CConstaterende datLeidschendam-Voorburg
Koppel je AI →
Document · PDF

4814 Nota_v_Antwoord 260626

Raadsvergadering 9 november 2026, gemeente Leidschendam-VoorburgBij agendapunt: Raadsvoorstel wensen en bedenkingen Intergemeentelijk gebiedsprogramma Geothermiecentrale, Doorontwikkeling Binckhorst en De Vlietlijn en Nota van Antwoord82.691 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 10

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 39 Reactie: Uitgangspunt is dat zowel voor de inwoners van Rijswijk en LeidschendamVoorburg als voor de tram een goede doorstroming van het verkeer belangrijk is. Daarvoor zijn maatregelen nodig. Deze maatregelen zijn niet alleen nodig vanwege de komst van de Vlietlijn, maar ook omdat zonder tram dezelfde verkeersknel- punten zouden ontstaan door de groei van het gebied en in de regio. Er zijn verschillende verkeersonderzoeken uitgevoerd voor de Vlietlijn om inzicht te krijgen in de toekomstige verkeersafwikkeling. De verkeerseffecten die samenhangen met de woningbouwplannen in de regio tot 2040 zijn meegenomen in het planMER. Hiervoor is gebruikgemaakt van het regionale verkeersmodel (VMRDH), waarin alle bekende ruimtelijke ontwikkelingen – zoals woningbouw – en infrastructuurprojecten tot 2040 zijn verwerkt. De tram draagt bij aan een beter functionerend mobiliteitssysteem, maar kan niet alle knelpunten voor het autoverkeer oplossen. Daarvoor is een bredere aanpak nodig die verder kijkt dan alleen de komst van de Vlietlijn. De verkeersonderzoeken voor de Vlietlijn zijn gedeeld met de deelnemers van de werkgroepen en staan op de projectwebsite www.devlietlijn.nl. Daarnaast heeft de gemeente Den Haag meerdere eigen verkeersonderzoeken uitgevoerd. De Netwerkstrategie kijkt stadsbreed vooruit tot 2040.

Het Verkeersnetwerk CIDBinckhorst voor 2030/2040 sluit hierbij aan en geeft inzicht in de verkeersafwikkeling in de Binckhorst en de omliggende wijken. De resultaten van deze onderzoeken zijn meegenomen in het planMER. De visie voor het gebied is verder vastgelegd in de Structuurvisie CID. Deze documenten geven samen een compleet beeld van de huidige en toekomstige verkeersstromen en vormen de basis voor de verdere uitwerking van de Vlietlijn. De verkeersonderzoeken laten zien wat de effecten zijn op reistijden, de verkeersdruk op het wegennet in de Binckhorst, de omliggende wijken en de regio, en op de cyclustijden van de verkeerslichten op de kruispunten. Daarbij is in beeld gebracht welke verkeersknelpunten er nu zijn en welke in de toekomst worden verwacht, welke effecten voortkomen uit de ruimtelijke ontwikkeling van de Binckhorst, wat het effect van de tram is en welke aanvullende maatregelen nodig zijn. Uit deze onderzoeken blijkt dat de Geestbrugweg zonder maatregelen – dus ook als er geen tram zou komen – veel drukker wordt dan nu. Om de leefbaarheid en verkeersveiligheid te verbeteren, worden daarom maatre- gelen onderzocht om de hoeveelheid doorgaand autoverkeer te beperken. Ook de doorstroming van de tram is gebaat bij deze maatregelen. Een slechte verkeersdoorstroming op de Geestbrugweg is voor beide ongewenst.

Afslaande trams hebben een iets langere rijtijd over het kruispunt dan trams die rechtdoor rijden. Dit verschil is echter niet bepalend voor de werking van de verkeerslichten (cyclustijden). Het verkeersonderzoek vormt een belangrijke basis voor de afwegingen in het planMER. In totaal zijn vier maatregelpakketten onderzocht die bedoeld zijn om de verkeersknelpunten in het gebied te verminderen. De effecten van deze pakketten zijn in het planMER beoordeeld op onder andere bereikbaar- heid, doorstroming, gezondheid en veiligheid. Ook zijn de gevolgen voor reistijden, de verkeersdruk op het wegennet en de cyclustijden van kruispunten in beeld gebracht, zodat een goede vergelijking mogelijk is. Een harde randvoorwaarde bij elk maatregelenpakket is dat alle buurten bereikbaar moeten blijven voor auto- verkeer en dat hulpdiensten altijd kunnen passeren. Met ‘dynamische’ simulaties is het onderzoek verder verdiept. De resultaten daarvan zijn via een burger- raadpleging voorgelegd aan een representatieve groep inwoners van Den Haag, LeidschendamVoorburg en Rijswijk. Daarnaast is in verschillende zienswijzen inhoudelijk gereageerd op de maatregelpakketten. Na uitvoering van het regionale bereikbaarheidsonderzoek zal verdere bestuurlijke besluitvorming op het onderdeel van de verkeersmaatregelen plaatsvinden, zie ook beantwoording onder punt 1. 4 .

Procedurele aanpak De aanpak van de plannen rondom De Vlietlijn is te star en onvoldoende flexibel, waardoor onvoldoende

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 40 rekening wordt gehouden met veranderingen en de complexiteit van de omgeving. Een meer program- matische aanpak met ruimte voor aanpassingen en fasering zou beter zijn. U roept op om het huidige gebiedsprogramma (IGP) niet vast te stellen, maar in plaats daarvan eerst een uitgebreider plan worden te maken voor een groter gebied (inclusief Rijswijk en Voorburg), gebaseerd op grondig verkeersonderzoek. Reactie: Het project De Vlietlijn wordt stapsgewijs uitgevoerd. Het is een MIRTproject, waarbij in iedere fase keuzes worden gemaakt op basis van de daarvoor uitgevoerde onderzoeken. Het planMER houdt hierbij nadrukkelijk rekening met onzekerheden en de fasering van het project. Mogelijke toekomstige onvolledigheden worden niet uitgesloten, maar juist systematisch onderzocht. De effecten van de volgorde van uitvoering en van de aanleg worden per projectonderdeel beschreven, waaronder De Vlietlijn. Als uit vervolgonderzoek blijkt dat er nieuwe risico’s of effecten ontstaan, kan dit in latere fasen leiden tot aanvullende maatregelen. 5 . Afvalcluster Er loopt momenteel onderzoek naar de mogelijkheid om een groot afvalbrengstation en een aantal onderdelen van HMS te herhuisvesten. Gemeente Rijswijk was kritisch op inzet van de N-Kavel. Advies is om dit dossier kritisch te blijven volgen.

Reactie: Naar aanleiding van het genomen collegebesluit (RIS325005) zijn op de aangewezen locaties van de voor- keursvariant ruimtelijke reserveringen vastgelegd. Voor de mogelijke uitbreiding van het bedrijventerrein Westvlietweg wordt momenteel verder onderzocht of een groot afvalbrengstation en enkele onderdelen van HMS kunnen worden herhuisvest als onderdeel van het gebiedsprogramma. De gevolgen van deze mogelijke ontwikkeling voor verkeer en milieu worden onderzocht in het bijbehorende planMER. Indien de huisvesting de buurgemeenten zal raken, worden deze in de verdere planvorming betrokken. Conclusie: Onderstaande punten worden meegenomen naar de volgende fase. Niet genoemde punten zijn voor kennis- geving aangenomen. 1 Omleggen van lijn 1 via de Geestbrugweg en onderbouwt dit met diverse argumenten. De lijnvoering en de dienstregeling worden later door HTM en MRDH bepaald, in de jaren vlak voordat de tram in gebruik wordt genomen. Dit geldt ook voor de huidige tramlijn 1. 2 Programma van de Geestbrugweg In de volgende fase worden de maatregelpakketten verder uitgewerkt, inclusief opties voor (gedeeltelijke) afsluiting van de Geestbrug en lokaal verkeer. 4 Procedurele aanpak In latere fasen worden nieuwe risico’s of effecten onderzocht en waar nodig aanvullende maatregelen genomen.

5 Afvalcluster Bij een besluit tot verplaatsing van het afvalcluster worden de gevolgen onderzocht in het gebiedsprogramma en het planMER voor de Vlietzone.

