Vastgesteld besluit bij RV 21.0106 Eerste begrotingswijziging 2022 bestemming resultaat septembercirculaire 2021 (incl am.)
Tekst van het document
RAADSVOORSTEL Rv. nr.:21.0106
B en W-besluit d.d.: 15-10-2021 B en W-besluit nr.: 21.0493 *2235697547F*
Naam programma: Algemene dekkingsmiddelen
Onderuverp: Eerste begrotingswijziging 2022, bestemming resultaat septembercirculaire 2021
Aanleiding Op 27 september 2021 is de septembercirculaire verschenen. De septembercirculaire kent een positieve ontwikkeling van de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Om dit positieve resultaat te bestemmen doet het college de raad een voorstel. Doel: Met dit raadsvoorstel wordt de raad geïnformeerd over de inhoud van de septembercirculaire 2021 en worden voorstellen gedaan voor bestemming van het resultaat ervan. Kader: Kad erb ri ef 2021 -2025 e n d e o ntwerp-pro gra m m ab egr oling 2022
Ovenalegingen: Qp 27 september jl. is de septembercirculaire verschenen. De circulaire gaat over de financiële gevolgen van de Rijksbegroting 2021 voor de gemeentelijke financiën. Zoals gebruikelijk informeren wij u bij het verschijnen van de begroting over de financiële ontwikkelingen uit de septembercirculaire.
Samenvatting De uitkeringen uit het gemeentefonds stijgen met € 5,1 miljoen in 2021 tot € 1 ,4 miljoen in 2025 ten opzichte van de ramingen in de begroting 2022-2025. Er is echter sprake van veel zogenaamde taakmutaties (geld voor speciale extra taken en compensaties)), waardoor het netto voordeel in de eerste jaren iets kleiner is en in latere jaren juist groter is ten opzichte van het huidige meerjarenbeeld in de begroting2022.
1
Het meerjarenbeeld algemene uitkering op basis van de septembercirculaire ziet er als volgt uit:
Bedragen x€ 1.000 (-Ë = Nadeel)
202't 2022 2023 2024 2025 284.15
Raming in begroting 2022 - 2025
289.26 Ram i n g septem bercirculair e 2021
293.69 292.79 296.63 301.64
12
4
298.76 293.99
3
5
298.33
303.00
5
0
50
7
s.113 5.074 í.198 1.702 1.355
Saldo
V
V
V
V
V
Af: saldo taakmutaties, verrekenen met beleidsveld
3.712 418 -504 -514 -727
Netto ontwi kkeling septem berci rculaire
1.401 4.656 1.702 2.216 2.082 V
Bedragen x € 1.000
J- = Nadeel)
V
V
V
V
2021 2022 2023 2024 2025
Opbouw netto ontwikkeling:
1. Voorschot BCF-plafond 2021 2. Schrappen opschalingskorting 2022 3. Groeigemeentefonds, accres en
4.
wijzigi ng u itkeringebasis Reservering voor loon- en
1.503
2.015
-119 3.936 5.052 4.384 5.287 -1.400
-2.400
-3.400
17 -955
-1.744
275
218
-340
-206
-43
-23
prijsontwikkeling
5. Hoeveelheidsverschillen 6. WOZ-waarden mutaties Totaal autonomen ontwikkelingen
1.401 4.656 1.702 2.216 2.082
Toelichtins op netto ontwikkelinq: 1. Voorschot ruimte onder BCF plafond 2021.
Gemeenten declareren minder BTW bij het BTW-compensatiefonds (BCF) dan dat er in het fonds beschikbaar is. Een overschot in het BCF wordt teruggestort in het gemeentefonds en uitgekeerd aan de gemeenten. Voor Leiden gaat het om een voordeel van 1,5 miljoen. 2. Schraopen opschalinoskortinq 2022.
Het kabinet heeft besloten de oploop van de opschalingskorting voor gemeenten in het jaar 2022 incidenteel te schrappen. Dit leidt tot een verhoging van de algemene uitkering van het gemeentefonds van € 270 miljoen in 2O22, Leids aandeel € 2.015.000. Mocht een nieuw kabinet besluiten om de opschalingskorting t/m 2025 definitief te schrappen dan levert dat voor Leiden een structureel voordeel op van afgerond € 5 milioen. 3/4. Accres en reserverinq loon- en priiscompensatie. De groeivan het gemeentefonds wordt grotendeels veroorzaakt door een grotere groei van de rijksuitgaven. Voor een gedeelte wordt dit veroorzaakt door een hogere loon- en prijscompensatie op de rijksbegroting. Onder 4 hebben we de stelpost (reservering) binnen de raming van algemene uitkering voor loon- en prijscompensatie hierop aangepast.
2
5. Hoeveelheidsverschillen De daling van een aantal sociale verdeelmaatstaven, m.n. het aantal bijstandscliënten, leidt tot een lagere uitkering in 2022 en 2o23. Tegenover deze daling staat een hoger uitkeringspercentage. Dit voordeel zit veruverkt onder 3, uitkeringsbasis.
6. Woz-waarden mutaties De Woz-waarde is gestegen, hierdoor wordt de korting op de algemene uitkering hoger Landelijk is de Woz-waarde ook hoger. Dit levert een voordeel op onder 3.
Taakmutaties x € 1.000 (J- = Nadeel)
2021 2022 2023 2024 2025
Saldo taakmutaties, verrekenen met beleidsveld
3.712 418 -504 -514 -727 VVNNN
Zoals gebruikelijk worden de taakmutaties bij de eerstvolgende technische begrotingswijziging verrekend met het overeenkomstige beleidsvelden. Een overzicht van alle taakmutaties staat in bijlage 2 van dit voorstel De € 3,7 miljoen in 2021 bestaat voor € 2,4 miljoen uit het corona steunpakket en voor € I
mln. uit een bijdrage voor beschermd wonen. De negatieve bedragen in latere jaren worden veroorzaakt door een lagere bijdrage voor beschermd wonen i.v.m. overgang van een hoger aantal cliënten naar de wet langdurige zorg (WLZ). Belangrijk om hierbij te vermelden is dat we de hogere uitkering voor jeugdzorg voor 2022 2025 al vooruitlopend op de septembercirculaire 2021 hebben geraamd in de begroting 2022 en dat deze dus al is verwerkt in de begroting 2022 - 2025.
Heriikinq van de verdelinq van het qemeentefonds. Op 9 juli jl. hebben de fondsbeheerders een aangepast voorstel voor de nieuwe verdeling van het gemeentefonds voor advies naar de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) en ter consultatie aan de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) gestuurd. De aanleiding om het verdeelvoorstel op onderdelen nader tegen het licht te houden was onder meer gelegen in vragen van de Tweede Kamer, de ROB en gemeenten over het oorspronkelijke voorstel. Het resultaat voor Leiden is voorlopig dat de herijking een voordeel oplevert van afgerond € 4 miljoen structureel. Dit is gebaseerd op het aangepaste voorstel en een doorrekening op basis van 2019. Het is van belang te benadrukken dat er sprake is van voorlopige effecten. Na definitieve besluitvorming over de invoering van het verdeelvoorstelzal met de dan bekende gegevens nog een actualisatie plaatsvinden naar l januari 2023, hel beoogde moment van invoering van de nieuwe verdeling. Deze laatste actualisatieslag zal inzicht geven in de definitieve herverdeeleffecten voor gemeenten. Met het voorlopige positieve resultaat hebben wij, conform de richtlijnen van de provincie als toezichthouder, geen rekening gehouden bij de opstelling van de begroting2022.
