OUD 4516 2e Tussentijdse Rapportage 2026
Tekst van het document
2 Inhoudsopgave Bestuurlijke samenvatting ........................................................................................................................3 Financiële positie 2026 ............................................................................................................................6 Leeswijzer ................................................................................................................................................8 0. Bestuur en ondersteuning ....................................................................................................................9 1. Veiligheid ...........................................................................................................................................13 2. Mobiliteit en bereikbaarheid ...............................................................................................................16 3. Economie ...........................................................................................................................................19 4. Onderwijs ...........................................................................................................................................21 5. Sport, cultuur en recreatie .................................................................................................................25 6.
Sociaal domein ..................................................................................................................................29 7. Volksgezondheid en milieu ................................................................................................................37 8. Bouwen en wonen (VHLOSV) ...........................................................................................................41 Overige onderdelen ...............................................................................................................................45 Mutaties reserves en voorzieningen ......................................................................................................51 Samenvatting financiële mutaties 2e Turap ...........................................................................................54 Bestemmingsreserves ...........................................................................................................................53 Reserve Duurzaamheid en Energietransitie ..........................................................................................54 Reserve Langer Zelfstandig Wonen ......................................................................................................56 Reserve Ondergrondse Hoogspanningskabels
.....................................................................................57 Investeringsplan .....................................................................................................................................58 Vertraging in de uitvoering .....................................................................................................................63 3 Bestuurlijke samenvatting De 2e Tussentijdse Rapportage 2026 geeft inzicht in de voortgang van de uitvoering van de programmabegroting en de ontwikkeling van de gemeentelijke financiën in de eerste acht maanden van het jaar. Het algemene beeld is dat de gemeente op de meeste beleidsterreinen voortgang boekt en dat een groot deel van de voorgenomen activiteiten volgens planning wordt uitgevoerd. Tegelijkertijd zien we dat verschillende maatschappelijke opgaven steeds complexer worden en een grote inzet vragen van zowel bestuur als organisatie. Dit geldt met name voor het sociaal domein, de woningbouwopgave, de energietransitie en de bereikbaarheid van onze gemeente. Kansrijk opgroeien en meedoen - sociaal en fysiek verbonden Binnen het sociaal domein wordt verder gewerkt aan de koers die gericht is op het versterken van de sociale basis, het vergroten van zelfredzaamheid en het bieden van passende ondersteuning aan inwoners die dat nodig hebben.
Daarbij blijft de beheersing van de jeugdzorg een belangrijke uitdaging. De vraag naar gespecialiseerde jeugdhulp blijft hoog en de kosten blijven stijgen. Tegelijkertijd wordt gewerkt aan structurele veranderingen, waaronder het versterken van de pedagogische basis, het beperken van onnodige zorginzet en het verbeteren van de toegang tot ondersteuning. Ook binnen de Wmo en de uitvoering van de Wet Inburgering staat de organisatie voor uitdagende opgaven. Achterstanden en wachtlijsten vragen om extra aandacht en capaciteit. Het college zet in op verbetermaatregelen om de dienstverlening aan inwoners te versterken en de uitvoerbaarheid op langere termijn te verbeteren. Veilig wonen en leven Op het gebied van wonen en ruimtelijke ontwikkeling blijft de druk op de woningmarkt groot. De gemeente werkt aan verschillende woningbouw- en gebiedsontwikkelingen die moeten bijdragen aan meer woningen, een gevarieerd woningaanbod en een aantrekkelijke leefomgeving. Daarbij wordt ingezet op betaalbaarheid, leefbaarheid en een evenwichtige ontwikkeling van wijken. Ook wordt gewerkt aan de verdere uitwerking van de Omgevingsvisie, het Omgevingsplan en diverse gebiedsvisies. De complexiteit van ruimtelijke procedures, de afhankelijkheid van externe partijen en ontwikkelingen op de markt zorgen er echter voor dat niet alle projecten volgens de oorspronkelijke planning verlopen.
Het college blijft zich inzetten om waar mogelijk versnelling aan te brengen en tegelijkertijd de kwaliteit van ontwikkelingen te waarborgen. Bereikbaar, veilig en duurzaam in de fysieke leefomgeving Ook op het terrein van mobiliteit en bereikbaarheid wordt gewerkt aan de uitvoering van belangrijke projecten. De gemeente investeert in verkeersveiligheid, duurzame mobiliteit en een betere bereikbaarheid van woonwijken en voorzieningen. Een aantal projecten kent vertraging als gevolg van noodzakelijke afstemming met bewoners, ondernemers en andere stakeholders of vanwege afhankelijkheden in de uitvoering. Deze vertragingen zijn in veel gevallen bewust gekozen om te 4 komen tot een zorgvuldig en breed gedragen resultaat. Daarnaast blijft de gemeente actief betrokken bij regionale mobiliteitsvraagstukken die van belang zijn voor de bereikbaarheid van Leidschendam- Voorburg op de langere termijn. Op het gebied van duurzaamheid en klimaatadaptatie zet de gemeente belangrijke stappen. Vanuit de bestemmingsreserve Duurzaamheid en Energietransitie worden middelen ingezet voor vergroening, biodiversiteit, energiebesparing en het ondersteunen van inwoners bij de overstap naar duurzame energie. Tegelijkertijd worden de gevolgen van klimaatverandering steeds zichtbaarder.
Onderwerpen als waterbeheer, klimaatbestendige inrichting van de openbare ruimte en de afvalproblematiek vragen blijvende aandacht. De stijging van de hoeveelheid restafval onderstreept dat gedragsverandering en verdere verbetering van afvalscheiding noodzakelijke aandachtspunten blijven. Verbetering van de dienstverlening Binnen de gemeentelijke organisatie wordt gewerkt aan de verdere verbetering van dienstverlening, informatievoorziening en digitale veiligheid. Projecten zoals de doorontwikkeling van het integraal klantbeeld, de modernisering van het servicecentrum en de versterking van informatiebeveiliging dragen bij aan een toegankelijke en toekomstbestendige dienstverlening. Tegelijkertijd heeft de organisatie, net als veel andere overheden, te maken met arbeidsmarktkrapte en een toenemende hoeveelheid werkzaamheden. Hierdoor zijn op enkele terreinen vertragingen ontstaan en moeten soms prioriteiten worden gesteld. Het college blijft investeren in een sterke organisatie die in staat is de groeiende maatschappelijke opgaven uit te voeren. Algemeen beeld Financieel laat deze rapportage een verslechtering van het begrotingsresultaat zien ten opzichte van de uitgangspositie. Belangrijke oorzaken zijn de nadelige effecten van de Meicirculaire 2026, stijgende kosten binnen de jeugdzorg en ontwikkelingen op het gebied van rente en lokale inkomsten.
Daartegenover staan diverse voordelen en budgetbijstellingen die het effect gedeeltelijk compenseren. Ondanks deze ontwikkeling beschikt de gemeente nog steeds over een solide reservepositie en voldoende financiële veerkracht om incidentele risico’s op te vangen. De structurele druk op met name het sociaal domein en de afhankelijkheid van rijksmiddelen vragen echter om blijvende financiële behoedzaamheid en scherpe bestuurlijke keuzes. 5 Alles afwegend laat deze 2e Tussentijdse Rapportage zien dat Leidschendam-Voorburg voortgang boekt op haar ambities en maatschappelijke opgaven. Tegelijkertijd vraagt de combinatie van een toenemende uitvoeringsdruk, financiële onzekerheden en complexe maatschappelijke vraagstukken om voortdurende sturing, prioritering en samenwerking. Het college blijft zich inzetten voor een financieel gezonde gemeente, een betrouwbare dienstverlening en zichtbare resultaten voor inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners.