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 41 ID2 Zienswijze: Inwoner Dank voor uw reactie. In het onderstaande gaan wij in op de onderwerpen die u heeft benoemd. ZIENSWIJZE Het spoor van bijvoorbeeld de Maanweg naar Voorburg vormt een grote blokkade voor een goede doorgankelijkheid, wat merkbaar is voor de doorstroming voor fietser of voetganger tussen Voorburg en de Binckhorst. Als er meer in de toekomst gericht wordt aan een passende oplossing hiervoor, en niet voor de langere termijn, zal dit de verbinding tussen de Binckhorst en Voorburg ook ten goede komen. Reactie: De oversteekbaarheid van het tramspoor is een belangrijk aandachtspunt. Daarom worden verschillende maatregelen genomen. In het ontwerp volgen we het STOMPprincipe, waarbij lopen en fietsen voorrang krijgen. De tram veroorzaakt geen verkeersproblemen op de kruising Regulusweg–Maanweg, omdat de tram daar met het autoverkeer meerijdt. Een ondergrondse oplossing in Voorburg, onder de Westenburgstraat langs Opa’s Veldje naar de eindhalte bij Station Voorburg, is onderzocht naar aanleiding van motie 911 van de raad van Leidschendam-Voorburg.

Daaruit blijkt dat deze oplossing kwalitatieve voordelen biedt ten opzichte van de maaiveldvariant, vooral op het gebied van leefomgeving, maar deze voordelen zijn gekoppeld aan vier keer hogere kosten, aanzienlijke hinder tijdens de bouw, risico’s bij ondergronds bouwen in (dicht) stedelijk gebied en weinig extra kansen voor ontwikkeling geeft. Daarnaast kan de aanleg van een dergelijke tunnel ideeën zoals van een Huygenstunnel in de weg zitten, behalve als we deze gelijktijdig aanleggen (zie ook paragraaf 3.1.3). Bovendien veroorzaakt de tram geen verkeersproblemen op de kruising Regulusweg–Maanweg, omdat de tram daar met het autover- keer meerijdt. Ook zonder de tram is dit kruispunt een knelpunt. Conclusie: Wij hebben uw zienswijze voor kennisgeving aangenomen. ID233, ID263 Zienswijze: Inwoners Dank voor uw reactie. In het onderstaande gaan wij in op de onderwerpen die u heeft benoemd. 1 . Openbaar Vervoer Het idee van een tram is niet handig. De aanleg duurt lang en de kosten hoog. Reactie: Deze gebiedsontwikkeling brengt ook een groeiende bereikbaarheidsopgave met zich mee. Om wonen, werken en voorzieningen goed bereikbaar te houden, zijn maatregelen nodig op het gebied van mobiliteit. In de MIRT- verkenning is tramvariant 1T als voorkeursalternatief vastgesteld.

Uit de uitgevoerde onderzoeken blijkt dat deze variant goed aansluit bij de toekomstige ontwikkeling van het gebied en bij de ambitie om lopen, fietsen en openbaar vervoer een grotere rol te geven in de bereikbaarheid van de regio. In de verkenningsfase van het MIRT-proces is ook een MKBA gemaakt, waarin kosten en baten zijn afgewogen.

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 42 2 . Negatieve effecten Er komt meer lawaai door de tram, en het wordt onveiliger op straat. Reactie: Het planMER laat zien wat de milieueffecten van De Vlietlijn zijn. In de zienswijzen geven veel mensen aan dat zij zich zorgen maken over mogelijke negatieve effecten, zoals minder groen, een mindere leefbaarheid en overlast door geluid en trillingen. In het Voorlopig Ontwerp komen maatregelen om de negatieve effecten zo veel mogelijk te voorkomen en te verminderen, met bijvoorbeeld specifieke maatregelen voor geluid en trillingen, veilige inrichting en behoud en compensatie van groen. 3 . Parkeren (ID233) Bezoekers kunnen niet meer makkelijk parkeren. Het openbaar vervoer is nog niet voldoende op orde om dit op te vangen. Reactie: Omdat VoorburgWest nu al een hoge parkeerdruk heeft, wordt gewerkt aan een extra parkeerstrategie. Er is gekeken naar het aanpassen van de tijden van de blauwe zone, zodat deze bijvoorbeeld ook aansluiten op de tijden van het betaald parkeren in de Binckhorst. Deze parkeerstrategie zal aansluiten op het te ontwik- kelen parkeerbeleid van Leidschendam-Voorburg. Hierover vindt tussen de gemeenten overleg plaats.

In de Binckhorst moeten ontwikkelaars op hun eigen terrein of in gezamenlijk te ontwikkelen parkeerhubs conform het mobiliteitsbeleid van de gemeente Den Haag voldoende parkeerplaatsen maken. Daardoor hoeft de parkeervraag niet te verschuiven naar de openbare weg. De gemeenten bepalen met hun parkeerbeleid hoe het parkeren wordt gebruikt: in garages of op straat (betaald parkeren of blauwe zone). 4 . Autogebruik Wij gebruiken onze auto niet vaak, maar soms kan het echt niet anders. Reactie: We begrijpen dat u zich zorgen maakt. Alle buurten blijven bereikbaar voor auto’s en voor hulpdiensten. 5 . Werkplaats familie Mijn familie heeft een werkplaats die jullie willen slopen volgens dit plan, maar die werkplaats is heel belangrijk voor ons. Als jullie daar huizen gaan bouwen, kunnen wij niet verder werken, en dat is echt een groot probleem. Reactie: Om De Vlietlijn te kunnen aanleggen, ontkomt de gemeente er niet aan om op diverse locaties bepaalde panden aan te kopen. Met de eigenaren van deze panden is de gemeente in gesprek om te bespreken wat dit betekent en hoe de gemeente kan meedenken. Dit geldt ook voor de eigenaar van de werkplaats. 6 . Vervuiling (ID263) Als er meer mensen, trams, en auto’s komen, is er meer vervuiling van de lucht. Dat is slecht voor het milieu en de gezondheid.

Reactie Omdat de verkeersintensiteit in de Binckhorst toeneemt, kan de lokale luchtkwaliteit en geluidbelasting in de Binckhorst en de directe omgeving verslechteren. In het planMER zijn deze effecten onderzocht. Daaruit blijkt

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 43 dat dit vooral door piekbelastingen komt op drukke wegen. Die piekbelastingen kunnen samen leiden tot een minder gezonde leefomgeving, maar er is geen sprake van overschrijding van wettelijke normen. 7 . Veiligheid (ID233) De Prinses Mariannelaan en de Geestbrugweg en de huizen daar zijn echt niet geschikt voor een tram en kunnen niet veilig worden gemaakt. Het zou veel beter zijn om de tramrails weg te halen, de fietspaden breder te maken, en auto’s minder snel te laten rijden, bijvoorbeeld maximaal 30 km/u. Nu rijden veel mensen veel te hard en wordt er vaak over de stoep gefietst. Reactie: Op delen van het tracé, zoals de Geestbrugweg en de Prinses Mariannelaan, rijdt de tram samen met het overige verkeer. Bij de herinrichting van de wegen waar de tram gaat rijden, is gekozen voor vrijliggende fiets- paden. Hierdoor hoeven fietsers niet tussen de tramrails te rijden, behalve op plekken waar zij de trambaan haaks oversteken. Dat auto’s over wegvakken met tramrails rijden, is een gebruikelijke en veilige manier van inrichten in stedelijke gebieden. De herinrichting van de Geestbrugweg en de Prinses Mariannelaan is een totaalopgave. Daarbij wordt gekeken naar meer ruimte voor langzaam verkeer en openbaar vervoer (volgens het STOMPprincipe), de beperkte ruimte in het gebied en de groei van het verkeer.

Het ontwerp voldoet zoveel mogelijk aan de CROWrichtlijnen en de standaarden van de gemeenten en HTM. Wanneer door fysieke ruimtelijke beper- kingen niet volledig aan deze richtlijnen kan worden voldaan, worden afwijkingen expliciet gemotiveerd en onderbouwd op basis van verkeersveiligheidsanalyses en de lokale situatie. Daarbij wordt onder meer gekeken naar zichtlijnen, oversteekvoorzieningen en de interactie tussen verschillende verkeersstromen. De resultaten van deze analyses worden onafhankelijk getoetst binnen het ontwerpproces en vormen een belangrijke basis voor verdere optimalisatie in het Voorlopig Ontwerp. Waar mogelijk wordt extra ruimte en prioriteit gegeven aan lopen, fietsen en openbaar vervoer (het STOMP-principe). 8 . Drukte (ID263) Als er meer huizen en vaker trams komen, wordt het hier nog drukker en chaotischer. Het wordt moeilijker om rustig naar school te gaan of om gewoon lekker op je fiets te rijden zonder dat je altijd moet wachten op een tram. Reactie De zienswijze dat extra woningen en trams zouden leiden tot meer drukte wordt deels bevestigd in het planMER. Omdat de Binckhorst verandert in een gemengd woonwerkgebied met uiteindelijk ongeveer 13.000 woningen, neemt het aantal dagelijkse verplaatsingen sterk toe.

