26.046 RV Actualisatie accountantscontrole-,verantwoording- en rapportage grenzen

Voorstel aan de raad Nummer: 26.046

Portefeuille: Programma: Taakveld:

D.A. Grimbergen 0 Bestuur en ondersteuning 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten

Onderwerp: Actualisatie accountantscontrole-,verantwoording- en rapportage grenzen

Voorgesteld besluit 1. Kennis te nemen van de wetswijziging het Besluit accountantscontrole decentrale overheden d.d. 21 maart 2025 2. Vanaf de jaarrekeningcontrole 2025 de goedkeuringstolerantie voor accountantscontrole aan te passen naar 2% voor fouten en onzekerheden bij elkaar opgeteld met als grondslag de totale (werkelijke) lasten exclusief reserves. 3. Vanaf de jaarrekeningcontrole 2025 de rapporteringsgrens van de accountantscontrole aan te passen naar €425.000. 4. Vanaf de jaarrekeningcontrole 2025 de verantwoordingsgrens in de rechtmatigheidsverantwoording van het college aan te passen naar 2% voor fouten en onzekerheden bij elkaar opgeteld met als grondslag de totale (werkelijke) lasten exclusief reserves 5. Vanaf de jaarrekeningcontrole 2025 de toelichtingsgrens voor begrotingsafwijkingen aan te passen naar €200.000.

Urgentie Raad Geen urgentie: Er is geen datum waarvoor dit besloten moet zijn door de raad. Voorstel kan in reguliere procedure.

Voorgaande besluitvorming Financiële verordening 2024

Inleiding De Wet versterking decentrale rekenkamers is op 1 januari 2023 in werking getreden. Deze wet introduceert de rechtmatigheidsverantwoording, waarmee het college vanaf het rekeningjaar 2023 zelf aan de gemeenteraad verantwoording aflegt over de financiële rechtmatigheid in de jaarrekening. Voor een juiste uitvoering moesten ook het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) en het Besluit begroting en verantwoording (BBV) worden aangepast. Deze wijzigingen zijn, na vertraging en advies van de Algemene Rekenkamer, op 16 april 2025 gepubliceerd in het Staatsblad. De aangepaste besluiten hebben belangrijke gevolgen voor de wijze waarop gemeenten hun rechtmatigheid rapporteren en door de accountant laten controleren.

Argumenten Ad1. Kennis te nemen van de wetswijziging het Besluit accountantscontrole decentrale overheden d.d. 21 maart 2025. Staatsblad 2025, 99 | Overheid.nl > Officiële bekendmakingen De goedkeuringstolerantiegrens bedroeg voor fouten 1% van de totale (werkelijke) lasten inclusief de (werkelijke) toevoegingen aan de reserves en voor onzekerheden in de uitvoering van de controle 3% van de totale (werkelijke) lasten inclusief de (werkelijke) toevoegingen aan de reserves. In het gewijzigde wet vervalt het onderscheid tussen fouten en onzekerheden. Er wordt voortaan uitgegaan van ‘slechts’ één percentage. Dit percentage bedraagt voortaan 2%. Bovendien wordt de grondslag beperkt tot de totale (werkelijke) lasten. De (werkelijke) toevoegingen aan reserves komen in het gewijzigde wet te vervallen als grondslag. Het verlagen van de grondslag én het bij elkaar moeten opstellen van fouten en onzekerheden leidt ertoe leiden dat er eerder sprake is van een accountantsoordeel met beperking. Ad 2. Vanaf de jaarrekeningcontrole 2025 de Goedkeuringstolerantie voor accountantscontrole aan te passen naar 2% voor fouten en onzekerheden bij elkaar opgeteld met als grondslag de totale (werkelijke) lasten exclusief reserves. De in de gewijzigde wet vastgestelde goedkeuringstolerantie geldt als een maximale grens.

