210525 Bestedingsplan Langer zelfstandig wonen 2021-2030.docx
Tekst van het document
Bestedingsplan Langer zelfstandig wonen Leidschendam-Voorburg 2021-2030 25 mei 2021 Nummer: 2300 1
Inhoudsopgave 1.
Inleiding ....................................................................................................................................................................3 1.0
Aanleiding .......................................................................................................................................................3
1.1.
Opzet bestedingsplan ...................................................................................................................................4
2.
Wat willen we bereiken? ........................................................................................................................................4 2.0
Doelen .............................................................................................................................................................4
2.1
Doelgroepen ...................................................................................................................................................4
2.2
Beoogde resultaten .......................................................................................................................................5
2.3
Rol gemeente en maatschappelijke partners ...........................................................................................5
3
Analyse en conclusie..............................................................................................................................................5 3.0
Woon- en zorgvraag .....................................................................................................................................5
3.1
Conclusie..........................................................................................................................................................6
4
Wat gaan we doen?................................................................................................................................................6 4.0
Blijverslening ..................................................................................................................................................7
4.1
Collectieve woningaanpassing ....................................................................................................................7
4.2
(Innovatieve) woonzorgvormen en flexwoningen.....................................................................................8
4.3
Doorstroming naar passende woning ........................................................................................................8
4.4
Inzet flatcoaches............................................................................................................................................9
4.5
Uitbreiding noodwoningen ...........................................................................................................................9
5
Inzet bestemmingsreserve ..................................................................................................................................10
6
Kansen en risico’s.................................................................................................................................................11
7
Evaluatie en monitoring .......................................................................................................................................11
Bijlagen ...........................................................................................................................................................................12 I.
2
Beleidskaders ...................................................................................................................................................12 B.
Kompas van de leefomgeving Leidschendam-Voorburg (doelstelling B en E) .................................12
C.
Sociaal Kompas Leidschendam-Voorburg..............................................................................................12
D.
Woonvisie Leidschendam-Voorburg ........................................................................................................12
II.
Prognose kwetsbare inwoners.......................................................................................................................13
III.
Woonbehoefte ..................................................................................................................................................14
IV.
Zorgbehoefte ................................................................................................................................................15
1. Inleiding Bij de vaststelling van de programmabegroting 2021-2024 is op basis van de Nota van Wijzigingen Gemeente Leidschendam-Voorburg 2021-2024 een bedrag van 10 miljoen euro toegevoegd aan een nieuw gevormde Bestemmingsreserve Langer zelfstandig wonen – hierna te noemen bestemmingsreserve. Dit bestedingsplan omvat de inzet van deze bestemmingsreserve voor de periode tot en met 2030. De invulling van het bestedingsplan loopt parallel aan de opstelling van de bouwsteen Groene woongemeente. Leidschendam-Voorburg zet zich in voor het langer zelfstandig wonen van haar inwoners vanuit haar wettelijke taken en bestaande beleidskaders (bijlage I). Het bestedingsplan omvat een gefaseerde aanpak in de tijd. Voor de opstelling van het bestedingsplan is overleg geweest met de Adviesraad Sociaal domein, de sociale verhuurders, de huurdersorganisaties en welzijns- en zorgpartners. De geleverde input is zo goed als mogelijk verwerkt in dit bestedingsplan.
1.0
Aanleiding
Veel mensen hebben zelf de wens zo lang mogelijk in hun huidige woning en vertrouwde woonomgeving te blijven wonen. Dat betekent meer zorg thuis. Gevolgen zijn een toename van zorgkosten (o.a. Wmo1). Leidschendam-Voorburg wil helpen om onze inwoners zo goed mogelijk te ondersteunen bij het langer zelfstandig wonen. Dit is tevens een door het Rijk aan de gemeente opgelegde taak. Mensen met een lichte zorgvraag hebben geen recht meer op verblijf in een instelling. De verkoop van de aandelen van Eneco biedt Leidschendam-Voorburg een unieke kans om een forse investering te doen in de ondersteuning van haar inwoners bij het langer zelfstandig en weer thuis wonen. Bij de vaststelling van de programmabegroting 2021 t/m 2024 heeft de raad gepleit voor het instellen van een bestemmingsreserve voor het zoveel mogelijk toegankelijk maken van woningen en woongebouwen voor senioren (65-plussers) en mindervaliden. Gezien de beperkte financiële mogelijkheden voor woningaanpassing op grond van de Wmo is in het Coalitieakkoord Leidschendam-Voorburg 2018-2022 opgenomen dat Leidschendam-Voorburg ervoor gaat zorgen dat ouderen tegen een lage rente een blijverslening kunnen afsluiten zodat zij door hun huis te verbouwen langer thuis kunnen blijven wonen.
