbij zij toezicht houdt op de taakuitoefening door gemeenten.

Het wettelijke uitgangspunt is dat de provincie voor alle beleidsterreinen de toezichthouder op gemeenten is met uitzondering van de terreinen waarop de provincie geen taken heeft. Het specifiek toezicht vormt hierop een uitzondering, waarbij met name het financieel toezicht integraal, op alle gemeentelijke domeinen, van toepassing is. Provincie en gemeenten zullen zich inspannen om op basis van transparantie, begrip en vertrouwen te komen tot een effectieve en efficiënte wijze van interbestuurlijk toezicht. Door het optimaliseren van het zelfregulerend vermogen van de gemeente en de versterking van controle door de gemeenteraden kan de provincie terughoudend met het toezicht omgaan. In de bestuursovereenkomst hebben partijen binnen Flevoland de uitgangspunten vastgelegd voor de vernieuwde interbestuurlijke verhoudingen en de wijze waarop zij met elkaar wensen om te gaan. Het Rijk blijft toezichthouder voor de gemeenten op die terreinen, waar provincies geen taak en expertise hebben. Dit geldt bijvoorbeeld voor onderwijswetten en sociale zaken. Het Interbestuurlijk Toezicht (IBT) betreft de volgende toezichtgebieden: - Huisvesting Statushouders Gemeenten geven uitvoering aan de wettelijke taak om verblijfsgerechtigden tijdig te huisvesten. Het aantal wordt door het Rijk in de halfjaarlijkse taakstelling bepaald.

Tijdig betekent binnen twaalf weken nadat verblijfsgerechtigde aan een gemeente is verbonden. - WABO (Bouwen en Milieu) Bescherming van mens en natuur tegen schade en gevaar. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor uitvoering van toezicht en handhaving (Milieu en bouwen) en deugdelijke kwaliteit van het nalevingstoezicht. - Ruimtelijke Ordening De gemeenteraad stelt, ten behoeve van een goede ruimtelijke ordening voor het gehele grondgebied van de gemeente een of meer structuurvisies en bestemmingsplannen vast. - Monumenten en archeologie Ten aanzien van Rijksmonumenten (beschermd stads/dorpsgezicht) en Archeologie is er toezicht op gemeentelijke ruimtelijke plannen en op vergunningverlening en handhaving. - Archief Toezicht Het doel van het toezicht op archief - en informatiebeheer is om bij gemeenten, waterschappen en gemeenschappelijke regelingen te komen tot een betrouwbare informatievoorzienig. - Financieel Toezicht In samenspraak met de provincie is afgesproken dat in de paragraaf IBT ten aanzien van het onderdeel financiën ingegaan wordt op de volgende onderdelen: sluitende meerjarenbegroting, weerstandsvermogen, materieel evenwicht (structurele baten zijn in evenwicht met de structurele lasten) en de schuldpositie.

Verantwoording naar de Provincie Het streven is de IBT verantwoording van de toezichtgebieden te integreren in de Planning & Control (P&C) documenten zoals de begroting en de jaarrekening. Het proces zal uiteindelijk zoveel mogelijk als volgt verlopen: In de jaarrekening worden de resultaten benoemd van de bovengenoemde beleidsterreinen. In de bestuursovereenkomst met de provincie zijn afspraken gemaakt over het informatiearrangement en de toezichtcriteria. De provincie beoordeelt of de gemeente het goed of slecht doet op de verschillende onderdelen. Ontwerp programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028 – 2030 (vóór raadsbehandeling) 116 Financiën In de IBT bestuursovereenkomst is in de vorm van een zgn. verkeerslichtmodel voor ieder onderwerp een normsituatie gedefinieerd (“groen”), en de bandbreedte bepaald voor een lichte afwijking die een waarschuwing rechtvaardigt (“oranje”). Buiten deze bandbr eedte geldt “rood”. De provincie stemt als toezichthouder haar regime op deze normering af. Uiteraard is het streven de groene situatie te bereiken en/of behouden. Voor Financiën is de groene situatie gedefinieerd op basis van 3 pijlers: begrotingsevenwicht, weerstandsvermogen en schuldpositie. Het zwaartepunt van de beoordeling ligt bij de begroting, bij de jaarrekening volgt een controlemoment.