De gemeenteraad kan ervoor kiezen om deze grens voor de jaarrekening lager vast te stellen. Een lagere grens biedt meer zekerheid, maar brengt ook meer controlewerk en hogere kosten met zich mee, zowel voor de organisatie als voor de accountant. In lijn met eerdere besluitvorming en na overleg met de commissie van de rekening van de gemeente Lelystad, wordt voorgesteld om de wettelijke grens te hanteren. Ad 3. De rapporteringsgrens van de accountantscontrole aan te passen naar €425.000. De huidige rapportage grens van de accountant is €150.000. Dat is de grens waarboven de accountant afzonderlijke fouten/afwijkingen moet rapporteren aan de raad. De rapportagegrens van € 150.000 werd ingesteld, sloot dit goed aan bij de toenmalige uitgaven van ongeveer € 225 miljoen. Inmiddels zijn de uitgaven van Lelystad gestegen tot ruim € 436 miljoen. De commissie van de rekening heeft in overleg met de adviserende accountant de voorkeur uitgesproken voor hanteren van een nieuwe grens van €425.000 die beter past bij de het huidige begrotingsvolume. Concreet betekent dit dat de accountant o.a. verschillenanalyses van begrotingsafwijkingen bij bijvoorbeeld grondexploitaties en investeringskredieten en andere afwijkingen pas rapporteert bij bedragen vanaf € 425.000. Afwijkingen onder dit bedrag worden in principe niet afzonderlijk gerapporteerd.

Het verhogen van de rapporteringsgrens is passend in het licht van de gewijzigde wetgeving. Enerzijds zorgt dit ervoor dat de accountant zich kan richten op materiële afwijkingen die relevant zijn voor het oordeel over de jaarrekening. Anderzijds verkleint het de kans dat er te snel sprake is van een accountantsverklaring met beperking, nu fouten en onzekerheden voortaan gezamenlijk binnen één grens van 2% worden beoordeeld en de grondslag is verlaagd. Toch zal de accountant belangrijke zaken zoals systeemfouten en fraude, ook wanneer deze onder de rapporteringsgrens vallen, altijd afzonderlijk rapporteren. Ad 4. Vanaf de jaarrekeningcontrole 2025 de verantwoordingsgrens in de rechtmatigheidsverantwoording van het college aan te passen naar 2% voor fouten en onzekerheden bij elkaar opgeteld met als grondslag de totale (werkelijke) lasten exclusief reserves. In lijn met eerdere besluitvorming en na overleg met de commissie van de rekening van de gemeente Lelystad, wordt voorgesteld om deze grens gelijk te stellen aan de goedkeuringsgrens van de accountantscontrole.

Ad5. Vanaf de jaarrekeningcontrole 2025 de toelichtingsgrens voor begrotingsafwijkingen aan te passen naar €200.000 In de huidige systematiek is de rapporteringsgrens voor accountantscontrole gelijk aan de toelichtingsgrens voor begrotingsafwijkingen. Om te voorkomen dat de raad hierdoor minder inzicht krijgt, zal het college in de jaarstukken rapporteren vanaf € 200.000. € 200.000 is een goede middenweg: laag genoeg om politiek gevoelige afwijkingen zichtbaar te houden, maar hoog genoeg om de werkdruk iets te verlagen en beter te passen bij de gegroeide omvang van de begroting. Op deze manier behouden raad zicht op politiek en maatschappelijk relevante afwijkingen, terwijl de accountantscontrole zich kan concentreren op de posten die materieel van belang zijn.

Kanttekeningen Geen

Financiën Geen

Vervolg De wijzigingen hebben betrekking op de financiële verordening en zullen worden meegenomen bij de actualisering daarvan. De financiële verordening is recent, in 2024, geactualiseerd, maar zal ook nu opnieuw moeten worden aangepast. De cyclus voor het herzien van de financiële verordening is eenmaal per vier jaar. Alle wetswijzigingen en aanvullende afspraken of kaders die de raad na de vaststelling van de laatste verordening heeft besloten, worden in de nieuwe financiële verordening verwerkt. De volgende herziening staat gepland voor 2028, maar indien nodig zal de verordening eerder worden geactualiseerd en aan de raad worden voorgelegd, inclusief alle eerder vastgestelde wijzigingen.

Bijlagen 1. de wetswijziging het Besluit accountantscontrole decentrale overheden d.d. 21 maart 2025 https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2025-99.html

Lelystad, 6 januari 2026 Het college van de gemeente Lelystad, de gemeentesecretaris, C.J.M. Swart *Dit voorstel is digitaal vastgesteld en ondertekend