Het college van burgemeester en wethouders van Leidschendam-Voorburg, Martijn Vroom Astrid van Eekelen Bianca Bremer Marcel Belt Philip van Veller Financiële positie 2026 De uitgangspositie voor de 2e Tussentijdse rapportage (Turap) wordt gevormd uit de financiële mutaties uit de Programmabegroting 2026-2029 (primitieve begroting), de Nota van Wijziging 2026- 2029, 1e Turap 2026, kadernota 2027-2030 en de andere raadsbesluiten tot en met augustus 2026. Uitgangspositie | 2026 Begroting 2026-2030 incl. wijzigingen Primitieve begroting | -6.337 Amendementen Meerjarenbegroting | -67 Nota van Wijziging voorgaand jaar | -401 Raadsbesluiten uit voorgaand jaar | -854 Raadsbesluiten | 0 Administratieve wijzigingen | 0 1e Turap 2026 | -593 Kadernota 2027 - 2030 | -550 Wijzigingen tot 2e Turap 2026 | 0 Uitgangspositie 2e Turap 2026 | -8.801 Mutaties 2e Turap: Mee- en tegenvallers | 1.282 Bestedingsplan reserves | 0 Budgetoverhevelingen | 711 Budgettair neutraal | 0 Meicirculaire gemeentefonds | -1.621 Totaal mutaties 2e Turap 2026 | 372 Voorlopig begrotingsresultaat 2026 | -8.430 Waarvan incidentele baten en lasten (saldo) | -6.999 Voorlopig structureel begrotingsresultaat 2026 | -1.431 Bedragen x € 1.000 Uitgangspositie De uitgangspositie voor de 2e Turap in 2026 was € 8,8 miljoen negatief.
Na de 1e Turap 2026 heeft er nog één begrotingswijziging (nummer 8, grondexploitatie Fleetpark) plaatsgevonden, maar deze wijziging had geen saldo. Per saldo vinden er in de 2e Turap 2026 financiële mutaties plaats van in totaal bijna € 372.000 positief. Het financieel beeld voor 2026 verbetert daardoor naar afgerond € 8,4 miljoen negatief. Het voorlopige negatieve saldo bestaat voor € 7 miljoen aan incidentele lasten. Het voorlopige structureel begrotingsresultaat is exclusief de incidentele lasten en komt uit op € 1,4 miljoen structureel negatief. 6 7 Zoals is toegezegd aan de raad is ook in deze Turap kritisch gekeken naar posten die niet meer uitgegeven gaan worden in 2026, zodat onderschrijdingen in de jaarstukken 2026 zo veel mogelijk vermeden worden. Mee- en tegenvallers Een aantal factoren draagt positief bij aan het begrotingsresultaat: UWV voor de vergoeding van ziekte en zwangerschap (€ 400.000) en de bijzondere bijstand (€ 375.000). De kosten voor jeugdzorg zijn opgehoogd met € 1,1 miljoen, hier stond een compensatie van € 531.000 tegenover. Bestedingsplan reserves De aanpassingen van het bestedingsplan van de bestemmingsreserves hebben geen effect op het begrotingsresultaat. De grootste posten betreffen de verdeling van de stelpost voor de CAO stijgingen.
Budgetoverhevelingen De budgetoverhevelingen naar 2027 betreffen de uitvoering van activiteiten op het gebied van organisatieontwikkeling (€ 260.000), de tijdelijke huisvesting Raadhuisplein 1 (€ 175.000), een subsidie voor de bibliotheek (€ 106.000) en de sloopkosten voor de Haar (€ 150.000). Meicirculaire De Meicirculaire 2026 van het gemeentefonds heeft een aanzienlijk negatief effect op de begroting, met een afname van € 1,6 miljoen in 2026. Risico's Droogte en bewatering openbaar groen De aanhoudende droogte en lage waterstanden hebben gedurende 2026 geleid tot extra inzet voor het bewateren van openbaar groen. Ondanks de neerslag in de afgelopen periode blijft de beschikbaarheid van zoet water onder druk staan en gelden beperkingen voor het onttrekken van oppervlaktewater. Hierdoor neemt het risico op schade aan bomen, plantsoenen en andere beplanting toe. De omvang van de financiële gevolgen kan op dit moment nog niet betrouwbaar worden geraamd. Vergunningparkeren Mall Voor het programma The Mall worden extra kosten gemaakt. Inzet met onderhandelingen met The Mall is dat de kosten worden vergoed. Mochten de onderhandelingen niet voor het eind van het jaar zijn afgerond of een negatieve uitkomst hebben is er een risico op overschrijding van het budget.
8 Leeswijzer Verantwoording per programma Deze Turap gaat in op de verschillende programma's met bijbehorende beleidsvelden en speerpunten. Per programma wordt herhaald (Programmabegroting 2026-2029) wat de te bereiken doelen zijn voor 2026. De activiteiten die bij de doelen horen, worden verantwoord door middel van een stoplicht. Mochten deze afwijkingen vertonen, volgt daarop een toelichting. Deze Turap is gebaseerd op de eerste acht maanden over 2026. Betekenis van de kleuren: Activiteit loopt op schema Afwijkingen in de uitvoering Prestatie niet wordt niet meer behaald
9 0. Bestuur en ondersteuning Omschrijving Het programma Bestuur en Ondersteuning omvat de activiteiten die gericht zijn op het bestuur van de gemeente en de ambtelijke organisatie die dit bestuur ondersteunt. Dit programma heeft als doel om op een transparante, integere en efficiënte wijze invulling te geven aan de democratische besluitvorming en de beleidsvoorbereiding, uitvoering en verantwoording binnen de gemeente. Wat willen we bereiken? In 2026 willen we dat inwoners, ondernemers en andere organisaties actief worden betrokken bij gemeentelijke besluiten die invloed hebben op hun buurt en de samenleving als geheel. De gemeente gaat nadrukkelijk buiten het gemeentehuis op zoek naar verbinding met inwoners, waarbij we ook degenen bereiken die minder zichtbaar of hoorbaar zijn. Daarnaast versterken we de samenwerking met buurgemeenten en regionale partners om gezamenlijke doelen te realiseren. Onze dienstverlening willen we verder moderniseren en verbeteren, zodat deze telefonisch, digitaal én fysiek toegankelijk is. Inwoners en lokale organisaties moeten zich gezien, gehoord en serieus genomen voelen door een persoonlijke en betrouwbare overheid die oog heeft voor hun wensen en behoeften.
Wat gaan we ervoor doen? Bestuur en Inwonersparticipatie Doel 1: Versterken van inwonersparticipatie Uitvoeren van het Experimenteerprogramma Participatie 2024-2026 We evalueren de trajecten die we in 2025 gestart zijn Doel 2: Sterke positionering in regionale en landelijke samenwerking Actief bijdragen aan ambtelijke en bestuurlijke samenwerking binnen de regio Proactief positioneren binnen regionale en landelijke besluitvorming Meewerken aan en monitoren van regionale gebiedsgerichte projecten Dienstverlening Doel 1: Toegankelijke en veilige dienstverlening Wij verbeteren de inrichting van het Servicecentrum
Toelichting afwijking activiteit: De voorbereiding van de vernieuwde inrichting van het Servicecentrum is in volle gang. Aanvullende eisen op het gebied van privacy, toegankelijkheid en veiligheid, in combinatie met verdere ontwerpuitwerking en gewijzigde marktomstandigheden, hebben geleid tot een herijking van de scope en de benodigde investeringen. Hierdoor verschuift de realisatie naar 2027. Wij realiseren een integraal beeld van onze producten en diensten waar zowel geautoriseerde medewerkers als inwoners, bedrijven of instellingen toegang toe krijgen Toelichting afwijking activiteit: De gefaseerde realisatie van een integraal beeld van producten en diensten wordt voortgezet. De komende tijd worden de laatste applicaties aangesloten, zodat medewerkers beschikken over één samenhangend en actueel overzicht van inwoners, producten en diensten. In 2027 wordt dit verder uitgebreid met functionaliteiten waarmee ook inwoners inzicht krijgen in hun eigen gegevens, aanvragen en interacties met de gemeente. Wij treffen aanvullende maatregelen voor informatiebeveiliging (implementatie NIS2- richtlijn en verzwaarde BIO) Financiële mutaties Onderwerpen 0. Bestuur en ondersteuning | Mutatie | Mutatie | Effect baten | lasten | begr. saldo Budgetoverhevelingen | -150 | 150 1. | De Haar | -150 | 150 Budgettair neutraal | 95 | -95 2. | 25 jaar LV | -70 | 70 3.