 Pijler 1: begrotingsevenwicht Het begrotingsevenwicht betekent dat de geraamde baten (inkomsten) en lasten (uitgaven) in balans zijn. Structurele uitgaven moeten structureel gedekt worden door structurele inkomsten (materieel evenwicht). Dit voorkomt tekorten en zorgt voor een gezonde financiële positie.  Pijler 2: weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen betekent de mate waarin financiële tegenvallers kunnen worden opgevangen zonder dat dit direct gevolgen heeft voor beleid of dienstverlening. Een hoger weerstandsvermogen geeft meer financiële veerkracht.  Pijler: 3 Schuldpositie De s chuldpositie verwijst naar de omvang van de schulden in verhouding tot de financiële draagkracht. Een gezonde schuldpositie houdt in dat de schulden betaalbaar en beheersbaar blijven op de lange termijn. Pijler 1: Begrotingsevenwicht Structureel begrotingsevenwicht betekent dat structurele lasten worden gedekt door structurele baten (>0% is gunstig; = 0% neutraal; <0% ongunstig). De geraamde structurele lasten en baten zijn in het begrotingsjaar structureel en reëel in evenwicht, maar slaan om in een structureel tekort. Ook na besluitvorming over de bijstellingen in deze ontwerp programmabegroting blijft dat beeld bestaan.

STRUCTUREEL EVENWICHT | Rekening | Prognose | Prognose | Prognose | Prognose | Prognose overzicht vóór effectuering voorgestelde wijzigingen | 2025 | begroting | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 (bedragen x €1.000) | 2026 Totaal Totaal baten | 449.623 | 427.193 | 427.417 | 403.374 | 388.259 | 372.935 Totaal lasten | -427.319 | -435.302 | -432.032 | -410.985 | -394.387 | -377.413 Resultaat exploitatie (voor mutatie reserves) | 22.304 | -8.108 | -4.615 | -7.610 | -6.129 | -4.479 Onttrekking reserves (baten) | 15.512 | 9.207 | 12.063 | 7.872 | 4.240 | 789 Dotatie reserves (lasten) | -8.845 | -1.099 | -5.818 | -875 | -650 | -433 Resultaat reserves | 6.667 | 8.108 | 6.246 | 6.997 | 3.590 | 355 Totaal baten (na bestemming reserves) | 465.135 | 436.400 | 439.481 | 411.247 | 392.498 | 373.724 Totaal lasten (na bestemming reserves) | -436.164 | -436.400 | -437.850 | -411.860 | -395.037 | -377.847 Totaal resultaat (na mutatie reserves) | 28.971 | 0 | 1.631 | -613 | -2.539 | -4.123 Incidenteel Totaal baten | 29.658 | 600 | 4.452 | 1.476 | 525 | 0 Totaal lasten | -27.213 | -7.110 | -9.134 | -6.632 | -3.256 | 0 Incidenteel resultaat exploitatie (voor mutatie reserves) | 2.445 | -6.510 | -4.682 | -5.156 | -2.731 | 0 Onttrekking uit incidenteel reserves (baten) | 13.091 | 7.305 | 9.134 | 6.632 | 3.256 | 0 Dotatie aan incidenteel reserves (lasten) | -8.845 | -1.099 | -5.818 | -875 | -650 | -433

