Bijlage 1 Nota van uitgangspunten woningverbetering Lelystad-Oost - GEWIJZIGD zie arcering in tekst

In het derde of vierde kwartaal van 2023 zal worden gestart met een wijkschouw. Hiervoor worden in ieder geval de Wijkraad, Huurdersvereniging en de nieuwe bewonerscommissies uitgenodigd. Indien er nog geen bewonerscommissie in een wijk is, zal hier actief voor worden geworven. Deze bewonerscommissies zijn tevens het klankbord van de adviesbrigade en Centrada bij de wijkaanpak. Ook hiermee zal worden geëxperimenteerd in onze pilots.

7.

Planning onderhoud/verduurzaming woningen (concept)

Fase Pilot De Wold (22) Pilot Zuiderzeewijk (15) Koppelkansen Zandbank Verwaarloosde woningen (225) Lage inkomens (200) Overige Zuiderzee en Atolwijk Overige Boswijk en Waterwijk

start 2022 2022

afronding 2024 2024

2023 2023 2026 2028

2029 2028 2029 2031

8.

Risico's

Vanuit de gedachte van risicomanagement en modellen als Coso hebben we hieronder, voor de besluitvorming, de risico’s in kaart gebracht. Aan deze risico’s hebben we tevens beheersmaatregelen aan gekoppeld. Gedurende het proces worden gesignaleerde risico’s toegevoegd aan de analyse, waarbij gekeken wordt op de impact en mogelijke beheermaatregelen. Risico’s

Beheersmaatregelen

1. Cofinanciering Wanneer de benodigde cofinanciering niet volledig beschikbaar komt, kan de volledige rijksbijdrage niet gebruikt worden omdat maximaal 70% ten laste gebracht mag worden van deze bijdrage en 30% bestaat uit cofinanciering. Dit zijn communicerende vaten. Als dit aan de orde is kan het zijn dat het plan niet volledig gerealiseerd kan worden (niet elke wijk kan aangepakt worden of er is minder subsidie beschikbaar per woning). Het deel van de subsidie waar geen cofinanciering voor is en daarmee niet is besteed moet na verantwoording en vaststelling terug betaald worden aan het Rijk.

Cofinanciering aanvragen bij andere overheden, denk aan de provincie. Tijdig aanvragen van extra cofinanciering bij de Raad. Wij zijn voornemens om in de kadernota reeds een verzoek te doen voor de garantstelling van de raad voor het overgebleven bedrag. Wij blijven zoeken naar mogelijkheden om het bedrag te beperken.

2. Begroting Budget volledig aangepakt zijn.

besteed

voordat

alle

gebieden

Duidelijke verdeling maken en ook geld claimen voor mensen met een laag inkomen en verwaarloosde woningen. Zorgen voor een goed plan, gedetailleerde planning en kostenbegroting vooraf en tijdens de uitvoering met regelmaat monitoren. Heldere communicatie

3. Realisatie aantal woningen blijkt niet haalbaar Het originele plan/doel is niet haalbaar (meerdere oorzaken bijv. prijsstijgingen, waardoor deelgebieden uitgesloten moeten worden.

Mensen hebben de vrijheid om wel of niet mee te doen, indien er geen behoefte is en mensen het aanbod weigeren, worden de aantallen niet gehaald

Risico zo laag mogelijk houden door tijdig goed en onderzoek te doen naar uit te voeren maatregelen en kosten en tijdig in spelen op actuele (prijs) ontwikkelingen. Door te werken met pilots geeft dit inzicht in de haalbaarheid van de vooraf bedachte plannen. We maken het aanbod erg aantrekkelijk. Ook proberen we de eigenaren te ontzorgen door hulp te bieden bij de renovatie/onderhoud aan de woningen. We helpen ze ook bij de aanvraag van de subsidie(s) en het zoeken naar een marktpartij die het zou kunnen uitvoeren. Ook voor de verantwoording (minimaal Label B), hebben we partijen beschikbaar gevonden.