| Integraal klantbeeld | 165 | -165 Mee- en tegenvallers | -794 | 22 | -816 4. | Investeringsplan 2026-2030 | -624 | -14 | -610 5. | Leges parkeerontheffingen | -125 | -125 6. | Naturalisaties | 71 | 114 | -43 7. | Realisatiestimulans | 105 | -105 8. | Rijbewijzen en identiteitskaarten | -116 | -173 | 57 9. | Technische mutaties Bestuur en ondersteuning | -10 | -10 Meicirculaire gemeentefonds | 26 | -26 10. Meicirculaire | 26 | -26 Bestedingsplan reserves | 1.224 | 4.250 | -3.026 Totaal 0. Bestuur en ondersteuning | 430 | 4.243 | -3.813 Bedragen x € 1.000 10 11 Toelichting 1. De Haar Op 24 maart 2026 heeft het college besloten dat de voormalige schoolgebouwen aan De Haar 200 en Valkhof 67 gesloopt worden. Vanwege wet- en regelgeving zijn wij verplicht een flora en fauna onderzoek te doen voordat het gebouw aan De Haar gesloopt kan worden. Hierdoor ontstaat een vertraging van 6 tot 12 maanden. 2. 25 jaar LV Bij de Kadernota 2027-2030 heeft de raad voor het 25-jarig jubileum in 2027 middelen ter beschikking gesteld. De voorbereidingen hiervan starten al in 2026. De voorbereidingskosten worden gedekt uit een niet benut budget voor het bestuur. Dit zorgt voor een verschuiving tussen de programma's Bestuur & Ondersteuning en Sport, Cultuur & Recreatie. 3.
Integraal klantbeeld Binnen de dienstverlening wordt een reeds beschikbaar budget nader toegedeeld aan de onderdelen innovatie en zaaksysteem. Hiermee sluiten de beschikbare middelen beter aan bij de activiteiten waarvoor zij bedoeld zijn. 4. Investeringsplan 2026-2030 De kapitaallasten worden bijgewerkt op basis van de actualisatie van het investeringsplan 2026- 2030. Voor de details zie het hoofdstuk Investeringsplan. 5. Leges parkeerontheffingen De vraag naar parkeerontheffingen blijft achter. Met name in Voorburg-West heeft het aangescherpte parkeerregime (waaronder verruimde venstertijden, het samenvoegen van schijfzones, de uitsterfconstructie en buurtmaxima) niet geleid tot de verwachte toename van ontheffingen. 6. Naturalisaties Het aantal naturalisaties is gestegen, mede als gevolg van internationale vluchtelingenstromen. De verwachting is dat deze ontwikkeling aanhoudt. Tegelijkertijd stijgen de lasten, doordat een deel van de ontvangen naturalisatiegelden wordt afgedragen aan het Rijk en meer aanvragen tot meer personele inzet leidt. 7. Realisatiestimulans De gemeente ontvangt vanuit het Rijk een subsidie voor de realisatie van betaalbare woningen, de Realisatiestimulans. De hiermee samenhangende inkomsten worden toegevoegd aan het Vereveningsfonds sociale woningbouw.
Op deze manier blijven de middelen beschikbaar voor toekomstige investeringen in de bouw van betaalbare woningen. 8. Rijbewijzen en identiteitskaarten Door de geldigheidsduur van identiteitskaarten fluctueert het aantal aanvragen per jaar. In 2026 worden minder aanvragen verwacht dan eerder voorzien. Ook bij de rijbewijzen is sprake van een lager aantal aanvragen, waardoor zowel de afdracht aan landelijke uitvoeringsorganisaties wordt aangepast aan de actuele ontwikkeling. 9. Technische mutaties Bestuur en ondersteuning Deze verzamelpost bevat diverse kleine, voornamelijk technische begrotingsaanpassingen. De wijzigingen worden verwerkt ter waarborging van de begrotingsrechtmatigheid en zijn afzonderlijk niet van materieel belang voor het financiële beeld. 12 10. Meicirculaire De effecten van de meicirculaire 2026, waarover de raad via de budgetbrief (iBabs 4800) is geïnformeerd, worden voor 2026 verwerkt. 13 1. Veiligheid Omschrijving Het programma Veiligheid richt zich op het handhaven en bevorderen van de openbare orde en veiligheid binnen de gemeente. De gemeente vervult hierin zowel een eigen verantwoordelijkheid als een regisserende en samenwerkende rol met ketenpartners zoals de politie, brandweer, GGD en veiligheidsregio.
Wat willen we bereiken? Veiligheid blijft in 2026 een gezamenlijke verantwoordelijkheid van inwoners, ondernemers, veiligheidsdiensten, maatschappelijke partners en de gemeente. Samen zorgen we ervoor dat onze gemeente een veilige plek blijft om te wonen, werken, ondernemen, recreëren en verblijven. Onveilige situaties pakken we snel en doeltreffend aan, zowel offline als online. We verdiepen onze wijkgerichte aanpak door volledig gebruik te maken van wijkveiligheidsscans, waarbij inwoners actief meedenken en meewerken. Op basis van deze inzichten voeren we gerichte actieplannen uit die aansluiten bij wat er écht speelt in elke wijk. We investeren verder in de professionele en juridische slagkracht van onze crisisorganisatie en handhavingsdiensten, zodat we voorbereid en weerbaar zijn, ook bij nieuwe uitdagingen. We maken gebruik van een geavanceerd data-dashboard om de inzet van handhaving nog beter te sturen. Dit dashboard helpt ons om snel te reageren op actuele situaties en onze handhavingscapaciteit effectief in te zetten. Zo combineren we lange termijn resultaten met korte termijn acties om de veiligheid in onze gemeente continu te verbeteren.
Wat gaan we ervoor doen? Brandweer en rampenbestrijding Doel 1: Waarborgen van een effectieve en professionele crisisorganisatie Samenwerking met Veiligheidsregio Haaglanden (VRH) en andere VRH-gemeenten voortzetten Vakbekwaam houden van het gemeentelijk crisisteam, beleidsteam en crisisfunctionarissen Lokale implementatie van de gemeentelijke crisisorganisatie (reguliere taken zoals bijvoorbeeld juridisch advies, ICT, toezichthoudende functies etc.) Implementatie van regionale crisiscommunicatie en lokale incidentencommunicatie
14 Veiligheid Doel 1: Zorgen voor een veilige en weerbare gemeente om te wonen, werken, ondernemen, recreëren en verblijven. Samenwerken met inwoners, ondernemers, veiligheidsdiensten, maatschappelijke partners en de gemeente Ontwikkelen en implementeren van wijkveiligheidsscans Centrale plaats in de wijken voor buurtpreventieteams Inrichting van steunpunten en een maatschappelijk netwerk om in te zetten in tijden van crisis In 2026 zetten we gezamenlijk met ROC Mondriaan in op het cyberweerbaar maken van onze ouderen Doel 2: Transparante, efficiënte en effectieve inzet van handhavers en handhavingsinstrumenten Uitbreiding van handhavingsinstrumenten, denk hierbij aan de aanschaf en gebruik van bodycams en de implementatie en handhaving op het gebruik van het digitaal opkopersregister Uitvoeren van de proef met de toepassing van spoedeisende bestuursdwang op afvalovertredingen (besluitvorming vindt plaats in vierde kwartaal 2025, uitvoering proef 2026) Ook in 2026 vraagt het op orde houden van de capaciteit van de boa’s doorlopende aandacht Doel 3: Informatie-gestuurd werken op basis van signalen vanuit de samenleving Inzet van het data-dashboard met als doel resultaatgerichte inzet van onze handhavingscapaciteit Op basis van de resultaten van de wijkveiligheidsscans in samenwerking met bewoners tot actieplannen komen.
