2650 Bijlage 1 Onderzoek naar krachtenveldanalyse.docx

Onderzoek naar de uitvoering van een krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme in Leidschendam-Voorburg Intern onderzoek

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 2/15

Inhoudsopgave 1

Inleiding

3

2

Opdracht

4

3

Uitvoering van het onderzoek

5

4

Feitelijke reconstructie

6

5

Analyse van de schending van (grond)rechten

9

6

Analyse van de functionaris gegevensbescherming

10

7

Overwegingen

11

8

Risicobeperkende maatregelen

13

Bijlagen

14

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 3/15

1 Inleiding Op 16 oktober 2021 publiceerde NRC een artikel over de overheid die de afgelopen jaren ‘undercover’ onderzoek zou hebben laten doen naar onder andere islamitische organisaties en moskeeën. Ook Leidschendam-Voorburg wordt genoemd als één van de gemeenten die hiervoor opdracht heeft gegeven. De publicatie heeft een stevige reactie opgeroepen in de islamitische gemeenschap. In Leidschendam heeft het moskeebestuur zijn zorgen en verontwaardiging uitgesproken. Op 25 oktober 2021 heeft er een interpellatiedebat plaatsgevonden in de gemeenteraad. Naar aanleiding van de berichtgeving heeft het college van burgemeester en wethouders op 2 november 2021 (BBV 2568) opdracht gegeven aan de gemeentesecretaris/algemeen directeur een aantal onderzoeken te doen in relatie tot de krachtenveldanalyse van polarisatie en extremisme in de gemeente. In dit onderzoeksverslag en de bijbehorende bijlagen worden de bevindingen gerapporteerd.

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 4/15

2 Opdracht De opdracht van het college bestond uit de volgende vijf deelopdrachten: 1. Kom tot een feitelijke reconstructie van de opdrachtverlening aan NTA, (indien redelijkerwijs te achterhalen) de uitvoering van het onderzoek door NTA, de oplevering van en de besluitvorming over de onderzoeksrapportage van NTA, waarbij in elk geval de volgende elementen aan de orde te komen: a) De aanleiding voor en het doel van de opdrachtverstrekking; b) De juridische grondslag voor de opdrachtverstrekking; c) De rol en adviezen van de NCTV en de centrumgemeente voor de NCTV; d) Inzicht in de opvolging van de onderzoeksrapportage. 2. Kom tot een juridisch oordeel over de vraag of er sprake is geweest van eventuele/voorzienbare schendingen van (grond)rechten in de opdrachtverlening door de gemeente, (indien redelijkerwijs te achterhalen) de onderzoeksmethoden van NTA en/of de onderzoeksrapportage van NTA. 3. Vraag de functionaris gegevensbescherming om een oordeel te geven over eventuele overtredingen op het gebied van privacy in: a) De opdrachtverlening; b) indien redelijkerwijs te achterhalen, de onderzoeksmethoden en/of; c) de onderzoeksrapportage; d) Tevens indien van toepassing, aanbevelingen te doen om deze in de toekomst te voorkomen. 4.

Kom tot een juridisch oordeel over de openbaarheid van de onderzoeksrapportage en/of de onderzoeksopdracht, a) zodat helder is op welke wijze WOB-verzoeken dienen te worden afgehandeld; b) waarbij het college uitgaat van ‘openbaar, tenzij’; c) en waarbij een oordeel van de functionaris gegevensbescherming leidend is in de wijze waarop openbaarmaking gerealiseerd kan worden met het oog op de bescherming van de privacy. 5. Kom naar aanleiding van de uitkomsten van 1 t/m 4 met voorstellen voor risico beperkende maatregelen.

