24.324 RB Bestuursrapportage en begrotingswijziging 2024 Veiligheidsregio Flevoland

Raadsbesluit Nummer: 24.324 De raad van de gemeente Lelystad, op voorstel van het college van de gemeente Lelystad d.d. 24 september 2024 B E S L U I T: Kennis te nemen van de bestuursrapportage 2024 van de Veiligheidsregio Flevoland en een zienswijze in te dienen op de 1e begrotingswijziging 2024 met de volgende tekst: Geachte leden van het algemeen bestuur, Op 5 september heeft u ons de Bestuurs-rapportage 2024 VRF en bijkomstige 1e begrotingswijziging 2024 ter consultatie aangeboden. De gemeenteraad van Lelystad heeft deze stukken besproken in haar commissievergadering van 5 november 2024 en op 19 november 2024 besloten het indienen van bijgevoegde zienswijze op de 1e begrotingswijziging 2024 in te dienen. De 1e begrotingswijziging komt erg laat in het jaar, dat is extra verrassend omdat de grote oorzaak voor een forse bijstelling voor onze gemeente van maar liefst €508.565 voornamelijk veroorzaakt wordt door een al langer bestaand probleem te weten de uitspraak v/h Europese Hof van Justitie over de zaak Belgische brandweervrijwilliger die ook impact heeft op de rechtspositie van brandweervrijwilligers in Nederland. Zes jaar na de gerechtelijke uitspraak is er nog geen duurzame oplossing in zicht voor de inzet van onze vrijwilligers. Dit omdat de financiële oplossing vanuit de rijksoverheid voor de implementatie van verplichtend karakter achterwege blijft.

Dit is onaanvaardbaar en raakt de beginselen van behoorlijk bestuur. Het algemeen bestuur heeft besloten om, vooruitlopend op nog onzekere rijksoverheidsfinanciering, het uittreden van vrijwilligers te ondervangen met instroom van beroepsbrandweer, zodat de kwaliteit van brandweerzorg gewaarborgd blijft. Als financiële dekking is de algemene reserve van de Veiligheidsregio Flevoland benut. Enkel in 2024 gaat het al om een bedrag van € 2,1 miljoen wat aan de reserve wordt onttrokken (Bestuursrapportage, p. 31). In de jaarrekening 2023 was hiervoor reeds een verhoging van de reserve nodig. Door het besluit van het Algemeen Bestuur om de reserve op deze manier te benutten, zakken we nu echter weer onder de ondergrens van het weerstandsvermogen. Met de 1e begrotingswijziging 2024 wordt bij de raden aangekondigd dat een storting in de reserve dient plaats te vinden van € 3,5 miljoen, zodat de brandweerzorg in 2025 gewaarborgd blijft. Omdat we als deelnemende gemeenten in de VRF een verdeelsleutel hebben afgesproken, die onze raad nog steeds onderschrijft betekent het dat de grootste lasten bij de gemeente Almere en Lelystad komen te liggen, gezamenlijk een kleine 2 miljoen euro.

Wij zijn ons ervan doordrongen dat dit onderwerp de formatietafel heeft bereikt en dat het Veiligheidsberaad aandacht heeft gevraagd voor de hoge kosten die de implementatie van verplichtend karakter met zich meebrengt. Echter wij zijn van mening dat enkel aandacht vragen onvoldoende is. Gemeenten stevenen af op het ravijnjaar 2026. Als gevolg hiervan zijn zij genoodzaakt grote bezuinigingen door te voeren. De Raad van Lelystad vraagt aandacht voor een structurele financiële oplossing vanuit de rijksoverheid. De uitspraak van het Europese Hof mag niet ten koste gaan van maatschappelijke betrokkenheid door vrijwilligers en kwalitatief goede brandweerzorg in Lelystad.

Geen financiering van de rijksoverheid, betekent keuzes maken en/of taken teruggeven Als duidelijkheid van de rijksoverheid uitblijft, willen we weten welke keuzes het Algemeen Bestuur gaat maken om de kosten beheersbaar te houden. Een on-hold op extra uitgaven voor verplichtend karakter klinkt logisch als eerste stap. Zonder rijksoverheidsfinanciering bereiden we de uitvoer van Europese wetgeving op dit punt niet verder voor. Mogelijk stelt het algemeen bestuur een wijziging voor in 1 v/d andere recent aan de rapporteurs VRF gepresenteerde plannen: • • •

Doorontwikkeling samenwerking met Veiligheidsregio Gooi en Vechtstreek Programma versterking crisisbeheersing Programma versterking informatievoorziening

De eerste lijkt ons buitengewoon onverstandig en schaalvergroting is een logisch antwoord op niet alleen besparen van kosten maar ook op het verhogen van de bredere slagkracht in de regio. De 2e en 3e zijn echter ook niet geheel onbelangrijk zeker niet met het oog op het weerbaarder maken van de samenleving als geheel want dat is een must. Met het oog op de 10% bezuiniging van het gemeentefonds ten behoeve van crisis en rampenbestrijding, maakt de raad van Lelystad zich zorgen over de financierbaarheid van bovenstaande programma’s. Betekenis voor het voorstel van de begrotingswijziging 2024 De raad van Lelystad is kritisch over voorgestelde oplossing door het algemeen bestuur. Wij vragen u voor 2025 en verder een structurele oplossing te zoeken ten aanzien van de korting op rijksbijdragen uit het regeerakkoord en het uitblijven van een structurele oplossing voor verplichtend karakter. We verzoeken u om de begroting van 2025 met een tijdige 1e begrotingswijziging alsnog anders in te richten zodat kwaliteit van brandweerzorg gewaarborgd blijft zonder extra kosten, namelijk door een keuze te maken met een on-hold op het verplichtend karakter of te snijden in andere programma’s en de raad daarover te informeren. Daarnaast verwachten wij proactief en daarmee veel eerder in het jaar geïnformeerd te worden als er nadelige financiële ontwikkelingen zijn.

Onze oproep aan het Landelijk Veiligheidsberaad Breng onze zorgen, die niet alleen in de gemeente Lelystad, maar breder in onze regio leven opnieuw voor het voetlicht en vraag aan de minister om een passende oplossing voor deze problematiek. De voorgestelde korte termijnoplossing van het AB mag geen structurele oplossing worden. Onze verplichte Gemeenschappelijke regeling is onderhevig aan wetgeving. Hier dient de overheid zich aan te houden. Er is een duurzame financiële oplossing vanuit de rijksoverheid nodig om het takenpakket binnen de VRF naar eer en geweten uit te kunnen voeren en een goede brandweerzorg voor onze burgers te garanderen. Hoogachtend, namens de gemeenteraad Lelystad, Burgemeester

Griffier

A.E.H. Baltus

L.A. Wieringa

Lelystad, 19 november 2024 De raad van de gemeente Lelystad, de griffier, L.A. Wieringa