Deze lening zorgt ervoor dat ouderen in particuliere woningen tegen een lage rente een blijverslening kunnen afsluiten, zodat zij door hun huis te verbouwen langer thuis kunnen blijven wonen. Voor de verstrekking van blijversleningen is geen inzet van de bestemmingsreserve nodig. Bij het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederland staat geld op een reeds geopende rekening courant van de gemeente Leidschendam-Voorburg dat hiervoor kan worden ingezet. Daarmee ontstaat vanuit de bestemmingsreserve ruimte om naast het ondersteunen van senioren om langer thuis te kunnen blijven wonen tevens de verouderde woongebouwen van sociale verhuurders en kleine Verenigingen van Eigenaars in Leidschendam-Voorburg collectief aan te pakken. In aansluiting op de doelen in de begroting voor Langer zelfstandig wonen en het tekort aan woonzorgvormen stuurt Leidschendam-Voorburg op de totstandkoming van (innovatieve) woonvormen en flexwoningen binnen de bestaande woningvoorraad en de geplande nieuwbouw van woningen.
1
Wmo = Wet Maatschappelijke Ondersteuning
3
Langer thuis wonen is onlosmakelijk verbonden met het regelen voor aanvullende zorg, zoals de inzet van flatcoaches en doorstroommakelaars. Ervaring elders leert dat dit leidt tot vermindering van eenzaamheid onder ouderen en minder beroep op professionele zorg, zoals begeleiding op grond van de Wmo.
1.1.
Opzet bestedingsplan
Vanuit de beschikbare ruimte in de bestemmingsreserve is voor drie pijlers binnen de thema’s wonen en sociaal domein gekozen voor de invulling van dit bestedingsplan: a. Woningen toegankelijk maken (Wmo, blijverslening, collectieve aanpassing woongebouwen); b. Ontwikkeling woonzorgconcepten (binnen bestaande woningvoorraad en nieubouw van woningen), en c. Aanvullende ondersteuning weer en langer thuis (flatcoach, doorstroommakelaar). Leidschendam-Voorburg zet zich in voor het zoveel mogelijk toegankelijk maken van woningen en woongebouwen. In aanvulling op de bij Wmo geregelde woningaanpassing wil de gemeente het instrument blijverslening ontwikkelen voor alle senioren in Leidschendam-Voorburg. Aangezien daarvoor geen beroep op de bestemmingsreserve nodig is, wil de gemeente investeren in met name verouderde woongebouwen met een veelvoud aan woningen voor oudere inwoners door aanpassing van de collectieve voorzieningen (lift, scootmobielruimtes, enz.) in deze gebouwen. Tevens stuurt de gemeente op de totstandkoming van woonzorgvormen en flexwoningen als tussenvorm tussen het wonen in een zorginstelling en zelfstandig wonen. Tegelijkertijd zet Leidschendam-Voorburg in op extra aanvullende begeleiding thuis door middel van de aanstelling van doorstroommakelaars en flatcoaches.
2. Wat willen we bereiken? 2.0
Doelen
1. Inwoners kunnen zo lang mogelijk regie over eigen leven houden en zelfstandig functioneren. 2. Meer mensen zijn in staat begeleid (weer) en langer zelfstandig thuis te wonen. Operationele doelen 1. Woningen en woongebouwen zoveel mogelijk toegankelijk maken voor senioren en mindervaliden in Leidschendam-Voorburg; 2. Meer woonzorgvormen en flexwoningen voor jongeren en kwetsbare inwoners met een zorgvraag; 3. Meer ondersteuning van inwoners thuis en bij verhuizing naar een geschikte woning; 4. Minder dakloze inwoners in de gemeente (meer noodwoningen).