Bestemmi ng resu ltaat septemberci rcu laire Zoals hierboven aangegeven bedraagt de netto ontwikkeling van de algemene uitkering uit het gemeentefonds: 3
Bedragen x € 1.000 (J- = Nadeel) Totaal netto orrtwikkel irrg
2021
2.216
40
2. 082
algemene uitkering
V Voordat we hieronder een voorstel doen voor bestemming nog een aantal algemene aandachtspunten. Uit de septembercirculaire blijkt dat gemeenten de komende jaren een toename van de algemene uitkering kunnen verwachten. Zoals bekend houdt de hoogte van het
gemeentefonds gelijke tred met de rijksuitgaven (trap-optrap-af-systematiek). Uitgaven van het Rijk halen niet altijd het niveau waarop deze zijn begroot. Reden om rekening te houden met tegenvallende algemene uitkering voor gemeenten. Daarnaast is het meerdere malen vccrgekomen dat BZK gunstige accrescijfers in een latere circulaire negatieÍ bijstelcle ln de programmabegroting2022-2025 schreven we al dat we op financieel vlak te maken hebben met veel onzekerheid en wijzigingen die relevant zijn voor het reilen en zeilen van de gemeente en de stad. Die zijn weergegeven in de SWOT-analyse die zowel in de kaderbrief als in de begroting (geactualiseerd) is opgenomen Naast de onzekerheden en mogelijke wijzigingen, kent de begroting 2022 een aantal structurele uitgaven die incidenteel zijn gedekt. Het gaat daarbij om de uitgaven die zijn opgenomen op bladzijde 22van de programmabegroling2022: "ln deze begroting hebben we in ieder geval tot en met 2022 dekking voor de onderstaande activiteiten opgenomen, Als na heriiking gemeentefonds en afronding kabinetsonderhandetingen extra middelen beschikbaar komen voor gemeenten is deze ruimte mogel'tjk wel aanwezig en is het (waarschijnlijk) aan de nieuwe raad en college om af te wegen of en in welke mate deze activiteiten vanaf 2023 structureel gedekt kunnen worden".
lncidenteel gedekt beleid. Bedragen x € 1.000
2022
2023 2024
1. Deelname Economie 071 2. Structuréie subsidie Bio Science Park 3. Programma Leiden Kennisstad 4. Gebiedsmanagement LBSP 5. Uitvoering woonbeleid 6. lnzetcultuurcoaches 7. Leidse mediafonds 8. Preventie lnterventie Team Totaal
1.874
Door de positieve ontwikkeling in de septembercirculaire 2021 stellen wijvoor het moment van af,ruegen naar voren te halen en te bespreken bijde begrotingsbehandeling2O22. Concreet stellen wij voor: o De onderdelen 1 Um 4 en I nu structureel te ramen vanaf 2023. o De onderdelen 6 en 7 incidenteel te ramen in 2023. De nieuwe raad en college hebben dan de mogelijkheid om vanaf 2024 i.p.v. 2023 al
4
2025
te wegen of deze activiteiten voortgezet moeten worden. Dat geeft zekerheid aan de a
partners in de stad voor de komende twee jaar. Onderdeel 5 blijft ongewijzigd.
Aanvullend op het bovenstaande stellen wij voor om: 9. Een eenmalig bedrag van € 1,5 miljoen vrij te maken voor de bijdrage in de plankosten voor de voorbereiding van de OV-knoop. Dit voorstel wordt in lijn met A.21.0106.02 WD Kies voor Veiligheid, als volgt aangepast: "De 1,5 miljoen euro voor 2023 die vanuit het resultaat van de Septembercirculaire geoormerkt is voor het Stationsgebied in plaats daarvan te bestemmen voor verkeersveiligheid en het versneld oppakken en uitvoeren van projecten die daaraan bijdragen."
Voor de eerste tranche uitvoeringskosten van de OV-knoop een investeringsbedrag van 25 miljoen te ramen en het nog te dekken deel van de kapitaallasten die hiermee zijn gemoeid te begroten in 2025. Dat komt neer op een bedrag van ca. € 200.000 (structureel). De kapitaallasten zullen zich pas na 2025 voordoen, daarmee valt de raming voor
2025 incidenteelvrij. 10. Het reserveren van een aanvullend bedrag van € 1,0 miljoen voor de herinrichting van de Rooseveltstraat. De kapitaallasten bedragen € 35.000 per jaar vanaf 2024. Dit zoals uw raad heeft gevraagd aan ons college in het amendement over de gebiedsvisie Rooseveltstraat. 11. Een incidentele reservering van € 1,5 miljoen in 2022 voor het verlichten van de hoge werkdruk in de organisatie en voor de transitie van ServicepuntTl in de Leidse organisatie. Uw raad besluit hier aan toe te voegen: 12. 1 iaar gratis sporten voor Leidse-8 jarigen voor een bedrag van € 200.000. Dit bedrag is bedoeld voor een proef van 1 jaar met evaluatie. (in 2022) 13. Verhoging individuele studietoeslag voor studenten met een beperking voor een bedrag van €166.000 (€83.000 in 2022 en 2023) 14. Twee extra dagen gratis naar De Lakenhalvoor een bedrag van €24.000 (€12.000 in 2022 en 2O23) 15. Project energiearmoede met wijkambassadeurs voor een bedrag van € 500.000 (€250.000 in 2022 en 2023) 16. Toekomstbestendig maken Leidse sportaccommodaties voor een bedrag van €525.000 (€175.000 in 2022,2023 en 2024) 17. Samen aan de Slag voor een bedrag van € 125.090 (in 2022) 18. Herstel budget voor NDE in 2022 voor een bedrag van € 40.000 (in 20221 19. Sturende instrumenten om derden circulair te laten bouwen voor een bedrag van € 200.000 (€100.000 in 2022 en 2023) 20.
lnterne campagne duidelijke taal voor een bedrag van € 108.000 (in 2022) 21 . Zekerheid voor de cultuurcoaches voor een bedrag van € 220.000 (€1 10.000 in
2024 en2025) 22. Meer geld naar de strijd tegen ondermijning voor een bedrag van € 158.000 (€79.000 in 2022 en 2023) 23. lncidentele financiering voor het Leids Mediafonds voor een bedrag van € 200.000 (€1 00.000 in 2024 en 2025) 24. lnvesteren in Participatie en Ontmoeting voor een bedrag van € 363.000 (€131.500 in2022 en 2023) 25. Maatschappelijke zorg aan jongeren van 17 - 27 jaar voor een bedrag van € 300.000 (€75.000 ín 2022,2023, 2024 en 2025)
5
26. Stabiele situatie voor ongedocumenteerden in Leiden voor een bedrag van € 300.000 (€100.000 in 2022, 2O23 en 2024) 27. Aanpakjeugdoverlast Stevenshof voor een bedrag van € 160.000 (80.000 in2O22 en 2O23 vrij te maken binnen programma 2 Veiligheid) 28. Behoud Leidse muurgedichten voor een bedrag van 40.000 (€10.000 in 2O22,2O23, 2024 en2025) 29. Structurele meevaller bewaren De financiële consequenties zijn:
Ondenrverp: Bedragen x€ 1.000 ( -/- = voordeel) | = lncidenteel S= Structureel
2021
2022
1. Doclname Economie 071 2. Structurele subsidie Bio Science Park 3. Programma Leiden Kennisstad 4. 5.
GebiedsmanagementLBSP
2023
2024
202s US
250
250
250
s
gedekt
340
340
5
559
559
559
S
625
500
500
S
230
230 S
gedekt
Uitvoering woonbeleid
6. lnzet cultuurcoaches
110
7.
Leidse mediafonds
í00
8. Preventie lnterventie Team 9. Bijdrage OV-Knoop
230 1.500
lncidentele onderuitputting kapitaallasten
10. Herinrichting Rooseveltstraat 1'1. Reservering voor bedrijfsvoering, w.o verlichten werkdruk 12. 1 jaar gratis sporten voor Leidse-8 jarigen *) 3. Verhoging individuele studietoeslag voor studenten met een beperking 14. Twee extra dagen gratis naar De Lakenhal 15. Project energiearmoede met wijkambassadeurs 1 O.Toekomstbestend ig maken Leidse sportaccommodaties 1
35
-700
I
35
s I
I
200 B3
83
12
12
250
250
175
175
125
18. Herstel budget voor NDE in2022
40
19. Sturende instrumenten om derden circulair te laten bouwen
100
20. lnterne campagne duidelijke taal
108
79
I
I
I
175 I
l* ï"
100
21. Zekerheid voor de cultuurcoaches
6
s
1.500
17. Samen aan de Slag
22. Meer geld naar de strijd tegen ondermijning 23. lncidentele financiering voor het Leids Mediafonds 24. lnvesteren in Participatie en Ontmoeting 25. Maatschappel ijke zotg aan jongeren
700
110
110
100
100
75
75
79
182
182
75
75
Onderwerp: Bedragen x€ 1.000 ( -/- = voordeel) | = lncidenteelS= Structureel 26. Stabiele situatie voor ongedocumenteerden in Leiden
l
2021
2022
2023
100
100
2024
2025 l/s
1
27 Aanpak jeugdoverlast Stevenshof
28 Behoud Leidse muurgedichten
10
2ó Structurele meevaller bewaren
Totaal
4.440 Beschikbaar bedrag Saldo (- = voordelig)
-1.401
2.484
2.209
-1.702 -2.216 -2.082 2.738
268
N
Toelichting op de onderwerpen 1
Deelname Economie 071 ln het samenwerkingsverband EconomieOTl werkt de gemeente Leiden samen met de vijf regiogemeenten, de onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven aan de opgave om de economie in de regio te versterken. Dit gebeurt door gezamenlijke projecten op het gebied van o.a. human capital, bedrijventerreinen, arbeidsmarkt en digitalisering. De gemeente Leiden levert gezamenlijk met de andere gemeenten en de kennisinstellingen een bijdrage aan het programmabureau en het werkbudget. Voorzetting van EconomieOTl achten wij van groot belang voor een vitale en duurzame Leidse- en regionale economie.
