RV 21.0059 Uitvoeringsbesluit Leidse Ring Noord Deelproject Engelendaal
Tekst van het document
RAADSVOORSTEL
Rv. nr.: 21.0059
B en W-besluit d.d.: 25-05-2021 B en W-besluit nr.:
*Z1DB3B4C8ED* Naam programma: 04 Bereikbaarheid Onderwerp: Uitvoeringsbesluit Leidse Ring Noord – Deelproject Engelendaal Aanleiding: Voor u ligt het voorstel om het uitvoeringsbesluit voor het deelproject Engelendaal van de Leidse Ring Noord (LRN) te nemen. De LRN is randvoorwaardelijk voor de duurzame verstedelijkingsopgave van de Leidse regio en zorgt dat doorgaand verkeer om het stadscentrum van Leiden en het dorpscentrum van Leiderdorp wordt geleid. Nadat u eerder dit jaar het uitvoeringsbesluit voor de Plesmanlaan heeft genomen en vorig jaar die voor de Willem de Zwijgerbrug, is dit het derde uitvoeringsbesluit voor de LRN. Dit jaar volgen nog de uitvoeringsbesluiten voor Schipholweg Oost en Oude Spoorbaan en volgend jaar de Willem de Zwijgerlaan. De planning hiervan is vastgelegd in het geactualiseerde kaderbesluit zoals is vastgesteld op 14 november 2019 in de raad van Leiden en op 20 april 2020 in de raad van Leiderdorp. Het geactualiseerde kaderbesluit vormt het bestuurlijke kader voor het voorliggend uitvoeringsbesluit. In het Leidse Beleidsakkoord "Samen maken we de stad" staat dat Leiden inzet op een leefbare en toegankelijke binnenstad. Ter vermindering van doorgaand autoverkeer door woonwijken en ter bevordering van openbaar vervoer gaan we door met de uitvoering van de bereikbaarheidsprojecten waartoe de raad eerder heeft besloten, zoals de Leidse Ring Noord.
De LRN zorgt voor een ontlasting van verkeer in woonwijken en voor een leefbare en toegankelijke binnenstad. Dit leidt tot meer ruimte voor fietsers, voetgangers, openbaar vervoer en groen. Om als stad leefbaar, duurzaam en bereikbaar te blijven, moet al het verkeer goed kunnen doorstromen. In dit deelproject Engelendaal wordt met name ingezet op meer ruimte en een prettiger leefomgeving voor de aangrenzende woningen, verbeteringen voor het fietsverkeer en verbeteringen voor de doorstroming van het autoverkeer en openbaar vervoer.
Pagina 1 van 17
Doel Het doel van de LRN is om de doorstroming en betrouwbaarheid van de noordzijde van de Leidse Ring te verbeteren en daarbij de duurzame verstedelijkingsopgave mogelijk te maken, waarbij ook meer ruimte en faciliteiten voor fietsers, voetgangers, openbaar vervoer en groen worden gerealiseerd. Op deze manier draagt de LRN bij aan de overgang naar schoon vervoer, aan de zogenaamde modal shift, en aan de ambitie om Leiden en Leiderdorp duurzaam bereikbaar te maken. De LRN maakt de duurzame gebiedsontwikkelingen mogelijk zoals de Zwijger, de Baanderij, het Stationsgebied, het Bio Science Park, de Schipholweg, LEAD en het Vondelkwartier. Daarmee vormt de LRN de ruggengraat van de Leidse verstedelijkingsopgave: de duurzame weg naar een leefbare toekomst. Kader: • •
• • • • •
“Geactualiseerd kaderbesluit Leidse Ring Noord” als vastgesteld in de raad van Leiden op 14 november 2019 en in de raad van Leiderdorp op 20 april 2020 “Bestuursovereenkomst inzake de ontwikkeling en realisatie van maatregelen aan de Leidse Ring Noord zover gelegen binnen de gemeentegrens van Leiderdorp” d.d. 15 september 2016 “Mobiliteitsvisie Bereikbaar en op Weg” als vastgesteld in de raad van Leiderdorp op 12 november 2019 Mobiliteitsnota Leiden 2020-2030: Leiden Duurzaam Bereikbaar Beleidsprogramma Fiets 2020-2030 Leiden Fietsstad Motie 19/43 Natuurvriendelijke oevers in Leiderdorp d.d. 8 november 2019 Motie 2020-04-001 LRN in Leiderdorp d.d. 20 april 2020
Het ontwerp is daarmee een verdere uitwerking van het geactualiseerde kaderbesluit waarbij de wensen van de omgeving zo goed mogelijk in het plan zijn verwerkt. Het ontwerp is niet structureel gewijzigd ten opzichte van het ontwerp in het geactualiseerde kaderbesluit. Alle verkeerskundige en ruimtelijke uitgangspunten zoals vastgelegd in het geactualiseerde kaderbesluit zijn van toepassing op voorliggend uitvoeringsbesluit.