2.1
Doelgroepen
De doelgroepen van het beleid voor langer of weer zelfstandig wonen zijn zeer divers. Het gaat onder meer om jeugdige en oudere inwoners met een zorgvraag, inwoners met een lichamelijke of verstandelijke beperking en cliënten binnen een zorginstelling. Vanuit de woon-, welzijns- en zorgpartners is specifiek aandacht gevraagd voor de groep jeugdigen. Per 2023 zullen meer doelgroepen een beroep (moeten) doen op eigen woonruimte op grond van de decentralisatie van Beschermd Wonen (BW) van het Rijk naar de gemeenten. Daarnaast roept het Rijk op tot het zorgen voor de huisvesting van daklozen. 4
2.2 1. 2. 3. 4. 5. 6.
Beoogde resultaten
Blijverslening voor particuliere huishoudens; Collectieve aanpassing van woongebouwen; (Innovatieve) Woonvormen en flexwoningen; Doorstroming naar passende woning; Inzet van flatcoaches; Uitbreiding noodwoningen.
2.3
Rol gemeente en maatschappelijke partners
De gemeente regisseert en faciliteert samen met haar maatschappelijke partners nieuwe initiatieven. Uitgangspunt is het behouden en vergroten van de zelfredzaamheid van inwoners en waar mogelijk een verschuiving van het verlenen naar het voorkomen van zorg. Enerzijds heeft de gemeente de rol van opdrachtgever voor voorzieningen en projectleider van woningbouwprojecten. Anderzijds stuurt de gemeente op de totstandkoming van woonzorgvoorzieningen binnen bestaande woningbouwprojecten en op aanvullende ondersteuning thuis. Dit is echter niet alleen de verantwoordelijkheid van de gemeente. De gemeente heeft wel een wettelijke zorgtaak, maar inwoners en maatschappelijke en commerciële partners leveren hierin vanuit hun eigen verantwoordelijkheid een belangrijke bijdrage.2
3 Analyse en conclusie 3.0
Woon- en zorgvraag
De bevolkingsprognose voor 2050 geeft te zien dat het aantal inwoners vanaf 75 jaar en ouder de komende jaren steeds verder toeneemt. Ook het aantal inwoners met beperkingen verdubbelt de komende 10 jaar. Daarnaast is de verwachting dat het aantal mensen met dementie de komende 30 jaar vrijwel zal verdubbelen (bijlage II). Ouderen met een zorgvraag vormen in Leidschendam-Voorburg de grootste groep binnen de doelgroep die langer zelfstandig of weer thuis (moet) wonen. Het aantal aanvragen van inwoners voor een woonvoorziening op grond van de Wmo is in een periode van 2 jaar met 25% gestegen (bijlage IV). Er is een groot tekort aan geschikte zelfstandige woonruimte in een leefomgeving die de zelfstandigheid stimuleert. Een derde van onze inwoners van 75 jaar en ouder woont in een niet-geschikte, niet eenvoudig aanpasbare woning en driekwart woont niet nabij benodigde voorzieningen (bushalte, supermarkt, huisarts). De stagnatie van de doorstroming vanuit schaarse woningen naar een geschikte woning neemt steeds verder toe. Dit geldt niet alleen voor ouderen, maar ook voor mensen met een (licht) verstandelijke beperking en mensen met psychische en psychiatrische problematiek. De jeugdigen vormen hier een belangrijke doelgroep. De decentralisatie van Beschermd wonen en Maatschappelijke opvang zorgt voor nog meer vraag naar zelfstandige woonruimten.