2.
Subsidie Bio Science Park ln het collegeakkoord 'Samen maken wij de Stad' is afgesproken dat de gemeente bijdraagt aan het strategisch uitvoeringsplan Leiden Bio Science Park. Uit de rapporten van de Rekenkamercommissie en van EconomieOTl hebben gemeenteraad en college kunnen vaststellen dat het Leiden Bio Science Park van strategisch belang is voor de gezondheid van Nederland, dat hebben we kunnen zien tijdens de coronacrisis. Het LBSP is daarbijeen economische motor qua waarde en werkgelegenheid voor deze regio. Het Rekenkamercommissierapport concludeert dat elke euro die de gemeente daar investeert, de gemeente het dubbele oplevert voor de stad als geheel. Begin 2020 is de stichting Leiden Bio Science Park opgericht om het park naar een innovatiedistrict te transformeren. Via de thema's Verdichten, Verbinden, Vermengen en Versterken is de transformatie in gang gezet. Deze transformatie heeft een langere adem dan vijf jaar. Het is onze bedoeling dat het Leiden Bio Science Park de transitie naar een innovatiedistrict gaat maken en zo de economische motor blijft. De incidentele financiering loopt t/m 2023, structurele financiering achten wij daarom zeer wenselijk. Het is bovendien een krachtig signaal naar de partners op het park dat we deze strategische lijn langjarig bestendigen.
3.
7
Programma Leiden Kennisstad Kennis zit in het DNA van onze stad en regio. Het vormt samen met historische cultuur het hart van onze stadsvisie en is zichtbaar door vele beleidsdomeinen heen. Sinds 2017 werkt de gemeente gestructureerd samen met de kennisinstellingen om 'kennis' nog meer te laten betekenen voor onze stad en regio (van peuterspeelzaal lot universiteit). Dankzij dit programma zijn we in staat
om kennis toe te passen voor maatschappelijke opgaven zoals preventie op het gebied van gezondheid en sociale ontwikkeling, biodiversiteit en onderwijs. Door de stad als een onderzoeksomgeving in te zetten ontstaat er een win tussen gemeente en kennisinstellingen. Projecten als 'Leren met de Stad', het Leiden Education Fieldlab en European City of Science zijn voorbeelden van samenwerkingsprojecten. Ook zijn er voor de gemeente financiële voordelen met programma Kennisstad behaald. ledere gemeentelijke euro ge'investeerd via programma Kennisstad heeft minimaal een directe verdubbeling / verdrievoudiging aan cofinanciertng opgeleverd. Voorzetting van het programma vinden wij gelet op de grote toegevoegde waarde dan ook zeer gewenst. 4.
Gebiedsmanagement LBSP Het LBSP is een belangrijke economische motor voor de stad Leiden. De afgelopen jaren zijn er weer veel bedrijven nieuw gevestigd op het park en zijn er een fors aantal nieuwe banen gegenereerd. Samen met ondernemers en kennisinstellingen wordt de ambitie om van het LBSP een innovatiedistrict te maken vorm gegeven. Dit gaat gepaard met talrijke ruimtelijke projecten in het gebied. De uitvoering is de komende jaren nog in volle gang. Dit vraagt om ambtelijke begeleiding en gebiedsmanagement. Deze incidentele financiering voor de regie op deze ruimtelijke ontwikkelingen loopttlm 2022, structurele financiering achten wij zeer wenselijk om op koers te blijven naar een innovatiedistrict.
5.
Uitvoering woonbeleid Periodiek actualiseert de gemeente haar woonbeleid en krijgt dit vorm in de woonvisie en een bijbehorend uitvoeringsagenda. Ook eind 2019 middels de Woonvisie 2020-2030 en de Uitvoeringsagenda Wonen 2020-2023. Elke cyclus is het nodig om bij de actualisatie van het beleid ook opnteuw budget aan te vragen voor de uitvoering. Een budget van € 100.000 voor de nieuwe cyclus in 2023 is beschikbaar, maar niet structureel. Die afweging laten wijover aan een volgend college en raad. Voor incidentele knelpunten bij de beleidsuitvoering kunnen we een beroep doen op het budget genoemd onder 1 1, Reservering voor bedrijfsvoering.
6.
lnzet cultuurcoaches Voor de financiering van de combinatiefunctionaris is er een matchingsregeling vanuit het rijk (60% gemeente en 0% rijk). De doelstellingen van de rijksregeling passen goed bijde door Leiden geformuleerde ambities in de cultuurnota met betrekking tot zorg, integratie en toegankelijkheid. Wij stellen voor de inzet van de cultuurcoaches ook voor 2023 mogelijk te maken. Continuering van de inzet na 2O23lalen wij over aan een volgend college en raad.
7
Leidse mediafonds Het Leids Mediafonds bevordert de kwaliteitsjournalistiek om inwoners, instellingen en bedrijven beter te informeren over wat er speelt in de stad Leiden en de directe omgeving. Wanneer ook in 2023 de Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls Zuid-Hollandse Journalistiek van de provincie Zuid-Holland wordt gecontinueerd kan er aanspraak gemaakt worden op cofinanciering door de provincie. Wij stellen voor de bijdrage aan het mediafonds ook voor 2023 mogelijk
te maken.
8
8.
Preventie lnterventie Team Eind 2019 is in samenwerking met de Universiteit Leiden het preventie interventie team (PlT) gestart voor een proefperiode van twee jaar. PIT is een bewezen effectieve methode met als doel te voorkomen dat kinderen op latere leeftijd afglijden en in de criminaliteit terecht komen door de verstoorde sociale ontwikkeling al op de basisschool bij te sturen. Het lopende project wordt gedekt uit de reserve sociaal domein. Om deze aanpak structureel te kunnen maken is jaarlijks € 230.000 vanaf 2022 nodig. De PIT aanpak is een belangrijke preventieve aanpak dat zijn effect in Amsterdam inmiddels heeft bewezen. De Leidse PIT coaches zijn opgeleid door het PIT team Amsterdam en door het LUBEC in Leiden. Met deze middelen kan het werk van de 3 pitcoaches in Leiden worden voortgezet.
9.
Bijdrage OV-Knoop Leiden Gentraal Het knooppunt Leiden is een onderdeelvan het programma Mobiliteit en Verstedelijking waarin Rijk en Regio samenwerken aan de versterking van de Oude Lijn (het spoor tussen Leiden en Dordrecht, via onder meer Den Haag, Delft en Rotterdam) en de daaraan gelegen knooppunten. Via het Nationaal Groeifonds komt onder voonvaarden € 1 miljard beschikbaar voor de Oude Lijn en de knooppunten. Dit is voor de stad Leiden een zeer wenselijke en welkome ontwikkeling. Leiden is dan weliswaar de 21ste stad van Nederland, maar Leiden Centraal is het 6de station en qua fietsreizigers zelfs het 3d". De huidige voorzieningen zijn hiervoor ontoereikend. Het station en de stationsomgeving zijn daarom op meerdere vlakken toe aan een grote opknapbeurt en doorontwikkeling, onder meer als het gaat om bereikbaarheid, verduurzaming, leefbaarheid en de kwaliteit en vergroening van de openbare ruimte. Bovendien is een eigentijds OV-knooppunt, dat voldoende capaciteit heeft voor alle fiets-, busen treinreizigers, randvoorwaardelijk voor de door uw raad vastgestelde woningbouwambities in en om het Stationsgebied. De duizenden woningen die hier zijn voorzien om de woningnood te lenigen zijn afhankelijk van een goed
functionerend Leiden Centraal. ln het beleidsakkoord staan daarom onder meer ambities opgenomen over het vernieuwen van het busstation, de uitbreiding van het aantalfietsparkeerplekken, een kwalitatieve inrichting van de openbare ruimte en het verbeteren van de bereikbaarheid en doorsteekbaarheid van Leiden Centraal. Ook spreekt het akkoord het besef uit dat deze opgave te groot is voor Leiden alleen en dat we samen zullen moeten optrekken met andere overheden en partners: "De stallingen willen we tot stand brengen in samenhang met de nieuwe busterminal en met uitbreiding van de centrale hal van Leiden CS. Voor realisatie van deze ambities is samenwerking nodig met de NS, ProRail, provincie en het ministerie van lnfrastructuur en Waterstaat. Hierover gaan we met hen in gesprek. Door samen op te trekken kunnen we een duurzame en hoogwaardige OV-terminal voor de reiziger realiseren, passend bij het zesde station van Nederland." De afspraken uit het beleidsakkoord heeft het college verder uitgewerkt in het strategische positioneringsdocument'Leiden Verbindt'. Hierover is de raad per brief geïnformeerd en bijgepraat middels een presentatie. Vervolgens heeft de raad de doelstellingen uit Leiden Verbindt overgenomen met de vaststelling van de Gebiedsvisie Stationsgebied (RV 21.0038), met daarin onder meer de hier relevante besluitpunten:
I
2a. Plek van Verbinding:
-
-
Knooppunt Leiden Centraal ligt centraal in het stationsgebied en de ontwikkeling is randvoorwaardelijk voor het functioneren van mobilitelt en het behalen van de verstedelijkings- en duurzaamheidsdoelen. Knooppunt Leiden Centraal is onderdeelvan de MIRT-verkenning, die in opdracht van het ministerie van lnfrastructuur & Waterstaat wordt uitgevoerd, in samenwerking met regionale en landelijke partijen. Een goed ingericht busstation bepaalt in belangrijke mate de kwaliteit en het succes van de overstapfunctie van Knooppunt Leiden Centraal. Verdere uitwerking van Knooppunt Leiden Centraal wordt dan ook in de MIRT-verkenning vormgegeven. Het busstation Leiden Centraal blijft op de huidige locatie en wordt daar vernieuwd. Dit wordt verder onderzocht in de MIRT-studie. De verdere uitwerking van deze opgave vindt in een gezamenlijk MIRT{raject plaats. De realisatie van fietsenstallingen die goed bereikbaar en vindbaar zijn, met aantrekkelijke voetgangersverbindingen van en naar de OV-Knoop. Ook deze opgave wordt verder uitgewerkt in het MIRT-traject. ln het stationsgebied staan fietsers en voetgangers op 1 en worden Stationsplein, Stationsweg en Steenstraat busvrij gemaakt voor een hoogwaardige entree naar de binnenstad. Daarvoor is de realisatie van betrouwbare alternatieve busroutes nodig: Via Bargelaan- Schuttersveld-Turfmarkt.