Incidenteel resultaat reserves | 4.245 | 6.206 | 3.316 | 5.757 | 2.605 | -433 Totaal baten (na bestemming reserves) | 42.748 | 7.905 | 13.586 | 8.109 | 3.781 | 0 Totaal lasten (na bestemming reserves) | -36.058 | -8.209 | -14.951 | -7.507 | -3.906 | -433 Totaal incidenteel resultaat (na mutatie reserves) | 6.690 | -304 | -1.366 | 601 | -125 | -433 Structureel Totaal baten | 419.965 | 426.593 | 422.965 | 401.898 | 387.734 | 372.935 Totaal lasten | -400.106 | -428.191 | -422.898 | -404.353 | -391.132 | -377.413 Structureel resultaat exploitatie (voor mutatie reserves) | 19.859 | -1.598 | 67 | -2.454 | -3.398 | -4.479 Onttrekking reserves (baten) | 2.422 | 1.902 | 2.929 | 1.240 | 984 | 789 Dotatie reserves (lasten) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Structureel resultaat reserves | 2.422 | 1.902 | 2.929 | 1.240 | 984 | 789 Totaal baten (na bestemming reserves) | 422.387 | 428.495 | 425.895 | 403.138 | 388.718 | 373.724 Totaal lasten (na bestemming reserves) | -400.106 | -428.191 | -422.898 | -404.353 | -391.132 | -377.413 Totaal structureel resultaat (na mutatie reserves) | 22.281 | 304 | 2.997 | -1.214 | -2.414 | -3.690 Structurele exploitatie ruimte - vóór besluitvorming | 5,3% | 0,1% | 0,71% | -0,30% | -0,62% | -1,0% In de Gemeentewet is bepaald dat de raad erop toeziet dat de begroting structureel in evenwicht is.

De raad mag hiervan afwijken als aannemelijk is dat het structureel evenwicht in de begroting in de eerstvolgende jaren tot stand zal worden gebracht. De toezichthouder toetst eveneens nadrukkelijk op deze bepaling. Conclusie pijler 1 - | In bovenstaand overzicht is het structureel evenwicht in 2027 met nog nipt positief | , maar ontstaat met ingang van | 2028 een structureel meerjarig begrotingstekort. Na het vaststellen van de begroting 2027 zullen de bovenstaande cijfers worden geactualiseerd, maar ook dan zal er in 2030 sprake zijn van een tekort. Zoals in de bestuurlijke boodschap staat beschreven wordt in opmaat naar de kadernota 2028 – 2031 gestart met het inventariseren van ombuigingsmogelijkheden. Dit als uitwerking van spoor 4, zoals in het raadsakkoord is overeengekomen. Het effectueren van deze ombuigingsmaatregelen is erop gericht het structureel begrotingsevenwicht – uiterlijk in 2030 – | te realiseren. Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 117 Pijler 2: Weerstandsvermogen Aan de hand van verschillende indicatoren wordt hieronder inzicht geboden in het gemeentelijk weerstandsvermogen. Door een vergelijking te maken wordt duidelijk in hoeverre er wordt voldaan aan de geldende normen.

Programmabegroting 2027 Pijler 2 - Weerstandsvermogen | Norm | Rekening 2025 | Begroting | Prognose | Prognose | Prognose | Prognose 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Norm Weerstandsvermogen | 1,2- 1,8 | 2,0 | 1,8 2,0NNB | NNB | NNB Solvabiliteit | 20% - 50%34%25% 27% | 25% | 23% | 23% Grondexploitatie (excl VZ) | <35%-13,0% | -8,0% | -5,4% | 0,0% | -4,7% | -0,2% Conclusie pijler 2 – Het kengetal weerstandsvermogen | geeft weer in hoeverre geïnventariseerde risico’s kunnen worden opgevangen | (zie ook de | uitgebreide toelichting in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing). Zoals zichtbaar wordt in bovenstaande tabel bevindt deze indicator zich op dit moment rondom de bovenkant van de door de raad vastgestelde norm. Het kengetal solvabiliteit geeft weer in hoeverre er geen schulden | op het bezit rusten. Daarmee kan een oordeel worden gevormd of er bij een onmiddellijke liquidatie van de gemeente genoeg geld over zou blijven om alle schulden te vereffenen. Het kengetal geeft in een percentage aan welk deel van het bezit op de linkerzijde van de balans niet met schuld is belast en in fictieve zin vrij komt als al het gemeentebezit vandaag wordt verkocht. De BBV definitie luidt nu: het totaal aan eigen vermogen - | in de vorm van reserves - gedeeld door het totale balansvermogen, maal 100%.