Het totaal aantal uitstromers in de regio Haaglanden is berekend op 1.250 per jaar, voor Leidschendam-Voorburg is dat 50-90 cliënten per jaar. Dit aantal is exclusief de toename van het aantal dakloze inwoners per jaar (ca. 80). 2
Uit: Beleidsplan transitie sociaal domein 2015
5
Er is een groot tekort aan geschikte zelfstandige woonruimte in een leefomgeving die de zelfstandigheid stimuleert. Mensen die klaar zijn om uit te stromen uit een zorginstelling, moeten daardoor wachten tot geschikte woonruimte beschikbaar is. Dit heeft grote financiële3 en maatschappelijke consequenties. Het belemmert de zelfredzaamheid van mensen en plekken in een zorginstelling blijven onnodig bezet. Gevolg is een toenemende zorgafhankelijkheid en gebrek aan toekomstperspectief. Ook ontstaan wachtlijsten met mensen die eigenlijk niet (meer) thuis kunnen wonen en niet kunnen instromen door gebrek aan vrije plekken.
3.1
Conclusie
Primair is het de verantwoordelijkheid van onze inwoners maatregelen te treffen om langer zelfstandig en weer thuis te wonen. Als het gaat om de benodigde (zorg)voorzieningen en geschikte woningen voor onze inwoners zijn gemeente en maatschappelijke partners gezamenlijk verantwoordelijk om in dit aanbod te voorzien. Het vergroten van het aantal toegankelijke woningen en woongebouwen vergt extra inzet en investeringen van gemeente en sociale verhuurders en VvE’s in het aanpassen van woongebouwen en het zoeken naar nieuwe (innovatieve) woonzorgvormen. Vanuit de sociale verhuurders is nadrukkelijk de optie ingebracht om ook binnen de bestaande woningvoorraad nieuwe woonvormen te ontwikkelen. Een randvoorwaarde voor deze investeringen is dat Leidschendam-Voorburg zich samen met maatschappelijke partners tegelijkertijd inzet in begeleiding thuis en het vergroten van de zelfredzaamheid. De realisatie en ontwikkeling van voldoende geschikte woningen voor senioren en kwetsbare inwoners moet gelijk oplopen met de inzet van ondersteuningsfuncties, zoals een flatcoach.
Uit het Atrivé-onderzoek regio Haaglanden 2015 blijkt dat het tekort aan geschikte woningen kan worden verkleind door het realiseren van levensloopbestendige woningen, gerichte toewijzing van geschikte woningen aan mensen met een fysieke beperking en doorstroming naar een geschikte woning door middel van een doorstroommakelaar. Met investeringen in langer zelfstandig en weer thuis wonen beoogt Leidschendam-Voorburg niet een oplossing te bieden voor alle benodigde ondersteuning van de doelgroepen van dit bestedingsplan.
4 Wat gaan we doen? De actuele ontwikkelingen met betrekking tot de inwoners die weer of langer zelfstandig (moeten) wonen, rechtvaardigen extra investeringen van Leidschendam-Voorburg op het vergroten van het aanbod aan geschikte woningen tezamen met inzet van aanvullende ondersteuning thuis. Met concrete projecten wil Leidschendam-Voorburg meewerken aan de ondersteuning van haar inwoners bij hun wens om langer zelfstandig te wonen. De gemeente beantwoordt hiermee de oproep van Rijk tot het maken van keuzes op het gebied van wonen, zorg, welzijn en leefbaarheid. Dit vormt de opmaat naar een WoonZorgVisie.
3
Zo kost een gemiddelde plek in een beschermde woonvoorziening ongeveer €50.000,- op jaarbasis.
6
4.0
Blijverslening
Voor inwoners met een eigen woning die graag langer zelfstandig willen wonen zet LeidschendamVoorburg in op het ontwikkelen van het instrument “blijverslening”. Een blijverslening zorgt ervoor dat ouderen tegen een lage rente een blijverslening kunnen afsluiten, zodat zij door hun huis te verbouwen langer thuis kunnen blijven wonen. Hiermee kan de gemeente de financiering van woningaanpassingen voor oudere inwoners mogelijk en aantrekkelijk maken. De gunstige rente en voorwaarden van de blijverslening zorgen voor een zo breed mogelijk gebruik. De Wmo biedt slechts in beperkte mate – tot een maximum van 6.000 euro – mogelijkheden tot aanpassing van woningen. Met de blijverslening worden senioren in staat gesteld, voor zij beperkingen gaan ervaren in hun woning, hun woning aan te passen en levensloopbestendig te maken. Dit vergroot de zelfredzaamheid van inwoners en kan preventief werken voor behoefte aan zorg. De blijverslening heeft als voordeel dat de bewoner zelf bepaalt zonder tussenkomst en indicatie van de gemeente wanneer, hoe en met welke kwaliteit de aanpassingen worden uitgevoerd. De voorzieningen met financiering van de blijverslening worden eigendom van de bewoner. Het verstrekken van laagrentende leningen verloopt via het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederland (SVn) en komt niet ten laste van de bestemmingsreserve.