Het andere alternatief Morsweg Rijnzichtbrug wordt in het kader van Autoluwe binnenstad nog verder onderzocht
Het ministerie van l&W en de regio zullen nu voor cofinanciering moeten zorgen op de middelen uit het Nationaal Groeifonds en zo de door de raad geformuleerde uitgangspunten ten uitvoer te kunnen brengen. Hiervoor zijn de voorbereidingen in volle gang. Zo heeft de provincie in haar kadernota Bereikbaarheid reeds dit voorjaar een eerste strategische reservering gemaakt van € 80 mln. voor investeringen in de knooppunten in het provinciale deelvan de Oude Lijn1. Om de noodzakelijke cofinanciering te verkrijgen zal ook de gemeente zelf een bijdrage moeten leveren. De positieve ontwikkeling van de septembercirculaire en de stappen die partneroverheden op dit moment zetten om hun aandeel te realiseren, bieden de ruimte en het momentum om nu een strategische reservering voor het stedelijk deel in de doorontwikkeling van Leiden Centraal en de stationsomgeving. Bij de kaderbrief is reeds aangekondigd dat op een later moment dit jaar, als er meer zekerheid is over de financiële positie van de gemeente Leiden voor het komende meerjarenperspectief 2021 - 2025, een nadere afirveging zou worden gemaakt over de inzet van middelen. Bovendien is een dergelijke reservering juist nu wenselijk, omdat de commissie die de aanvragen voor het Nationaal Groeifonds beoordeelt naar verwachting begin 2022 definilieve uitspraken doet over de toekenning van middelen.
Als de overheden met elkaar voldoende financieel perspectief kunnen realiseren is het de bedoeling dat gemeente Leiden voorjaar 2022 de Startbeslissing voor de MIRT-Verkenning Oude Lijn en knooppunten samen met de andere overheden
gelegen in het provinciale deel van de Oude Lijn Het tussengelegen gebied is weliswaar ook onderdeel van de provincie Zuid-Holland maar
1 Leiden en Dordrecht zijn de knooppunten
valt daar waar het gaat om bereikbaarheid qua besluitvorming onder de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH).
10
ondertekent. Op dat moment moet er perspectief zijn dat de gemeente haar aandeel van 25o/o in een eerste fase van ca. € 100 mln., dus ca. € 25 mln. beschikbaar heeft. ln een periode van 10-15 jaar gaat het bij knooppunt Leiden om een de publieke investering van naar venvachting € I 75 tot € 220 mln., op te brengen door rijk, provincie en gemeente. Het lijkt realistisch uit te gaan van een verdeelsleutel voor het publieke deel van 50% rijk, 25% provincie, 25o/o gemeente. Het aandeel van Leiden is dan maximaal € 55 mln. We gaan uit van een programmabenadering die bekostiging in twee of drie fasen mogelijk maakt. Als de overheden met elkaar voldoende financieel perspectief kunnen realiseren is het de bedoeling dat gemeente Leiden voorjaar 2022 de Startbeslissing voor de MIRT-Verkenning Oude Lijn en knooppunten samen met de andere overheden ondertekent. Op dat moment moet er perspectief zijn dat de gemeente haar aandeel van 25Yo in een eerste fase van ca. € 100 mln. dus ca. € 25 mln. beschikbaar heeft. Gezien het grote belang van de bereikbaarheid, de genoemde onzekerheden en de mogelijkheid om in aanmerking te komen voor aanzienlijke bijdragen van Rijk en provincie, stellen we voor om niet te wachten met het beschikbaar stellen van budget voor de eerste tranche investeringen. ln bestuurlijke overleggen is telkens gesproken over een bedrag van € 25 mln.
We stellen dan ook voor om de nog niet gedekte kapitaallasten hiervan ad € 700.000 structureel te begroten voor 2025. Omdat, gezien de planning van de investeringen, de kapitaallasten zich pas na 2025 zullen voordoen, valt de raming voor 2025 incidenteel vrij. Naast de te investeren bedragen is in 2023 nog sprake van plankosten waarvan we ervan uitgaan dat deze, net als in 2021 en 2022, niet te activeren zijn volgens de geldende regelgeving. Dat heeft te maken met de fase waarin deze kosten worden gemaakt, waarin o.a. naar meerdere varianten en financieringsvraagstukken wordt gekeken. We volgen hierin zoals gebruikelijk het Leids Planproces. Voorzichtigheidshalve nemen we deze plankosten als incidentele kosten op in de exploitatie. Voor 2021 en 2022 zijn deze kosten reeds gedekt (€ 2 mln.). Voor 2023 moet er nog een bedrag worden gedekt van € 1,5 mln. We stellen voor dat bedrag te dekken uit de algemene middelen. Dit voorstelwordt naar aanleiding van A21.0106.02 WD Kies voor Veiligheid, als volgt aangepast: "De 1,5 miljoen euro voor 2023 die vanuit het resultaat van de Septembercirculaire geoormerkt is voor het Stationsgebied in plaats daarvan te bestemmen voor verkeersveiligheid en het versneld oppakken en uitvoeren van projecten die daaraan bijdragen." Vanaf 2024 ramen we de plankosten als onderdeel van de investeringen. 10
Heri n richti ng Rooseveltstraat
De raad heeft in amendement 2 bij raadsbesluit 21.0030, Financiering herinrichting Rooseveltstraat, het college opgedragen aanvullende dekking te zoeken voor de herinrichting van de Rooseveltstraal, waarvan de kosten zijn geraamd op 3,4 miljoen euro. Uw raad heeft met het amendement al € 745.000 geoormerkt voor de herinrichting van de Rooseveltstraal. Daarnaast is er €600.000 euro beheergeld beschikbaar. Met het beschikbaar komen van extra geld uit het gemeentefonds kunt u een groter deel van de aanvullende financiering voor de herinrichting vastleggen. Door deze extra bijdrage van € 1.000.000 bij bestemming van de positieve uitkomst van de septembercirculaire
11
komt er nu in totaal€ 2.345.000 euro beschikbaar. Daarmee is een goede stap gezet en resteert er nog een gat van 1,0 miljoen euro, welke in beginsel via anterieure bijdragen van marktpartijen en/of subsidies dient te worden gedicht. Hiermee scheppen we de vooruvaarden voor verdere woningbouwontwikkeling in dit gebied. De kapitaallasten van de extra investering van € 1,0 miljoen bedragen € 35.000 vanaf 2024. '11.