Pagina 2 van 17
4. Projectbeschrijving en overwegingen: In onderstaande foto is de huidige situatie weergegeven en in figuur 4.2 een animatie van deze foto met het ontwerp conform het geactualiseerde kaderbesluit.
Figuur 4.1 Bestaande situatie
Figuur 4.2 Uitgewerkt ontwerp conform geactualiseerd kaderbesluit
Pagina 3 van 17
Fietsers en voetgangers Doelstelling van het voorliggend uitvoeringsbesluit is om hoogwaardige fietsverbindingen te realiseren, ook tussen beide gemeenten. Hiertoe wordt binnen voorliggend uitvoeringsbesluit het doorgaande fietspad aan de zuidzijde van de Oude Spoorbaan verbreed tot 4,0 meter, waarbij de verbreding van het zuidelijke fietspad op de Zijlbrug door de provincie Zuid Holland zal worden gerealiseerd. Dit fietspad aan de zuidzijde van de Oude Spoorbaan, zal langs de wijk Buitenhof richting de Dwarswatering worden opgehoogd om de steile helling naar de brug die er nu ligt te verbeteren. Over dit gedeelte zal ook een voetpad naast het fietspad worden aangelegd. Het huidige onverplichte fietspad wordt hier gewijzigd in een normaal (brom)fietspad, zodat brommers niet meer als kortste route door de wijk Buitenhof hoeven te rijden of via de Nieuwe Weg door de Boterhuispolder. Zoals in figuur 4.2 te zien is wordt onder het Engelendaal een nieuwe onderdoorgang gebouwd voor fietsers en voetgangers. Hierdoor hoeven de fietsers en voetgangers niet meer om te rijden via de Zijlstroom of de Rietschans waar in de huidige situatie bij de Rietschans zowel het Engelendaal als de bypass gelijkvloers moet worden overgestoken. Hiervoor in de plaats ontstaat een veilige, rechtstreekse verbinding zonder stoplichten of gelijkvloerse kruisingen.
Hiermee wordt ook een significante afname van de reistijd voor de fietsers bereikt met een tijdwinst van één tot twee minuten. In de middenberm van het Engelendaal zal een brede daglichtopening in het dak van de fietsonderdoorgang komen zodat een ruime, lichte en sociaal veilige passage ontstaat. De bestaande onderdoorgang voor fietsers en voetgangers onder de Oude Spoorbaan kan blijven bestaan. Wel zal deze worden opgeknapt en zal in eenheid worden gebracht met de nieuwe tunnel door het aanbrengen van een gemetselde voorwand. In het voorliggend plan is ook de verbetering van dit doorgaande fietspad in de gemeente Leiden vanaf de Zijlbrug tot voorbij de kruising met de Sumatrastraat opgenomen, zoals aan uw raad toegezegd bij de behandeling van het geactualiseerde kaderbesluit. De situatie van deze aanpassing is in onderstaande figuur weergegeven. Over dit gedeelte betreft het een verbreding van het fietspad en het flauwer maken van de S-bocht bij het tankstation.