Financiële mutaties Onderwerpen 1. Veiligheid | Mutatie | Mutatie | Effect baten | lasten | begr. saldo Budgettair neutraal | 81 | 189 | -108 1. Aanpak Radicalisering | 81 | 81 2. Inrichting subsidiesystematiek | 8 | -8 3. Weerbaarheid | 100 | -100 Mee- en tegenvallers | -83 | 83 4. Technische mutaties Veiligheid | 12 | -12 5. Veiligheidsregio Haaglanden | -95 | 95 Totaal 1. Veiligheid | 81 | 106 | -25 Bedragen x € 1.000 Toelichting 1. Aanpak Radicalisering De gemeente ontvangt rijksmiddelen via (centrum) gemeente Zoetermeer voor de lokale integrale aanpak van radicalisering, extremisme en terrorisme. De middelen zijn bedoeld voor het bestrijden en verzwakken van extremistische bewegingen in Nederland en het voorkomen van aanwas en tegengaan van radicalisering. Dit wordt gedaan door het versterken van signaleringsstructuren en de (regionale) samenwerkingsverbanden, alsook het trainen van professionals voor tegengaan Radicalisering (ROR). 2. Inrichting subsidiesystematiek In 2025 is de nieuwe subsidiesystematiek voor 2026 vastgesteld en vervallen de oude subsidietafels. Het saldo van het totaal aan subsidies blijft gelijkt, maar tussen de programma’s zit een kleine verschuiving. 3. Weerbaarheid Binnen de gemeente wordt gewerkt aan het versterken van de weerbaarheid, onder andere op het gebied van crisisbeheersing en informatiebeveiliging.
Hiervoor is centrale regie, structurele samenwerking en voldoende projectcapaciteit nodig om activiteiten te coördineren en in samenhang uit te voeren. De beschikbare middelen zijn administratief herschikt zodat deze aansluiten bij de uitvoering van de werkzaamheden. 4. Technische mutaties Veiligheid Deze verzamelpost bevat diverse kleine, voornamelijk technische begrotingsaanpassingen. De wijzigingen worden verwerkt ter waarborging van de begrotingsrechtmatigheid en zijn afzonderlijk niet van materieel belang voor het financiële beeld. 5. Veiligheidsregio Haaglanden De bijdrage aan de Veiligheidsregio Haaglanden (VRH) valt lager uit dan eerder verwacht. Dit hangt onder meer samen met de incidentele verlaging van de gemeentelijke bijdrage en het scherper en reëler begroten door de VRH. 15 16 2. Mobiliteit en bereikbaarheid Omschrijving Alle kosten die de gemeente maakt rondom mobiliteit worden geboekt op dit programma. Dit betreft vooral de lasten voor de aanleg en het onderhoud van wegen en (fiets)paden. Ook de kosten voor parkeergarages vallen ook onder dit taakveld. Daarnaast valt ook de (recreatieve) vaart onder dit programma, zoals het onderhouden van havens en waterwegen. Wat willen we bereiken? We willen dat onze gemeente goed bereikbaar is en dat bewoners en bezoekers vaker kiezen voor duurzame en gezonde vervoerswijzen.
We streven naar een mobiliteitssysteem dat logisch en verkeersveilig verbonden is met de ruimtelijke omgeving en waarin duurzame en actieve vormen van vervoer – zoals fietsen, lopen, OV en deelmobiliteit – vanzelfsprekende keuzes zijn. Dit draagt niet alleen bij aan een betere bereikbaarheid, maar ook aan de leefbaarheid, verkeersveiligheid en gezondheid van onze inwoners. Wat gaan we ervoor doen? Maatregelen mobiliteit en bereikbaarheid Doel 1: Verkeersveiligheid verbeteren Uitvoering van diverse maatregelen uit het Actieplan Verkeersveiligheid, met extra aandacht voor veilige schoolomgevingen, voetgangers- en fietsvoorzieningen en hoogwaardige infrastructuur Herinrichting van wegen zoals de Veursestraatweg en Dr. Van Noortstraat om de verkeersveiligheid en het comfort voor alle weggebruikers te vergroten Beheer en onderhoud verkeersinfrastructuur Doel 2: Bereikbaarheid en leefbaarheid in woonwijken en centra verbeteren Voortzetting van proactief en operationeel verkeersmanagement rond de Mall Realisatie van de aanpassing van de tramhalte aan de Heuvelweg, inclusief extra oversteekplaats voor voetgangers van/naar de halte Toelichting afwijking activiteit: De werkzaamheden zijn eind 2027 gereed.
17 Uitwerking en invoering van vergunning parkeren in de buurten rondom de Mall Toelichting afwijking activiteit: De invoeringsdatum is verplaatst naar 1 maart 2027. Deze datum is verschoven om een goede en zorgvuldige afstemming met belanghebbenden te kunnen houden, en te zorgen voor voor voldoende tijd voor de uitgifte van ontheffingen en goede handhaving. Invoering aangescherpt parkeerbeleid in Voorburg-West Verbeterd mobiliteitsbeleid in Voorburg Noord Noord als onderdeel van de buurtaanpak binnen het Uitvoeringsproject riolering Toelichting afwijking activiteit: Er is gekozen voor de uitbreiding van de venstertijden van de blauwe zones. Het collegebesluit naar aanleiding van de ter inzagelegging van het ontwerp is nog niet genomen. Verbetering van de OV-bereikbaarheid van Leidschendam-Zuid via RandstadRail halte Leidschendam-Voorburg Voorbereiding en start buurtbus tussen Stompwijk en Leidschendam Toelichting afwijking activiteit: De invoering van de buurtbus is vanwege een langdurige zoektocht naar een bus die de nieuwe lijn kan bedienen verschoven naar januari 2027. Daarnaast moesten er afspraken worden gemaakt met exploitant EBS en de MRDH als concessieverlener.
Uitwerking van de inrichting van het stationsplein, Opa's Veldje en de Prinses Mariannelaan en van aanpassing van kruispunten in het kader van de plan- en studiefase van het project De Vlietlijn Toelichting afwijking activiteit: Uitwerking wacht (gedeeltelijk) op nader onderzoek en politieke besluitvorming. Doel 3: Duurzame en actieve mobiliteit bevorderen Een start maken met het opstellen van een Programma Duurzame Mobiliteit en Bereikbaarheid onder de Omgevingsvisie. Een Programma gericht op de concretisering van het STOMP-principe voor de gemeente en de vertaling ervan in concrete Toelichting afwijking activiteit: Het opstellen van dit programma wordt gekoppeld aan de start van de nieuwe collegeperiode en is daarom vertraagd. Vervolgonderzoek en (door)ontwikkeling van (mobiliteits)plannen voor de A12- spoorzone, CID Binckhorst, stationsomgeving Laan van NOI (Planuitwerkingsfase), de omgeving van de Mall en Leidschendam-Zuid
Samenwerking met regionale partners (MRDH, Rijksoverheid) voor innovatieve mobiliteitsoplossingen en alternatieven voor het gepauzeerde Rijksproject A4 Haaglanden/N14 Impuls voor innovatief mobiliteitsbeleid. We gebruiken de denkkracht van inwoners, (startende) ondernemers en wetenschappers om samen tot innovatieve oplossingen te komen Uitvoeren Fietsstrategie Het faciliteren van de uitbreiding van deelmobiliteit, met een focus op de fiets en (elektrische) deelauto Financiële mutaties Onderwerpen 2. Mobiliteit en bereikbaarheid | Mutatie | Mutatie | Effect baten | lasten | begr. saldo Mee- en tegenvallers | -85 | 85 1. Aanlegplaatsen de Vliet | -55 | 55 2. Technische mutaties Mobiliteit en bereikbaarheid | -30 | 30 Bestedingsplan reserves | -400 | 400 Totaal 2. Mobiliteit en bereikbaarheid | -485 | 485 Bedragen x € 1.000 Toelichting 1. Aanlegplaatsen de Vliet Voor de aanlegplaatsen aan de Vliet was eerder rekening gehouden met een investering die uiteindelijk niet is uitgevoerd. Daarnaast zijn de activiteiten waarvoor middelen voor verduurzaming waren gereserveerd niet meer aan de orde. 2. Technische mutaties Mobiliteit en bereikbaarheid Deze verzamelpost bevat diverse kleine, voornamelijk technische begrotingsaanpassingen. De wijzigingen worden verwerkt ter waarborging van de begrotingsrechtmatigheid en zijn afzonderlijk niet van materieel belang voor het financiële beeld.