Reservering voor bed rijfsvoeri ng o Zoals eerder door ons met uw raad gedeeld, en ook beklemtoond door de ondernemingsraad, is de werkdruk in de organisatie momenteel op een aantal plekken hoog. Dat zien we onder andere bij veiligheid, vergunningen, erfgoed, wonen, ontwerp-, ingenieurs- en toezichtwerk openbare ruimte, mobiliteit, cultuur en diverse terreinen in het sociaal domein. Wat niet helpt is dat de arbeidsmarkt (op onderdelen) gespannen is, wat leidt tot een relatief hoger verloop en moeilijker te vervullen vacatures. Ondanks grote creativiteit, zien we (net als andere gemeenten) dat het vaker voorkomt dat we vacatures niet voor vast kunnen vervullen en extern in moeten inhuren of een extra toelage moeten betalen om mensen aan ons te kunnen verbinden. Tevens kiezen we er -deels noodgedwongen- vaker voor om jonge mensen zelf op te leiden; een mooie oplossing maar ook weer werkdrukverhogend voor anderen. We stellen dan ook voor om een deel van de incidenteel beschikbaar gekomen ruimte in te zetten om de werkdruk te verlichten. o Onder voorbehoud van definitieve besluitvorming door de colleges en raden, worden in 2O2l voorbereidingen getroffen voor de overgang van de organisatie van ServicepuntTl naar die van Leiden. Een dergelijke overgang brengt transitiekosten (en mogelijk frictiekosten) met zich mee voor de samenwerkingspartners. Die kunnen we nog niet kwantificeren.
Dat kan pas als het implementatieplan en het liquidatieplan gereed zijn. Hiervoor zijn dus nog geen bedragen opgenomen in de begroting. We stellen nu voor daar toch alvast enige ruimte voor te reserveren.
Voor deze beide ontwikkelingen stellen wijvoor uit het positieve saldo voor 2022incidenteel € 1,5 miljoen te reserveren.
12. 1 jaar gratis sporten voor Leidse-8 jarigen voor een bedrag van € 200.000 (in 20221 Dit bedrag is bedoeld voor een proef van 1 jaar met evaluatie op basis van een door het college op te stellen plan waarin o.a. is opgenomen: - welke leeftijd de beste kans van slagen heeft om kinderen meer aan het sporten te krijgen - welk cohort kinderen uit die leeftijdsgroep uitgenodigd gaat worden - hoe de uitnodiging - en de opvolging daarna - zo vorm gegeven wordt dat de aangewezen kinderen ervan gebruik zullen maken - welke afspraken er met de verenigingen moeten worden gemaakt - en op welke termijn deze exercitie kan plaats vinden. De bedoeling is dat de Raad bij ds 1't" voortgangsrapportage 2022 ge'informeerd wordt over wat er al gebeurd is en wanneer het definitieve plan voor zal liggen.
12
í3.
Verhoging individuele studietoeslag voor studenten met een beperking voor een bedrag van €166.000 (€83.000 in 2022 en 2023) Voor studenten met een functiebeperking bestaat de individuele studietoeslag. Deze groep studenten kan prima studeren, maar lukt het niet om naast hun studie te werken. Om te voorkomen dat zij studievertraging oplopen, stoppen met studeren of zelfs helemaal niet gaan studeren ontvangen zij een steuntje in de rug. En dat blijkt (helaas) nodig. Afgelopen jaren zijn steeds meer studenten met een functiebeperking gestopt met studeren. Daarnaast ligt de studievoortgang van deze studenten 10 procentpunten lager dan die van studenten zonder beperking. Hierdoor maken studenten met een functiebeperking meer kosten dan hun studiegenoten maar zijnzij minder in staat dit te compenseren met een bijbaan. Deze individuele studietoeslag is onderdeel van de participatiewet. ln 20í 9 is er een voorstel in de Tweede Kamer aangenomen om dit voor iedereen gelijk te trekken naar 300 euro per maand. Het zou meegenomen worden bij de aanpassing van de participatiewet. Deze aanpassing is controversieel geplaatst sinds het kabinet demissionair is. Daarmee komt de landelijke regelgeving om dit te verhogen niet voor 1-1-2022 en mogelijk ook niet voor 1-1-2023 in zicht.
Om deze groep nu niet nog langer te laten wachten is het voorstel om deze verhoging incidenteel in 2022 en 2023 naar 300 euro per maand te verhogen. Medio 2023 moet wel duidelijk zijn ol deze verhoging vanuit landelijke regelgeving verplichtend is geworden. Mocht dit dan niet het geval zijn dan een nieuwe raadt.z.t. een nieuwe afirueging maken over de hoogte van deze studietoelage. Met de dekking van het incidentele voordeel uit de Bijstand 2021wordt beoogd in ieder geval een stukje van deze middelen te bestemmen voor uitgaven binnen de doelgroep van de participatiewet.
14.
Twee extra dagen gratis naar De Lakenhal voor een bedrag van €24.000 (€12.000 in 2022 en2023l De jaarlijkse gratis openstelling van Museum De Lakenhal op 3 oktober is traditioneel een moment waarop Leidenaren die zich op andere momenten minder thuis voelen in het museum een bezoek brengen aan het museum van de stad Leiden en door deskundigen zich laten informeren over de'Leids Ontzet'-kunst. Door uitbreiding van de gratis dag naar drie gratis dagen met twee data die belangrijk zijn voor de Stad van Ontdekkingen kunnen meer mensen het museum bezoeken en kunnen meer afdelingen van het museum (de Universiteitszaal en de zaal met de Rembrandts) ontsloten worden voor nieuw publiek uit de stad. ln het gevraagde bedrag is ook geld opgenomen voor publiciteit binnen de stad, om de Leidenaren op de hoogte te stellen van de gratis opening. Het is wenselijk dat het museum op de gratis dagen inventariseert uit welke wijken de bezoekers afkomstig zijn, zodat er een beeld kan komen van de diversiteit van het bezoekersaantal.
í5.
Project energiearmoede met wijkambassadeurs voor een bedrag van € 500.000 (€250.000 in 2022 en 20231 Vanuit het rijk is 150 miljoen beschikbaar om projecten op te starten om energiearmoede tegen te gaan. Dit speelt bij bijna tien procent van de Nederlandse huishoudens, en dit is
13
ruimtelijk meer geconcentreerd dan inkomensarmoede.2 ln Leiden zijn wijkambassadeurs al een aantal jaar bezig met projecten op wijkniveau om energiearmoede tegen te gaan, geholpen door de nieuw beschikbare middelen van het rijk zou dit efflclënt en snel aangepakt kunnen worden. Wijkambassadeurs hebben al contact met onder andere woningbouwcorporaties en kunnen hier snel aan de slag, ook zijn er ideeën om MBOscholieren bijwijze van stage installaties in te laten regelen. De aanbevelingen uit het manifest Nationaal lsolatieprogramma worden in de aanvraag en in het project ook meegenomen.
Als het bedrag binnen twee jaar niet is gebruikt dan vloeit het resterende bedrag terug in de concernreserve. 16.
Toekomstbestendig maken Leidse spoÉaccommodaties voor een bedrag van €525.000 (€í75.000 in 2022,2023 en 20241 Deze bedragen zijn specifiek bedoeld voor het versneld opknappen of vernieuwbouwen van sportkantines en sportkleedkamers omdat; Verschillende Leidse sportaccommodaties nog dateren uit de jaren '60 en '70 en niet meer voldoen aan de eisen van deze tijd, zoals die van voetbalclubs DoCos en UVS, en tennisverenigingen LTV Merenwijk en TC Roomburg. Goed onderhouden accommodaties, sporten aantrekkelijk maakt waardoor het aantal sportende Leidenaren groter kan worden; Er in Leiden een verduurzamingsopgave ligt waardoor kantines en kleedkamers energiezuiniger moeten worden;
-
Sportverenigingeneenbelangrijkemaatschappelijkefunctiehebben; Goed onderhouden kantines en kleedkamers niet alleen gebruikt worden door sportverenigingen maar ook voor maatschappelijke activiteiten zoals ouderengym, kinderopvang en jongerenontspanning.
ln de 2e Voortgangsrapportage 2021 valt te lezen dat de gemeente Leiden een bezuiniging heeft uitgevoerd op het programma Sport ter waarde van ongeveer 800 000 euro. Dit jaar rondt het College de taakstelling af. Gezien de positieve bijstelling van de septembercirculaire 2021is de financiële positie van de gemeente Leiden ten opzichte van voorgaande jaren sterk verbeterd. Vanwege eerdergenoemde bezuiniging en de veranderde maatschappelijke opgaven zoals onder Besluit benoemd, acht het CDA het verstandig en tijdig om te investeren in de Leidse sportwereld. De accommodaties van verschillende sportverenigingen zijn (sterk) verouderd en zijn toe aan vernieuwing. Bovendien zit de staat van de kleedkamers op het randje van veilig en onveilig. Ouders laten hun kinderen lang niet altijd meer van de kleedkamer gebruik maken vanwege de deplorabele staat waarom ze verkeren. Sportverenigingen, met name voetbalverengingen in de Leidse regio hebben veelal fonkelnieuwe accommodaties (RCL in Leiderdorp, ASC in Oegstgeest, Meerburg in Zoetenaroude en Voorschoten '97 in Voorschoten), wat deze verenigingen een aantrekkelijk alternatief maakt voor de Leidse verenigingen. Leidenaren wijken niet zelden uit naar de randgemeenten om daar te sporten, mede vanwege de staat van accommodaties in Leiden.