4. Bezwaren bewoners die buiten de doelgroep vallen Een groot deel van het succes van het programma is afhankelijk van de inzet van bewoners. Er kunnen bezwaren komen vanuit bewoners die niet geholpen kunnen worden, omdat zij niet aan de voorwaarden voldoen. De bereidheid tot participatie zou af kunnen nemen.

In de aanpak willen we de echt verwaarloosde woningen aanpakken. Hiervoor is een schouw uitgevoerd door de wijk conciërges. Dit is een eerste visuele schouw geweest. Dit kan tot reacties en bezwaren lijden.

Beheersen en verminderen door middel van: op te stellen subsidieregeling, goede communicatie, duidelijke informatievoorziening, duidelijke voorwaarden voor het in aanmerking komen van de subsidie. En mogelijk voor de doelgroep die met de regeling niet geholpen kunnen worden, wel te helpen met de ISDE-subsidie mogelijkheid voor deze groep aan te vragen en ondersteuning van adviesteam bij de mogelijk aanpak van de woning. Om ervoor te zorgen dat hier geen woningen zijn vergeten of dat er een onjuiste conclusies is getroffen zal een onafhankelijk bureau dit toetsen. Hiervoor gaan we een opdracht geven. Indien er desondanks bezwaren blijven is er de mogelijkheid om bezwaar te maken

5. Staatsteun Bij subsidieverleningen kan sprake zijn van staatsteun (doorverstrekking van VHF gelden aan een onderneming). Staatsteun is een economisch voordeel dat niet via de normale commerciële weg zou zijn verkregen (non-marktconformiteit)

1. 2.

3.

Toetsen of de voorgenomen subsidie voldoet aan de staatsteuncriteria; In geval dat een subsidieverlening staatsteun op levert dient de gemeente te onderzoeken of de subsidie staatssteun proof kan worden verleend op basis van de vrijstellingsmogelijkheden; Kan er geen gebruik worden gemaakt van de vrijstellingsmogelijkheden dan dient de gemeente de steun aan te melden bij de Europese Commissie om goedkeuring te krijgen.

6. Verantwoording Het programma valt onder de verantwoording van de SISA bij jaarrekening, in de controle van reguliere rechtmatigheid. Te onderkennen risico’s zijn verkeerde bestedingen van de middelen (onrechtmatige betalingen, niet verifieerbare doorbelasting van interne uren en uurtarieven en/of besteding niet conform subsidieregeling.

7. Bewoners willen/ investeren

kunnen

A.

Externe kosten (inhuur en leveringen diensten derden) In de opdracht/factuur worden de uit te voeren werkzaamheden en bestede uren gedefinieerd alsmede het betreffende programma vermeldt; In het proces van aanvraag tot betaling wordt gebruik gemaakt van adequate functiescheidingen; Iedere factuur wordt minimaal volgens het vierogen principe goedgekeurd door bevoegde medewerkers; B. Interne kosten (uren) Interne uren ten laste van het programma dienen verantwoord te worden middels het schrijven van de uren op programmaniveau in Time en/of middels een op te stellen en ondertekende addendum per medewerker zodat de toegerekende loonkosten (individuele loonsom/arbeidsomvang x aantal bestede uren) ten laste van het programma inzichtelijk zijn voor een juiste verantwoording; C. Subsidieverlening Behandeling subsidie aanvraag conform vastgesteld subsidieproces en regeling; In de subsidiebeschikking worden de voorwaarden aan de begunstigde kenbaar gemaakt; De begunstigde dient een eindverantwoording in over de bestede subsidie; Bij doorverstrekkingen > €100.000 dient bij verantwoording een controleverklaring van een accountant gericht op de juistheid en rechtmatige besteding van de middelen aanwezig te zijn

niet

Ondanks dat de subsidieregeling het overgrote deel van de investering zal vergoeden zullen de huiseigenaren zelf ook een deel moeten betalen. De doelgroep van deze aanpak is juist een groep mensen die het de afgelopen jaren niet voor elkaar heeft gekregen om zelf het benodigde onderhoud aan hun woning te kunnen (laten) uitvoeren. Er bestaat dus een kans dat de bewoners/eigenaren ook met deze subsidieregeling niet kunnen of willen meedoen aan het onderhoud aan hun woning. Sommige bewoners kunnen geen gebruik maken van een lening vanwege bestaande schulden en/of BKRregistratie. In ons huidige voorstel kan deze groep geen gebruik maken van een lening.