Bij het SVn heeft de gemeente een reeds geopende rekening-courant voor het verstrekken van leningen. Mocht dit niet voldoende zijn, dan kan het college besluiten voor het verstrekken van de leningen een bedrag over te laten maken naar de SVnrekening van Leidschendam-Voorburg. Het verhogen van de bestedingsruimte op deze bankrekening bij het SVn vindt plaats door geld van onze algemene bankrekening bij de BNG (Bank Nederlandse Gemeenten) over te boeken naar de bankrekening van Leidschendam-Voorburg bij de SVn. Deze financiële transactie brengt voor de gemeente geen financiële lasten met zich mee.
4.1
Collectieve woningaanpassing
Doordat alleen mensen met zware zorgbehoeften toegang hebben tot verpleeghuizen, blijven mensen langer zelfstandig wonen. Verschillende woongebouwen van de woningcorporaties in de gemeente zijn gedateerd. De cijfers laten zien dat het aantal toegankelijke woningen in Leidschendam-Voorburg relatief laag is (bijlage III). Het is van belang zoveel mogelijk gehele woongebouwen met een veelvoud aan woningen voor inwoners van 75 jaar en ouder levensloopbestendiger te maken. De bevolkingsprognose voor 2050 geeft te zien dat het aantal inwoners in Leidschendam-Voorburg van 70 jaar en ouder tussen 2025 en 2050 toeneemt tot 19.728 inwoners, wat 22 procent van het totaalaantal inwoners van Leidschendam-Voorburg is. Leidschendam-Voorburg zet zich samen met de sociale verhuurders in voor het levensloopbestendiger maken van gehele wooncomplexen, onder andere door het plaatsen van een lift, aanpassing van gemeenschappelijke ruimtes met automatische deurdrangers, ophogen van galerijen en collectieve stallingen voor scootmobiels. Door meerdere gehele wooncomplexen collectief aan te passen en te labelen als toegankelijke wooncomplexen kunnen inwoners die deze woningen nodig hebben, de woning toegewezen krijgen. Het organiseren van aanvullende ondersteuning kan de doorstroming naar een toegankelijke woning bevorderen.
De doorstroommakelaar kan bewerkstelligen dat inwoners van de gemeente, waarvoor deze complexen toegankelijk zijn, in het complex komen wonen. Naast de collectieve aanpak van wooncomplexen van de sociale verhuurders investeert LeidschendamVoorburg in de toegankelijkheid van woongebouwen van kleine Vereniging van Eigenaars. 7
Voorwaarde: de collectieve woningaanpassingen worden uitgevoerd in cofinanciering met de eigenaren van de woningen. Na deze collectieve investering in woningaanpassing ligt de verantwoordelijkheid voor onderhoud en vervanging van de aangebrachte woningaanpassingen volledig bij de woningeigenaren. Benodigd budget: 900.000 euro per jaar in de periode van 2022 t/m 2030; voor de subsidiëring van de woningaanpassingen ontwikkelt Leidschendam-Voorburg nadere regels.
