2952 Raadsbrief Uitvoeringsplannen 2023-2024 van de subsidietafels
Tekst van het document
Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG
Datum 11 oktober 2022 Nummer 2952 Onderwerp Raadsbrief vaststellen uitvoeringsplannen 2023-2024 van de subsidietafels Portefeuillehouder Wethouder Van Veller Behandeld door IJJ van Fessem – Monchen
1. Aanleiding In januari van dit jaar heeft de gemeente voor de subsidiejaren 2023-2024 nieuwe initiatiefvragen op de website gezet om de maatschappelijke partners waar we nu al mee samenwerken en nieuwe partners uit te nodigen aan de subsidietafels. Aan de subsidietafels krijgen de partners de ruimte om samen een uitvoeringsplan te maken met activiteiten voor onze inwoners. Op 11 oktober heeft het college de scenario’s voor de uitvoeringsplannen vastgesteld. In de plannen is de subsidieverdeling voor de jaren 2023 en 2024 opgenomen. Door het besluit weten de partners nu welk subsidiebedrag ze kunnen gaan aanvragen. Voor nadere informatie wordt verwezen naar de eerdere iBabs-dossiers: 2602 Ontwerp initiatiefvragen subsidietafels 2023-2024 2688 Collegevoorstel vaststellen subsidieplafonds en definitieve initiatiefvragen 3010 Raadsbrief toelichting op het proces totstandkoming uitvoeringsplannen subsidietafels
2. Inhoudelijke uiteenzetting In het gemeentelijke subsidiestelsel werkt de gemeente met zogenaamde subsidietafels. Bij de subsidietafels wordt eens in de twee jaar met elkaar een dialoog gevoerd over een vernieuwend pakket aan activiteiten voor onze inwoners. Dit wordt vastgelegd in het uitvoeringsplan van de subsidietafel. De voorbereiding voor deze uitvoeringsplannen begon met het publiceren van de initiatiefvragen 2023-2024 in januari. Tot 18 maart 2022 konden nieuwe partners toetreden en bestaande partners aangeven of ze aan de tafel wilde blijven deelnemen. Bij de toen gehouden intake en voortgangsgesprekken zijn ook het proces en de spelregels doorgenomen met de partners. In de initiatiefvragen is de ambitie van de gemeente verwoord. In januari werd het voorlopige plafond per tafel eveneens bekend gemaakt. Na de vaststelling van de voorjaarsbrief door de nieuwe gemeenteraad is de index van 3,8% voor subsidies vastgesteld en zijn de plafonds bekend gemaakt aan de subsidietafels. De tafelpartners hebben sinds april van dit jaar met elkaar gesproken over welke activiteiten zij rond een bepaald thema willen organiseren. De gemeente heeft
Datum 11 oktober 2022 Nummer 2952 Pagina 2/8
gevraagd om een realistische begroting te maken van de kosten per tafelpartner. Hieruit blijkt dat de ambities van de partners groter zijn dan het subsidieplafond toelaat. Helaas konden de partners aan de subsidietafels daarbij niet tot een financieel sluitend voorstel komen. De partners geven aan dat ze geen financiële beslissingen over andermans aanbod willen nemen en dat zij meer geld nodig hebben dan het subsidieplafond toelaat om aan de ambities van de gemeente tegemoet te komen. De deelnemende partners van de subsidietafels hebben de tafelvoorzitters van de gemeente gevraagd om scenario’s te schetsen van wat wel mogelijk is binnen het subsidieplafond. Deze scenario’s werden weer aan de tafels voorgelegd om deze samen te bespreken. Er zijn geen subsidietafels tot een overeenstemming gekomen die zowel past bij de initiatiefvraag als binnen het subsidieplafond. De spelregels leggen dan de beslissing voor de subsidieverdeling neer bij het college. In deze brief wordt per tafel kort toegelicht welke afwegingen het college heeft gevolgd om tot een uitvoeringsplan binnen het subsidieplafond te komen. In de bijlagen zijn de uitgebreide toelichtingen op de uitvoeringsplannen opgenomen die verder ingaan op de gemaakte keuzes.