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 5/15

3 Uitvoering van het onderzoek Om de objectiviteit van het interne onderzoek te waarborgen zijn de deelopdrachten uitgevoerd door derden. Dit overkoepelende verslag is ter controle gelezen door de concerncontroller, de functionaris gegevensbescherming en de senior juridisch adviseur. De feitelijke reconstructie (deelopdracht 1) De feitelijke reconstructie is uitgevoerd door de concerncontroller aan de hand van interviews en documentenstudie. Voor een nadere toelichting zie: bijlage 1a. Analyse van een eventuele schending van (grond)rechten (deelopdracht 2) Voor de juridische duiding (deelopdracht 2) is een externe opdracht verleend aan advocatenkantoor AKD Benelux Lawyers (hierna: AKD). AKD heeft op basis van de beschikbare documenten een uitspraak gedaan over mogelijk onrechtmatig handelen van het college. De bevindingen van AKD zijn opgenomen in bijlage 1b. Analyse van de functionaris gegevensbescherming (deelopdracht 3) De functionaris gegevensbescherming (hierna: FG) is de interne toezichthouder op het gebied van privacy van de gemeente. De FG heeft een onderzoek gedaan naar de verwerkingen van persoonsgegevens. Zie bijlagen 1c en 1d. Beoordeling van de openbaarheid (deelopdracht 4) Parallel aan het onderzoek liep een procedure in het kader van Wet openbaarheid bestuur (Wob). Er zijn acht verzoeken tot openbaarmaking van stukken ingediend bij de gemeente.

Het college heeft zich op het standpunt gesteld dat in het kader van transparantie en verantwoording het van belang is dat de stukken openbaar worden gemaakt, tenzij er zwaarwegende redenen zijn om dat niet te doen, zoals eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer, voorkomen van onevenredige bevoordeling of benadeling of als er sprake is van persoonlijke beleidsopvattingen. Uiteraard gelden bij openbaarmaking zorgvuldigheidscriteria met het oog op de privacy van eventuele in de stukken betrokken personen. De beoordeling van de openbaarheid van stukken (inclusief het beschermen van privacy binnen de kaders van de Wob) is neergelegd bij La Gro Geelkerken advocaten (hierna: huisadvocaat). In dit onderzoeksverslag wordt daar verder niet op in gegaan omdat hierover afzonderlijke besluitvorming in het college plaatsvindt.

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 6/15

4 Feitelijke reconstructie De concerncontroller heeft een reconstructie van de feiten gemaakt (zie bijlage 1a). Op basis daarvan worden hieronder de onderzoeksvragen beantwoord. 4.1 Aanleiding voor en doel van de opdrachtverstrekking Vanaf 2018 was er zorg dat de gemeente onvoldoende zicht had op polarisatie en extremisme in de gemeenschap van Leidschendam-Voorburg. De behoefte aan inzicht en handelingsperspectief ontstond in een context waarin de gemeente al enige jaren te maken had gehad met casuïstiek aangaande radicalisering. Vanuit die optiek, maar ook vanuit het landelijke en internationale beeld, had de gemeente kennis en relaties opgebouwd in de relevante gemeenschappen en delen van de gemeente om een beter inzicht te verkrijgen om vanuit veiligheid en openbare orde vroegtijdig te kunnen acteren op signalen van mogelijke radicalisering. In de jaren 2018 en 2019 werden in de gemeente uitingen van rechts-extremisme waargenomen. Uit overleggen met medewerkers van buurgemeenten bleek dat ook daar signalen waren van opkomend rechts-extremisme, maar ook van links-extremisme. De gemeente wilde inzicht krijgen om te bepalen of het noodzakelijk was om specifiek beleid te ontwikkelen met betrekking tot links-extremisme en rechts-extremisme.

Ook wilde de gemeente een handelingskader voor (operationele) medewerkers opstellen, met daarin handvatten hoe om te gaan met personen die zich polariserend en/of extremistisch opstellen. Toen in een overleg met centrumgemeente Zoetermeer bleek dat de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (hierna: NCTV) financiële middelen beschikbaar stelde om een dergelijk onderzoek uit te voeren, is besloten dat te doen. Doel van het onderzoek was een beeld te krijgen van het krachtenveld van polarisatie en extremisme in de gemeente, met daarbij specifieke aandacht voor salafisme en extreemrechts. Het is in de reconstructie niet helder geworden waar deze specifieke aandacht vandaan kwam. 4.2 De grondslag Uit de reconstructie blijkt dat er door de gemeente vooraf geen bewuste afweging is gemaakt over de juridische grondslag voor het verlenen van de opdracht. Betrokkenen hebben daarover aangegeven dat ze zich die vraag niet gesteld hebben, omdat andere gemeenten een dergelijk onderzoek (met NTA) ook hadden laten uitvoeren en omdat de NCTV financiële middelen beschikbaar stelde. Volgens betrokkenen was er geen aanleiding om te twijfelen over de juridische basis.