14
Middels het beschikbaar stellen van deze middelen willen we de Leidse sportverenigingen en de accommodaties waarin ze gehuisvest zijn, toekomstbestendig maken.
17.
Samen aan de Slag voor een bedrag van € 125.090 (in 20221 Het project Samen aan de Slag is een groot succes in Leiden. Via het project krijgen Leidenaren de kans om via het vergroenen van hun directe leefomgeving bijte dragen aan klimaatadaptatie en biodiverse inrichting van de stad. Daarnaast zorgt het project voor een sterkere sociale binding en cohesie tussen buren, in straten en binnen wijken. lnmiddels zijn er meer aanvragen binnengekomen dan er budget beschikbaar is. Dit leidt ertoe dat mensen mogelijk op een wachtlijst moeten worden geplaatst en dat er geselecteerdzal moeten worden welke mensen wel en niet in aanmerking komen voor een Samen aan de Slag project. Daarom wordt het beschikbare budget voor Samen aan de Slag (namelijk EUR 424.910) met EUR 125.090 verhoogd naar EUR 550.000. Mel een budget van EUR 550.000 kunnen naar verwachting alle aanvragen van 2022 gehonoreerd worden. Het bedrag van EUR 125.090 wordt gedekt uit de meevaller uit de septembercirculaire.
í8.
Herstel budget voor NDE in 2022 voor een bedrag van € 40.000 (in 20221 ln de vorige programmabegroting werd Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) geprezen: vanwege de vele raakvlakken tussen natuur, techniek en duurzaamheid, en het belang hiervan voor het onderwijs (P141, Programmabegroting 2021-2025). Helaas is het NDE budget in2021 en ín 2022 gekort van 90.000 naar 50.000 euro. De organisaties die gebruik maken van het NDE-budget hebben dit jaar stappen terug moeten nemen (zie ook tabel onder). Deze reductie in budget treft veel kinderen die normaliter niet de mogelijkheden hebben om in contact te komen met de natuur. Bovendien hebben aangesloten scholen NDE-activiteiten vaak niet in hun budget om dergelijke activiteiten over te nemen.
í9
Sturende instrumenten om derden circulair te laten bouwen voor een bedrag van € 200.000 (€100.000 ln 2022 en 20231 De bedoeling is dat het college zo snel mogelijk sturende instrumenten voor derden ontwikkelt en hiermee niet te wachten tot2023 of later gezien dat: De bouw- en sloopsector verantwoordelijk is voor 50% van het totale Nederlandse grondstoffengebruik, 40o/ovan hettotaleenergieverbruiken 4oo/ovanal hetafval. Daarmee is de keten verantwoordelijk voor 35% van alle CO2-emissies;3 De doelstelling van het college is om in 2023 gemeentelijke bouwprojecten 100% circulair uit te vragen én daarna ook sturende instrumenten voor derden te ontwikkelen;a Klimaatverandering noopt tot snellere actie;
3 Programmabegroting 2022-2025, p. a ldem.
15
62
Er gezien het grote grondstoffen- en energieverbruik nog een wereld te winnen valt
binnen de bouwsector; We een groot effect kunnen bereiken met circulair bouwen, aangezien er de komende jaren veel gebouwd gaat worden in Leiden.
20.
lnterne campagne duidelijke taal voor een bedrag van € í08.000 (in 20221 Ongeveer 1 op de 9 Nederlanders tussen de 16 en 65 jaar heeft moeite met lezen en schrijven. Zijzijn laaggeletterd. Van deze groep heeft ca. 65% Nederlands als moedertaal. De raad heeft uitgesproken dat de dienstverlening aan laaggeletterden verbeterd moet worden, Een aanvraag voor het project Duidelijke Taal van € '108.000,- kon bij de Kaderbrief niet worden gehonoreerd vanwege ontoereikend budget. Via de interne campagne Duidelijke Taal moet de bewustwording onder de medewerkers vergroot worden. Daarnaast worden medewerkers opgeleid tot schrijftrainer en krijgen zi1 trainingen om duidelijke taal in brieven te gebruiken. Vanwege de noodzaak om financiële keuzes te maken, was er gepland om dit project in afgeslankte vorm aan te bieden, maar door dit extra budget van € 108.000 wordt hetin 2022 compleet uitgevoerd.
21
Zekerheid voor de cultuurcoaches voor een bedrag van € 220.000 (€110.000 ln 2024 en 202sl De cultuurcoaches zijn op dit moment incidenteel gefinancierd. Zij doen belangrijk werk en hebben een belangrijke rol in de uitvoering van de cultuurnota. Ze helpen kinderen in een aantalfocuswijken om in aanraking te komen met cultuur, hebben ouderen als focusdoelgroep en slaan een brug tussen het cultuurdomein en de zorg. Door ze zekerheid te geven via structurele financiering kunnen ze (nog) beter wortelen in de stad en een relevant netwerk opbouwen en onderhouden. Daarmee worden ze uiteindelijk net zo vanzelfsprekend als de sportcoaches die Leiden kent.
22.
Meer geld naar de strijd tegen ondermijning voor een bedrag van € 158.000 (€79.000 in
2022 en2023l Het bestrijden van ondermijnende (drugs)criminaliteit is van groot belang. Criminele geldstromen en activiteiten ontwrichten de Leidse samenleving en economie. Door de uitvoering van het programma is steeds meer zicht op de omvang van het probleem. De afgelopen jaren steeg het aantal signalen van ondermijning; per 2022 zal het totaal aantal signalen zelfs waarschijnlijk voor het eerst boven de 300 uitkomen. Door de beperkte capaciteit en middelen kan slechts een minderheid van de signalen worden opgepakt en dienen met de huidige middelen scherpe keuzes te worden gemaakt welke signalen wel of niet worden opgepakt. Het voorkomen van ondermijnende criminaliteit behoort tot de wettelijke taak van de gemeente. Het belangrijkste instrument dat gemeentes daarvoor hebben is de inzet van de wet
BIBOB. Die leidt er concreet toe dat vergunningen worden geweigerd of ingetrokken. Helaas zijn er op dit moment onvoldoende middelen om de Leidse samenleving te beschermen. Daardoor loopt de gemeente ook zelf het risico om ongewild betrokken te raken bij criminele activiteiten. Vanuit de organisatie wordt daarom om meer middelen verzocht zodat de capaciteit kan worden uitgebreid.i Dat verzoek is ten tijde van de kaderbrief door de krappe
16
financiêle ruimte slechts voor 50% gehonoreerd. Met de beschikbare middelen kunnen naar verwachting slechts bij 30% van de signalen een BIBOB-onderzoeken worden uitgevoerd.ii lndien ook de overige 50o/o zou worden gehonoreerd, kunnen naar verwachting veel meer signalen worden opgevolgd.
23
lncidentele financiering voor het Leids Mediafonds voor een bedrag van € 200.000 (€100.000 in2024 en 2025) Hierdoor ontstaat een meer meerjarige financiering voor dit fonds, waardoor kwaliteitsjournalistiek om inwoners, instellingen en bedrijven beter te informeren over wat er speelt in de stad Leiden en de directe omgeving wordt bevorderd.
24.
lnvesteren in PaÉicipatie en Ontmoeting voor een bedrag van € 363.000 (€181.500 in 2022 en2023l Met dit bedrag kan er een extra investering plaatsvinden om onze inwoners aan elkaar te verbinden in het kader van participatie en ontmoeting, wat in tijden van en na de Coronapandemie extra belangrijk is. Bovendien is het een effectieve manier om te investeren in het stadsklimaat, een belangrijke pijler uit de Visie Sociaal Domein.
25.
Maatschappelijke zorg aan jongeren van í 7 - 27 jaar € 300.000 (€75.000 in 2022, 2023, 2024 en2O25l ln Leiden neemt het aantal jongeren dat problemen heeft bij het vinden van huisvesting toe, zodanig dat ze zelfs dak- of thuisloos raken. Zonder de zekerheid van een dak boven het hoofd is het onmogelijk te werken aan problemen als schulden, schoolverlaten, verslaving en psychische problematiek. Ook het aantaljongeren in de leeftijd tot en met 27 jaar met gevoelens van eenzaamheid en psychische problemen groeit in Leiden. Jongeren die met de voorgaande situaties te maken krijgen, verdienen extra ondersteuning in de vorm van maatschappel ijke zorg.