Gebruikt afwegingskader De activiteiten die nu zijn opgenomen in de voorliggende scenario’s voor de uitvoeringsplannen zijn allemaal langs de volgende criteria beoordeeld. • Past het projectvoorstel binnen de aangescherpte initiatiefvraag? Als een •
voorstel niet bij de initiatiefvraag past krijgt het geen subsidie. Worden kwetsbare inwoners (beter) bereikt? Hierop moet met ja worden
•
geantwoord, immers in het Sociaal Kompas wordt aangegeven dat de gemeente daarin wil investeren. Zijn er andere financiële mogelijkheden voor dit voorstel? Bij een ja wordt het
•
voorstel niet opgenomen in het uitvoeringsplan maar doorverwezen naar het alternatief. Is het waarschijnlijk dat de resultaten worden bereikt? Hierop moet het
•
antwoord ja zijn. De gemeente wil resultaatgericht werken en het geld uiteraard alleen beschikbaar stellen als we vertrouwen hebben in het resultaat. Wordt er met meerdere partijen samengewerkt? De subsidiepartner moet
•
bereid zijn om constructief met de collega-partners samen te werken. Dit is een hoofddoel van de subsidietafels. Bij nieuw aanbod – is het nieuwe aanbod aantoonbaar beter dan het
•
bestaande? Hierop moet ook met ja worden geantwoord. Het aanbod moet bijvoorbeeld een nieuwe (nu nog niet bereikte) doelgroep bereiken. Een gebiedsgerichte aanpak verdient voorkeur boven een algemene aanpak.
Datum 11 oktober 2022 Nummer 2952 Pagina 3/8
Bij alle subsidietafels geldt (in meer of mindere mate) dat waar activiteiten doorgaan en het nieuwe subsidiebedrag is geïndexeerd, het bereik van de activiteiten wel onder druk staat ten opzichte van voorgaande jaren. Als gevolg daarvan waarschuwen partijen dat minder inwoners gebruik kunnen maken van het aanbod of dat er wachtlijsten gaan ontstaan. Het college wijst erop dat er indexatie plaatsvindt. Uiteraard houdt het college de landelijke ontwikkelingen rondom prijscompensaties voor energiekosten bij maatschappelijke organisaties nauwlettend in de gaten. Daar waar de gemeente een rol krijgt bij het compenseren van partners zal deze worden opgepakt. Belangrijkste keuzes per subsidietafel In de onderstaande alinea’s wordt per subsidietafel kort ingegaan op de gemaakte keuzes en hoe ze tot stand zijn gekomen. Voor de uitgebreide toelichting wordt verwezen naar de bijlagen. Subsidietafel Opgroeien en Opvoeden (O&O) Op basis van de Initiatiefvraag hebben de partners een aanvraag gedaan. De ambities zijn groot en kosten meer dan het subsidieplafond toelaat. Uitgangspunt is het subsidieplafond 2023 van € 1.894.889. Er is door de aanbieders voor een bedrag van € 3.043.561 aangevraagd. Dat is dus circa € 1,2 miljoen meer dan het beschikbare budget.
Omdat er geen extra geld beschikbaar is, betekent het opstellen van de scenario’s dat er scherpe keuzes gemaakt moeten worden in het aanbod. Partners hebben de gemeente gevraagd te komen tot een concept uitvoeringplan en een conceptscenario voor verdeling van de middelen. Om de doelen uit het aangescherpt Sociaal Kompas te bereiken zijn in het activiteitenplan O&O 2023-2024 in elk geval opgenomen: • Cliëntondersteuning voor jeugd en opvoeders (verplichting vanuit het wettelijke kader); • Schoolmaatschappelijk werk voor kinderopvang, het basis- en voortgezet onderwijs in afstemming op afspraken in de regio passend onderwijs; • Thuisbegeleiding als ondersteuning voor ouders om zwaardere jeugdhulp te voorkomen; • GGZ-jeugdpreventie, gericht op groepsgewijze aanpak om zwaardere psychische hulp te voorkomen; • Integrale Vroeghulp in afstemming op de regionale afspraken in H10Jongerenwerk (zowel ambulant als accommodatie gebonden); • Jongerenwerk (zowel ambulant als accommodatie gebonden); • Activiteiten Jeugdgezondheidszorg beschreven in het Programma op Maat (op basis van het Convenant uitvoering jeugdgezondheidszorg Zuid-Holland West 2022-2027);
Datum 11 oktober 2022 Nummer 2952 Pagina 4/8
• De Community Jeugd om de samenwerking en deskundigheidsbevordering tussen de organisaties aan de subsidietafel(s) en daarbuiten te faciliteren en te verbeteren. Partijen zijn voornamelijk de partners die voorgaand jaar via de subsidietafel O&O hebben gewerkt. Er is geen reden aan te nemen dat de resultaten niet kunnen worden geboekt. Deze activiteiten krijgen wanneer er geen extra dienstverlening wordt geboden het bedrag van 2022 met de afgesproken index van 3,8%. Dit kan dus lager zijn dan het aangevraagde bedrag van de partners zelf. Voor een aantal activiteiten wordt bekeken wat deze nieuwe bedragen betekenen voor het uiteindelijk bereik en de te verwachten effecten. Inmiddels is bekend dat er een specifieke uitkering (SPUK) komt voor gezondheid, bewegen en sociale basis. Wanneer deze middelen beschikbaar komen, komt er een apart uitvoeringsprogramma. De partners, die de beoogde activiteiten aanbieden, willen we vragen te blijven deelnemen aan de tafel O&O als expertisepartner. Het gaat om Kwadraad, Sport en Welzijn, SIFRA en GC De Scheepswerf, waarbij Kwadraad en Sport en Welzijn ook voor andere activiteiten in het scenario zijn opgenomen. Als voorbeeld wordt de activiteit Jongeren Op Gezond Gewicht (JOGG) hierdoor niet meer via de subsidietafel gefinancierd. Tot slot wordt er ingegaan op een wijziging bij het jongerenwerk.