Als signaleringswaarde voor de solvabiliteitsratio geldt wat de VNG en de provinciaal toezichthouder betreft, een percentage van 20%3 en lager. De solvabiliteit blijft de komende jaren binnen de marges. Dat betekent dat de gemeente voldoende solvabel is. Dat komt mede door de positieve rekeningresultaten van de afgelopen jaren waardoor het eigen vermogen is gestegen. Omdat reserves (algemene en dekkingsreserves) veelal worden ingezet voor dekking van incidentele uitgaven zal het eigenvermogen teruglopen tot de norm van het weerstandsvermogen(algemene reserve). Het kengetal grondexploitatie | geeft aan hoe groot de grondpositie (de waarde van de grond) is ten opzichte van de totale (geraamde) baten. Voorraden grond brengen een inherent risico met zich mee, omdat deze waarde moet worden terugverdiend bij de verkoop. Door de grote grondverkopen in Flevokust zelfs een negatieve voorraad grond ontstaan. Dat bekent dat per saldo de baten voor de lasten uitlopen. Vandaar dat het kengetal grondvoorraad ook negatief is. Dat geeft een negatief percentage | en dus een ratio kleiner dan nul, wat betekent dat het risico nihil is op de voorraad. Deze ratio kleurt daarom de komende jaren groen. 3 ‘Gemeenten in Nederland gaan vanwege het artikel 12 vangnet uit de Financiële Verhoudingswet niet failliet en worden nooit geliquideerd.

Daarom heeft dit kengetal ondanks deze signaalwaarde maar beperkte waarde. De vraag of de gemeente de schuldverplichtingen met zijn inkomen kan betalen zonder het voorzieningenniveau te veel onder druk komt, is veel belangrijker’ (Houdbaarheidstest gemeentefinanciën – Vereniging van Nederlandse Gemeenten, januari 2016). Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 | – 2030 | (vóór raadsbehandeling) 118 Pijler 3: Schuldpositie Aan de hand van verschillende | indicatoren wordt hieronder inzicht geboden in de gemeentelijke schulden. Prognose begroting 2027-2030 Pijler 3 - Schuldpositie | No r mRekening Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 2025 | 2026 Netto schuldquote | 100%-3%-2% | 3% | 15% | 22% | 22% Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen | 100%-16% | 7% | 19% | 33% | 41% | 44% Debt ratio | 66% | 75% | 73% | 75% | 77% | 77% Voorraadquote (incl. VZ) | -13,0% | -11,1% | -8,9% | -5,4% | -4,4% | -4,7% Netto rentekosten (ten opzichte van de totale baten) | -0,56% | 0,1% | 0,13% | 0,14% | 0,18% | 0,57% Belasting capacitieit | 121% | 117% | 116% | NNB | NNB | NNB Conclusie pijler 3 - De schuldquote is de netto schuld uitgedrukt in een percentage van de inkomsten en geeft een indicatie van de druk die rente en aflossing hebben op de exploitatie.

De netto schuldquote is de afgelopen jaren steeds verder gedaald omdat er steeds meer is afgelost op leningen. Dit was o.a. mogelijk door opbrengsten uit grondverkopen, maar ook door extra middelen ontvangen van het Rijk waardoor de financieringsbehoefte kleiner is geworden. De schuldpositie is een aantal jaren negatief geweest. Dit betekent dat er meer middelen uitstaan, bijvoorbeeld in rekening- courant of bij de Schatkist, dan dat er leningen zijn opgenomen. Zolang er voldoende liquide middelen beschikbaar zijn, hoeven geen nieuwe leningen te worden aangetrokken. Wanneer de gemeente meer gaat investeren, bijvoorbeeld in het bouwrijp maken van nieuwe grondexploitaties of het realiseren van nieuwe gebouwen, zal de schuldquote in eerste instantie oplopen. In de toekomst kan deze weer dalen, bijvoorbeeld door grondverkopen, waardoor middelen beschikbaar komen om leningen af te lossen. De komende jaren loopt de schuldpositie naar verwachting geleidelijk op. Er zijn meer grondexploitaties en daarnaast zijn en worden verschillende investeringen gepland | , waaronder investeringen in scholen en de Rondweg. Ook zijn veel Startersleningen verstrekt. Deze ontwikkelingen leiden ertoe dat de gemeente naar verwachting de komende jaren leningen zal moeten aantrekken. Hierdoor zal de schuldquote oplopen. In 2030 bedraagt de verwachte schuldquote 22 %.

