210106 - Verzoek Eilandraad tot wijziging bestemmingsplan Werkeiland 2010

AAN: De fractieleden van de gemeenteraad van Lelystad

5 januari 2021

BETREFT: Moreel beroep inclusief verzoek tot wijziging bestemmingsplan Werkeiland 2010 Geachte fractieleden, Als Eilandraad Werkeiland doen wij een dringend moreel beroep op de gemeenteraad tot bijstelling van de nieuwbouwplannen en tot eigentijdse bijstelling van het vigerende bestemmingsplan. De Eilandraad is een zelfbenoemde actiegroep en treedt op in het belang van de bewoners van het Werkeiland en vaste bootbewoners in de jachthaven Lelystad-Haven. In de visie Structuurmodel Kust 1999 stelt de gemeenteraad vast dat moet worden gestreefd naar het behoud van het cultuurhistorisch beeld van het werkeiland en het waarborgen van het cultuurhistorisch erfgoed. In het Bestemmingsplan Lelystad-Haven Werkeiland concept 2005 staat dat het beleid van de gemeente erop is gericht om de cultuurhistorische waarden van het Werkeiland te behouden en daar waar mogelijk te versterken. In een motie van Leefbaar Lelystad over het Werkeiland van 2 oktober 2008 wordt gesteld dat het Werkeiland onmiskenbaar behoort tot het cultuurhistorisch erfgoed van Lelystad en dat er door de raad duidelijke kaders zijn gesteld met als achterliggende stukken een stedenbouwkundig ontwerp en een beeldkwaliteitsplan. In dat nog steeds vigerende beeldkwaliteitsplan staat als visie: “het Werkeiland is een bijzonder gebied dat is verbonden met de vroegste ontwikkeling van Lelystad.

Hier zal een vrij conservatief beleid worden gehanteerd ten aanzien van ontwikkelingen die de huidige kwaliteit aantasten.” In december 2017 zijn alle bestaande woningen en enige omliggende stukken grond (dit i.v.m. de zgn. zichtlijnen) tot gemeentelijk monument benoemd. Daarvoor al zijn geplaatst de dukdalf (met groene boei als uitgangspunt voor perceel P uit 1949), de bronzen klok (cadeau uit 1955 namens de pioniers) en het bronzen beeld Torso (verplaatst in 2012 vanuit de Waterwijzer, kenmerkend voor de daadkracht van Lelystad). Allemaal uitingen dat de gemeente waarde hecht aan het cultuurhistorisch karakter van het Werkeiland. Immers in de Kustvisie van begin 2020 staat “dat de ambitie van de gemeente is voor het Werkeiland het versterken van de positie als cultuurhistorische locatie, waarin wonen, waterrecreatie en culturele beleving mogelijk zijn.” Daarbij wordt het erfgoed van de inpoldering als een van de kernkwaliteiten van het Werkeiland genoemd. In schril contrast daarmee staan de huidige nieuwbouwplannen van Levago en Veldboom. Hiermee wordt ernstig afbreuk gedaan aan het historisch karakter van het Werkeiland en aan het gemeentelijk beleid dat steeds weer het cultuurhistorische en weidse en open karakter in diverse stukken door de jaren heen heeft geroemd.

Artist impressions Veldboom en Levago

Eilandraad Werkeiland – beroep op Gemeenteraad

pag. 1

06012012

Die wonderlijke spagaat in het gemeentelijk beleid doet ons denken aan Catootje, de dochter uit de strip Jan, Jans en de kinderen. In het 40-jarig jubileumboek staat de uitspraak van Catootje: “Ik wil best vegetariër zijn, maar alleen niet tijdens het eten!” Wordt dit anno 2021 karakteriserend voor de gemeentelijke besluitvorming met betrekking tot het Werkeiland? Wij gaan ervan uit van niet! De ervaringen rond de bouw van het appartementencomplex De Cornelis hebben ons gesterkt in onze bezwaren. Vele fractieleden hebben tijdens onze rondleidingen hun verbazing geuit over de massaliteit van dit soort niet op het Werkeiland passende hoogbouw. Ook het verschil tussen de prachtige artistimpressies met veel ruimte en groen eromheen en de werkelijkheid, met name de slordige afbouw in de praktijk vond men opvallend.