18 19 3. Economie Omschrijving Het programma Economie richt zich op het bevorderen van de lokale en regionale economische ontwikkeling, het versterken van het ondernemersklimaat en het scheppen van voorwaarden voor werkgelegenheid, innovatie en duurzame groei. Wat willen we bereiken? Leidschendam-Voorburg is een economisch vitale gemeente. Samen met publieke en private partners werken we aan het vernieuwen en verduurzamen van winkelgebieden, kantoren en bedrijventerreinen. We streven naar een hoog voorzieningenniveau passend bij verdere verstedelijking, voldoende passende en betaalbare bedrijfsruimte en een aantrekkelijk en groen buitengebied met economisch verdienmodel. Via regionale samenwerking dragen we bij aan een sterke regio. We versterken de relatie en samenwerking met het bedrijfsleven, onder andere via accountmanagement en centrummanagement. Vanwege de schaarse ruimte in onze gemeente, willen we zorgen voor voldoende plek voor werken en voorzieningen (niet-wonenfuncties). Wat gaan we ervoor doen? Toerisme, horeca en evenementen Doel 1: Het bevorderen van toerisme, horeca en evenementen ter versterking van de lokale economie en leefbaarheid Een geactualiseerd evenementenbeleid dat intern en extern goed werkbaar is.
Een geactualiseerde visie recreatie en toerisme Toelichting afwijking activiteit: Er wordt één economische visie opgesteld, waarin de visie recreatie en toerisme wordt opgenomen. Hiervoor is gekozen omdat een separate actualisatie vooruitlopend hierop leidt tot versnippering en minder houdbare keuzes. Economie en Ondernemerschap Doel 1: Het stimuleren van een gezond en toekomstbestendig ondernemersklimaat Waarborgen dat er voldoende ruimte is en blijft voor niet-wonenfuncties Ontwikkelvisie vernieuwen en verduurzamen van kernwinkelgebied De Julianabaan
Uitvoeringsagenda economie Toelichting afwijking activiteit: Er komt een economische visie, met daaraan gekoppeld een uitvoeringsagenda. Er zal daarom geen apart traject meer opgestart worden voor een uitvoeringsagenda economie. Behouden en beter benutten van bedrijventerreinen Om het vestigingsklimaat te versterken worden maatregelen voor leefbaarheid en aantrekkelijkheid van het winkel- en horecagebied Damcentrum uitgevoerd Toelichting afwijking activiteit: Het onderzoek naar de verplaatsing van de weekmarkt loopt en wordt eind 2026 opgeleverd, maar het plan herinrichting Damlaan schuift door naar 2027. Het op te stellen plan is afhankelijk van de uitkomsten van het onderzoek naar de verplaatsing van de weekmarkt. Het aanpassen van het kruispunt Damlaan-Zaagmolenstraat wordt uitgevoerd in 2027. Oplevering transformatie Herenstraat 40-42 in 2027 Gemeentelijke input leveren aan de invulling van commerciële of maatschappelijke functies. Financiële mutaties Onderwerpen 3. Economie | Mutatie | Mutatie | Effect baten | lasten | begr. saldo Mee- en tegenvallers | 16 | -16 1. Technische mutaties Economie | 16 | -16 Totaal 3. Economie | 16 | -16 Bedragen x € 1.000 Toelichting 1. Technische mutaties Economie Deze verzamelpost bevat diverse kleine, voornamelijk technische begrotingsaanpassingen.
De wijzigingen worden verwerkt ter waarborging van de begrotingsrechtmatigheid en zijn afzonderlijk niet van materieel belang voor het financiële beeld. 20 21 4. Onderwijs Omschrijving Het programma Onderwijs richt zich op het bevorderen van gelijke onderwijskansen en een goede leeromgeving voor alle kinderen en jongeren in de gemeente. De gemeente heeft een wettelijke taak in onderwijshuisvesting en een regierol in het bevorderen van de onderwijskwaliteit, het tegengaan van achterstanden en het ondersteunen van leerlingen en ouders. Wat willen we bereiken? We willen dat ieder kind in onze gemeente kansrijk en gezond kan opgroeien. Onze focus ligt op de brede ontwikkeling van het kind, waarbij elk kind de kansen krijgt waardoor het zijn/haar talenten kan ontwikkelen. We zetten in op het versterken van de pedagogische basis, waardoor elk kind gelijke kansen krijgt. In het kader van inclusief onderwijs moet er voor elk kind een passende onderwijsplek in de eigen vertrouwde omgeving beschikbaar zijn. Het onderwijs vervult hierbij een belangrijke taak. We zetten in op een doorgaande lijn tussen kinderopvang en primair onderwijs zodat kinderen op hun vierde jaar goed kunnen instromen in het onderwijs. We voorkomen vroegtijdig schoolverlaten en stimuleren jongeren om hun startkwalificatie te behalen.
Om goed onderwijs te kunnen bieden is voldoende en passende onderwijshuisvesting noodzakelijk. We werken aan een integraal huisvestingsplan dat niet alleen de onderwijsbehoefte dekt, maar ook nadrukkelijk ruimte biedt voor de samenwerking met maatschappelijk partners zoals kinderopvang en onderwijsondersteuning. Dit bevordert een naadloze overgang voor kinderen van opvang naar onderwijs en creëert een vertrouwde en stimulerende omgeving waarin zij zich zo breed mogelijk kunnen ontwikkelen. Schoolgebouwen voor primair onderwijs worden (integrale) kindcentra met een wijkfunctie. Deze aanpak draagt bij aan de sociale cohesie doordat naast onderwijs en opvang ook andere activiteiten plaatsvinden. Buitenruimten worden in afstemming met het onderwijs ingericht als groen-blauwe schoolpleinen. De ambities en doelen voor het versterken van de pedagogische basis zijn vastgelegd in de Lokale Educatieve Agenda (LEA), die samen met de opvang, de schoolbesturen en de samenwerkingsverbanden is ontwikkeld. In de LEA werken we onder andere aan inclusieve kinderopvang, inclusief onderwijs en de pedagogische basis. Vanuit het Actieplan Jeugd wordt ook ingezet op het versterken van de pedagogische basis omdat daarmee het gebruik van jeugdzorg en de kosten van jeugdzorg worden teruggedrongen.
Tenslotte heeft de gemeente vanuit haar wettelijke taken op het gebied van jeugd contacten met alle betrokken partners in dit veld, een belangrijke taak in het voeren van regie op de samenwerking tussen zorg- en onderwijspartners. Wat gaan we ervoor doen? Onderwijsbeleid Doel 1: Kinderen starten met een goede uitgangspositie aan het basisonderwijs Verhogen van het bereik op de voorschool door het uitbreiden van het aantal locaties. Verbeteren van het verwijzings- en toeleidingsproces binnen de jeugdgezondheidszorg, zodat de voorschoolse educatie wordt benutten voor de peuters die het nodig hebben is
22 Verbeteren van de doorgaande lijn tussen kinderopvang en primair onderwijs Toelichting afwijking activiteit: Wettelijk is er een verplichting voor het maken van afspraken over de doorgaande lijn tussen de voor- en vroegschool (VVE) en over het beoogde ambitieniveau van de ontwikkeling van kinderen in de vroegschool (groep 1 en 2), de zogenoemde resultaatafspraken. Beide opdrachten dragen bij aan het verbeteren van de doorgaande lijn van kinderen uit de VVE. Jaarlijks vinden gesprekken plaats met kinderopvangorganisaties en schoolbesturen om de doorgaande lijn tussen de voorschool en het primair onderwijs voor peuters die een VE-programma hebben gevolgd te versterken. Deze gesprekken zijn gericht op het verbeteren van de samenwerking tussen voorschool en basisschool en op het versterken van de warme overdracht van kinderen, maar hebben vooralsnog een voorbereidend karakter gehad als het gaat om het verbeteren van de doorgaande lijn. Doorontwikkelen van vormen van ‘passende kinderopvang’.