Dit blijft ruim onder de door de raad vastgestelde norm van 100%. De debt-ratio is de tegenhanger van de binnen de vorige pijler beschreven solvabiliteitsratio en geeft het aandeel van het vreemd vermogen in het totale vermogen of totale activa aan (totale activa en totale vermogen is gelijk aan elkaar). Hieruit kan worden opgemaakt hoeveel procent van het totale vermogen uit vreemd- | en eigen vermogen bestaat. De voorraadquote | is hetzelfde als het kengetal grondexploitatie, zoals dat binnen de vorige pijler is beschreven. De ratio netto rentekosten. Deze ratio geeft de rentekosten weer ten opzichte van de totale baten exclusief reserves. De financieringsbehoefte zal naar verwachting de komende jaren toenemen(zie ook schuldquote toelichting) en daarmee zal de ratio netto rentekosten toenemen maar nog | steeds onder de 1% en dus laag De belastingcapaciteit geeft aan hoe hoog de gemeentelijke woonlasten (OZB, riool- en afvalheffing) zijn ten opzichte van het landelijke gemiddelde (100%). Dit wordt berekend door de gemiddelde woonlasten in de gemeente te delen door het landelijke gemiddelde en te vermenigvuldigen met 100%. Een percentage boven de 100% betekent dat inwoners meer betalen dan gemiddeld, onder de 100% juist minder.

Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 | – 2030 | (vóór raadsbehandeling) 119 Ontwerp programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028 – 2030 (vóór raadsbehandeling) 120 9. Onderzoeksagenda De onderzoeksagenda is een vast onderdeel in de programmabegroting. Daarin worden de onderzoeken aangekondigd en kort ingeleid die voor het college onder de noemer van artikel 213a in dat begrotingsjaar op de planning staan en waarvan de uitkomsten met de raad worden gedeeld. De 213A onderzoeken bestaan naast de instrumenten die de raad zelf tot zijn beschikking heeft, zoals de rekenkamer en de controle van de accountant op het terrein van de financiële positie en de financiële rechtmatigheid. In de passage hieronder worden de onderzoeken genoemd die onderdeel uitmaken van de onderzoeksagenda voor 2027. 1. Buitenplanse Omgevingsplanactiviteiten Aanleiding De Omgevingswet is sinds 1 januari 2024 van kracht. De landelijke Monitor Werking Omgevingswet over 2025 laat zien dat gemeenten de nieuwe instrumenten steeds vaker gebruiken. Tegelijk ervaren zij het wijzigen van het omgevingsplan nog als complex. Ook kan het afzonderlijk indienen van aanvragen leiden tot versnipperde informatie en extra afstemming. Doel en afbakening Het onderzoek brengt in beeld of de gemeente Lelystad aanvragen voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten doelmatig en doeltreffend behandelt.

De nadruk ligt op het vooroverleg, de integrale beoordeling en de voorspelbaarheid voor initiatiefnemers. Het onderzoek gaat niet over de volledige invoering van de Omgevingswet, het functioneren van het landelijke digitale stelsel of de inhoudelijke kwaliteit van het omgevingsplan. Centrale onderzoeksvraag In hoeverre behandelt de gemeente Lelystad aanvragen voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten tijdig, integraal en voorspelbaar, en welke verbeteringen zijn binnen de bestaande organisatie mogelijk? Deelvragen 1. Hoe zijn het vooroverleg, de intake en de interne samenwerking ingericht? 2. Worden aanvragen binnen de geldende termijnen afgehandeld en waar ontstaan vertraging, herstelwerk of overdrachtsmomenten? 3. Krijgen initiatiefnemers tijdig duidelijke informatie over de procedure, benodigde stukken en haalbaarheid? 4. Welke verbeteringen zijn er mogelijk in termen van doorlooptijd, kwaliteit en proces? Aanpak en planning Het onderzoek wordt in 2027 uitgevoerd. Het omvat document - en dataonderzoek, interviews met betrokken medewerkers en ketenpartners en een beperkte dossieranalyse van aanvragen uit 2025 en 2026. Waar mogelijk worden de resultaten vergeleken met de landelij ke monitor. Het onderzoek leidt tot een beknopt rapport met concrete en uitvoerbare aanbevelingen voor het college. 2.