Zonder aanvullende maatregelen kan dit leiden tot extra drukte, files, minder verkeersveiligheid en een verslechtering van de leefbaarheid, ook op de Geestbrugweg en de Prinses Mariannelaan. Om deze effecten te beperken, hebben de gemeenten de ambitie om lopen, fietsen en openbaar vervoer een grotere rol te geven in de bereikbaarheid van de regio. De Vlietlijn is een belangrijk onderdeel van deze aanpak. De tramlijn moet helpen om het autogebruik te verminderen en duurzame mobiliteit aantrekkelijker te maken. 9 . Natuur (ID263) Als er veel nieuwe huizen en wegen komen, verdwijnen er plekken waar je normaal kan wandelen of spelen tussen de bomen en het groen. Het is belangrijk om groen te houden in de stad, zodat we kunnen genieten van de natuur en het niet allemaal volgebouwd wordt Reactie Bij nieuwe woningbouw en infrastructuur kan natuur verdwijnen. Dit gebeurt vooral op lege kavels of bij de sloop van oudere gebouwen. Tegelijk wordt ingezet op natuurinclusief bouwen en meer groen in de

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 44 openbare ruimte. Daardoor kunnen nieuwe leefgebieden ontstaan en kan de biodiversiteit juist toenemen. Zo komt er in de Binckhorst er in totaal circa 13 hectare nieuw groen bij, met sterke groenstructuren zoals het Waterfrontpark en groene straten. Het nieuwe groen krijgt verschillende functies: het verbindt leefgebieden van dieren, het helpt water op te vangen en het biedt ruimte voor recreatie. Ook komen er meer plekken om te verblijven en natuurlijke speelplekken. Hierdoor verbetert de kwaliteit van het stedelijk groen en draagt de ontwikkeling bij aan een gezonde en groene leefomgeving. 10 . Geschiedenis (ID263) Sommige oude gebouwen of plekken kunnen verdwijnen door het plan Reactie In het IGP worden de daartoe aangewezen karakteristieke en monumentale gebouwen in de Binckhorst nadrukkelijk behouden en betrokken bij de verdere planvorming. Enkele bestaande panden zijn echter te vervallen om te kunnen worden getransformeerd. Dit betekent dat bepaalde historische plekken mogelijk niet (helemaal) gehandhaafd kunnen worden, afhankelijk van de uitkomsten van nadere onderzoeken en de verdere planvorming. Conclusie Onderstaand punt wordt meegenomen naar de volgende fase. Niet genoemde punten zijn voor kennisgeving aangenomen.

2 Maatregelen negatieve effecten Maatregelen worden in VO fase en realisatiefase verder uitgewerkt 3 Parkeren Er wordt gewerkt aan een extra parkeerstrategie. 4 Autogebruik Het gekozen maatregelpakket zal in de volgende planfase verder worden uitgewerkt. 5 Werkplaats familie De gemeente wil graag met u in gesprek indien uw pand geraakt wordt door De Vlietlijn. 6 Veiligheid In het Voorlopig Ontwerp (VO) wordt dit verder uitgewerkt. Het voorkomen van schade en de afhandeling van schade is onderdeel van de planning- en studiefase (ontwerp, onderzoek en het opnemen van maatregelen) en van de realisatiefase (bouwplan en protocol van schadeafhandeling). ID67 Zienswijze: Inwoner Dank voor uw reactie. In het onderstaande gaan wij in op de onderwerpen die u heeft benoemd. 1 . Communicatie via dit ontwerp IGP van gemeentebesturen met belanghebbenden Het grote en complexe rapport stelt inwoners nauwelijks in staat om goed onderbouwd te reageren, omdat op belangrijke punten nog geen duidelijke keuzes zijn gemaakt door de betrokken colleges. Hierdoor dreigen zienswijzen weinig invloed te hebben op het beleid, wat leidt tot frustratie over de beperkte daadwerkelijke inspraak. Reactie: U geeft aan dat u zorgen heeft over het participatieproces. Voor het IGP is een officieel inspraakproces verplicht en doorlopen. Dit loopt volgens de regels van de Omgevingswet.

Daarnaast is er voor De Vlietlijn en voor de doorontwikkeling van de Binckhorst elk een apart participatietraject doorlopen. De afgelopen periode is bij De Vlietlijn op verschillende manieren meegedaan en meegedacht: via werkgroepen, het digitale platform,

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 45 informatiebijeenkomsten en 1op1gesprekken. Ook voor de doorontwikkeling Binckhorst heeft participatie plaatsgevonden. In de participatieverantwoording staat welke ideeën, zorgen en opmerkingen bewoners en andere belangheb- benden hebben ingebracht, onder andere over verkeersveiligheid, geluid en trillingen. Ook staat erin welke onderwerpen verder worden uitgewerkt in de volgende ontwerpstappen. In paragraaf 1.1 en 1.3 is ingegaan op de onderzoeken die nog in de fase van het Voorlopig Ontwerp worden uitgevoerd en de participatie in deze fase. Het IGP geeft de algemene kaders. Het participatieproces van de projecten loopt parallel en biedt ruimte om het ontwerp te verbeteren waar dat mogelijk is. Alle zienswijzen worden beantwoord in deze Nota van Antwoord. Deze Nota van Antwoord zal als bijlage onderdeel uitmaken van de besluitvorming van het IGP en zijn daarmee onderdeel van de bestuurlijke afwegingen hierbij. Als daar inhoudelijke redenen voor zijn, kunnen de plannen worden aangepast of kan extra onderzoek worden gedaan in de volgende fase. Participatie zal ook in volgende fasen plaatsvinden. 2 . Weinig aandacht voor aansluiting bebouwing tussen de Binckhorst en Voorburg-West Het IGP geeft geen aandacht aan de aansluiting van de hoogbouw van de Binckhorst op de laagbouw van Voorburg-west.

Reactie: Langs de Maanweg wordt de nieuwe bebouwing op veel plekken lager dan de huidige maximale bouwhoogte van 50 meter. De maximale hoogte wordt goeddeels verlaagd naar 40 meter. Hierdoor ontstaat een gelei- delijkere overgang tussen de Binckhorst en Voorburg. Een andere belangrijke wijziging is dat niet overal in het gebied nog hoogbouw is toegestaan. Er geldt één uitzondering langs de Maanweg: op de hoek van de Melkwegstraat, waar nu de HTMlocatie is. Hier mag een gebouw van 70 meter komen. Dit past bij de entree van het gebied en sluit aan bij het bestaande cluster van hogere gebouwen rond Maanplein en Binckhaven. Het sluit ook aan bij de ruimtelijke onderbouwing die is opgesteld voor het zorgvuldig inpassen van hoog- eaccenten bouw bij het Maanplein die is opgesteld in het kader van de bezwaar- en beroepsprocedure met betrekking tot een tweetal verlangde omgevingsvergunningen aan het Maanplein. Daarin is onder andere het volgende opgenomen: “De havenkoppen, maar ook de hoofdentrees die in en langs dit gebied lopen vormen andere belangrijke aanleidingen voor het organiseren van extra bouwprogramma en goede plinten. Door middel van hoogte-accenten worden hoekpunten, hoofdentrees van het gebied geaccentueerd. Aan de uiteinden van de havenarmen en zichtlijnen komen hoogte-accenten.