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 7/15

4.3 De rol van de NCTV en de centrumgemeente Sinds 2016 stelt het kabinet via de NCTV jaarlijks ongeveer € 7,5 miljoen versterkingsgelden beschikbaar voor gemeenten ten behoeve van de lokale aanpak. Deze gelden maken deel uit van een brede versterking van de contraterrorisme partners en hebben als doel de gemeenten te ondersteunen in het bestrijden en verzwakken van extremistische bewegingen in Nederland, het voorkomen van nieuwe aanwas en het tegengaan van radicalisering.1 De versterkingsgelden werden aan gemeenten beschikbaar gesteld via centrumgemeenten. Voor Leidschendam-Voorburg is dat de gemeente Zoetermeer. Zie ook paragraaf 4.1. 4.4 Na oplevering van de onderzoeksrapportage In mei 2020 heeft NTA de onderzoeksrapportage “Krachtenveldanalyse Salafistische en extreemrechtse krachtenvelden in de gemeente Leidschendam-Voorburg” opgeleverd. Dit is een onderzoeksrapportage die volgens de offerte van NTA ‘beperkt deelbaar’ is. Na publicatie van het artikel van NRC op 16 oktober 2021 heeft NTA de gemeente telefonisch aangeboden om (conform de offerte) een publieksvriendelijke versie op te leveren, op voorwaarde dat de reeds verstrekte onderzoeksrapportage zou worden ingeleverd. De gemeente is daar niet op ingegaan met het oog op transparantie en de openbare verantwoording. Uit de reconstructie blijkt dat de onderzoeksrapportage geen nieuwe informatie of inzichten bood.

Meerdere geïnterviewden zijn van mening dat het rapport van matige kwaliteit is en erg eenzijdig gericht op de moskee. Zij hebben zich daarom afgevraagd of er niet juist relevante ontwikkelingen zijn gemist. Er heeft geen formele besluitvorming over de onderzoeksrapportage plaatsgevonden, noch over eventuele vervolgstappen. Wel is het college in maart 2021 informeel door de burgemeester en medewerkers bijgepraat over de algemene uitkomsten van de onderzoeksrapportage. Daarbij wilden de medewerkers draagvlak creëren bij het college om concreet aan de slag te gaan met een handelingskader (zie ook paragraaf 4.1). Dit handelingskader is bedoeld als een soort werkinstructie voor medewerkers en instanties uit het werkveld. Het beoogt een gestructureerde en geharmoniseerde aanpak te bieden voor de opvolging van signalen van problematisch gedrag. Het ambtelijke concept is een afgeleide van het landelijke afwegingkader problematisch gedrag van de rijksoverheid en is niet vastgesteld. Wel is in mei 2021 door betrokken medewerkers in een informele setting met de directie gesproken over de vraag hoe het 1

Brief van de Minister van Justitie en Veiligheid aan de Tweede Kamer dd. 26 oktober 2021, kenmerk 3609127

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 8/15

handelingskader een plek zou kunnen krijgen in de ambtelijke organisatie. De onderzoeksrapportage van NTA is daarbij niet gedeeld met de directie. De burgemeester heeft na oplevering van de onderzoeksrapportage ook de wens uitgesproken om de gemeenteraad te informeren over de algemene uitkomsten in een besloten bijeenkomst. Die bijeenkomst heeft (nog) niet plaatsgevonden omdat het vertrouwelijk delen en behandelen van het onderwerp in een online vergadering niet wenselijk werd geacht. Er werd gezien de inhoud bovendien geen aanleiding gezien om de onderzoeksrapportage met grote haast te bespreken. De ontvangen onderzoeksrapportage is na oplevering alleen ingezien door betrokken medewerkers en de burgemeester. De onderzoeksrapportage is niet gedeeld met enige andere partij, ook niet met de NCTV. Naar aanleiding van het artikel in NRC, het door het college ingestelde onderzoek en de ingediende Wob-verzoeken is op vertrouwelijke basis inzage gegeven aan de concerncontroller, de senior juridisch adviseur van de gemeente, de functionaris gegevensbescherming, de huisadvocaat en AKD. Ook de waarnemend burgemeester heeft inzage gekregen in de onderzoeksrapportage.