Doel 2: Kinderen krijgen passende en inclusieve ondersteuning in onderwijs en kinderopvang, dichtbij huis en zoveel mogelijk in een reguliere setting Evaluatie van de bestaande onderwijs-jeugdarrangementen (OJA's) die jeugdhulp en onderwijs met elkaar verbinden Evaluatie van de lopende pilot startklassen Afbouwen van individuele jeugdhulp in het onderwijs Toelichting afwijking activiteit: Er is een beweging ingezet om waar mogelijk individuele jeugdhulp in het onderwijs te collectiveren of te vervangen door aanbod uit het voorliggend veld, maar we zijn er nog niet. Concrete instrumenten die de gemeente heeft om de beweging uit te voeren zijn onder andere om de jeugdconsulenten als regisseur in te zetten op school en om leerplicht preventiever in te zetten. Ook is er een pilot gedaan op het Maartens college om te onderzoeken wat de inzet van een psycholoog op school voor invloed heeft op de aanvragen voor jeugdhulp. Deze pilot is geëvalueerd en leidt tot aanbevelingen in de richting van een ambulant team van ondersteuning dat op afroep beschikbaar is voor meerdere scholen. Deze aanbevelingen worden meegenomen bij het verder vorm geven van het Sterk Lokaal Team (de toegang). Een meer preventiegerichte invulling van leerplicht om vorm te geven aan het leerrecht. Voorbereiding en start van de pilot inclusieve kinderopvang (Vlietkinderen)
Onderwijshuisvesting Doel 1: Scholen binnen het primair en voortgezet onderwijs voorzien van voldoende en kwalitatief goede huisvesting Uitvoeren van de drie resterende projecten uit de ‘oude’ integrale huisvestingsplannen voor primair onderwijs (2019-2023) en voortgezet onderwijs (2017-2026) Toelichting afwijking activiteit: Ten aanzien van de Montessori-school geldt: De combinatie van Primair en Voortgezet Onderwijs in het IKC blijkt niet haalbaar. De huisvestingsopgave verandert hierdoor in een Montessori IKC voor kinderen van 0 tot 12 jaar (in plaats van 0 tot 14). De start van het project is hierdoor vertraagd. Dit heeft mogelijk ook effect op de projecten daarna. De beschikbaarheid van tijdelijke huisvesting vormt een risico voor uitvoering van het IHP volgens planning vanwege de opeenvolging van scholen die hier tijdens sloop en nieuwbouw gebruik van moeten maken. Financiële mutaties Onderwerpen 4. Onderwijs | Mutatie | Mutatie | Effect baten | lasten | begr. saldo Budgettair neutraal | 172 | 172 1. Inrichting subsidiesystematiek 2. Jeugd Leerplicht | 172 | 172 Mee- en tegenvallers | 74 | -74 3. Klokuren bewegingsonderwijs | -116 | 116 4. Technische mutaties Onderwijs | -10 | 10 5. Tijdelijke onderwijshuisvesting | 200 | -200 Totaal 4. Onderwijs | 172 | 247 | -74 Bedragen x € 1.000 Toelichting 1.
Inrichting subsidiesystematiek In 2025 is de nieuwe subsidiesystematiek voor 2026 vastgesteld en vervallen de oude subsidietafels. Het saldo van het totaal aan subsidies blijft gelijkt, maar tussen de programma’s zit een kleine verschuiving. 2. Jeugd Leerplicht Voor het Doorstroompunt worden aanvullende middelen ontvangen vanuit Den Haag. Daarnaast wijzigt de bijdrage van de gemeente Wassenaar als gevolg van een actualisatie van de afspraken en financiering. 3. Klokuren bewegingsonderwijs Uit de realisatiecijfers blijkt dat de uitgaven voor klokuren bewegingsonderwijs consequent lager uitvallen dan begroot. Daarom wordt voorgesteld het budget naar een realistischer niveau bij te stellen door een aframing door te voeren. 23 24 4. Technische mutaties Onderwijs Deze verzamelpost bevat diverse kleine, voornamelijk technische begrotingsaanpassingen. De wijzigingen worden verwerkt ter waarborging van de begrotingsrechtmatigheid en zijn afzonderlijk niet van materieel belang voor het financiële beeld. 5. Tijdelijke onderwijshuisvesting Vanwege de nieuwbouw van het Integraal Kindcentrum Van Ruysdael (voormalige Maria Bernadetteschool) zijn er portocabines geplaatst aan de Burgemeester Sweenslaan. De kosten voor de terreininrichting blijken hoger dan verwacht. 25 5.
Sport, cultuur en recreatie Omschrijving Het programma Sport, Cultuur en Recreatie richt zich op het bevorderen van een actief, gezond en maatschappelijk betrokken leven voor inwoners. De gemeente stimuleert sportdeelname, cultuurbeleving en recreatief gebruik van de openbare ruimte. Dit programma draagt bij aan sociale samenhang, persoonlijke ontwikkeling, leefbaarheid en aantrekkelijkheid van de gemeente. Wat willen we bereiken? Sport, kunst, cultuur, erfgoed en recreatie spelen een cruciale rol in het creëren van levendigheid en aantrekkelijkheid in onze gemeente. Ze dragen bij aan de publieke gezondheid, samenhang en verbinding in de maatschappij (sociale cohesie), de ontwikkeling van vaardigheden, ruimtelijke kwaliteit en bieden plezier aan onze inwoners. De gemeente moedigt ondernemers en vrijwilligers aan en ondersteunt hen bij het organiseren van evenementen en activiteiten. De gemeente ondersteunt sportverenigingen om sport en bewegen toegankelijk te maken voor alle inwoners van onze gemeente, met speciale aandacht voor hen die op dit moment (nog) geen gebruik (kunnen) maken van deze voorzieningen. Samen met sportverenigingen blijft de gemeente investeren in hoogwaardige sportfaciliteiten.
Op het gebied van cultuur richt de gemeente zich op het verwelkomen van doelgroepen in het culturele veld die een afstand hiertoe ervaren, vanwege financiële, fysieke of andere drempels. Zo zetten we ons in voor cultuureducatie door kinderen een culturele basis mee te geven. Door middel van de cultuurmakelaar verstevigen we ons culturele veld. De gemeente wil hiermee bereiken dat cultuur toegankelijk wordt voor alle inwoners. We willen Leidschendam-Voorburg de komende jaren zichtbaar groener, meer biodivers en klimaatbestendiger maken, en daarmee een positieve bijdrage leveren aan de fysieke, mentale en sociale gezondheid van onze inwoners. De druk op de ruimte neemt toe en daarmee staat het cultureel erfgoed onder druk. Op het gebied van erfgoed zet de gemeente daarom in op behoud, beheer en beleving. Via de Omgevingsvisie en daaruit volgende programma's en door het aanwijzen van monumenten worden cultuurhistorische waarden behouden. Subsidieregelingen dragen bij aan het beheer en de beleving van erfgoed. Wat gaan we ervoor doen? Sport Doel 1: Bevorderen van sport- en beweegdeelname onder álle inwoners Uitvoering van het Sportakkoord 2.0 Voorzetting en verbreding van de inzet van rolmodellen in de wijk in Leidschendam- Noord en Bovenveen (sport en cultuur) Verbetering en onderhoud van sportaccommodaties
26 Investeren in een kunstgrasveld en tijdelijke onderwijshuisvesting bij Forum Sport Exploitatiebijdrage energiekosten voor sportverenigingen en burgers Ontwikkeling van nieuw sportbeleid Cultuur en cultureel erfgoed Doel 1: Het bewerkstelligen van een rijk cultureel leven voor alle inwoners Het uitvoeringsplan voor cultuureducatie is in 2026 geïmplementeerd samen met partners en een ontwikkelgroep is opgezet voor de verdere ontwikkeling van cultuureducatie Verbindende acties van de cultuurmakelaar (bijeenkomsten voor verschillende doelgroepen over diverse thema's; samenwerking tussen scholen, culturele aanbieders en nieuwe culturele initiatiefnemers; attendering van cultuuraanbieders op Toelichting afwijking activiteit: De functie van cultuurmakelaar is tot maart 2026 vervuld geweest. Vanwege een baanwissel is de functie op dit moment niet ingevuld omdat het om incidentele inzet zou gaan en het culturele veld behoefte heeft aan structurele inzet. De raad is eerder geïnformeerd over de evaluatie van de cultuurmakelaar (IBabs 4826). Het culturele veld is positief over de verbindende acties van de cultuurmakelaar. Zo heeft de cultuurmakelaar bijeenkomsten georganiseerd en samen met verschillende cultuurpartners gezorgd voor middelen uit fondsen en subsidies.