4.2
(Innovatieve) woonzorgvormen en flexwoningen
Samen met sociale verhuurders (de woningcorporaties Vidomes, WoonInvest en Stichting Duivenvoorde) en aanbieders van zorg- en welzijnsvoorzieningen zet Leidschendam-Voorburg zich in voor de totstandkoming van (innovatieve) woonzorgvormen voor kwetsbare inwoners met een zorgvraag binnen de bestaande woningvoorraad. De woon-, zorg- en welzijnspartners nemen hiertoe het initiatief. Binnen de bestaande woningbouwprojecten maakt Leidschendam-Voorburg zich hard om woningen toe te voegen voor kwetsbare inwoners met speciale aandacht voor jeugdigen, zoals de uitstromers uit jeugdhulp. Dat wil zeggen dat Leidschendam-Voorburg op één of meer van de bestaande (particuliere) woningbouwlocaties stuurt op de vestiging van een zorgfunctie met eerstelijns- en/of tweedelijnszorg en een of meer verdiepingen voor inwoners met een zorgvraag. De Adviesraad sociaal domein verzoekt om aansluiting bij bestaande welzijns- en zorgvoorzieningen. Het doen van investeringen door woon- en zorgpartners is daarbij een noodzakelijke voorwaarde. Dit geldt evenzeer voor de mogelijke realisering van flexwoningen voor jongeren, kwetsbare inwoners en spoedzoekers naar aanleiding van het haalbaarheidsonderzoek in de regio Haaglanden. Specifiek voor de groep jeugdigen onderzoekt Leidschendam-Voorburg mogelijkheden voor kleinschalige woon(zorg)vormen (zoals bijv.
Kamers met Aandacht) om de stap vanuit de jeugdhulp naar grotere zelfstandigheid mogelijk te maken en begeleiden. Dit past in de regionale samenwerking rond beschermd wonen in Haaglanden. Benodigd budget termijn: 100.000 euro (2021) en 900.000 euro over 2022 t/m 2025.
4.3
Doorstroming naar passende woning
Inwoners van de gemeente wonen soms in woningen die niet geschikt zijn voor hen. De wachttijd voor een gezin van 3 of 4 personen stijgt jaarlijks met 8 tot 12 maanden. Het doel van de doorstroommakelaar is het bevorderen van doorstroming van bewoners die wonen in een woning die niet geschikt is voor hen, naar een woning die wel geschikt is. Daarnaast bevordert de doorstroommakelaar het vrijmaken van schaarse woningen. Onder schaarse woningen vallen eengezinswoningen en alle andere woningen met een oppervlak van 80m² of groter (4 kamers). Om de doorstroming van bewoners van (schaarse) niet geschikte woningen naar wel geschikte woningen te bevorderen, is het op korte termijn gewenst om een doorstroommakelaar aan te stellen. De doorstroommakelaar past met behulp van een klein budget maatwerk toe om de verhuizing te realiseren en is – in tegenstelling tot de reeds bestaande seniorenmakelaar – ook bedoeld voor particuliere huishoudens. Gezien het effect van de doorstroommakelaar op het aanbod aan schaarse woningen en de doorstroming naar een geschikte woning kiest Leidschendam-Voorburg voor de tijdelijke investering in de doorstroommakelaar vanuit de bestemmingsreserve is, aangezien dat dit nu niet past in de reguliere gemeentebegroting. Benodigd budget: 60.000 euro per jaar van 2022-2025.
De structurele financiering van de doorstroommakelaar na vier jaar vindt plaats door middel van aanmelding voor de Kadernota 8
Leidschendam-Voorburg en de Subsidietafel Zelfredzaamheid. Voorafgaand bereiden gemeente en woningcorporaties gezamenlijk een financieel haalbare businesscase voor.
4.4
Inzet flatcoaches
Door langer zelfstandig te wonen hebben mensen in toenemende mate thuis zorg en begeleiding nodig. Het organiseren van aanvullende ondersteuning, zoals een flatcoach, in wooncomplexen met oudere bewoners kan in belangrijke mate bijdragen aan het verminderen van eenzaamheid en het beroep op de professionele zorg en begeleiding. Uit ervaringen elders in de regio blijkt dat de flatcoach na een aantal jaar leidt tot minder aanvragen voor individuele begeleiding op grond van de Wmo. De flatcoach zorgt voor samenwerking met andere partners (schakel in de wijkzorg), het stimuleren van sociale cohesie tussen bewoners onderling, toezicht op de leefbaarheid in een wijk en legt regelmatig huisbezoeken af. De inzet van de flatcoach in cofinanciering met woon- en zorg- en welzijnspartners is efficiënter als instrument voor begeleiding van meerdere bewoners in een wooncomplex dan individuele Wmo-begeleiding. Sinds 2020 is in Leidschendam-Voorburg een flatcoach met een eenmalige subsidie gestart in twee wooncomplexen van de woningcorporaties. Uitbreiding van het aantal flatcoaches is gewenst in de wijken De Heuvel en Prinsenhof in aansluiting op de ambitie Participatie in het Versterkingsprogramma Leidschendam-Noord. Gezien de kostenstijging van de Wmo voor onze gemeente, kiest LeidschendamVoorburg voor tijdelijke subsidiëring van de flatcoaches uit te bestemmingsreserve.