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 9/15

5 Analyse van de schending van (grond)rechten Aan advocatenkantoor AKD is gevraagd om op basis van alle aanwezige stukken te komen tot een juridisch oordeel over de vraag of er sprake is geweest van eventuele/voorzienbare schendingen van (grond)rechten. AKD geeft aan dat uit de verstrekte stukken niet kan worden afgeleid dat het college onrechtmatig zou hebben gehandeld, grondrechten zou hebben geschonden of buiten zijn bevoegdheden zou zijn getreden. AKD stelt dat de juridische grondslag voor het (laten) uitvoeren van het onderzoek binnen het belang van de gemeentelijke huishouding van artikel 108 Gemeentewet kan worden geschaard en dat de gemeente binnen de grenzen van die bevoegdheid is gebleven. Wel constateert AKD enkele aandachtspunten met betrekking tot het mogelijk onrechtmatig handelen van het college op het gebied van het verwerken van persoonsgegevens (privacy). Die aandachtspunten ontstaan omdat uit de stukken niet is gebleken wat de motivering was en welke belangenafweging is gemaakt om persoonsgegevens te verwerken zonder toestemming. Voor de uitgebreidere beoordeling door AKD wordt verwezen naar bijlage 1c.

Desgevraagd heeft NTA schriftelijk verklaard dat de onderzoeksmethode van NTA periodiek (voor het laatst in 2021) wordt getoetst door een onafhankelijk advocatenkantoor op rechtmatigheid en geldende wet- en (privacy)regelgeving en dat bij het uitvoeren van het onderzoek in Leidschendam-Voorburg rechtmatig is gehandeld.

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 10/15

6 Analyse van de functionaris gegevensbescherming De functionaris gegevensbescherming (hierna: FG) is de interne toezichthouder op het gebied van privacy van de gemeente. In dit geval heeft de FG al eerder, na overleg met de gemeentesecretaris, zelf besloten een onderzoek in te stellen, toen er persvragen werden gesteld door NRC. Het verzoek van het college om een oordeel te geven over eventuele overtredingen op het gebied van privacy is daarbij meegenomen. De FG heeft vastgesteld dat het onderzoek binnen de krachtenveldanalyse primair gericht was op organisaties en niet op individuele personen. Desalniettemin zijn er van burgers persoonsgegevens verwerkt, waarbij er ook sprake is geweest van bijzondere persoonsgegevens. De omvang per individu van deze verwerkingen wordt door de FG als ‘beperkt’ gekwalificeerd. De FG stelt dat het verwerken van persoonsgegevens niet noodzakelijk was voor het uitvoeren van een wettelijke verplichting of taak van de gemeente. De genoemde verwerkingen van persoonsgegevens waren om deze reden volgens de FG niet rechtmatig. Ook heeft de FG geconstateerd dat de gemeente onvoldoende zorgvuldigheideisen heeft gesteld aan het feitelijke gedrag met persoonsgegevens door NTA en de zorgvuldige wijze van anoniem onderzoek.

Daarnaast heeft de FG geconstateerd dat de gemeente na bewustwording van mogelijk onrechtmatig handelen, adequaat heeft gehandeld om eventuele (vervolg)schade te beperken en privacyrechten binnen de ontstane situatie te borgen. De analyse van de FG is als bijlage 1c bij dit onderzoeksverslag gevoegd. In bijlage 1d is het privacybeleid van de gemeente opgenomen. De aanbevelingen van de FG zijn verwerkt in de verbetermaatregelen in deze overkoepelende onderzoeksmethode (zie hoofdstuk 8).

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 11/15

7 Overwegingen Het college heeft de gemeentesecretaris/algemeen directeur gevraagd om op basis van de bevindingen van de concerncontroller, de FG en AKD te komen tot risicobeperkende maatregelen. Alvorens daartoe over te gaan (zie hoofdstuk 8) worden twee zaken in dit hoofdstuk uitgelicht. Wettelijke grondslag Uit de analyses van AKD en de FG blijkt een verschil van inzicht over de wettelijke grondslag voor het verwerken van persoonsgegevens. Volgens AKD kan de juridische grondslag voor het (laten) uitvoeren van het onderzoek binnen het belang van de gemeentelijke huishouding van artikel 108 Gemeentewet worden geschaard (p. 2 van bijlage 1b). Naar het oordeel van de FG was het verwerken van persoonsgegevens hier niet noodzakelijk voor het uitvoeren van een wettelijke verplichting/taak van de gemeente. De FG is van mening dat de taken van de gemeente op grond van de Gemeentewet, niet zover kunnen worden ‘opgerekt’ dat deze de verwerkingen van persoonsgegevens binnen de uitgevoerde krachtenveldanalyse zouden rechtvaardigen (p. 10 van bijlage 1c). In oktober 2017 heeft de gemeente heeft een regionaal convenant getekend voor een persoonsgerichte aanpak ter voorkoming van radicalisering en extremisme.