26.
Stabiele situatie voor ongedocumenteerden in Leiden : 1. Op korte termijn (gezien ook de wintermaanden) te komen met een plan én oplossing voor
een kleinschalige stabiele situatie (zoals opvang, voedsel, kleding, begeleiding) voor de kwetsbare groep ongedocumenteerden in Leiden, binnen de wet en tenminste totdat de Rijksoverheid met nieuw beleid komt naar aanleiding van de evaluatie van de pilot LW. 2. te onderzoeken of Leiden daarnaast een vorm van samenwerking kan aangaan met een
Landelijke Vreemdelingen Voorziening na evaluatie 3. Om bij nieuw beleid vanuit de Rijksoverheid aangaande de pilot LW de Leidse stabiele
situatie te her-evalueren en dit te bespreken in de Gemeenteraad voordat er besluitvorming plaatsvindt. 4. Om naast het huidige structurele budget van 115.570 een extra 100.000€ beschikbaar te stellen per jaar voor de komende drie jaar, te weten 2022, 2023 en 2024 en beide budgetten volledig in te zetten voor de situatie zoals in punt 1 benoemd. En deze extra 300.000 Euro (3x100.000) te dekken uit de vrije ruimte uit de concern reserve.
17
27
Aanpak jeugdoverlast Stevenshof Incidenteel in 2022 en 2023 80.000 euro te dekken
binnen programma 2 Veiligheid: lncidenteel in2O22en2023 80.000 vrijte maken binnen programma 2 Veiligheid, beleidsterrein 2A Veiligheid zodat het team kan worden aangevuld met een Procesregisseur Stedelijke Jeugdaanpak om onder meer de jeugdoverlast in de Stevenshof te bestrijden. Deze inzet uiterlijk voor de begrotingsbehandeling eind 2023 te evalueren. Dit bedrag te dekken vanuit de middelen van het Social lmpact Team De Stedelijke Jeugdaanpak kenmerkt zich door een combinatie van repressie en het bieden van perspectief, het verbinden van het zorgdomein en het veiligheidsdomein en een sterke regierol van de gemeente. Hierbij is ook oog voor het'systeem' (gezin, school, wijk, vrienden) van de jongere. De aanpak loopt inmiddels enkele jaren, wordt algemeen gezien als succesvol en vernieuwend en ontwikkelt zich nog steeds. Momenteel richt de Stedelijke Jeugdaanpak zich vooral op de 'focuswijken' Leiden Noord, Slaaghwijk, Zuid-West en Mors. Afgelopen jaar is het aantal meldingen toegenomen en hiermee ook de druk op het team. Op dit moment is er te weinig capaciteit om flexibel en adequaat in te spelen op ontwikkelingen in de stad. Een van deze ontwikkelingen is de grote toename van jeugdoverlast in de Stevenshof.
Naast de aandacht voor deze wijk vanuit politie en handhaving, zou de Stedelijke Jeugdaanpak hier een verschil kunnen maken en de jeugdoverlast kunnen beperken of voorkomen. De behoefte hieraan is ook expliciet uitgesproken, onder meer door scholen en politie. Met een procesregisseur voor deze wijk (of eventueel wat breder takenpakket) krijgt het team Stedelijke Jeugdaanpak de nodige versterking en kan de jeugdoverlast in de Stevenshof beter worden bestreden. Het voorstel is om deze extra inzet uiterlijk voorafgaand aan de begrotingsbehandeling van eind 2023 te evalueren, zodat de raad tijdig een goede afweging kan maken over de mogelijke voortzetting ervan.
28.
Behoud Leidse muurgedichten De kenmerkende Leidse muurgedichten verdwijnen geleidelijk aan. Op meerdere plekken in de stad zijn na renovatie de muurgedichten niet meer teruggekeerd. Ook verkeert een aantal muurgedichten in de stad in slechte staat. Dat is jammer, aangezien de muurgedichten op een relatief simpele en toegankelijke manier laten zien welke culturele rijkdom Leiden heeft, zowel in de binnenstad als daarbuiten. Door de veeltaligheid van de muurgedichten wordt ook het internationale karakter van Leiden versterkt. Het huidige budget van 5.000 euro per jaar is ontoereikend om de muurgedichten te herstellen. Met een beperkte investering kunnen de muurgedichten weer in ere worden hersteld. Het herstel van deze muurgedichten is tijdrovend, daarom heeft het geen zin om alles in één jaar te gaan besteden. Derhalve het voorstel dit uit te smeren over vier jaar, met een bedrag van 10.000 euro per jaar.
29.
Structurele meevaller bewaren ln het resultaat van de septembercirculaire 2021 zit per 2025 een structureel overschot van € 1.073.000,- Voorstel is om dit bedrag niet uit te geven maar te storten in de concernreserve zodat het toekomstige college over het al dan niet uitgeven van dit bedrag kan beslissen
Bestemming saldi Zoals uit de tabel van financiële consequenties blijkt, ontstaat een positief saldo. Gelet op alle onzekerheden, zoals we ook uiteen hebben gezet in de (SWOT-analyse in de) begroting de, stellen wijvoor om dit positieve saldo te betrekken bijde decemberwijziging 2021 en de saldi vanaf 2022 te verrekenen met de concernreserve. Deze budgettaire ruimte wordt dan betrokken bij de eerstvolgende integrale afirueging in de volgende raadsperiode.
18
Goncernreserve (bedragen x € í.000)
2022 2023 2024
2 021
202s
Stand per 31/í2
20.005
21.406
19.042
18.360
17.740
Wijziging í e begroti ng swijziging 2022 Stand per 31112 na 1e wijziging
1.40a
-2.964
-683
-620
1.369
21.406
19.0t42
18.360,
17.740
19.109
Norm2021-2025
12.663
12.663 12.663
Saldo t.o.v. norm
8.743
6.379 5.697 5.077
12.663 18.995 114
V
V
Het structurele deel van het saldo in de begroting 2022 - 2025 bedraagt op basis van dit voorstel € 1.073.000 in 2O25:
Structureel saldo (Bedragen x € 1.000) -/- is
2021
voordeel Structureel saldo begroting 2O22was correctie structureál saldo
1ewijziging2022 gecorrigeerd structu reel saldo begroting 2022 wordt
-1.401
2022
2023
2024
2025
-4.058
-1.317
-401
-1.605
-8.714
-38
-302
-í.355
-703
V
Financiën: Zie voorstel I
ns p raa k/pa rt i ci pat i e :
n.v.t.
Evaluatie: Voortgangsrapportages en jaarstukken
Bijgevoegde informatie: Bijlage 1. Overzicht taakmutaties algemene uitkering
19
-1.073
V
RAADSBESLUIT:
De raad van de gemeente Leiden Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders (Raadsvoorstel 21.0493 van 2021), mede gezien het advies van de commissie Werk en Middelen,
BESLUIT
1. Het positieve saldo voor 2021 van € .408.000 bij do deoemberwijziging 2021 le storten 1
in de concernreserve;
2. De programmabegroting 2022 -2025 als volgt te wijzigen: Programma (bedraqen x € 1.000)
2023
2022 Lasten
Baten
Lasten
1
Bestuur en dienstverlening
108
0
2
Veiligheid
159
159
3
Economie
100
1.534
4
Bereikbaarheid
5
Omgevingskwaliteit
125
6
Stedel ijke ontwikkel ing
250
7
Jeugd en onderwijs
40
I I
Cultuur, sport en recreatie
2025
2024 Baten
Lasten
Baten
Lasten
1.649
1.649
700
1.500
250
35
35
397
407
39s
220
Maatschappelijke ondersteu ning
277
507
405
305
10
Werk en inkomen
B3
83
11
Algemene middelen
1702
4.656
12 Overhead
1.500
Totaal Lasten en Baten
3.039 i 4.656
4.440
Baten
1.702
2.484
2216
700
2082
2.216
2.209
2.082
Verrekening met reserves 11
Onttrekking aan concernreserve
11
Storting in concernreserve
Eindtotaal
20
-127
-268
2.738 1.617
4.6s6
4.656
4.440
4.440
2.216
2.2',16
2.082
2.082
3. ln het raadsvoorstel bíj punt 9 (Bijdrage OV-Knoop Leiden Centraal) toe te voegen: "De 1,5 miljoen euro voor 2023 die vanuit het resultaat van de Septembercirculaire geoormerkt is voor het Stationsgebied in plaats daarvan te bestemmen voor verkeersveiligheid en het versneld oppakken en uitvoeren van projecten die daaraan bijdragen."