Er wordt een startsubsidie toegekend aan twee nieuwe partners aan de subsidietafel; Samen verbinden en Werken Sterkt. Beide partijen richten zich op jongeren en bereiken een doelgroep die lastig te bereiken is. Werken Sterkt focust op jongeren zonder uitkering die niet naar school gaan om hen toekomstperspectief te bieden. Samen Verbinden doet jongerenwerk en heeft al een sterke verbinding met de lastiger te bereiken doelgroep van allochtone afkomst in de aandachtswijken. Zij hebben een netwerk in deze wijken en ervaring met diverse activiteiten. Bij beide organisaties wordt gewerkt met rolmodellen. Omdat er nagenoeg geen financiële ruimte is, is ervoor gekozen om budget voor jongerenwerk van SenW te verschuiven naar de nieuwe partners. Het college beseft zich terdege dat de druk op het jongerenwerk hierdoor niet wordt verlicht. Toch kiest het college ervoor om partners in te zetten en een kans te geven, die wel nu al kwetsbare doelgroepen bereiken in de aandachtwijken. Voorwaarde is wel dat deze nieuwe partners met de bestaande aanbieders aanvullend op het uitvoeringsplan een integraal plan maken, waaruit blijkt hoe de doelen worden bereikt, hoe de capaciteit zo effectief mogelijk wordt ingezet en op welke wijze deze partijen elkaar aanvullen en versterken. Subsidietafel Zelfredzame Inwoners (ZI) Bij de tafel ZI zitten twaalf partners van verschillende grootte en achtergrond.
Van Florence, Rivierduinen, Woej en S&W tot Buddy Netwerk. Thuisgekookt is een nieuwe partner aan deze tafel. Al snel gaven de partners aan niet te willen stemmen over verdeling van het beschikbare budget. Zij zijn van mening dat zijn niet kunnen bepalen hoe het geld
Datum 11 oktober 2022 Nummer 2952 Pagina 5/8
verdeeld zou moeten worden op thema’s waar ze zelf niet actief zijn. Gevraagd werd om visie en regie van de gemeente. Daarom is ook voor deze tafel een ambtelijk scenario voor het uitvoeringsplan opgesteld, gebaseerd op o.a. eerdere onderhandelingen, data en relevant beleid. Dit scenario is afgestemd met partners en hoewel er niet over is gestemd is er de indruk dat er brede steun is voor de gemaakte keuzes. De belangrijkste verandering is dat de subsidie voor personenalarmering wordt afgebouwd. In 2023 ontvangen de drie organisaties die hiervoor subsidie ontvangen nog maar 50% van wat ze voorheen kregen. Deze activiteit is geen wettelijke taak voor gemeenten en inwoners kunnen kosten ook deels vergoed krijgen via de zorgverzekering. In 2023 wordt samen met partijen gemonitord wat de gevolgen zijn van dit besluit. Het bedrag voor 2024 wordt gereserveerd voor een eventueel nieuw plan voor personenalarmering of een andere activiteit middels een addendum. Bij de activiteiten van Reakt wordt gestopt met het maatjesproject Vriendendienst. Reakt hanteert een hogere overhead dan andere partijen. In goed overleg met Reakt is ervoor gekozen om één activiteit niet te subsidiëren zodat er niet de op de andere activiteiten gekort hoeft te worden. De maatjes van Vriendendienst worden zo mogelijk doorverwezen naar andere maatjesprojecten.