Planning en uitvoering onderwijshuisvesting Aanleiding De gemeente heeft een wettelijke zorgplicht voor onderwijshuisvesting. De kadernota’s laten zien dat de investeringen regelmatig moeten worden aangepast door groei van leerlingenaantallen, prijsstijgingen, gewijzigde planningen en nieuwe aanvragen van schoolbesturen. Vertraging kan leiden tot tijdelijke huisvesting, extra kosten en scholen die langer dan gewenst op meerdere locaties werken. Doel en afbakening Het onderzoek beoordeelt of de voorbereiding en uitvoering van gemeentelijke projecten voor nieuwbouw en uitbreiding van scholen doelmatig zijn ingericht. De scope omvat een beperkte selectie van projecten uit de IHP-jaarprogramma’s 2023 tot en met 2026. R egulier gebouwonderhoud door schoolbesturen en de onderwijskundige prestaties van scholen vallen buiten het onderzoek. Ontwerp programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028 – 2030 (vóór raadsbehandeling) 121 Centrale onderzoeksvraag In hoeverre worden projecten voor nieuwbouw en uitbreiding van scholen realistisch gepland en beheerst uitgevoerd? Deelvragen 1. Zijn prognoses, planning, kosten en risico’s bij de start voldoende onderbouwd? 2. Welke afwijkingen in tijd en geld doen zich tijdens de uitvoering voor? 3. Wat zijn de belangrijkste oorzaken van vertraging en kostenstijging? 4.

Zijn rollen en verantwoordelijkheden van gemeente en schoolbesturen duidelijk? 5. Wordt tijdig bijgestuurd en ontvangt de raad voldoende informatie over belangrijke afwijkingen? Aanpak en planning Het onderzoek wordt in 2027 uitgevoerd. Het omvat documentonderzoek, een analyse van vier tot zes projecten en interviews met betrokken gemeentelijke medewerkers en schoolbesturen. Het onderzoek resulteert in praktische aanbevelingen voor betere prognoses, projectbeheersing en informatievoorziening. Naast deze onderzoeken in het kader van de verordening 213A worden er nog diverse andere periodieke onderzoeken uitgevoerd. Het gaat dan bijvoorbeeld om de jaarlijkse cliënt ervaringsonderzoeken op het gebied van de Wmo en Jeugdhulp, de monitor duurzaamhei d en de veiligheidsanalyse ten behoeve van het Integraal Veiligheidsplan. Daarnaast wordt er tweemaal per jaar een monitor sociaal domein opgesteld en worden er iedere twee jaar de volgende onderzoeken uitgevoerd: Beeld van Lelystad, Leefsituatieindex en Wonen, Leefbaarheid en Veiligheid. Ontwerp programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028 – 2030 (vóór raadsbehandeling) 122 10. Openbaarheidsparagraaf Op 1 mei 2022 is de Wet open overheid (Woo) in werking getreden. Deze wet vervangt de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) en heeft als doel de transparantie van de overheid te vergroten.