Figuur 4.3 Fietspadgedeelte binnen de gemeente Leiden als onderdeel van het project Pagina 4 van 17
Hierdoor kunnen fietsers hier goed twee aan twee fietsen, wordt het zicht beter op tegemoetkomende fietsers langs het tankstation en wordt de route veiliger. Door deze werkzaamheden ontstaat een 4,0 meter breed vrijliggend en doorgaand fietspad tussen de kruising met de Sumatrastraat en de kruising bij de rotonde N455/N456. De gelijkvloerse kruising bij deze rotonde zal in het volgende deelproject Oude Spoorbaan worden vervangen door een onderdoorgang onder de rijweg. In het deelproject Willem de Zwijgerlaan van de LRN zullen de fietspaden rondom de kruising met de Sumatrastraat en de IJsselmeerlaan verder worden uitgewerkt. Met de maatregelen in voorliggend besluit en in de komende deelprojecten van de LRN ontstaan de hoogwaardige fietsverbindingen conform de doelstellingen van de LRN. Wegverkeer De huidige bypass voor gemotoriseerd verkeer komende vanaf de Zijlbrug richting Rietschans wordt opgeheven. Deze zou anders de nieuwe fietsverbinding gelijkvloers moeten kruisen. Bovendien heffen we hiermee de onwenselijke verkeerssituatie op die de bypass bij de Rietschans veroorzaakt. Deze bypass is ongunstig voor de verkeersveiligheid en veroorzaakt sluipverkeer door de Baanderij richting de Van der Marckstraat in de kern van Leiderdorp. In plaats van de bypass wordt op de Oude Spoorbaan een extra rechtsaf opstelstrook aangelegd voor verkeer richting het Engelendaal.
De ontwerptekening is als bijlage 1 aan dit besluit toegevoegd. Voor het gemotoriseerde verkeer wordt het kruispunt Oude Spoorbaan met het Engelendaal volledig heringericht. Door een compactere vormgeving en het toevoegen van één extra rijstrook voor gemotoriseerd verkeer komende vanaf de Zijlbrug rechtdoor richting N445/N446 wordt een betere afwikkeling bereikt in de verkeerslichtenregeling. De extra rijstrook helpt daarnaast om de ontstane wachtrij na een brugopening van de Zijlbrug beter te kunnen wegwerken. Voor het openbaar vervoer wordt richting de Zijlbrug (komende vanuit het Engelendaal en vanuit de richting N445/N446) een tweetal busstroken aangelegd toeleidend naar het kruispunt. Hierdoor kunnen de halterende bussen eenvoudiger oprijden na haltering zonder daarbij te moeten invoegen tussen het gemotoriseerde verkeer. Daarmee verbetert de verkeersveiligheid en de doorstroming voor het HOV Leiden-Leiderdorp (R-net 410) en de Qliner richting Kaag en Braassem. De bushaltes langs de Oude Spoorbaan worden verder dichterbij het kruispunt en de fietsonderdoorgangen geplaatst en sociaal veiliger ingepast. Boogwoningen Zoals op afbeelding 4.1 en 4.2 te zien is, staan langs de Oude Spoorbaan tegenover het Engelendaal drie woningblokken en één flatgebouw strak langs de rand van de weg. In het voorliggende plan is opgenomen om de weg verder van deze woningen af te leggen.
Daarbij zal langs de weg een groen geluidsscherm worden geplaatst waardoor de bewoners een gezamenlijke, niet openbare, groene ruimte voor de woningen krijgen afgeschermd door deze groene wand. De balkons van de woningen krijgen daarbij een rechtstreekse toegang tot deze gezamenlijke tuin. Zoals in H6 “Communicatie en Participatie” is beschreven is de vormgeving in nauw overleg met de bewoners tot stand gekomen. In de huidige situatie is een muur langs de balkons gemetseld die in dit ontwerp zal worden verwijderd waardoor een ruimtelijke inrichting mogelijk wordt. Door het verwijderen van deze muur wordt de vervorming van de onderliggende damwand tegengegaan. Pagina 5 van 17
Doordat de tuin in hoogte varieert ligt het balkon soms hoger (oostzijde), soms lager (westzijde) en soms even hoog als de tuin. Het hoogteverschil kan door middel van een trapje van het balkon worden overbrugd.