De evaluatie van de flatcoach vindt jaarlijks plaats aan de hand van een objectieve effectmeting. Benodigd budget: 60.000 euro per jaar van 2022-2025. De structurele financiering van de flatcoaches na vier jaar vindt plaats in de reguliere begroting.
4.5
Uitbreiding noodwoningen
Leidschendam-Voorburg vindt het belangrijk dat er geen gezinnen met kinderen dakloos worden. Hiervoor zijn twee noodwoningen binnen onze gemeente beschikbaar. Deze noodwoningen zijn bestemd voor crisisopvang van (particuliere) gezinnen met minderjarige kinderen die dakloos zijn of worden en waar nog geen spoedige, structurele huisvesting in zicht is. Gezien het feit dat de huidige noodwoningen permanent bezet zijn, is het wenselijk dat meer noodwoningen, ook voor spoedzoekers, beschikbaar komen. Dit mede gezien het feit dat in 2026 Leidschendam-Voorburg zelf verantwoordelijk wordt voor de opvang van dakloze inwoners. Benodigd budget: 40.000 euro per jaar van 2022-2025; na 4 jaar stopt de inzet vanuit de bestemmingsreserve voor de Noodwoningen.
5 Inzet bestemmingsreserve Dit bestedingsplan ziet toe op de volgende besteding van de middelen uit de bestemmingsreserve over de periode 2021-2030 conform de beschrijving zoals opgenomen in de nota van wijzigingen 2021-2024. 9
Beoogde resultaten bestedingsplan Langer zelfstandig wonen 2021-2030 Acties
Wie
Beoogd resultaat
4.0 Blijverslening
Gemeente
Minimaal 10 leningen per jaar
4.1 Collectieve
Woningcorporaties Vidomes,
minimaal 10 toegankelijke
WoonInvest, Stichting Duivenvoorde, gemeente
wooncomplexen voor 75+
Gemeente, woon-, zorg- en
1 of meer Woonzorgvormen (o.a.
welzijnspartners, particuliere eigenaren
flexwoningen)
Gemeente,
180-200 vrijkomende schaarse
woningcorporaties
woningen 2022-2030
Gemeente,
2 extra flatcoaches voor 600
woningcorporaties, WZH, Florence, Woej
woningen
Gemeente,
2 extra noodwoningen
woningaanpassing 4.2 (Innovatieve) woonzorgvormen en flexwoningen 4.3 Doorstroming naar passende woning 4.4 Inzet flatcoaches
4.5 Uitbreiding noodwoningen
woningcorporaties Het volgende overzicht geeft de inzet van de bestemmingsreserve voor de periode 2021 tot en met 2030. Aan de hand van de periodieke monitoring en evaluatie gaat het college in 2025 opnieuw invulling geven aan het bestedingsplan en wordt de inzet van de bestemmingsreserve vanaf 2026 aan de Raad voorgelegd.
N.B. De blijverslening is niet opgenomen in bovenstaande tabel, omdat hiervoor geen beroep op de bestemmingsreserve nodig is.