We gaan in de pilots kijken of we deze groep kunnen meekrijgen. Ook hebben we bij de start een voorbeeldberekening gemaakt, zodat we inzicht krijgen in het deel dat de bewoner zelf moet bijdragen (lenen). Indien er na de pilots duidelijk is dat onze aanpak niet gaat slagen, is er de mogelijkheid om aanpassingen te doen op dit deel. Hiervoor dient opnieuw besluitvorming plaats te vinden. Denk daarbij aan 5% lenen We zijn aan het onderzoeken of er toch, in deze situatie door de gemeente, een lening of een tegenprestatie (denk aan inzet buurt) geleverd kan worden. Ook kijken we of er mogelijkheden zijn in overleg met de hypotheekverstrekker. We verwachten hierover eind 2023 meer duidelijkheid. Vanwege het ontbreken van gegevens kunnen we over aantallen op dit moment geen uitspraken doen.

8. De subsidieregeling Ondanks dat de toekomstige subsidieregeling goed onderbouwt en onderzocht zal zijn, zijn er geen eerdere ervaringen met dit programma. Hierdoor bestaat het risico dat de subsidievoorwaarden dusdanig zijn dat men

Doordat er nog geen eerder ervaringen zijn zullen wij in de praktijk moeten gaan leren. Om deze rede is er besloten om te beginnen met een aantal pilotgebieden zoals in de nota van uitgangspunten staat beschreven. Deze pilots zijn dusdanig gekozen dan de verschillende aanpakken getest kunnen worden.

niet meedoet door een te hoge eigenbijdrage. Ook is het mogelijk dat er te veel vanuit het VHF wordt gesubsidieerd, waardoor het zelfs zou kunnen gebeuren dat inwoners in praktijk uiteindelijk niets zelf bijdragen. Daarnaast is het mogelijk dat de grenzen voor de eigen bijdrage niet goed liggen, of we niet de juiste dingen subsidiëren.

Na de eerste resultaten van de pilot zal de subsidieregeling opnieuw kritisch bekeken worden en zal deze aangepast worden indien nodig.

Bijlage 1: Processtappen Hierbij, ter indicatie, een weergave van de stappen die worden gezet. De medewerker WLO helpt de eigenaar/bewoner door het hele proces. Zowel de aanvraag voor de subsidie als ook de aanpak en alles wat daarbij komt kijken krijgt de eigenaar/bewoner begeleiding. We willen, indien gewenst, gaan voor een totale ontzorging of hulp bij onderdelen. Dit alles afhankelijk van de behoefte van de eigenaar/bewoner. De aanpak kan er als volgt uitzien: Stap 1: Kennismaking en eerste toelichting van de mogelijkheden (samen en WLO), onderzoek sociale en fysieke aanpak. De Welzijnschoaches en de medewerker uit het WLO-team gaan met de bewoners in gesprek over de behoeftes, de bereidheid om mee te doen met de WLO en plannen een afspraak in voor een volgens bezoek. Met behulp van een app worden de antwoorden vastgelegd om zo inzicht te krijgen in de algehele behoefte van de wijken.

Stap 2: Een deskundige zal het huidige label van de woning vaststellen en samen met een lid van het adviesteam een advies opmaken voor de aanpak van de woning. Dit wordt ook wel een maatwerkadvies genoemd, hierin staan de geadviseerde maatregelen om de woning te onderhouden en te verduurzamen tot label B of een verbetering van 3 labelstappen. In dit maatwerkadvies worden beide zaken worden gekoppeld om zo tot een optimaal resultaat te komen.