Figuur 4.4 Doorsnedes over de boogwoningen. Linker afbeelding is aan de westzijde, nabij de Zijlbrug, rechter afbeelding aan de oostzijde (kant van de Dwarswatering) Deze groene wand bestaat uit een dragende wand met een constructie gevuld met teelaarde waarin diverse typen begroeiing kunnen worden aangebracht. Hierdoor ontstaat een gevarieerd geheel dat onder de invloed van de seizoenen van kleur en beeld zal veranderen. Ook worden in de wand kleine open ruimtes gemaakt die plaats bieden aan bijen, vleermuizen, insecten en vogels. Het is van belang dat de beheerorganisatie van de gemeente Leiderdorp de wand pas overneemt op het moment dat is bewezen dat deze groene wand gezond is en goed functioneert. Hiervoor wordt met de aanbesteding van het werk ook het beheer en onderhoud van deze wand voor een periode van twee jaar meegenomen. De beheerkosten voor deze twee jaar zijn opgenomen in de projectbegroting; de beheerkosten na deze periode in de beheerbegroting van Leiderdorp. Hiermee wordt geborgd dat de gewenste kwaliteit is bereikt als de gemeente de wand overneemt. Op veel locaties in Nederland is de laatste jaren goede ervaring opgedaan met dergelijke systemen waardoor het inmiddels een beproefd concept is. Het beheer aan de binnenzijde zal worden uitgevoerd door de bewoners zelf.
Hiervoor zal een adoptieovereenkomst met de drie VvE’s van de boogwoningen worden afgesloten waarin ook het beheer van de tuin zelf wordt opgenomen.
Pagina 6 van 17
Brug over de Dwarswatering Door de verbreding van de Oude Spoorbaan is een extra brug over de Dwarswatering nodig. De bestaande brug, voldoet niet meer en zal in het project worden vervangen zodat twee identieke bruggen ontstaan met daartussen een opening. Deze opening zorgt voor daglicht onder de brug en voor een slanker effect van twee smalle bruggen voor de weggebruikers. In de bestaande situatie kent de brug brede tussensteunpunten in het midden van de Dwarswatering, de nieuwe bruggen krijgen echter een vrije overspanning over de gehele breedte van het water. Hierdoor ontstaat veel meer ruimte voor de scheepvaart waaronder de naastgelegen roeivereniging en ontstaat ook een veel ruimere beleving van het water.
Figuur 4.5. Zicht vanaf de bestaande fietsbrug op de nieuwe brug over de Dwarswatering Daarbij wordt tevens de doorvaarthoogte vergroot van 1,50 m in de huidige situatie naar minimaal 1,60 meter voor de nieuwe bruggen. Aan de oostzijde van de Dwarswatering wordt een voetpad voor wandelaars richting de Boterhuispolder gemaakt, op de plaats van het bestaande Koeientunneltje. Door het vloerpeil van dit voetpad onder het waterpeil te leggen ontstaat een veel grotere hoogte voor voetgangers onder de brug dan in de huidige situatie en krijgt de wandelaar een mooi zicht over de waterspiegel. Aan de westzijde is net als in de bestaande situatie een smalle richel aangebracht. Oorspronkelijk werd deze gebruikt voor het verplaatsen van schapen maar deze richel kan ook gebruikt worden door amfibieën.
Geluidsmaatregelen Doordat de wegen in het plangebied zullen worden aangepast is er sprake van een reconstructie die getoetst is in het kader van de Wet geluidshinder (Wgh). De hieruit volgende maatregelen komen grotendeels overeen met hetgeen was uitgewerkt voor het geactualiseerde kaderbesluit. De maatregelen bestaan allereerst uit het toepassen van stil Pagina 7 van 17
asfalt en daarnaast uit het plaatsen geluidsschermen (dit ook conform de motie 2020-04-001 LRN in Leiderdorp d.d. 20 april 2020) De schermen zullen in overleg met de omwonenden als groene begroeide schermen worden uitgevoerd. In onderstaande figuur zijn schematisch de berekende maatregelen weergegeven.
Figuur 4.6 Schematische weergave positionering geluidsmaatregelen Voor het scherm langs de Boogwoningen speelt voor de bewoners de afweging tussen een zo hoog mogelijk scherm voor minimale geluidsbelasting en tegen inkijk en een zo laag mogelijk scherm voor zoveel mogelijk zon in de tuin en uitzicht vanuit de woning. Zoals aangegeven in hoofdstuk 6 is dit een belangrijk onderwerp van de participatie gesprekken geweest. In overleg met de bewoners zal verder besproken worden of de berekende hoogtes (van 2,50 meter en 2,00 meter) nog verder geoptimaliseerd worden tot één gemiddelde hoogte.