Vaststellen van een plan voor ‘bibliotheken van de toekomst’ waarin de exploitatie en de programmering is opgenomen Oplevering nieuwe bibliotheek locatie Fluitpolderplein is gepland in het derde kwartaal van 2026 Toelichting afwijking activiteit: De nieuwe locatie van de bibliotheek in Leidschendam aan het Fluitpolderplein is vertraagd met circa 3 maanden. Dit komt door onvoorziene extra werkzaamheden in de verbouwing.[HL2.1] Een toelichting op deze vertraging volgt in het projectenboek. In 2026 wordt de invulling van de Huiskamer van Voorburg/bibliotheek verder geconcretiseerd Doel 2: Het behouden, beheren en beleven van cultureel erfgoed Onderzoek aanwijzen van beschermde objecten en gebieden
27 Omzetting van Gebiedsbiografie erfgoed in erfgoedbeleid Verbeterslag in de beschikbare erfgoeddata Actualisatie van de subsidieregeling voor monumenten Openbaar groen Doel 1: Versterken van biodiversiteit, klimaatbestendigheid en groene leefomgeving Uitvoeren acties Groenactieplan 2024–2026 Uitvoeren maatregelen Bomenplan 2026 Naar uitvoering toe brengen van de projecten Duin, Horst & Weide (DHW); Loozone, Leidschendammerhout en groenblauwe dooradering Opstellen definitief ontwerp en voorbereiden uitvoering Buurtvisie Voorburg-Noord noord Aangepast maaien, snoeien en ander beheer voor omgevingskwaliteit en verbetering van ecologische waarden Groen-blauwe schoolpleinen Aanplanten en vervangen bomen vanuit Bomenbeleidsplan met hoge ecologische waarden Het exotenbeleid wordt opgesteld
Financiële mutaties Onderwerpen 5. Sport, Cultuur en Recreatie | Mutatie | Mutatie | Effect baten | lasten | begr. saldo Budgetoverhevelingen | -126 | 126 1. Subsidie Bibliotheek | -106 | 106 2. Technische mutaties Sport, cultuur en recreatie | -20 | 20 Budgettair neutraal | 194 | -194 3. 25 jaar LV | 70 | -70 4. Inrichting subsidiesystematiek | 124 | -124 Meicirculaire gemeentefonds | 7 | -7 5. Meicirculaire | 7 | -7 Totaal 5. Sport, Cultuur en Recreatie | 75 | -75 Bedragen x € 1.000 Toelichting 1. Subsidie Bibliotheek In verband met de vertraging van de verhuizing van de bibliotheek in Leidschendam aan het Fluitpolderplein wordt een deel van de subsidie doorgeschoven naar 2027. 2. Technische mutaties Sport, cultuur en recreatie Deze verzamelpost bevat diverse kleine, voornamelijk technische begrotingsaanpassingen. De wijzigingen worden verwerkt ter waarborging van de begrotingsrechtmatigheid en zijn afzonderlijk niet van materieel belang voor het financiële beeld. 3. 25 jaar LV Bij de Kadernota 2027-2030 heeft de raad voor het 25-jarig jubileum in 2027 middelen ter beschikking gesteld. De voorbereidingen hiervan starten al in 2026. De voorbereidingskosten worden gedekt uit een niet benut budget voor het bestuur. Dit zorgt voor een verschuiving tussen de programma's Bestuur & Ondersteuning en Sport, Cultuur & Recreatie. 4.
Inrichting subsidiesystematiek In 2025 is de nieuwe subsidiesystematiek voor 2026 vastgesteld en vervallen de oude subsidietafels. Het saldo van het totaal aan subsidies blijft gelijkt, maar tussen de programma’s zit een kleine verschuiving. 5. Meicirculaire De effecten van de meicirculaire 2026, waarover de raad via de budgetbrief (iBabs 4800) is geïnformeerd, worden voor 2026 verwerkt. 28 29 6. Sociaal domein Omschrijving Het programma Sociaal Domein richt zich op het bevorderen van participatie, zelfredzaamheid, sociale samenhang en ondersteuning van kwetsbare inwoners. De gemeente biedt hulp en voorzieningen aan mensen die tijdelijk of langdurig ondersteuning nodig hebben op het gebied van zorg, inkomen, werk en jeugdhulp. Uitgangspunt is dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven meedoen in de samenleving, met passende ondersteuning waar nodig. Wat willen we bereiken? Iedereen moet in onze gemeente mee kunnen doen, maar dat is niet altijd vanzelfsprekend. Soms lukt het mensen (tijdelijk) niet om mee te doen in de samenleving. Het is belangrijk dat mensen in deze gevallen terug kunnen vallen op hun eigen omgeving en netwerk. Wanneer dat niet of beperkt mogelijk is dan kunnen zij rekenen op de steun van de gemeente.
We streven ernaar dat inwoners: zichzelf kunnen redden op alle levensterreinen met zo min mogelijk professionele ondersteuning en zorg (zelfredzaamheid); zichzelf kunnen redden met behulp van het sociale netwerk (samenredzaamheid); regie hebben over het eigen leven (zelfregie). Daarbij geldt dat, als het de inwoner zelf (even) niet lukt en ook niet met behulp van het sociale netwerk, er een rol weggelegd is voor de (lokale) overheid om de nodige ondersteuning te bieden. Samen met partners en inwoners wil de gemeente ondersteuning bieden aan wie dat nodig heeft. Dat doen wij door het versterken van samenwerking, het vergroten van de kracht van de gemeenschap en zorgen dat hulp die nodig is in samenhang wordt geboden. Daarvoor is een duidelijke regierol van de gemeente nodig en een samenhangende uitvoering van het sociaal beleid. Om de samenhang te versterken wordt de sociale basis versterkt, worden de subsidie- en de inkoopkaders aangepast en de toegang tot ondersteuning geëvalueerd en doorontwikkeld in lijn met het richtinggevend kader voor lokale (wijk) teams. De gemeente wil een toekomstbestendig vangnet bieden dat inwoners helpt om mee te (blijven) doen in de samenleving. Herziening van de toegang In 2025 is met hulp van de VNG-tool Verkenningsinstrument Toegang een analyse van de staat van de gemeentelijke toegang gemaakt. Deze is met de Raad gedeeld.
Vervolgens is een opzet gemaakt voor een integrale herziening van de gemeentelijke toegang tot zorg en ondersteuning in het sociaal domein. Deze zogeheten Routekaart, die eind 2025 gereedkwam , gaat vanaf 2026 uit de startblokken. Mogelijk worden in de tweede helft van 2026 nieuwe beleidsaccenten in de herziening van de toegang, op grond van het coalitieakkoord 2026-2030. Daarnaast sluit de herziening aan bij de landelijke kaders zoals de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming. In Leidschendam-Voorburg is de beweging ingezet om in 2030 de jeugdzorg te hebben gehalveerd. Met 1 op de 7 kinderen in de jeugdzorg is het systeem vastgelopen én onbetaalbaar geworden. Maar het pijnlijkste is dat het huidige systeem steeds meer kinderen uitsluit van het gewone leven en hen het gevoel geeft dat zíj het probleem zijn . Om deze negatieve spiraal te doorbreken, is een fundamenteel nieuw perspectief nodig. Hierbinnen wordt de focus verlegd van het individuele kind naar de context en de gemeenschap. Niet het individuele kind staat centraal, maar de context en de gemeenschap waarin het opgroeit. Normale opvoedvraagstukken worden niet gemedicaliseerd, maar erkend als onderdeel van het leven – inclusief de onzekerheden die daar onlosmakelijk bij horen. We kiezen niet voor nóg meer professionals, maar willen de positie van ouders verstevigen.
Dat doen we 30 door hen te verbinden en zo samen te werken als gemeenschap. We ondersteunen en versterken de pedagogische basis in de leefwereld van kinderen – thuis, op school en in de buurt. Ieder kind heeft het recht op ontwikkeling, passend bij zijn of haar mogelijkheden zodat het kind kan opgroeien tot een zelfbewuste veerkrachtige volwassene. Wij hebben vertrouwen in ouders/verzorgers en hun sociale netwerk bij het opvoeden van kinderen. Als (jeugd)hulp noodzakelijk is dan is dat ondersteunend aan het normale leven waarbij goed wordt gekeken naar het daadwerkelijke probleem zodat oplossingen ook duurzaam zijn. Wat gaan we ervoor doen? Jeugdhulp Doel 1: We zetten in op een halvering van de jeugdhulp in 2030 Versterking van de pedagogische basis, o.a. met uitvoering jongerenwerk Uitvoering van een ‘stopstrategie’ en vaststelling van een nieuwe verordening jeugd Doel 2: We zorgen voor passende ondersteuning wanneer dat nodig is Inkoop jeugdhulp Toelichting afwijking activiteit: De oorspronkelijke planning was dat de nieuwe overeenkomsten per 1 januari 2027 in zouden gaan. De raad is nog in 2025 geïnformeerd dat temporiseren noodzakelijk was (iBabs 4545) Hierdoor gaan de nieuwe overeenkomsten in per 1 januari 2028. In maart 2026 is de raad uitgebreid geïnformeerd over de regionale inkoop door middel van raadsbrief 4641.