De FG heeft daarbij in een ‘privacy impact assessment’ aangegeven dat als het gaat om radicalisering, de gemeente geen wettelijke taak heeft die het verwerken van persoonsgegevens rechtvaardigt. Partners in het convenant zijn regiogemeenten, openbaar ministerie, politie, Raad voor de Kinderbescherming en Reclassering Nederland. Het besluit tot ondertekening is destijds door het college genomen en daarbij is het advies van de FG over de wettelijke grondslag expliciet afgewogen. Besluitvormingsproces Over de opdrachtverlening aan NTA kan achteraf worden vastgesteld dat de besluitvorming onzorgvuldig is verlopen. Er zijn wel informatieve presentaties voor college en raad geweest en de fractievoorzitters zijn door de burgemeester bijgepraat. Er is echter geen besluitvorming voorgelegd aan het college, zoals wel in 2017 is gebeurd bij de ondertekening van het regionale convenant. Onder verantwoordelijkheid van de burgemeester is de offerte van NTA in mandaat ambtelijk getekend en er was geen inkoopadviseur betrokken bij de opdrachtverlening. Er is geen formeel schriftelijk besluit door (het bestuursorgaan) de burgemeester genomen. Deze manier van handelen was volgens de (interne) regels toegestaan en de opdrachtverlening was bovendien bestuurlijk afgestemd met de burgemeester. Bij het

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 12/15

invullen van het mandaat moet echter rekening worden gehouden met maatschappelijke of politiek-bestuurlijke gevoeligheid. Het was daarom beter geweest dat de burgemeester het college (desnoods vertrouwelijk) besluitvorming had voorgelegd en dat de offerte bestuurlijk was getekend. Dan hadden de ambtelijke en bestuurlijke checks and balances mogelijk beter gefunctioneerd en was vooraf duidelijk geweest welke juridische en politiek-bestuurlijke afwegingen waren gemaakt. In dit licht kan van belang zijn dat uit een intern ambtelijk onderzoek is gebleken dat de gemeentelijke organisatie op het gebied van openbare orde en veiligheid versterkt dient te worden. In de raadsbrief van 28 september 2021 (BBV 2515) heeft het college de gemeenteraad in brede zin geïnformeerd over de ontwikkeling van de organisatie. In die brief heeft het college ook melding gemaakt van dit ambtelijke onderzoek.

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 13/15

8 Risicobeperkende maatregelen In de afgelopen maanden heeft de nadruk gelegen op het achterhalen van de feiten, het beoordelen van het handelen door de gemeente en NTA en het afhandelen van acht Wob-verzoeken. Nu de bevindingen van de onderzoeken zijn opgeleverd en het college een besluit heeft genomen over de Wob-verzoeken, verschuift de aandacht binnen bestuur en organisatie naar evalueren en leren. Dit zal gebeuren met de direct betrokken medewerkers en met het college, maar ook breder in de organisatie. De aanbevelingen uit het ambtelijke onderzoek naar het verstevigen van de organisatie op het gebied van veiligheid worden daarbij betrokken. Daarnaast worden de volgende maatregelen doorgevoerd. 8.1 Investeer in de interne privacyorganisatie De gemeente beschikt op papier over een stevige privacyorganisatie. Er is een helder privacybeleid en een ervaren functionaris gegevensbescherming, iedere afdeling heeft een privacyambassadeur en privacy is geborgd in het inkoopbeleid. In dit geval heeft de privacyorganisatie niet goed genoeg gefunctioneerd. Op basis van deze constateringen worden de volgende aanvullende maatregelen getroffen: 1. Vanuit het principe van integraal management zijn leidinggevenden ervoor verantwoordelijk dat er binnen een afdeling zorgvuldig wordt omgesprongen met persoonsgegevens.