Hiervoor is tevens uitgewerkt in hoeverre vanuit langsrijdende bussen inkijk in de woningen mogelijk is. Hieruit blijkt dat de vanuit de Wgh benodigde hoogtes ook voldoende bescherming bieden tegen inkijk. Uit de berekeningen blijkt dat tussen de boogwoningen en de Dwarswateringbrug aan de noordzijde van de Oude Spoorbaan geen scherm nodig is. Aangezien over deze lengte wel een
Figuur 4.7 Bescherming tegen inkijk Pagina 8 van 17
geleideconstructie langs de weg nodig is, is in overleg met omwonenden besproken om deze geleideconstructie dezelfde vorm te geven als het naastgelegen groene scherm. Alleen de hoogte wordt hier beperkt tot ongeveer 0,90 meter. Hierdoor wordt inschijnen van autolampen in de woningen tegengegaan en dit scherm draagt tevens bij aan een verdere reductie van het geluid. Het geluidsscherm op de Zijlbrug zal worden aangebracht door de provincie Zuid Holland. In eerdere plannen was het idee om een scherm aan te brengen op een betonnen voet. Ondanks dat de provincie enkele jaren geleden groot onderhoud aan de Zijlbrug heeft laten uitvoeren bestaan er nog steeds twijfels over het draagvermogen van de aandrijfconstructie bij openen en sluiten van de brug. Het lijkt daarom meer voor de hand te liggen om de noordelijke leuning van de brug te voorzien van een glazen scherm. Deze optie is veel lichter en voldoet ook aan de geluidsnorm, waardoor op geen enkele woning de toegestane geluidsbelasting wordt overschreden. Het groene scherm langs de wijk Buitenhof zal conform het geactualiseerde kaderbesluit een hoogte van 2,00 meter krijgen. Zoals in figuur 4.6 is aangegeven wordt dit scherm ook de bocht omgezet en enkele meters doorgezet langs het Engelendaal. Ter plaatse van de bushalte zal het scherm transparant in glas worden uitgevoerd ten behoeve van de sociale veiligheid. 5.
Ecologie en watercompensatie In het ontwerp is veel aandacht voor ecologie. Het deelproject Engelendaal vormt de verbindingsschakel tussen het stedelijke karakter van Leiderdorp/Leiden en de ruime polders buiten Leiderdorp. Dit beeld wordt in het project versterkt door, met name rondom het kruispunt, het karakter van een ecologische stad te benadrukken door het planten van bomen en het inzaaien van de bermen met inheemse, kleurrijke begroeiing. In de polder zelf ligt de nadruk op de weidse vergezichten. Het polderlandschap heeft vanwege zijn historische en karakteristieke verkaveling de status van Kroonjuweel gekregen. Tevens is deze Boterhuispolder een beschermd weidevogelgebied. Hierin passen slechts kleinere oorspronkelijke bomen zoals knotwilgen die de historische verkaveling enigszins accentueren maar geen ruimte bieden aan roofvogels, die een natuurlijke bedreiging vormen voor de weidevogels. De verdere detaillering van dit ontwerp zal onderdeel uitmaken van het project Oude Spoorbaan dat komend jaar ter besluitvorming zal worden aangeboden. In het plan leveren de groene geluidsschermen ruimte aan bijen, vogels en vleermuizen.
Ten behoeve van de verbreding van de fietspaden en rijwegen zullen 40 bomen moeten worden gekapt of verplaatst. In het plan worden echter 120 extra bomen geplaatst waardoor het aantal bomen in het plangebied met 80 bomen toeneemt. In bijlage 2 is het bomenplan weergegeven. Uitgangspunt is dat de nieuwe bomen al enige maat hebben als ze worden aangeplant (stamomtrek van ongeveer 25 - 30 cm op 1,0 meter hoogte). In overleg met de bomenbond is gekozen voor een rijke variatie van inheemse boomsoorten. De inrichting met verschillende soorten draagt bij aan een vergroting van de biodiversiteit en voorkomt dat ziekten tussen de bomen worden overgedragen. In overleg met het Hoogheemraadschap wordt extra open water gegraven ter compensatie van de toename van het verhard oppervlakte. Met name in de zuidwest hoek van het kruispunt (waar nu de bypass richting Baanderij is gelegen) ontstaat voldoende ruimte voor compenserend water. Conform beleid in Leiderdorp zullen bij alle te graven watergangen natuurvriendelijke oevers worden toegepast. Pagina 9 van 17
6. Communicatie en Participatie In aanloop naar het geactualiseerde kaderbesluit is er een uitgebreid participatieproces doorlopen met de omgeving en belangrijke stakeholders in en rondom het gebied. De inzichten die daaruit zijn gekomen zijn de basis geweest voor het participatieproces van de afgelopen periode, om te komen tot het uitvoeringsbesluit. De uitgangspunten voor het participatieproces, conform de Participatie- en inspraakverordening 2019 en het geactualiseerde kaderbesluit uit 2019/2020, zijn: • Er wordt geparticipeerd over de verkeersoplossing met het participatieniveau informeren • Er wordt geparticipeerd over de inpassing (geluidsvoorzieningen, groen e.d.) met het participatieniveau raadplegen • Er wordt vroegtijdig afstemming gezocht met stakeholders, voor draagvlak en duurzame relaties • Er worden verschillende participatie- en communicatiemiddelen gericht ingezet, zoals informatieavonden, klankbordgroepen, bewonersbrieven en individuele gesprekken met belanghebbenden • Per tracédeel is participatie op maat noodzakelijk, afhankelijk van het speelveld en de belangen. Hierbij wordt afgestemd met de participatie en communicatiekalenders van raakvlakprojecten. Het doel van participatie en communicatie over de LRN is: • De kwaliteit van de plannen verbeteren. • Draagvlak creëren / behouden voor de aanleg van de LRN. • Duurzame relaties met de omgeving opbouwen.