Kwadraad, MEE, Woej krijgen voor het SSP niet de volledig aangevraagde subsidie. Wel wordt er een hoger bedrag gesubsidieerd in vergelijking met vorig jaar. Hierdoor kan het SSP de inwoners die het SSP steeds beter weten te vinden blijven helpen. Stichting Thuisgekookt krijgt geen subsidie. Het is een sympathiek maatjesproject. Er is echter voor gekozen geen nieuw algemeen maatjesproject te subsidiëren. De bestaande maatjesprojecten bedienen vooral kwetsbare doelgroepen. Voor de overige keuzes verwijzen we naar de toelichting op het scenario. Subsidietafel Basisvaardigheden en Talentontwikkeling (BenT) Bij de tafel BenT is lang geprobeerd om er met de partners samen uit te komen. Uiteindelijk hebben de gevestigde tafelpartners een eigen uitvoeringsplan gemaakt waarin ze al het bestaande aanbod hadden doorgetrokken voor de subsidiejaren 2023-2024. Hierdoor vielen alle nieuwe subsidiepartners buiten de boot. Bij dat uitvoeringsplan werd vervolgens een zeer summiere motivatie meegezonden voor de keuze van de activiteiten. De reden dat nieuwe activiteiten niet werden opgenomen in het uitvoeringsplan werd niet onderbouwd. Tevens ontbrak de aansluiting met de aangescherpte initiatiefvraag. Het college heeft om die reden dit scenario afgekeurd en ingestemd met het ambtelijk voorgestelde scenario.
In dit scenario wordt het aanbod vanaf 2023-2024 afgestemd op de doelgroep die niet met het normale sport en cultuuraanbod binnen de gemeente in aanraking komt. Nieuw in het aanbod zijn om die reden onder andere activiteiten van Stichting Aight, Epic Youth en de stichting Samen Verbinden opgenomen. Via coronasubsidies hebben zij de afgelopen jaren laten zien nieuwe doelgroepen te bereiken en een goede aanvulling te bieden op het bestaande aanbod.
Datum 11 oktober 2022 Nummer 2952 Pagina 6/8
Een aantal activiteiten zullen door deze keuze geen subsidie meer ontvangen van de gemeente. Het betreft onder andere de inzet van de cultureel medewerker van de musea en het poppodium. Deze activiteiten zijn gericht op kinderen in de gemeente algemeen. Daarnaast werd er ook in de aanvraag geen extra inzet gepleegd op het werven van kinderen uit de beoogde doelgroep. Daarnaast is bij deze subsidietafel in 2020 gestart met het ontwikkelen van aanbod voor Maatschappelijke DienstTijd (MDT). In de afgelopen twee jaar is gebleken dat het niet mogelijk is om aanbod breed over alle middelbare scholen uit te rollen. Deze activiteiten worden daarom niet voortgezet. Subsidietafel Betrokken en Inclusief (BenI) De subsidietafel Betrokken en Inclusief is in maart van dit jaar gestart met gesprekken over de invulling van het uitvoeringsplan 2023-2024. Naast de partners die eerder betrokken waren (Woej, SenW, Bibliotheek, COC Haaglanden. Stichting iDb en Fenomeen Bovenveen) zijn hiervoor ook Werken Sterkt en IBCE aangeschoven. Samen hebben zij een aanbod met een totaalwaarde van € 2.311.312 neergelegd. Een overschrijding van het subsidieplafond van ongeveer € 500.000. Na gezamenlijke consultatie aan tafel is afgesproken dat er vanuit de gemeente één of twee scenario’s worden opgesteld om over te stemmen. Uiteindelijk is er een ambtelijk voorkeursscenario voorgelegd aan de tafelpartners.
De partners is daarna de kans gegeven nog aanpassingen door te geven. Deze zijn echter niet gedaan. De partners hebben het college gevraagd om te kiezen tussen het ambtelijk voorkeursscenario of het tafelvoorstel wat niet past binnen het plafond. Het college kiest ervoor om binnen het plafond te blijven zoals ook bij de andere tafels en daardoor is het ambtelijk scenario vastgesteld. Gezien de flink gestegen kosten ten opzichte van een min of meer gelijkblijvende subsidie is de consequentie dat het voor de partners niet mogelijk is om de inzet uit te voeren op het niveau van hun ambitie uit het aangeleverde activiteitenformat. Daarnaast kan het zijn dat sommige inwoners niet worden bereikt, terwijl er eigenlijk was beoogd om meer nieuwe groepen inwoners te bereiken. De exploitatie van de wijk en dienstencentra staan hierdoor onder druk. Een risico is dat deze minder open kunnen zijn, waardoor inwoners minder momenten hebben om te ontmoeten en ondersteuning te kunnen vinden. De stijgende energiekosten maken dit probleem nog nijpender. Het coronaherstelbudget voor eenzaamheid is alleen nog beschikbaar in 2023. De lief- en leedstraatjes kunnen daardoor maar 1 jaar gefinancierd worden. Het landelijk programma benadrukt eveneens dat langdurige aandacht essentieel is. Er komt een evaluatie over de aanpak Eenzaamheid tot nu toe.