Deze accenten creëren meteen ook zichtlijnen haaks op de waterstructuur, dezelfde bebouwing zorgt ook voor een begeleiding vanaf de Melkwegstraat, die een lichte verdraaiing heeft.” In 2025 heeft Den Haag nieuw hoogbouwbeleid vastgesteld: de Nota Haagse Hoogbouw (RIS323239). De hoog- bouw die in de Binckhorst wordt gepland, moet voldoen aan deze nieuwe regels. Deze regels zijn verder uitge- werkt in een speciaal Beeldkwaliteitsplan voor de Binckhorst, dat tegelijkertijd met het IGP ter besluitvorming zal worden voorgelegd. Het Gebiedsprogramma en het Beeldkwaliteitsplan vormen na vaststelling samen de basis voor de wijziging van het omgevingsplan. Tot slot is in de planMER de hoogbouw beoordeeld op effecten, zoals wind en bezonning. 3 . Begrip voor uitbreiding van woningen in het Binckhorst gebied Waardering voor de woningbouwambitie in de Binckhorst, maar er is onduidelijkheid over aantallen

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 46 doordat cijfers voor Binckhorst en CID door elkaar lopen, wat het zicht op de benodigde mobiliteitsmaat- regelen vertroebelt. Reactie: In het IGP is een apart hoofdstuk opgenomen waarin de doorontwikkeling van de Binckhorst wordt uitgelegd. Voor de Binckhorst wordt een uitbreiding van 7.000 tot maximaal 8.050 woningen voorzien, bovenop de 5.000 woningen die al in het huidige omgevingsplan staan. Deze aantallen gelden specifiek voor de Binckhorst, niet voor het CID. In de verkeersonderzoeken zijn zowel het CID als de Binckhorst meegenomen in het onderzoeksgebied, omdat beide gebieden belangrijk zijn voor het verkeer. In de verkeersonderzoeken staat precies beschreven welke gebieden en het programma dat daarbij hoort, zijn meegenomen. 4 . De Term Vlietlijn is verwarrend Het lijkt of er sprake is van twee afzonderlijk te maken tramlijnen: één van Den Haag CS naar Station Voorburg (en vice versa) en de ander van Den Haag CS naar Delft CS (en vice versa). Reactie: In het ontwerp IGP wordt de term De Vlietlijn steeds gebruikt als naam voor het nieuwe tramtracé tussen Den Haag Centraal, Voorburg en Rijswijk. In hoofdstuk 3, deel B van het IGP is het tracé van De Vlietlijn beschreven en de bijbehorende mobiliteitsmaatregelen.

In de MIRT-verkenning is voor de berekening van de vervoerwaarde en voor de onderbouwing van nut en noodzaak een aannamemodel gebruikt voor de lijnvoe- ring. Daaruit blijkt dat twee tramlijnen door de Binckhorst, naar Den Haag CS, Voorburg en Delft, het beste aansluiten bij de vervoervraag. De Vlietlijn vormt daarmee een directe verbinding richting Rijswijk en Delft, waar veel reizigers vandaan komen of naartoe willen. Welke tramlijn hier uiteindelijk gaat rijden, is nog niet vastgesteld. Als lijn 1 dit traject zou bedienen, is deze lijn niet vergelijkbaar met de huidige lijn 1, omdat de route en bestemmingen anders zijn. 5 . Ontbreken van integraal lijnennetvoering vanuit MRDH Omdat MRDH de lijnvoering pas laat bekend maakt, blijft lang troebel wat er te verwachten is qua lijnvoering. Dit kan consequenties hebben voor de bereikbaarheid van bepaalde centrumlocaties vanuit Voorburg. Reactie: In de MIRT-verkenning is voor de berekeningen van de vervoerwaarde en voor de onderbouwing van nut en noodzaak een aanname gedaan over de lijnvoering. Uit deze analyse kwam naar voren dat de route door de Binckhorst, met verbindingen naar Den Haag Centraal, Voorburg en Delft, het beste resultaat geven.

De exacte lijnvoering en de dienstregeling worden inderdaad later door HTM/MRDH bepaald, in de jaren voorafgaand aan de daadwerkelijke start van de tramdienst, op dit moment is daar nog geen informatie over bekend. In deze besluitvorming is bereikbaarheid van (centrum) locaties onderdeel van de afwegingen die gemaakt worden. 6 . Belangen Leidschendam-Voorburg en Rijswijk Komen Leidschendam-Voorburg en Rijswijk voldoende op voor een zo duurzaam mogelijke oplossing voor hun ingezetenen. Staan de beoogde voordelen van de Doorontwikkeling van de Binckhorst in goede/ redelijke verhouding met de forse lokale nadelen die het oplevert voor de wijken in de buurgemeenten Leidschendam-Voorburg en Rijswijk.

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 47 Reactie: In de uitwerking van De Vlietlijn wordt gekeken naar de belangen van bewoners uit alle drie de gemeenten én naar de regionale effecten. De Vlietlijn is een onderdeel van een bredere opgave waarin woningbouw, bereik- baarheid, leefbaarheid en kwaliteit van de leefomgeving in samenhang worden afgewogen. Daarbij zoeken wij steeds naar een balans tussen de belangen van huidige bewoners, ondernemers en gebruikers van het gebied én de behoeften van toekomstige generaties. Goede samenwerking tussen de gemeenten is belangrijk om deze belangen goed op elkaar af te stemmen. In het planMER en het IGP is al op intergemeentelijk niveau samengewerkt. De gemeenten die mede-opdrachtgever zijn voor De Vlietlijn en het IGP stellen eisen aan de leefbaarheid, de bereikbaarheid en de verkeersveiligheid. Verder zal het ontwerp ook gericht zijn op kwalitatieve maatregelen voor klimaatadaptatie en biodiversiteit, met ruimte voor fiets en voetganger en een verbeterde verkeersveilig- heid. Hierdoor ontstaat er een beter woon- en leefklimaat. Het planMER laat zien wat de milieueffecten van De Vlietlijn zijn. In het Voorlopig Ontwerp komen maatre- gelen om de negatieve effecten zo veel mogelijk te voorkomen en te verminderen, met bijvoorbeeld specifieke maatregelen voor geluid en trillingen en behoud en compensatie van groen.

In paragraaf 1.1 en 1.3 is inge- gaan op de onderzoeken die nog in de fase van het Voorlopig Ontwerp worden uitgevoerd en de participatie in deze fase. 7 . Zienswijze op het deel Vlietlijn uit het IGP De te verwachten milieueffecten vallen voor onze gemeente Leidschendam-Voorburg zeer ongunstig uit. Dit roept de terechte vraag op of de beoogde voordelen van de Doorontwikkeling van de Binckhorst in goede/redelijke verhouding staan met de forse lokale nadelen die het oplevert voor de wijken in de buur- gemeenten Leidschendam-Voorburg en Rijswijk. Reactie: Zie beantwoording onder punt 6. 8 . Knelpunten voor het verkeer door de vervoersopties De afstand van de uiteinden van het plangebied Binckhorst naar het station Den Haag CS en/of Voorburg is hooguit 3 kilometer. Is die afstand niet te overbruggen door de fiets? Is hiervoor nodig dat het gebied door twee zeer frequent rijdende en in exploitatie dure trams wordt ontsloten? Is dat efficiënt te noemen, als het vervolgens zulke enorme gevolgen voor het overige gemotoriseerde verkeer heeft? Reactie: In de MIRT-verkenning is gekozen voor de tramvariant (1T) als beste optie. Deze variant scoort het beste op vervoer, aansluiting op het netwerk en capaciteit. Variant 1T is een compleet pakket. Het gaat om de nieuwe OV-verbinding en om andere maatregelen voor mobiliteit, zoals verbeteringen voor fietsers en voetgangers.

De variant met twee routes (naar Voorburg én naar Rijswijk/Delft) lost de verkeersproblemen het beste op. Ook helpt deze keuze bij de plannen om het gebied te ontwikkelen, vooral voor fiets en openbaar vervoer. De tram en het pakket aan maatregelen helpen om de verkeersproblemen op te lossen, maar ze lossen niet alle problemen met autoverkeer op. Daarvoor is een bredere aanpak nodig. Uit het onderzoek blijkt dat het in de toekomst veel drukker wordt door de groei van de Binckhorst, maar ook door andere ontwikkelingen in de regio. Dit komt niet door de komst van de tram. De Vlietlijn vermindert deze toename zelfs enigszins. Om de leefbaarheid en verkeersveiligheid te verbeteren, zijn daarom maatregelen nodig om het autoverkeer te beperken. Ook de tram rijdt beter door als deze maatregelen worden genomen.