Om te komen tot het voorliggende uitvoeringsbesluit zijn verschillende vormen van participatie toegepast. In onderstaand overzicht worden de betrokken stakeholders inzichtelijk gemaakt. Met een helder verwachtingspatroon over de participatie hebben de partijen succesvol samengewerkt. Type stakeholder
Stakeholder
Aanhaking bij het project
Bedrijven/instellingen
Watersportverenigingen,
Bilaterale overleggen
ondernemingsverenigingen Leiden en
Bijeenkomsten meedenkgroep
Leiderdorp, hulpdiensten, Huisman Leiden Omwonenden
Bewoners in de directe omgeving van
Bilaterale overleggen
onder meer de wijk Buitenhof en
Bijeenkomsten meedenkgroep
Driegatenbrug en de Leidse wijkverenigingen Merenwijk en de Kooi (in verband met de fietspadverbreding rondom de Zijlbrug) Belangenverenigingen
Bomenbond, Fietsersbond
Bilaterale overleggen Bijeenkomsten meedenkgroep
Werk derden
R-net, HOV, kabels en leidingen,
Bilaterale overleggen
WarmteLinq Raakvlakprojecten/interne
Projectorganisatie en ontwikkelaars
Bilaterale overleggen
stakeholders
Baanderij
Bijeenkomsten meedenkgroep
Bevoegde gezagen
Waterschap, provincie Zuid-Holland
Bilaterale overleggen
Tabel 6.1 : participatieoverzicht Pagina 10 van 17
Het raadpleegproces voor het uitvoeringsbesluit heeft betrekking gehad op de ruimtelijke inpassing van tracédeel Engelendaal, met onderwerpen zoals de inrichting van de groenstroken en de fietsverbindingen en specifieke onderdelen langs het tracé zoals de vormgeving en exacte positionering van de geluidsschermen. Voor het bestemmingsplan moet tevens een formele inspraakprocedure doorlopen worden, waarbij geldt dat inspraak mogelijk is voor ingezetenen en belanghebbenden. Bovenstaande onderwerpen zijn met de desbetreffende partijen besproken in bilaterale overleggen of tijdens de verschillende bijeenkomsten die zijn georganiseerd voor de stakeholders. Deze bijeenkomsten hebben in verband met corona-maatregelen digitaal plaatsgevonden. Hierover is door de stakeholders aangegeven dat dit een goede methode is om zowel geïnformeerd te worden als input te leveren. Er hebben drie online bijeenkomsten van de meedenkgroep plaatsgevonden om de betrokken stakeholders te informeren over de stand van zaken en te raadplegen over diverse onderwerpen. Hiervoor zijn alle eerder in kaart gebrachte stakeholders uitgenodigd en er zijn aanvullend bewonersbrieven verstuurd, om te garanderen dat alle betrokken partijen op de hoogte zijn.