6 Kansen en risico’s De financiële risico’s van de bestemmingsreserve en het bestedingsplan zijn beperkt. Doordat het om investeringsbijdragen aan derden gaat, waar de gemeente geen eigenaar van is, is er geen sprake van
10
structurele lasten als onderhoud en rente. De uitvoering van het bestedingsplan wordt regelmatig met de gemeenteraad herijkt. - Wijzigingen in het beleid van het Rijk - Draagvlak bij inwoners, maatschappelijke organisaties, ontwikkelaars - Technologische innovaties - Stijging van bouwkosten
7 Evaluatie en monitoring Op basis van de monitoring en evaluatie van de beoogde resultaten in dit bestedingsplan ontvangt de raad elke twee jaar een tussenstand van de beoogde resultaten en benodigde herijking van het bestedingsplan. Daarvoor gelden de volgende indicatoren: 4.0 Blijverslening a. aantal aangevraagde blijversleningen b. aantal toegekende blijversleningen 4.1 Collectieve woningaanpassing a. 5% meer rollatorwoningen b. 10 aangepaste wooncomplexen 4.2 (Innovatieve) woonzorgvormen en flexwoningen a. Woningbouwplannen met een woonzorgvorm b. 1 locatie voor flexwoningen 4.3 Doorstroming naar passende woning a. 12 doorstromingen in 2022 b. 24 doorstromingen in 2022 c. 180-200 doorstromingen 2022-2030 4.4 Inzet flatcoaches a. Effectmeting wooncomplexen waar de flatcoach actief is 4.5 Uitbreiding noodwoningen a. Monitoring aanvragen voor een noodwoning per kwartaal
11
Bijlagen I.
Beleidskaders
A. Rijksbeleid • • • • •
Werkplan Taskforce Wonen en zorg Programma Langer Thuis Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap Pact voor de ouderenzorg Decentralisatie Beschermd Wonen per 2023
B. Kompas van de leefomgeving Leidschendam-Voorburg (doelstelling B en E) • Ruimte voor zo lang mogelijk blijven wonen in de eigen directe woonomgeving; • Alle nieuwbouw is toegankelijk en levensloopbestendig; 20% bestaande woningvoorraad; • Ruimte voor bijzondere woonvormen. C. Sociaal Kompas Leidschendam-Voorburg Koers 2.1. Meer mensen redden zich zonder individuele ondersteuning van de gemeente. Koers 2.4: Meer mensen zijn in staat (begeleid en langer) zelfstandig te wonen. Koers 2.5. Meer mensen zijn maatschappelijk zelfredzaam. Koers 3.1. Meer inwoners voelen zich betrokken bij elkaar, buurt en/of de gemeente. D. Woonvisie Leidschendam-Voorburg Langer zelfstandig wonen betekent dat meer mensen met een zorgvraag zijn aangewezen op een sociale huurwoning. Meer variatie is nodig in het woningaanbod (levensloopbestendige woningen, kleinschalige woonvormen, groepswonen, generatiewoningen, aanpasbare woningen) voor zorgbehoevende inwoners.
12
II.
Prognose kwetsbare inwoners
Tabel 1 Prognose vergrijzing 2050 Leidschendam-Voorburg (Bron: Statline)
Tabel 2 Mensen met dementie Leidschendam-Voorburg Schatting aantal mensen met dementie Leidschendam-Voorburg Jaar Aantal 2018 1.600 2020 1.700 2025 1.800 2030 2.000 2040 2.500 2050 2.900 Bron: Alzheimer Nederland / ABF Research Tabel 3 Inwoners met een beperking Leidschendam-Voorburg Inwoners van
2015
2020
2025
Lichte beperking
4.045
4.255
4.485
Matige beperking
2.900
3085
3400
Zware beperking
315
335
335
Totaal (huishoudens)
7.260
7.675
8.220
Leidschendam-Voorburg
13
III.
Woonbehoefte
Tabel 4 Zelfstandige woningen naar toegankelijkheid per 1-1-2017 (abs./perc.)
Bron: Rapportage woningbezit SVH per gemeente in Haaglanden 23-05-2017
Tabel 5 Aantal sterrenwoningen per gemeente en corporatie
Bron: Atrivé Opgave wonen en zorg regio Haaglanden 2015
14
IV.
Zorgbehoefte
Tabel 6 Type maatwerkarrangement Wmo-cliënten Leidschendam-Voorburg Wmo-cliënten Periode 1e half jaar 2019 2e half jaar 2019 1e half jaar 2020 aantal aantal aantal Totaal exclusief verblijf en opvang 2925 3200 3275 Woonvoorzieningen 370 450 495 Bron: CBS
15