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 48 In het planMER zijn vier maatregelpakketten onderzocht die bedoeld zijn om verkeersproblemen te verkleinen. Bij elk pakket geldt dat: • hulpdiensten er altijd door moeten kunnen én • elke buurt bereikbaar moet blijven voor lokaal verkeer Er zijn ‘dynamische’ simulaties gebruikt om de maatregelpakketten verder te verdiepen. Via een online raad- pleging in Den Haag, LeidschendamVoorburg en Rijswijk zijn de resultaten voorgelegd aan een representa- tieve groep inwoners. De uitkomsten zijn te vinden op www.devlietlijn.nl. In de zienswijzen is ook gereageerd op deze pakketten. Met de betrokken partners is besloten dat aanvullend een regionaal bereikbaarheidsonderzoek wordt uitgevoerd. De uitvoering daarvan vindt plaats in nauwe samenwerking tussen de gemeenten Leidschendam- Voorburg, Rijswijk en Den Haag en overige stakeholders. In het regionaal bereikbaarheidsonderzoek zal onder meer gekeken worden naar de grote verkeersknelpunten in een regionale context, zoals de aansluiting op de A12 en de aansluiting van de Haagweg op de Geestbrugweg. Ook zal worden onderzocht op welke wijze de verkeersintensiteiten van het autoverkeer kunnen worden verlaagd op onder andere de Prinses Mariannelaan en de Geestbrugweg waardoor een meer verkeersveilige en groene inrichting mogelijk is.

Dit betekent dat voor wat betreft de keuze in de maatregelpakketten, zoals deze zijn beschreven in het ontwerp IGP , een pas op de plaats zal worden gemaakt en dat op dit moment in het proces nog geen definitieve keuze voor één van de maatregelpakketten wordt gemaakt. Na uitvoering van het regionale bereikbaarheidsonder- zoek zal verdere besluitvorming op dit onderdeel moeten plaatsvinden. Inmiddels heeft wel besluitvorming in de gemeente Den Haag plaatsgevonden over het realiseren van een vrije busbaan op de parallelbaan aan de oostkant van de Binckhorstlaan. Dit is één van de maatregelen die is opgenomen in de verkeersmaatregelpak- ketten. Deze maatregel zal wel worden uitgevoerd. Vooruitlopend op het regionale bereikbaarheidsonderzoek worden – waar mogelijk – wel al de aanbevelingen die in het MER zijn gedaan opgevolgd. In het MER wordt bijvoorbeeld ook de aanbeveling tot vervolgonderzoek gedaan. 9 . Grote toename fietsverkeer Het aantal potentiële conflictsituaties tussen gemotoriseerd verkeer en voetgangers/fietsers wordt in de planMER neutraal beschouwd, maar zal in werkelijkheid eerder negatief zijn dan nu wordt voorgesteld. Reactie: Fietsen en lopen zijn duurzame manieren om je te verplaatsen. Ze verbeteren de bereikbaarheid en de leef- baarheid van een wijk. Bij het ontwerp van De Vlietlijn wordt uitgegaan van het STOMPprincipe.

Dat betekent dat eerst wordt gekeken naar ruimte voor: 1. Voetgangers (stappen) 2. Fietsers (trappen) 3. Openbaar vervoer (ov) 4. Auto’s (DeelmobiliteitPrivé) Maar het is niet overal mogelijk om dit principe volledig toe te passen. Daarom zijn soms maatwerkoplos- singen nodig. Uit de verkeersberekeningen blijkt dat het aantal fietsers in de toekomst sterk zal groeien. In verschillende zienswijzen maken mensen zich zorgen of er straks genoeg ruimte is voor fietsers en of het veilig blijft. In het IGP zijn daarom, naast De Vlietlijn, ook maatregelen opgenomen voor fietsverkeer. In het Basispakket Mobiliteit staan al extra fietsverbindingen die de routes vanuit de Binckhorst naar de omgeving verbeteren voor fietsers en voetgangers. De Vlietlijn is, naast de mobiliteitsdoelstellingen, ook in lijn

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 49 met verschillende andere doelstellingen vanuit de betreffende gemeentes. Het is schoon en duurzaam, creëert ruimte voor hoogwaardige openbare ruimte, en draagt met zijn duidelijke hiërarchische karakter bij aan de verkeersveiligheid. Goede fietsinfrastructuur is onontbeerlijk bij gebiedsontwikkelingen als de Binckhorst. Er komen langere, snelle fietsroutes zoals de Velostrada en het Trekfietstracé. Ook worden er vrijliggende fiets- paden aangelegd en nieuwe voetgangers- en fietsbruggen over de Trekvliet en de Binckhaven. In de plannen voor De Vlietlijn wordt al rekening gehouden met extra ruimte voor de fiets, meer dan de standaardrichtlijnen vragen. Bij het opnieuw inrichten van wegen wordt gekeken naar meerdere dingen tegelijk: voorrang voor fietsers en openbaar vervoer (volgens het STOMPprincipe), weinig ruimte in het gebied en de groei van het verkeer. Het ontwerp houdt zo goed mogelijk rekening met de CROWrichtlijnen en de richtlijnen van de gemeente en HTM. Wanneer door fysieke ruimtelijke beperkingen niet volledig aan deze richtlijnen kan worden voldaan, worden afwijkingen expliciet gemotiveerd en onderbouwd op basis van verkeersveiligheidsanalyses en de lokale situatie. Daarbij wordt onder meer gekeken naar zichtlijnen, oversteekvoorzieningen en de interactie tussen verschillende verkeersstromen.

De resultaten van deze analyses worden onafhankelijk getoetst binnen het ontwerpproces en vormen een belangrijke basis voor verdere optimalisatie in het Voorlopig Ontwerp. Waar mogelijk wordt extra ruimte en prioriteit gegeven aan lopen, fietsen en openbaar vervoer (het STOMP-principe). 10 . Leefbaarheid Het autoverkeer kan mogelijk worden beperkt, maar het aantal autokilometers neemt alleen maar toe met dit soort beleid. Een voorbeeld daarvan is de afsluiting van de Geestbrug. Dit kost de maatschappij uiteindelijk veel meer dan het oplevert: het is geen leefbare en duurzame oplossing. Reactie: De Vlietlijn is een onderdeel van een bredere opgave waarin woningbouw, bereikbaarheid, leefbaarheid en kwaliteit van de leefomgeving in samenhang worden afgewogen. Daarbij zoeken wij steeds naar een balans tussen de belangen van huidige bewoners, ondernemers en gebruikers van het gebied én de behoeften van toekomstige generaties. Elke verandering in een stadsomgeving heeft invloed op de omgeving. Soms is dat positief, soms negatief. Wij begrijpen uw zorgen over de mogelijke afsluiting van de Geestbrug. Het uitgangs- punt is dat De Vlietlijn zo weinig mogelijk negatieve impact heeft op de omgeving. Zie ook de beantwoording onder punt 8. Alle buurten blijven bereikbaar voor autoverkeer en hulpdiensten. De effecten van de maatregelen zijn onderzocht in het planMER.

In het regionaal bereikbaarheidsonderzoek zal onder meer gekeken worden naar de grote verkeersknelpunten in een regionale context, zoals de aansluiting op de A12 en de aansluiting van de Haagweg op de Geestbrugweg. Ook zal worden onderzocht op welke wijze de verkeersintensiteiten van het autoverkeer kunnen worden verlaagd. Dit past bij de ambitie om lopen, fietsen en openbaar vervoer een grotere rol te geven in de bereikbaarheid van de regio, hetgeen ook bijdraagt aan een leefbare en duurzame oplossing. 11 . Parkeerdruk De parkeerdruk in de omliggende wijken van de Binckhorst neemt toe door lage parkeernorm in de Binckhorst en een afname van de hoeveelheid parkeerplaatsen ter plaatse van de aanleg van De Vlietlijn. Reactie: In de Binckhorst moeten ontwikkelaars op hun eigen terrein of in gezamenlijk te ontwikkelen parkeerhubs conform het mobiliteitsbeleid van de gemeente Den Haag voldoende parkeerplaatsen maken. Daardoor hoeft de parkeervraag niet te verschuiven naar de openbare weg. De gemeenten bepalen met hun parkeerbeleid hoe het parkeren wordt gebruikt: in garages of op straat (betaald parkeren of blauwe zone).

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 50 Omdat VoorburgWest nu al een hoge parkeerdruk heeft, wordt gewerkt aan een extra parkeerstrategie. Er is gekeken naar het aanpassen van de tijden van de blauwe zone, zodat deze bijvoorbeeld ook aansluiten op de tijden van het betaald parkeren in de Binckhorst. Deze parkeerstrategie zal aansluiten op het te ontwikkelen parkeerbeleid van Leidschendam-Voorburg. Hierover vindt tussen de gemeenten overleg plaats. 12 . Groenverlies en Natuur Er worden 169 bomen gekapt. De cijfers voor groen in onze gemeente zijn schrikbarend: ca. 3.100 m2 aan groen verdwijnt mogelijk, waarvan 1.850 m2 zeker. Door het verdwijnen van groenstroken/bomen verslechtert de leefomgeving voor biodiversiteit aanzienlijk. Reactie: De aanleg van de trambaan en de haltes zorgt voor verharding en voor verlies van groen. De gemeente stelt eisen aan leefbaarheid, onder andere dat zoveel mogelijk groen moet worden behouden en verlies van groen op een goede manier wordt gecompenseerd. In het ontwerp van de groene trambaan en de openbare ruimte wordt daarom rekening gehouden met maatregelen om water op te vangen en het verlies van groen te compenseren. Deze maatregelen helpen om hittestress te verminderen en wateroverlast te voorkomen.