Gedaan in de openbare raadsvergadering van g en 11 november 2O21,
de Griffier,
d
21
F.C. Van Leiden
de
H.J.J. Lenferink
Bijlage 1 . Taakm utaties septem berci rcu lair e 2021
202t 2022 2023 2024 2025
x € 1.000 J- = Nadeel)
Taakmutaties Algemene uitkering
1. NacalculatiemobiliteitshulpmiddelenWlz 2. Uitvoering en implementatie Breed offensief 3. Europese richtlijn energieprestatie gebouwen 4. Bijdrage centrale vooziening Basisregistratie Personen 5. Logisch ontwerp GBA 6. Aanpak problematiek jeugdzorg: restant middelen wachttijden 7. Landelijke structuur interventieteams 8. Toezicht en handhaving gastouderschap 9. RijksvaccinatieprogrammaHPVmannen
-86
79 -74 -67 -68
120 12
-23 4 309
18 19 50 52 17 17
10. Uitvoeringskosten SVB PGB trekkingsrechten Jeugdhulp
-44
. Uitvoeringskosten SVB PGB trekkingsrechten Wmo 20í 5
-111
1 í
was
12.
19
20
54
56
18
19
-40 -40 -40 -40 336 -189 -26 -16 -13
op de sep.circ. verwerkt in de
Subtotaal : taakmutaties algemene
Taakmutaties decentralisatie-uitkeringen
13. Suppletie-uitkering integratie sociaal domein
26
14. Maatschappelijke opvang en OGGz (DU) 15. Vrouwenopvang (DU) 16. Gezond in de stad (DU) 't7. Aanpak laaggeletterdheid (DU
14
-3
26 26 26 27 27 27 0000
26 27
128
161 177 195 37 343 231 248 53
Subtotaal taakmutaties decentralisatie-uitkeringen
Corona steunpakket
í8. Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) (compensatie corona)
1.747
19. Handhaving quarantaine (DU) (compensatie corona) 20. Buurt- en dorpshuizen (compensatie corona) 21. Lokale cultuur (compensatie corona) 22. Aanvullend pakket re-integratie bijstandsgerechtigden (compensatie corona) 23. lmpuls re-integratie bijstandsgerechtigden (compensatie corona) 24. Gemeentelijk schuldenbeleid (compensatie corona) 25. Bijzondere bijstand (compensatie
120
Sub totaal
corona steunpakket
80
428 103
302 274 137
2.375 816
Taakmutaties integratie-uitkeringen 3 D's in het sociaal domein
26. Beschermd Wonen (lU) 27
Subtotaal
Totaal taakmutaties, verrekenen met beleidsveld
22
1
.019
-498
-625
-633
-620
-55
-53
-84
-114
-147
964 -ss2 -709 -746 -767 3.712 418 -504 -514 -727
Taakmutaties algemene uitkering
Toelichting in de circulaire (Leids aandeel in de landelijke bedragen varieeÉ van 0,5% tot O,75%ol
1.
Nacalculatie mobiliteitshulpmiddelen Wlz
Op 1 januari 2020 is de hulpmiddelenzorg aan cliënten die in een Wlz-instelling wonen vereenvoudigd. Vanaf deze datum worden mobiliteitshulpmiddelen (zoals een rolstoel en een scootmobiel) voor alle cliënten in een Wlz-instelling verstrekt vanuit de Wlz en niet meer vanuit de Wmo 20í 5. Hiervoor zijn in de septembercirculaire 2019 middelen overgeheveld naar de Wlz. Daarbijzijn het ministerie van VWS en de VNG overeengekomen dat op basis van realisatiegegevens nacalculatie plaatsvindt. ln de decembercirculaire 2020 is de nacalculatie over 2020 veruverkt. ln deze circulaire is de nacalculatie structureel vanaf 2021 verwerkt. Conform bestuurlijke afspraak is de nacalculatie gebaseerd op realisatiegegevens van 2020, zoals die worden aangeleverd bij de Nederlandse zorgautoriteit.
2.
Uitvoering en
im plementatie Breed offensief
3.
Europese richtlijn energieprestatie gebouwen
4.
Bijdrage centrale voorziening Basisregistratie Personen
5.
23
Logisch ontwerp GBA
Het wetsontwerp Breed offensief beoogt processen te stroomlijnen en te harmoniseren om op die manier meer mensen met een arbeidsbeperking aan het werk te krijgen. Dit wetsontwerp is vanwege de demissionaire status van het kabinet controversieel verklaard. Een deel van de activiteiten is echter niet afhankelijk van een wetswijziging en kan toch worden uitgevoerd. De algemene uitkering wordt in 2O21 mel€.1,797 miljoen verhoogd in verband met de tweede herziening van de Europese richtlijn energieprestatie van gebouwen (EPBD lll). De regeling is op 10 maarl2O20 geïmplementeerd en heeft als doel om de energie-efficiëntie van gebouwen te verbeteren. Naar aanleiding van EPBD lll is er een verplichting geïntroduceerd voor het documenteren van de energieprestatie van een installatie, voor het installeren van zelfregulerende apparatuur per verblijfsruimte en voor laadinfrastructuur voor elektrische auto's. Ook zijn de eisen voor de energieprestatie van technische bouwsystemen en de keuring van verwarmíngsinstallaties en airconditioningssystemen aangepast. Gemeenten maken gebruik van de centrale voorzieningen van de Basisregistratie Personen (BRP). Ten opzichte van de begroting en van de voorlopige staffelindeling is er in 2021 meer gebruik gemaakt van deze voorziening. Gemeenten ontvangen voor het handhaven van de quarantaineplicht in 2021 € 3 miljoen.
De quarantaineplicht wordt centraal via de 25 veiligheidsregio's via handhavingsteams gehandhaafd. De uitvoering is in samenwerking tussen Rijk, VNG en gemeenten voorbereid en er wordt voorzien in een handreiking, modelbesluiten en een mandaatregeling.
Taakmutaties algemene uitkering
Toelichting in de circulaire (Leids aandeel in de landelijke bedragen varieert van 0,5% tot 0,75olol
6.
Aanpak problematiek jeugdzorg: restant middelen wachttijden
7.
Landelijkestructuur
interventieteams
8.
Toezicht en handhaving gastouderschap
ln totaal is € 55 miljoen van de € 255 miljoen in de meicirculaire 2021 nog niet verwerkt in de verdeling van het algemene uitkering omdat het Rijk en de VNG een klein deel hiervan wilden inzetten voor regionale coórdinatie en landelijke informatievoorziening door de VNG ten aanzien van de wachtlijsten specialistische jeugdzorg. lnmiddels hebben de VNG en het Rijk deze kosten begroot op € 3,175 miljoen waardoor bij deze circulaire het resterende deel (€ 51,825 miljoen) kan worden toegevoegd aan de algemene uitkering. ln de Landelijke Structuur lnterventieteams (LSl) werken gemeenten samen met andere overheidsorganisaties ter voorkoming en terugdringing van belasting- en premiefraude, toeslagenfraude, uitkeringsfraude, overtredingen van arbeidswetgeving en daarmee samenhangende misstanden zoals door de LSI aangeduid.
Voor het ondersteunen van gemeenten bij hun handhavingstaak in de kinderopvang in het kader van het intensiveren van toezicht en handhaving van de gastouderopvang stelt het ministerie van SZW vanaf 2022jaarlijks € 6,4 miljoen extra ter beschikking via de algemene uitkering.
9.
Rijksvaccinatieprogramma Met ingang van 1 januari 2022 worden naast meisjes ook jongens in het kader van het Rijksvaccinatieprogramma gevaccineerd tegen het HPV mannen Humaan Papillomavirus (HPV-virus). Daarnaast wordt de vaccinatieleeftijd verlaagd naar 10 jaar.
10. UitvoeringskostenSVB PGB trekkingsrechten Jeugdhulp
11. UitvoeringskostenSVB PGB trekkingsrechten Wmo
2015
24
Ten aanzien van de uitvoeringskosten van de Sociale Verzekeringsbank (SVB) voor de PGBtrekkingsrechten is voor 2022 overeengekomen om op basis van de conceptbegroting 2022 een bedrag van € 27,142 miljoen uit de algemene uitkering te nemen, waarvan €7,163 miljoen uit het subcluster Jeugdhulp. Ten aanzien van de uitvoeringskosten van de Sociale Verzekeringsbank (SVB) voor de PGBtrekkingsrechten is voor 2022 overeengekomen om op basis van de conceptbegroting 2022 een bedrag van € 27 ,142 miljoen uit de algemene uitkering te nemen, waarvan € 19,979 miljoen uit het subcluster Wmo 20'15.