Overheidsinformatie moet actief openbaar worden gemaakt, zodat inwoner s, bedrijven en instellingen makkelijker inzicht krijgen in het handelen van de overheid. Voor gemeente Lelystad betekent dit dat we informatie niet alleen op verzoek, maar ook uit eigen beweging beschikbaar moeten stellen. Het gaat onder andere om besluiten, vergaderstukken, onderzoeksrapporten, convenanten en andere documenten die van belang zijn voor de publieke taak. Dit vraagt om aanpassingen in onze interne werkprocessen, systemen en digitale publicatiekanalen. Sinds de invoering werkt de gemeente Lelystad stap voor stap aan de uitvoering van de Woo. Dit omvat het herinrichten van processen, de organisatiestructuur en digitale voorzieningen, evenals het trainen van medewerkers om te werken volgens de nieuwe wet. De eerste tranche met verplichte actieve openbaarmaking is op 1 november 2024 afgerond. Tranche twee is sinds 1 juli 2025 voorlopig van start gegaan, maar de formele, verplichte inwerkingtreding moet nog officieel worden vastgesteld. Volgens de indicatieve planning zullen de resterende tranches in 2026 in werking treden. Het uiteindelijke doel is dat inwoners snel, eenvoudig en betrouwbaar toegang hebben tot actuele overheidsinformatie. De invoering van de Woo is onderdeel van het programma Lelystad Digitaal.

De voortgang en resultaten worden gemonitord via de planning- en control cyclus (P&C -cyclus) en via programmaverantwoording. 4. | Financiële begroting 4.1 | Overzicht van baten en lasten en toelichting Dit hoofdstuk bevat de specificatie van baten en lasten per begrotingscluster. In de paragraaf IBT is de uitsplitsing van deze baten en lasten gemaakt naar incidenteel en structureel. Het totaal geraamde resultaat onder aan de tabel wordt het ‘totaal geraamd resultaat na bestemming’ genoemd. | Dit totaal is exclusief doorwerking van de in deze programmabegroting voorgestelde bijstellingen, zoals deze | in het volgende hoofdstuk uiteen worden gezet. Na besluitvorming in de raad zal deze tabel worden geactualiseerd. Rekening | Begroting | 2027 2025 | 2026 | Baten | Lasten | Saldo | 2028 | 2029 | 2030 0. Bestuur en ondersteuning | 10.483 | 15.795 | 1.416 | -15.256 | -13.841 | -12.574 | -13.005 | -15.176 1. Veiligheid | 11.310 | 13.166 | 139 | -12.302 | -12.163 | -12.021 | -12.005 | -11.993 2. Verkeer, vervoer en waterstaat | 23.574 | 25.393 | 1.011 | -26.413 | -25.402 | -25.406 | -25.401 | -25.807 3. Economie | -13.597 | 7.630 | 44.664 | -49.995 | -5.332 | -4.131 | -2.989 | -2.837 4. Onderwijs | 16.605 | 21.503 | 6.698 | -25.788 | -19.089 | -20.994 | -19.685 | -17.628 5. Sport, cultuur en recreatie | 25.590 | 28.211 | 550 | -27.956 | -27.406 | -27.805 | -28.149 | -28.146 6.

Sociaal domein | 124.781 | 130.100 | 45.370 | -168.599 | -123.229 | -121.900 | -121.606 | -122.021 7. Volksgezondheid en milieu | 29.171 | 36.839 | 3.743 | -34.764 | -31.021 | -31.234 | -31.234 | -31.060 8. Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing | - | - | 49.941 | -61.853 | -11.912 | -11.757 | -10.647 | -7.756 Subtotaal programma's | 227.918 | 278.638 | 153.533 | -422.927 | -269.395 | -267.822 | -264.722 | -262.424 Lokale heffingen | -68.775 | -71.894 | 72.021 | - | 72.021 | 72.409 | 72.072 | 72.072 Algemene uitkeringen | -230.813 | -234.642 | 229.172 | - | 229.172 | 222.511 | 224.027 | 223.937 Dividend | -752 | -860 | 923 | - | 923 | 923 | 723 | 723 Saldo financieringsfunctie | 108 | 163 | 114 | -242 | -128 | -114 | -18 | -636 Overige algemene dekkingsmiddelen | - | - | - | - | - | - | - | - Subtotaal algemene dekkingsmiddelen | -300.232 | -307.233 | 302.229 | -242 | 301.987 | 295.729 | 296.804 | 296.096 Kosten overhead | 36.111 | 40.047 | 566 | -38.574 | -38.008 | -38.131 | -38.211 | -38.150 Heffing vennootschapsbelasting | 2.707 | - | - | - | - | - | - | - Totaal geraamd resultaat voor bestemming | -33.496 | 11.452 | 456.328 | -461.743 | -5.415 | -10.225 | -6.129 | -4.478 Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves: | - | - | - | - 0. Bestuur en ondersteuning | 1.141 | -8.868 | 3.631 | - | 3.631 | 1.232 | 984 | 789 1.