Er komen maatregelen zoals: • meer groen in de openbare ruimte • waterdoorlatende materialen Langs delen van het tracé moeten bomen worden gekapt of verplaatst. Langs delen van het tracé moeten bomen worden gekapt of verplaatst. Uit de Bomen Effect Analyse blijkt dat niet alle bomen behouden kunnen blijven. Waar dat mogelijk is, worden bomen verplant en begeleid door boomtechnisch adviseurs. In het Voorlopig Ontwerp (VO) wordt bepaald welke bomen kunnen blijven staan en hoe het verlies van bomen wordt gecompenseerd en/of herplant, volgens het gemeentelijk beleid en de regels voor vergunningen. 13 . Uitplaatsing Afvalcluster Mogelijke uitplaatsing van het Haagse Afvalcluster naar de Vlietzone is een aangelegenheid van de Haagse gemeente. Maaar het vormt een aanzienlijke belasting voor de Vlietzoom en de Westvlietweg door extra verkeersstromen en milieueffecten. Reactie: Naar aanleiding van het genomen collegebesluit (RIS325005) zijn op de aangewezen locaties van de voor- keursvariant ruimtelijke reserveringen vastgelegd. Voor de mogelijke uitbreiding van het bedrijventerrein Westvlietweg wordt momenteel verder onderzocht of een groot afvalbrengstation en enkele onderdelen van HMS kunnen worden herhuisvest als onderdeel van het gebiedsprogramma. De gevolgen van deze mogelijke ontwikkeling voor verkeer en milieu worden onderzocht in het bijbehorende planMER.

zin toevoegen: Indien de huisvesting de buurgemeenten zal raken, worden deze in de verdere plan- vorming betrokken. 14 . Twee tracés Een tweede HOVtracé richting Delft is onnodig, duur en ruimtelijk schadelijk omdat het onvoldoende extra vervoerswaarde biedt bovenop het bestaande OV (bus en tram). Het voorgestelde tracé is daardoor geldverspilling en middelen zouden beter kunnen worden ingezet voor verbeteringen rond de A12 en het stationsgebied Voorburg.

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 51 Reactie: Uit onderzoek blijkt dat een tramverbinding richting Rijswijk en Delft en richting Voorburg het beste past bij de ontwikkeling van de Binckhorst en bij de verwachte aantallen reizigers. In de Verkenningsfase zijn verschil- lende routes onderzocht. Daaruit kwam naar voren dat veel mensen vanuit de Binckhorst naar Rijswijk en Delft willen reizen. Daarom is de voorkeursvariant, die naar Voorburg én Rijswijk gaat, het meest geschikt. Het is niet wenselijk dat reizigers vanuit de Binckhorst eerst via het drukke centrum van Den Haag moeten reizen om richting Rijswijk of Delft te reizen. In de MIRT-verkenning is de tramvariant 1T gekozen als beste optie. Deze variant scoort het hoogste op: • vervoerwaarde (hoeveel reizigers worden vervoerd), • inpassing in het netwerk, • capaciteit. De variant met twee routes – één naar Voorburg en één naar Rijswijk/Delft – lost de meeste mobiliteitspro- blemen op. Deze keuze ondersteunt ook de plannen om meer ruimte te geven aan fietsen en openbaar vervoer in het gebied. In de verkenningsfase is ook een MKBA gemaakt, waarin kosten en baten zijn afgewogen. 15 . Overweeg de ondertunneling ter plaatse van Opa’s veldje.

Reactie: Er is door de gemeente Leidschendam-Voorburg onderzoek gedaan naar een tunnel waarbij de tram nog voor de kruising Westenburgstraat/Maanweg tot bij station Voorburg rijdt, op verzoek van de gemeenteraad van LeidschendamVoorburg (motie 911). Daaruit blijkt dat deze oplossing kwalitatieve voordelen biedt ten opzichte van de maaiveldvariant, vooral op het gebied van leefomgeving, maar deze voordelen zijn gekoppeld aan vier keer hogere kosten, aanzienlijke hinder tijdens de bouw, risico’s bij ondergronds bouwen in (dicht) stedelijk gebied en weinig extra kansen voor ontwikkeling geeft. Daarnaast kan de aanleg van een dergelijke tunnel ideeën zoals van een Huygenstunnel in de weg zitten, behalve als we deze gelijktijdig aanleggen (zie ook paragraaf 3.1.3). Bovendien veroorzaakt de tram geen verkeersproblemen op de kruising Regulusweg– Maanweg, omdat de tram daar met het autoverkeer meerijdt. 16 . Verkeersafwikkeling in beide aangrenzende gemeenten van het Binckhorstgebied Het verkeersfilter Geestbrug alleen laten werken voor doorgaand verkeer dmv camera detectie. Afsluiting van de Voorburgse Binckhorstlaan naar de Maanweg én v.v. kan de Maanweg als toevoersweg naar de A12 al verhinderen en levert veel een betere doorstroom van fietsers op. Reactie: We begrijpen uw zorgen over de verkeersafwikkeling op de Geestbrugweg.

Zoals onder punt 8 is aangegeven wordt eerst een regionaal bereikbaarheidsonderzoek uitgevoerd voordat besluitvorming op de aanvullende maatregelpakketten plaatsvindt. 17 . Halte Maanweg Lijkt ten koste te gaan van groen in de ecologische zone. Wij hebben twijfels over noodzaak van de brug en hoe te waarborgen dat alleen voetgangers hiervan gebruik zullen maken? Reactie: De halte Maanweg is vooral bedoeld om de bereikbaarheid van de Binckhorst te verbeteren. Via een geplande voetgangersbrug bij de Heeswijkstraat kan de halte ook worden gebruikt door bewoners van VoorburgWest. Hierdoor ontstaat voor (een deel van) VoorburgWest een extra mogelijkheid om met de tram te reizen. De brug wordt een voetgangersbrug met een beperkte breedte. Door de ligging en de manier waarop de brug wordt

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 52 ingepast, is het geen logische route voor fietsverkeer. Bij de verdere uitwerking wordt gekeken naar maatre- gelen om ongewenst gebruik met de fiets te voorkomen. De brug wordt ingepast met zo min mogelijk effect op de ecologische zone. 18 . Passage metropolitaan fietspad Met de drie gemeenten heroverwegen of de passage over de Geestbrug achterwege kan blijven door de fietsers van de Cromvlietkade aan de zuidzijde rechtstreeks over te laten steken naar de Geestbrugkade en dan een nieuwe fietsbrug aan te leggen naar Drievliet en naast Drievliet het fietspad voort te zetten naar het fietsviaduct over de A4 naar Ypenburg en verder. Het kippenbruggetje wordt dan bestemd voor alleen voetgangers. Reactie: Het zogeheten Kippenbruggetje bij Drievliet blijft bestaan als route voor voetgangers. Onlangs hebben de betrokken partijen besproken dat de brug zelf verplaatst wordt en op deze plek een nieuwe brug komt die ook geschikt is voor fietsers. Deze plannen moeten nog wel verder uitgewerkt worden voordat er een definitief besluit over kan worden genomen. Voor de Metropolitane fietsroute heeft de route via de nieuwe tolbrug de voorkeur. Deze route past beter in de omgeving en heeft minder invloed op het vaarverkeer. 19 . Durf terug te komen op eerder gekozen (in)richtingen.