Artist impression Cornelis en werkelijkheid

Wij doen daarom een dringend moreel beroep op de gemeenteraad om de voorgenomen nieuwbouw cq hoogbouw in de voorgestelde vorm niet goed te keuren. Aan een welstandscriterium uit het beeldkwaliteitsplan - “de nieuw toe te voegen bebouwing moet bijdragen aan het herstellen of versterken van de relatie tussen bebouwing en openbare ruimte” - wordt naar onze beleving zo niet voldaan. Deze bebouwing zou zonder problemen elders kunnen worden gerealiseerd en voegt dus niets toe aan de relatie met het Werkeiland. Wij doen een dringend moreel beroep op de gemeenteraad om de belangen van de bewoners in gezonde balans te brengen met de belangen van projectontwikkelaars. De gemeente is er juist primair ter bescherming van haar burgers en het behartigen van hun belangen. Wij constateren dat de infrastructuur in wegen en bebouwing absoluut niet geschikt is voor zwaar bouwverkeer en structureel toenemend particulier verkeer. Wij vrezen daardoor schade aan de bestaande woningen en ernstige afbreuk aan de kwaliteit van wonen, leefbaarheid en veiligheid op het Werkeiland. Wij zijn niet principieel tegen toegevoegde bebouwing, maar wel tegen de te massale hoogbouw zoals die is voorgenomen aan de zeer in het zicht liggende kustrand.

Ook de Rijksdienst voor de Monumentenzorg heeft in haar zienswijze op het beeldkwaliteitsplan geconstateerd dat een te hoge bebouwingswand langs het water het achterliggende deel van het eiland niet mag overschaduwen. Een twee laags bebouwing met kap, dus vergelijkbaar met huidige bebouwing en in passende kleurstelling en materiaalgebruik is voor ons wel bespreekbaar. Veel Raadsleden hebben met eigen ogen geconstateerd en benoemd dat ‘De Cornelis’ eigenlijk een vergissing is. Laten wij die vergissing niet nogmaals maken!

Eilandraad Werkeiland – beroep op Gemeenteraad

pag. 2

06012012

Wij doen een dringend moreel beroep op het kritisch bewustzijn van de gemeenteraad zodat de unieke Erfgoed-ensemble waarde en het historisch aanzicht van het Werkeiland behouden blijft. Wij willen daarmee bereiken dat ons Werkeiland blijft behoren tot het Nederlands en Flevolands erfgoed, net zoals het Eiland Urk en het Eiland Schokland.

Contouren bestemmingsplan 2005: laagbouw en kleinschalige ontwikkeling. Duidelijke zichtlijnen

Het huidige bestemmingsplan dateert uit 2010, waarbij de eerste contouren hiervan al eerder zelfs voor 2005 waren vastgelegd, zie hierboven. In die contouren is nog sprake van laagbouw en kleinschalige ontwikkeling in harmonie met de oorspronkelijke karakteristieke bebouwing. Wij menen dat de beleidsontwikkelingen en de huidige visie op het erfgoedbeleid hierin niet voldoende zijn gewaarborgd. Het is gebruikelijk dat bestemmingsplannen gemiddeld eens per 10 jaar worden herzien. Daarom verzoeken wij de Gemeenteraad dringend tot een eigentijdse wijziging van het bestemmingsplan voor het Werkeiland.

Namens de Eilandraad,

Marjolein Brandt, Paul Weber, Oluf van Oosterom.

Eilandraad Werkeiland – beroep op Gemeenteraad

pag. 3

06012012