Stap 3: Bovenstaande onderzoek wordt in een document beschreven (boekje) voor de eigenaar/bewoner. Hierin staan de maatregelen/acties, een indicatie van de tijdsplanning, een uitleg van de geadviseerde aanpak en de voorlopige kostenberekening inclusief subsidie etc. uitgewerkt. Ook de activiteiten die een bewoner zelf zal moet doen (bv opruimen tuin) staan beschreven in dit document. Voor deze activiteiten zijn er mogelijkheden voor ondersteuning, bijvoorbeeld door de kluswinkel.

Stap 3b: Koppelkansen met buren en/of Centrada voor gezamenlijke aanpak/aanbesteding. Tijdens dit proces zoek je naar mogelijkheden om samen aan te besteden en het werk te bundelen. Hierdoor kan er een kostenvoordeel ontstaan en is het werk aantrekkelijker voor de aannemer. Onze pilot is een voorbeeld van deze koppelkansen en de samenwerking tussen particulieren en Centrada. In De Wold heeft Centrada de huurwoningen aanbesteed en heeft de aannemer ook een aanbod voor de particulier.

Stap 4: Aanvraag offertes aannemer Voor de particuliere eigenaar, eigenaren in een blok of gezamenlijk met Centrada zullen op basis van een vooraf afgesproken plan/programma van eisen offertes worden aangevraagd. Dit gebeurt aan twee of meerdere partijen. Daarnaast worden de eigenaren vanuit de WLO ondersteund bij het beoordelen van de offertes.

Stap 5: Wanneer de offertes van de verschillende aannemers binnen zijn zullend de eigenaren vanuit WLOondersteuning krijgen bij het begrijpen van de aanbiedingen van de aannemers. Daarnaast za er met de eigenaren gekeken worden wat deze aanbiedingen voor gevolgen hebben voor de kosten van de aanpak (incl. Subsidies en leningen) en zullen de overige mogelijkheden besproken worden.

Stap 6: De eigenaar maakt aan de hand van de offertes, de kosten beraming en de geadviseerde aanpak een keuze tussen de aannemers en verstrekt de opdracht. Ook is dit het moment waarop de aanvraag voor de subsidies en eventuele lening wordt gedaan. Deze handelingen dient de eigenaar altijd zelf uit te voeren. Vanuit de WLO zullen de eigenaren zo veel mogelijk ontzorgt en begeleid worden, maar de aanvraag en de opdracht voor de woning aanpak komen vanuit de eigenaar/ eigenaren.

Stap 7: Tijdens de werkzaamheden van bijvoorbeeld de aannemer is het mogelijk dat er een tussentijdse controle zal plaatsvinden door de medewerker WLO. Samen met de eigenaar wordt de voortgang bekeken en eventuele opmerkingen gemaakt richting de aannemer.

Stap 8 De werkzaamheden zijn door de aannemer afgerond. De eigenaar, medewerker WLO en de aannemer controleren de geleverde werkzaamheden. Eventuele opleverpunten worden genoteerd en door de aannemer opgelost.

Stap 0 We benaderen veelal lokale partijen om eventueel samen met de kluswinkel, buurtinitiatieven, werkbedrijf, opleidingsinstituten (lees bv ROC) voor de meeste voorkomende woningen (in totaal zijn er in de Zuiderzee en de Atol een 4 tal type woningen die veel voorkomen) om een plan te maken. We willen ze verzoeken om 2 verschillende vormen van aanpak voor een bepaald type. Doel is altijd minimaal label B of drie stappen. Ook het aanpakken van achterstallig onderhoud. Voor deze aanpak maken we gebruik van de kennis vanuit Leeuwarden (ook een VHF gemeente), ze hebben dit proces al doorlopen.