Reactie: U benoemt in uw zienswijze een aantal alternatieven en initiatieven. Een ondergrondse variant is onderzocht naar aanleiding van motie 911, zie beantwoording onder punt 16. Ook in motie 910 is gevraagd om alternatieven te beschouwen. Het plan “Binckhorstlijn” stelt een ander voorstel voor dan De Vlietlijn. In dat voorstel wordt de Binckhorst regionaal ontsloten met een ondergrondse treinverbinding tussen Ypenburg en Den Haag CS. Dit sluit echter niet aan bij de opgave om de nieuwe woon- wijk Binckhorst goed te verbinden met het stedelijke en regionale openbaar vervoer. Het voorkeurstracé uit het Masterplan Bereikbaarheid CID Binckhorst zorgt ervoor dat de Binckhorst wordt verbonden met de stations van Voorburg en Den Haag CS, én met andere belangrijke bestemmingen in de regio zoals Rijswijk, Delft en Scheveningen. Conclusie Onderstaand punt wordt meegenomen naar de volgende fase. Niet genoemde punten zijn voor kennisgeving aangenomen. 1 Participatie Loopt door in volgende projectfasen Maatregelen negatieve effecten Maatregelen worden in VO fase en realisatiefase verder uitgewerkt 7 Grote hoeveelheid minpunten in het planMER tav de Vlietlijn In het Voorlopig Ontwerp komen maatregelen om de negatieve effecten zo veel mogelijk te voorkomen en te verminderen, met bijvoorbeeld specifieke maatregelen voor geluid en trillingen en behoud en compensatie van groen.

9 Knelpunten voor het verkeer door de vervoersopties Er wordt extra verkeersonderzoek gedaan, onder andere voor de omgeving van station Voorburg en de op- en afritten van de A12. 10 Grote toename fietsverkeer Voor de Metropolitaine fietsroute is de nieuwe tolbrug de voorkeursroute. In latere fase wordt dit verder uitgewerkt. 11 leefbaarheid Er is een bredere aanpak van de drie gemeenten om alle verkeersknelpunten voor auto’s op te lossen. 12 Parkeerdruk Er wordt gewerkt aan een extra parkeerstrategie.

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 53 13 Groenverlies en natuur In het Voorlopig Ontwerp (VO) wordt bepaald welke bomen kunnen blijven staan en hoe het verlies van bomen wordt gecompenseerd en/of herplant, volgens het gemeentelijk beleid en de regels voor vergunningen. 17 Verkeersafwikkeling in beide aangrenzende gemeenten van het Binckhorstgebied In volgende fase worden maatregelen verder uitgewerkt, zodat alle buurten bereikbaar blijven voor auto’s en hulpdiensten. 18 Maanweg en –brug Wordt in volgende planfase uitgewerkt tegen ongewenst gebruik. 19 Passage metropolitaan fietspad Voor de Metropolitaine fietsroute is de nieuwe tolbrug de voorkeursroute. In latere fase wordt dit verder uitgewerkt. ID53 Zienswijze: Inwoner Dank voor uw reactie. In het onderstaande gaan wij in op de onderwerpen die u heeft benoemd. ZIENSWIJZE Ontevreden over De Vlietlijn. Vind het een Haags prestige project met beperkt nut en financiële dwaling. Ook wordt er gedaan alsof ook wij als randgemeente gaan profiteren van dit spekta- kelstuk. Vooral het parkeerbeleid en de daaruit te verwachten drama voor Voorburg en Rijswijk, alsmede de toeloop op voorzieningen die in het Haagsche plan voor dit nieuwe woongebied niet of nauwelijks aanwezig zijn.

Leuk voor de middenstand misschien maar voor de bewoners wordt het straks vechten om aan de beurt te komen dan wel lege schappen te vinden dus nauwelijks aan je boodschappen te kunnen komen. Reactie: Bij de uitwerking van De Vlietlijn wordt gekeken naar de belangen van bewoners uit alle drie de gemeenten én naar het bredere regionale belang. De Vlietlijn is een onderdeel van een bredere opgave waarin woningbouw, bereikbaarheid, leefbaarheid en kwaliteit van de leefomgeving in samenhang worden afgewogen. Daarbij zoeken wij steeds naar een balans tussen de belangen van huidige bewoners, ondernemers en gebruikers van het gebied én de behoeften van toekomstige generaties. Goede samenwerking tussen de gemeenten is belang- rijk om deze belangen goed op elkaar af te stemmen. In het planMER en het IGP is al op intergemeentelijk niveau samengewerkt. Elke verandering in de stad heeft effecten op de omgeving, zowel positief als negatief. Het uitgangspunt is dat de Vlietlijn per saldo zo min mogelijk negatieve invloed heeft. De drie opdrachtgevende gemeenten stellen daarom eisen aan leefbaarheid, bereikbaarheid en verkeersveiligheid. Deze eisen gelden voor de verdere uitwerking van de Vlietlijn en het IGP . De tram is essentieel om de groeiende mobiliteitsvraag op te vangen als gevolg van de stedelijke ontwikkeling.

Alle gemeenten worden beter bereikbaar in de regio; Den Haag, Voorburg, Delft en Zoetermeer komen relatief dichterbij. Verder zal het ontwerp ook gericht zijn op kwalitatieve maatregelen voor klimaatadaptatie en biodi- versiteit, met ruimte voor fiets en voetganger en een verbeterde verkeersveiligheid. Hierdoor ontstaat er een beter woon- en leefklimaat. In paragraaf 1.1 en 1.3 is ingegaan op de onderzoeken die nog in de fase van het Voorlopig Ontwerp worden uitgevoerd en de participatie in deze fase. Conclusie Wij hebben uw zienswijze voor kennisgeving aangenomen.

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 54 ID50 Zienswijze: Inwoner Dank voor uw reactie. In het onderstaande gaan wij in op de onderwerpen die u heeft benoemd. U geeft aan bedenkingen te hebben bij de aanleg van een tram, met name de belasting voor de wijk door de fysieke tram en de verkeersmaatregelen. In deze beantwoording gaan wij in op uw zorgen. 1 . Trillingen, booggeluid, bruggeluid Een tram veroorzaakt veel meer trillingen en geluid (boog en over 2 bruggen) dan ander verkeer. De MER geeft aan dat de maatregelen die genomen zouden kunnen worden bij de aanleg om trillingen te verminderen niet toepasbaar zijn in oudere woonwijken. Hoe kijkt de gemeente Leidschendam-Voorburg hiernaar? In het UrbanSync rapport is gesteld dat bewoners gecompenseerd zouden moeten worden. Er zouden (nul) metingen gedaan moeten worden voor geluid, trillingen en schade aan woningen. Er moet dus ook geld gereserveerd voor compenserende maatregelen. Het IGP biedt geen harde garanties voor nulmetingen, trillingsarme bouwtechnieken of schadeafhandeling. Daarmee is de zorgplicht om schade te voorkomen onvoldoende geborgd. Wat gaat de gemeente Leidschendam-Voorburg doen om te waarborgen dat de overlast minimaal is? Reactie: In het planMER is onderzocht hoeveel geluid en trillingen er langs het tracé van De Vlietlijn kunnen ontstaan.

Ook is bekeken welke maatregelen mogelijk zijn om deze effecten te verminderen. Voorbeelden zijn rails die trillingen dempen of aanpassingen aan de fundering of de railopbouw. In het Voorlopig Ontwerp (VO) en het projectMER wordt dit verder uitgewerkt. Dan wordt per locatie bekeken welke maatregelen en nulmetingen nodig zijn. Het voorkomen van schade en de afhandeling van schade is onderdeel van de planning- en studie- fase (ontwerp, onderzoek en het opnemen van maatregelen) en van de realisatiefase (bouwplan en protocol van schadeafhandeling). 2 . Bus Een elektrische bus veroorzaakt veel minder geluid en trillingen. Er hoeven geen aanpassingen gedaan aan de wegen, is goedkoper, het is flexibel in route. Kortom veel voordelen tav een tram. Het enige nadeel is dat er minder passagiers vervoerd zouden kunnen worden. De keuze voor een tram is gebaseerd op cijfers en voorspellingen van jaren geleden. Voer een actueel vervoerswaarde onderzoek uit waaruit blijkt dat een tram echt noodzakelijk is over de route door Voorburg West. Hoe kijkt de gemeente Leidschendam- Voorburg hiernaar? Reactie: Een busvariant, ook met elektrische bussen, is eerder onderzocht in de MIRT-verkenning maar heeft te weinig reizigerscapaciteit. In die fase is de (elektrische) busvariant afgevallen. In deze fase is ook gekeken naar de tramlijnen 1 en 15.

De exacte route (lijnvoering) en de dienstregeling worden later door HTM en MRDH bepaald, in de jaren vlak voordat de tram in gebruik wordt genomen. Dit geldt ook voor buslijn 23 en de huidige tramlijnen 1 en 15. In de MIRT-verkenning is de tramvariant 1T gekozen als beste optie. Deze variant scoort het hoogste op: • vervoerwaarde (hoeveel reizigers worden vervoerd), • inpassing in het netwerk, • capaciteit.