Veiligheid | -49 | -414 | 149 | - | 149 | 12 | 12 | - 2. Verkeer, vervoer en waterstaat | -540 | -1.657 | 23 | - | 23 | 23 | 23 | - 3. Economie | -1.813 | -4.831 | 2.461 | - | 2.461 | 1.261 | 120 | - 4. Onderwijs | -195 | -1.837 | - | - | - | 1.815 | - | - 5. Sport, cultuur en recreatie | -296 | -1.826 | 240 | - | 240 | 240 | - | - 6. Sociaal domein | -765 | -1.875 | 1.865 | -5.818 | -3.953 | 868 | -600 | -433 7. Volksgezondheid en milieu | -1.183 | -1.725 | 343 | - | 343 | 160 | 160 | - 8. Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing | - | - | 4.152 | - | 4.152 | 4.002 | 2.891 | - Totaal beoogde toevoegingen en onttrekkingen aan reserves | -3.701 | -23.033 | 12.863 | -5.818 | 7.046 | 9.612 | 3.590 | 355 Totaal geraamd resultaat na bestemming | -37.197 | -11.582 | 469.191 | -467.560 | 1.631 | -613 | -2.539 | -4.122 Ontwerp programmabegroting 2027 | en meerjarenraming 2028 – | 2030 ( | vóór raadsbehandeling) 123 Ontwerp programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028 – 2030 (vóór raadsbehandeling) 124 In de 2 cirkeldiagrammen hieronder worden de lasten en de baten per cluster getoond, als percentage van het totaal:

4.2 | Voorgestelde | begrotingsbijstellingen In onderstaande tabel worden | alle voorgestelde bijstellingen ten opzichte van de | beginstand van de meerjarenraming 2027 – | 2030 | gepresenteerd. Deze beginstand is gelijk aan de eindstand van de programmabegroting | 2026 – | 2029(ná besluitvorming). Meerjarenraming 2027 - 2030 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Beginstand meerjarenraming 2027 - 2030 (= eindstand PB 2026 - 2029) | 1.631 | -613 | -2.539 | -4.122 Meerjarenraming 2027 - 2030 2027 | 2028 | 2029 | 2030 A. Actualisaties 1 | 0.4 | Actualisatie bijdrage GR- Het Flevolands Archief | -10 | -10 | -10 | -10 2 | 0.4 | Actualisatie investeringskredieten ICT | - | -23 | -95 | -203 3 | 0.4 | Actualisatie verhuurinkomsten 5e etage | -300 | -300 | -300 | -300 4 | 0.5 | Actualisatie treasury | 563 | -140 | -1.111 | 594 5 | 0.62 | Actualisatie OZB inkomsten niet woningen | 900 | 900 | 900 | 900 6 | 1.1 | Actualisatie bijdrage GR - Veiligheidsregio | -435 | -394 | -394 | -394 7 | 1.2 | Actualisatie opleidingsbudgetten en software stadstoezicht | -170 | -170 | -170 | -170 8 | 1.2 | Actualisatie wegsleepkosten | -60 | -60 | -60 | -60 9 | 2.1 | Actualisatie systematiek vervangingsinvesteringen en groot onderhoud | 3.875 | 3.786 | 3.663 | 3.517 10 | 2.1 | Actualisatie voorzieningen busvervoer | 247 | 246 | 246 | 245 11 | 2.2 | Actualisatie parkeren stationsgebied | 352 | 351 | 350 | - 12 | 4.2 |

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://lelystad.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/d3249ab3-4486-4361-9317-bb7166277c2d?agendaItemId=c03660af-c2dc-4a59-ac57-636f6b649f9b