Tijdens de eerste bijeenkomst is de groep hoofdzakelijk geïnformeerd over de ruimtelijke inpassing, verkeersoplossing en zijn de ruimtelijke uitgangspunten toegelicht. Tijdens de tweede bijeenkomst zijn de wensen en eisen voor het ontwerp opgehaald. Tijdens de derde bijeenkomst lag de focus op het informeren over het ontwerp en de gemaakte keuzes. Daarnaast is er een tweetal avonden georganiseerd speciaal voor de bewoners van de boogwoningen, vanwege de directe en specifieke impact van het project op de bewoners van de deze woningen. Voor de verdere detaillering van de tuin en het scherm zal de komende zomer verder overleg met de bewoners en de VvE’s plaatsvinden. Dit participatieproces heeft geleid tot een aantal verbeteringen van het ontwerp. Zo is met name in overleg met omwonenden gekozen voor de groene schermen. In overleg met omwonenden en de Fietsersbond is onder andere de steile helling in het fietspad naar de Dwarswateringbrug en de scherpe bocht in het fietspad bovenaan bij de Zijlbrug aangepast. Ook is het ontwerp van de tuin voor de Boogwoningen tot stand gekomen door positieve en enthousiaste inbreng vanuit de bewoners.
In bijlage 3 is een overzicht gegeven van de reacties van betrokkenen en de wijze waarop deze in het ontwerp zijn verwerkt We constateren dat de participatie zorgvuldig is doorlopen, met een brede en diverse deelname aan belanghebbenden, waarbij de ruimtelijke inpassing van het tracédeel Engelendaal in samenspraak met en met ideeën vanuit de omgeving is geoptimaliseerd en dat het definitieve ontwerp hiermee op breed draagvlak kan rekenen.
Pagina 11 van 17
8.
Juridische kaders
8.1
Bestuursovereenkomst tussen Leiderdorp en Leiden
De basis voor de samenwerking tussen Leiden en Leiderdorp is vastgelegd in de “Bestuursovereenkomst Inzake de ontwikkeling en realisatie van maatregelen aan de Leidse Ring Noord voor zover gelegen binnen de gemeentegrens van Leiderdorp” d.d. 15 september 2016. Zoals in het geactualiseerde kaderbesluit is aangegeven worden hierbij nadere afspraken gemaakt, die worden vastgelegd in een allonge. Een deel van de nadere afspraken heeft betrekking op de afhandeling van planschade en nadeelcompensatie. Deze compensatieregelingen zijn afhankelijk van de nieuwe Omgevingswet die naar verwachting in 2022 ingaat. De beleidsregels voor deze Omgevingswet worden komend jaar uitgewerkt waarna de planschade- en nadeelcompensatieregeling naar verwachting begin 2022 aan de raad zal worden voorgelegd (gelijktijdig met het bestemmingsplan). . 8.2 MER beoordeling Met het bestemmingsplan van het eerste deelproject van de LRN (Plesmanlaan) zal tevens een mer-beoordeling worden opgesteld waarin de afweging wordt gemaakt of de LRN als geheel mer-plichtig is. Op basis van de onderzoeksresultaten tot op heden is de verwachting dat de LRN niet mer-plichtig is. 8.3 Bestemmingsplan procedure Voor het geactualiseerde kaderbesluit is indertijd beoordeeld dat de plannen voor de LRN planologisch haalbaar zijn. Dit is randvoorwaardelijk voor de realisatie van het project.
Concrete maatregelen vanuit omgevingsaspecten (zoals geluidsmaatregelen) worden per uitvoeringsbesluit bepaald en komen in detail terug in de nog te voeren bestemmingsplanprocedure. Naar verwachting zal in het vierde kwartaal van dit jaar het ontwerp bestemmingsplan voor het Engelendaal ter inzage worden gelegd. 8.4
Geluid
In 2020 is voor de gehele Leidse Ring Noord een quick scan uitgevoerd naar de geluidsbelasting door de verwachte verkeerstoename. Op basis van een actualisatie van de verkeerscijfers is in maart 2021 een uitgebreider geluidsonderzoek uitgevoerd. De conclusie uit dit uitgebreide onderzoek is dat bij de woningen rondom het Engelendaal de hogere geluidsbelasting volledig wordt opgeheven door het toepassen van stil asfalt en de groene schermen. Bij de bushaltes zullen de schermen transparant worden uitgevoerd. Zoals eerder toegelicht zijn dit stille asfalt en de schermen in het ontwerp opgenomen.