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 55 De tram is essentieel om de groeiende mobiliteitsvraag op te vangen als gevolg van de stedelijke ontwikkeling. De variant met twee routes – één naar Voorburg en één naar Rijswijk/Delft – lost de meeste mobiliteits- problemen op. Deze keuze ondersteunt ook de plannen om meer ruimte te geven aan fietsen en openbaar vervoer in het gebied. 3 . Route In een eerdere fase is een route over de Zonweg afgevallen omdat de tram daar een haakse bocht zou moeten maken en met het verkeer zou moeten rijden. Dit werd als ongewenst bestempeld en deze variant viel daardoor af. Nu is in de route door Voorburg West een soortgelijke situatie; De aansluiting van de Binckhorstlaan op de Prinses Mariannelaan is een haakse bocht. Op de Prinses Mariannelaan en Geestbrugweg rijdt de tram met het verkeer mee. Waarom is deze route niet als ongewenst bestempeld maar als voorkeursroute? Wilt u dit uitleggen? Reactie: Vanaf het begin van het project was duidelijk dat op het korte deel van het tracé langs de Prinses Mariannelaan en de Geestbrugweg geen vrije trambaan mogelijk is. Toch wordt deze route opgenomen, aangezien het een zeer directe OV-verbinding is naar Rijswijk en Delft. In die richting is veel vraag naar open- baar vervoer, waardoor deze route belangrijk is voor het netwerk.

Er is een volledige en zorgvuldige afweging gemaakt op basis van vervoerwaarde, aansluiting op het netwerk en capaciteit. 4 . Binckhorstlaan Op de Binckhorstlaan zou de tram in een vrij liggende baan moeten liggen. Op de Prinses Mariannelaan gaat de tram met het verkeer meerijden. Ik zie geen onderbouwing in het IGP waarom de tram niet ook al op het Voorburgse deel van de Binckhorstlaan met het verkeer mee kan rijden. Het zal niet veel in tijd uitmaken en zo kom je tegemoet aan wensen van bewoners. Door de tram met het autoverkeer mee te laten rijden ontstaat meer ruimte voor fietser, voetganger, groen en parkeren. Kan De Vlietlijn ingepland worden op de Binckhorstlaan Voorburg meerijdend met het autoverkeer? Wilt u het belang van bewoners van uw gemeente meewegen of stelt u dit ondergeschikt aan het belang van inwoners van Den Haag? Reactie: In het huidige ontwerp voor het Voorburgse deel van de Binckhorstlaan ligt de tram in een vrije baan. Hierdoor kan de tram goed doorrijden en worden in- en uitritten niet geblokkeerd. Het ontwerp in het IGP is een van de varianten waar nog participatie over zal plaatsvinden.

In verdiepende ontwerpateliers zijn afgelopen jaar meerdere varianten naar voren gekomen, onder andere varianten met vrijliggende fietspaden met behoud van groen, fietsstroken, tram die met verkeer meerijdt, vrijliggende fietspaden met behoud van parkeergele- genheid en fietsstraten. Bij het kiezen van een variant wordt gelet op het behoud van groen, het behoud van parkeervakken, de inpassing van de fiets en de kwaliteit van het openbaar vervoer. 5 . Basispakket Mobiliteit en deelvervoer Er wordt gesproken over Parkeerhubs met verschillende vormen van deelvervoer. Dit is een eerste voor- waarde om autogebruik en parkeerproblemen te verminderen. Er staat geen prioriteit genoemd en geen concrete datum dat dit gerealiseerd is. Wat is de stand van zaken hierin? Waarom is dat nog niet gereali- seerd? Er zoemt al jaren het berichten over mogelijke ontwikkelingen op diverse fronten. Waarom hoor je niets over mogelijke vormen en locaties van Parkeerhubs? Welke plannen zijn er tav een P+R aan de rand van de stad? (bv Oksel Prins Clausplein). Om het parkeerprobleem aan te pakken is deelvervoer noodzake- lijk. Dat moet eerst gerealiseerd zijn voordat je gaat praten over beperken van parkeerplaatsen!! Zo creeer je onnodig onrust. Waarom is deelvervoer al niet eerder gerealiseerd? Wat zijn de huidige plannen tav deelvervoer?

NOTA VAN BEANTWOORDING INTERGEMEENTELIJK GEBIEDSPROGRAMMA 56 Reactie: In de Binckhorst moet in de gebiedsontwikkeling geheel op eigen terrein voldaan worden aan de parkeereis zodat de parkeerbehoefte niet hoeft te worden afgewenteld op de openbare ruimte. Het is aan de gemeenten om met hun parkeerbeleid te sturen op het gebruik van het parkeren in de garages of op de openbare weg (betaald of blauwe zone). Omdat Voorburg-West al kampt met een hoge parkeerdruk, wordt gewerkt aan een aanvullende parkeerstrategie. Voor de korte termijn betreft dit het aanpassen van de venstertijden van de blauwe zone aan die van het betaald parkeren in de Binckhorst. De plannen voor deelmobiliteit worden momenteel uitgewerkt. Uitgangspunt is het Basispakket Mobiliteit uit de Verkenningsfase. Er zijn in de netwerkstrategie plannen voor een P+R aan de rand van de stad opgenomen maar nog niet concreet uitgewerkt. De ontwikkeling van parkeerhubs en deelmobiliteit is een belangrijke randvoorwaarde binnen de transfor- matie van de Binckhorst, maar zeker niet de enige. De mobiliteitstransitie vraagt om een samenhangend pakket van maatregelen waarin verschillende ingrepen elkaar versterken. Het doel is om bewoners en bezoe- kers steeds betere alternatieven te bieden voor het gebruik van de eigen auto, zodat de beschikbare ruimte efficiënter kan worden benut en de leefbaarheid toeneemt.

Parkeerhubs en deelmobiliteit maken daar onder- deel van uit, maar staan niet op zichzelf. De gemeente exploiteert zelf geen deelmobiliteit, maar stimuleert en faciliteert de ontwikkeling hiervan wel actief, onder andere door hierover afspraken te maken met ontwikkelaars en aanbieders en door ruimte te bieden voor deelmobiliteits-voorzieningen in de openbare ruimte. Dat betekent in de praktijk dat deel- mobiliteit zich stapsgewijs ontwikkelt. Binnen de Binckhorst is inmiddels een deelfietsaanbieder actief met verspreide locaties in het gebied. Op korte termijn wordt hier een deelbakfietsaanbieder aan toegevoegd. De mobiliteitstransitie bestaat echter uit meer dan alleen deelmobiliteit. Een belangrijk deel van de inzet richt zich ook op het verbeteren van het totale mobiliteitssysteem. Door maatregelen te combineren ontstaat een netwerk waarin het aantrekkelijker wordt om korte en middellange verplaatsingen niet meer met de auto te doen. Dit is essentieel om de transformatie van de Binckhorst naar een gemengd werk-woongebied mogelijk te maken. De gemeente begrijpt dat er behoefte is aan meer duidelijkheid over planning en concrete invulling.

Tegelijkertijd is de mobiliteitstransitie in de Binckhorst een gefaseerd proces waarin verschillende maatregelen stap voor stap worden opgebouwd en op elkaar worden afgestemd, met als doel een toekomstbestendig en goed functionerend stedelijk gebied. 6 . Urban Sync rapport Het betreft een onjuiste weergave. Dit zie ik graag aangepast zodat het de waarheid dekt. Er wordt gesteld dat de bewoners het creëren van doodlopende straten als ongewenst zien. Dit klopt niet. Wij hebben niet geuit dat we doodlopende straten ongewenst vinden. Wij hebben onze zorgen geuit omtrent het mogelijk onbereikbaar worden van de Romeinse wijk. Deze wordt aan 2 kanten door water omgeven en aan de andere 2 kanten is de Vlietlijn gepland, waarbij toen aangegeven werd dat deze niet doorkruist mocht worden vanwege zijn snelheid. Daarmee zouden wij onze wijk niet meer in of uit kunnen. Deze situatie hebben wij als ongewenst aangeduid. Nu kunnen we onze wijk in en uit door de Corbulokade en uit door de Flaviusstraat. Wij zijn niet tegen doodlopende straten. In tegendeel, dat voorkomt sluipverkeer. We willen graag dat de Agrippinastraat doodlopend blijft. Maar we moeten de straat wel in en uit kunnen.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://leidschendam.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/63e21408-9c30-4751-ae76-fabf69c4d501?agendaItemId=9cc58410-94ec-4f41-8941-7c53bbf5d94d