De raad wordt dan meegenomen in de voortgang en hoe we de aanpak kunnen borgen naar de toekomst. Voor LHBTQI+ doelgroep vermindert de inzet in dit scenario. Dit komt doordat het Rijk (nog) geen regenbooggelden beschikbaar heeft gesteld. Hierdoor vermindert met name de zichtbaarheid van ondersteuning van de LHBTQI+ doelgroep naar buiten
Datum 11 oktober 2022 Nummer 2952 Pagina 7/8
toe en daarmee het effect op de bewustwording van het grotere publiek. De basisstructuur wordt wel gefinancierd vanuit het gemeentelijk budget. Zo blijft de voorlichting op scholen en zetten we in op de ondersteuning van de meest kwetsbare groepen. Subsidietafel Financiële zelfredzaamheid, Integratie en Taalvaardigheid (FIT) Omdat de partners van de subsidietafel niet tot een advies voor een financieel passend scenario zijn gekomen is een eerste ambtelijk advies voor het scenario opgesteld en dit is aan de subsidietafel voorgelegd. De partners van de tafel wilden hier niet over stemmen en legden de verantwoordelijkheid voor de keuzes bij het college. Het college erkent dat keuzes maken niet altijd gemakkelijk is. Het aanbod van de tafel FIT zal nog steeds in de basisactiviteiten blijven voorzien. Voor de activiteiten rondom de integratie van nieuwkomers kan helaas geen extra geld worden uitgegeven. Dit betekent dat de subsidiepartners, waaronder IBCE, zich blijven richten op de kernactiviteiten. Daarnaast zal er minder vaak een VOSS-inloop (Versterken Ouders Samen Sterk) georganiseerd kunnen worden en wordt er niet gestart met het ontwikkelplein. Wel is er een kleine subsidie mogelijk voor het project schoolmaatjes ONS. Financiële consequenties Er zijn geen financiële consequenties aangezien alle uitvoeringsplannen binnen de plafonds zijn gebleven.
Een aantal activiteiten worden zoals hierboven genoemd de komende jaren via andere middelen, zoals de SPUK-bijdrage gesubsidieerd. Deze activiteiten worden om deze reden nu niet opgenomen in het uitvoeringsplan. Het college beseft zich dat de gehele gemeentebegroting aan inflatie onderhevig is. Gemeenten worden hiervoor ook (tot een bepaalde hoogte) gecompenseerd via het gemeentefonds. Op onze beurt houdt de gemeente in ogenschouw hoe dit doorwerkt naar partners. Participatie Subsidietafels zijn een vorm van participatie van partners in het sociaal domein. Met de subsidietafels willen we de subsidiepartners ruimte geven om te komen tot het beste aanbod voor onze inwoners. Uit bovenstaande toelichting blijkt echter dat sturing en regie vanuit de gemeente nodig blijft bij het nemen van de uiteindelijke besluiten. In de komende tijd gaan we de systematiek van de subsidietafels en daarmee ook dit aspect evalueren. Voor de jaren 2023 en 2024 is nu duidelijkheid verschaft naar onze subsidiepartners. De afgelopen maanden is het bij de subsidietafels vooral gegaan over de zakelijke kant. Dit zijn niet altijd gemakkelijke gesprekken geweest. Onlangs is nog een
Datum 11 oktober 2022 Nummer 2952 Pagina 8/8
constructief gesprek gevoerd met een afvaardiging van de subsidiepartners over de afgelopen periode. De inhoud en het hoe zal de komende tijd weer de volle aandacht vragen. De samenwerking die de subsidiepartners de afgelopen tijd hebben opgebouwd is hierbij essentieel.
burgemeester en wethouders van Leidschendam-Voorburg,
A. van Mazijk secretaris
J.G. Bijl burgemeester
Bijlage behorende bij deze raadsbrief: Dossiernummer Bestandsnaam 2952 Ambtelijk scenario voor uitvoeringsplan Opgroeien en Opvoeden 2952 Ambtelijk scenario voor uitvoeringsplan Zelfredzame Inwoners 2952 Ambtelijk scenario voor uitvoeringsplan Basisvaardigheden en Talentontwikkeling 2952 Ambtelijk scenario voor uitvoeringsplan Betrokken en Inclusief 2952 Ambtelijk scenario voor uitvoeringsplan Financiële zelfredzaamheid, Integratie en Taalvaardigheid (FIT).