Het is de vraag of leidinggevenden zich voldoende bewust zijn van het belang van privacy en de risico’s. De ambtelijke organisatie is bezig met een professionalisering van de jaarplansystematiek en (de verantwoording over) privacy zal daarin als onderwerp worden geïntegreerd. Ook zal privacy als aandachtspunt worden meegenomen bij de toetsing van bestuurlijke stukken. 2. De positie van de privacyambassadeurs zal worden versterkt, door hun rollen te verduidelijken en vast te leggen. Ook worden de bijzondere positie en verantwoordelijkheden van de functionaris gegevensbescherming opnieuw onder de aandacht van de organisatie gebracht. 3. Op dit moment beschikt de organisatie – naast vrijwillige privacyambassadeurs (die het ‘erbij doen’) – alleen over een FG. Het is noodzakelijk om de capaciteit op het gebied van privacy te vergroten. Daarbij wordt overwogen om een (personele) scheiding aan te brengen tussen adviseren (door een privacyofficer) over en toezicht houden (door de FG) op privacy. Een voorstel voor uitbreiding van de capaciteit zal worden voorgelegd worden aan college en gemeenteraad. 4. Het is nodig om het algehele privacybewustzijn van de organisatie te vergroten. Dat kan door het op te nemen in het organisatie opleidingsplan en door er als management steviger op te sturen. Het ligt ook voor de hand om privacy een

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 14/15

plek te geven in het inwerkprogramma voor nieuwe medewerkers, waarin thema’s als integriteit en mensgerichte dienstverlening al zijn opgenomen. 5. Ook bestuurlijk verdient privacy als thema meer aandacht. Het onderwerp wordt opgenomen in het inwerkprogramma voor het nieuwe college en zal op initiatief van de gemeentesecretaris en de burgemeester periodiek worden geagendeerd in een informeel college. Aan de griffier wordt voorgesteld het onderwerp op te nemen in het inwerkprogramma voor nieuwe raadsleden. Het verdient aanbeveling dat organisatie, college en raad ook gezamenlijk het thema privacy periodiek agenderen. 8.2

Evalueer het besluitvormings- en inkoopproces en scherp waar nodig

afspraken aan Geconcludeerd is dat gezien het politiek-bestuurlijke onderwerp het verstandiger was geweest om wel de inkoopadviseur te betrekken, de ondertekening van de offerte bestuurlijk te laten plaatsvinden en het college een besluit voor te leggen. Op basis hiervan worden de volgende maatregelen getroffen: 1. Met de burgemeester, het management en medewerkers van de betrokken afdelingen wordt het besluitvormingsproces geëvalueerd en worden afspraken waar nodig aangescherpt. Specifiek op het gebied van veiligheid is het van belang om de inhoudelijke betrokkenheid van het management bij de advisering van burgemeester en college te versterken. 2. Budgethouders (degenen die offertes en contracten mogen tekenen) worden getraind in het herkennen van gevoeligheden in offertes bij opdrachten die juridisch, politiek of maatschappelijk risicovol (kunnen) zijn. 3. Ook worden budgethouders getraind in het opdrachtgeverschap en de (bij)sturing op de uitvoering van opdrachten door externe partijen. 8.3 Beperk de risico’s van de betrokkenen De FG heeft aangegeven dat de gemeente na het verschijnen van het NRC-artikel een aantal maatregelen heeft getroffen om eventuele schade te beperken (zie pagina 13 van het rapport van de FG).

Aanvullend adviseert de FG de persoonsgegevens te vernietigen en de burgers die in de onderzoeksrapportage genoemd worden, persoonlijk te informeren over het verwerken van hun persoonsgegevens. Inzake het vernietigen van de persoonsgegevens moet afgewogen worden hoe deze aanbeveling zich verhoudt tot de verantwoording richting de gemeenteraad. Geadviseerd wordt om de aanbeveling van de FG over te nemen, nadat de verantwoording aan de gemeenteraad heeft plaatsgevonden. De tweede aanbeveling van de FG (het persoonlijk informeren van betrokken burgers) kan overgenomen worden en het advies aan het college is om de burgemeester en de gemeentesecretaris opdracht te geven dat te doen.

Datum 5 januari 2022 Ons kenmerk Onderzoek naar de uitvoering van een

krachtenveldanalyse polarisatie en extremisme Pagina 15/15

Bijlagen Bijlage 1a: Bijlage 1b: Bijlage 1c: Bijlage 1d:

Feitelijke reconstructie Beoordeling AKD Analyse functionaris gegevensbescherming Privacybeleid gemeente Leidschendam-Voorburg