Landelijk en regionaal staat de beschikbaarheid van passende jeugdhulp onder druk. De regionale inkoop moet bijdragen aan een beter passend aanbod voor complexe problematiek. Regiovisie jeugdhulp Haaglanden Toelichting afwijking activiteit: De regiovisie jeugdhulp Haaglanden stond gepland voor besluitvorming in 2026. Mede vanwege de verkiezingen en de wens om de gemeenteraden in regionaal verband mee te nemen wordt besluitvorming nu verwacht in het eerste kwartaal van 2027. Voor de regionale raadsbijeenkomsten zijn alle raadsleden uitgenodigd via de griffie. Wet maatschappelijke ondersteuning Doel 1: Inwoners zo lang mogelijk, prettig en veilig, zelfstandig thuis te laten wonen en te laten participeren in de maatschappij. De Wmo is een vangnet voor inwoners die het niet meer zelf kunnen oplossen en ondersteuning nodig hebben Inwoners die het zelf niet redden kunnen op meerdere leefgebieden snelle en passende ondersteuning vanuit de Wmo ontvangen
31 Toelichting afwijking activiteit: De achterstanden bij de Wmo zijn nog niet ingelopen. Dit heeft tot gevolg dat de wettelijke termijn om een melding binnen zes weken op te pakken nog niet wordt gehaald. Er zijn verschillende acties ondernomen om de achterstanden terug te brengen. Behalve de inzet van extra capaciteit, wordt ook ingezet op verkorte procedures. Daarnaast wordt ook de urgentie van de melding ingeschat. Inwoners waarvan bekend is dat er een dringende behoefte is aan ondersteuning worden sneller geholpen. Implementatie van het nieuwe Wmo-beleid ‘Er zijn voor wie het nodig heeft’ Versterking van preventie vanuit Aanvullend Zorg en Welzijnsakkoord (AZWA), wat voortkomt uit het Integraal Zorgakkoord (IZA) en Gezond en actief leven akkoord (GALA) Extra inzet op signaleren en preventie van geweld in afhankelijkheidsrelaties Werk en inkomen Doel 1: Vergroten arbeidsparticipatie van inwoners Begeleiden van inwoners naar werk of participatie Uitvoering van het Re-integratie- en Participatiebeleid Lokale implementatie van herziening Participatiewet in Balans en overige nieuwe wetgeving Doorontwikkeling van het Werkcentrum dat in 2025 is gestart Toelichting afwijking activiteit: De coördinatie van het Werkcentrum en het Samenwerkingsconvenant zijn geëvalueerd. In 2027 evalueert het Werkcentrum de dienstverlening aan de inwoners.
Nieuwe Participatiewet in Balans geïmplementeerd volgens tijdpad Doel 2: Meer inwoners zijn financieel zelfredzaam Toekennen van uitkeringen voor levensonderhoud en minimaregelingen Implementatie van het minimabeleid
32 Vroegsignalering van betalingsachterstanden en uitvoeren schuldhulpverleningstrajecten Uitvoering van het schuldhulpverleningsbeleid Doel 3: Nieuwkomers integreren en participeren in de Nederlandse samenleving Statushouders en gezinsmigranten begeleiden bij inburgering en begeleiden naar participatie en werk Toelichting afwijking activiteit: De uitvoering van de Wet inburgering staat onder druk door complexiteit binnen de doelgroep en beperkte uitvoeringscapaciteit, waardoor trajecten vaker uitlopen en een wachtlijst is ontstaan. In de 1e Turap en de Kadernota 2027-2030 zijn hiervoor extra middelen aangevraagd en toegekend. Met deze middelen wordt de komende maanden ingezet op het wegwerken van de wachtlijst. De toeleiding naar participatie en werk blijft daarnaast uitdagend door het beperkte aanbod aan participatieplekken, de terughoudendheid van werkgevers. Uitvoering lerend stelsel inburgering Nieuw beleidskader Inburgering vastgesteld in 2026 Toelichting afwijking activiteit: Het initiële doel was om het nieuwe inburgeringsbeleid vast te stellen in 2026. De huidige planning is dat het nieuwe beleid in 2026 wordt ontwikkeld en in het eerste kwartaal van 2027 wordt aangeboden aan de raad.
De opgelopen vertraging is mede een gevolg van factoren buiten het inburgeringsbeleid, zoals de voorgenomen ingebruikname van de doorstroomlocatie en het ontoereikende uitvoeringsbudget van het Rijk. Doorontwikkeling van het inburgeringsbeleid Doel 4: Opvang en huisvesting van nieuwkomers Organiseren van opvang, leefgeldverstrekkingen en inning eigen bijdrage voor Oekraïense vluchtelingen Voldoen aan de taakstelling huisvesting statushouders van het Rijk, zolang dit een wettelijke verplichting is Toelichting afwijking activiteit:
33 We voldoen op dit moment nog niet aan de taakstelling en dit is juli 2026 bevestigd door de toezichthouder. Echter, met de opening van de doorstroomlocatie medio september wordt verwacht dat de opgelopen achterstand van vorige jaren wordt ingehaald. Naar waarschijnlijkheid zijn we eind december 2026 daarmee weer op schema met de huidige taakstelling. Versterkingsprogramma Sterk voor Noord Doel 1: Bevorderen van kansengelijkheid in Leidschendam-Noord Langs de inhoud van drie thema’s: Jeugd, jongeren en Onderwijs, Financiële zelfredzaamheid en taal en Fijn en veilig wonen wordt er aan kansengelijkheid gewerkt. De specifieke activiteiten in de periode 2025-2026 staan vermeld i Het programmateam coördineert de uitvoering en werkt samen met de partners van Sterk voor Noord aan de doelen en resultaten door middel van de uitvoeringsplannen
Financiële mutaties Onderwerpen 6. Sociaal domein | Mutatie | Mutatie | Effect baten | lasten | begr. saldo Budgettair neutraal | 672 | 540 | 132 1. | AZC Stationsplein | 75 | 75 2. | Beschermd wonen | 77 | 77 3. | Europees Sociaal Fonds (ESF) | 150 | 150 4. | Inrichting subsidiesystematiek | -132 | 132 5. | Toeslagenaffaire | -145 | -145 6. | Uitkeringen BBZ | -185 | -185 7. | Wet Inburgering | 600 | 600 8. | Wet maatschappelijke ondersteuning | 100 | 100 Mee- en tegenvallers | 560 | 151 | 410 9. | Bijzondere Bijstand | -375 | 375 10. Compensatie niet-beoogde jeugdzorgkosten | 531 | 531 11. De Binnenbaan | -100 | 100 12. Jeugdzorg | 1.100 | -1.100 13. Stelposten | -125 | 125 14. Technische mutaties Sociaal domein | 29 | 50 | -21 15. UWV ontvangsten | -400 | 400 Meicirculaire gemeentefonds | 351 | -351 16. Meicirculaire | 351 | -351 Bestedingsplan reserves | 2.075 | -5 | 2.080 Totaal 6. Sociaal domein | 3.308 | 1.037 | 2.271 Bedragen x € 1.000 Toelichting 1. AZC Stationsplein De subsidie voor het project AZC Stationsplein in Voorburg is definitief vastgesteld door de Provincie Zuid-Holland. De vaststelling sluit aan bij de uitgevoerde activiteiten en de ingediende (hogere) verantwoording. 2. Beschermd wonen Vanuit de gemeente Den Haag ontvangt de gemeente een vergoeding voor de kosten die zijn gemaakt voor inwoners die gebruikmaken van beschermd wonen. 3.