Pagina 12 van 17
8.5
Ecologie
Voor de LRN is in 2018 verkennend ecologisch onderzoek uitgevoerd. In het kader van het uitvoeringsbesluit is nu door Bureau Stadsnatuur een actualisatie van dit onderzoek uitgevoerd, specifiek voor het deelgebied Engelendaal. Uit dit nadere onderzoek is gebleken dat er onder de Wet natuurbescherming beschermde flora niet aanwezig is binnen het plangebied. Beschermde soorten zijn doorgaans (zeer) zeldzaam in urbaan gebied zoals het plangebied van het Engelendaal. Voor mogelijk aanwezige fauna in het plangebied is de aanbeveling gedaan om rekening te houden met effecten op strikt beschermde natuurwaarden door te werken onder ecologische begeleiding en conform een ecologisch werkprotocol, waarin de volgende situaties worden ontzien: • • • •
Broedende vogels en in gebruik zijnde vogelnesten; Eventueel leefgebied van de Waterspitsmuis; Mogelijk aanwezige vleermuizen in naburige bebouwing; De eventuele vliegroute van Meer- en Watervleermuis boven de Dwarswatering.
Deze eisen ten aanzien van werken onder ecologische begeleiding, het opstellen van het ecologisch werkprotocol worden in het contract opgenomen. Verder is vanuit het faunaonderzoek geadviseerd om nader onderzoek te doen naar de aanwezigheid van de Platte Schijfhoren. Dit onderzoek zal in de periode mei-juni worden uitgevoerd waarbij resultaten en eventuele mitigerende maatregelen in het bestemmingsplan en het aanbestedingsdossier zullen worden uitgewerkt.
Pagina 13 van 17
9. Financiën, planning en risico’s: Investeringskosten De raming van de totale investeringskosten (bouwkosten, engineeringskosten, overige bijkomende kosten, risicoreservering en indexering) komt uit op een bedrag van € 20.257.165 Dit bedrag is inclusief de werkzaamheden door PZH aan de Zijlbrug en de aanpassingen aan het fietspad langs de Willem de Zwijgerlaan. Deze raming is € 1,2 miljoen lager dan bij de actualisatie van het kaderbesluit. Deze lagere kosten worden met name veroorzaakt door lagere verleggingskosten van kabels en leidingen. Hierdoor neemt de bijdrage van de leidingeigenaren af en blijft de gemeentelijke bijdrage vergelijkbaar met die als benoemd in het geactualiseerde kaderbesluit.
Dekking In onderstaande tabel is de dekking voor de investeringskosten weergegeven Opbouw dekking
Bedrag
Kapitaallast
Reeds beschikbaar gesteld krediet: Activeren 60 jaar
3.774.619
Subtotaal reeds beschikbaar gesteld krediet
100.657 3.774.619
100.657
Nog beschikbaar te stellen krediet: Activeren 40 jaar
2.808.274
Reserve bereikbaarheidprojecten
511.000
Subsidie PZH Leidse Ring Noord
9.800.000
Bijdrage gemeente Leiderdorp
2.400.000
Subsidie MRDH doorstromingsmaatregelen R-net
242.372
Vergoeding netbeheerders i.h.k.v.de verlegregeling
720.900
98.290
Subtotaal nog aan te vragen krediet
16.482.546
98.290
Totaal dekking
20.257.165
198.946
Tabel 9.1 Dekkingsbronnen LRN-Engelendaal
BTW Het project wordt deels op Leids en deels op Leiderdorps grondgebied uitgevoerd. Hiertoe heeft overleg plaatsgevonden met de Belastingdienst en zijn de onderlinge afspraken vastgelegd met de Belastingdienst. De gemeente Leiden kan de btw toerekenen aan de werkzaamheden op het grondgebied van de gemeente Leiderdorp via de btw-aangifte als voorbelasting in aftrek brengen. De betaling van de bijdrage(n) van de gemeente Leiderdorp aan de gemeente Leiden, exclusief btw, kwalificeert in deze specifieke casus als een vergoeding voor een btw-belaste prestatie van de gemeente Leiden, bestaande uit de oplevering van de werken zoals genoemd in de bestuursovereenkomst (het Project) op het grondgebied van de gemeente Leiderdorp. De gemeente Leiden dient ter zake derhalve een factuur met btw aan de gemeente Leiderdorp uit te reiken.
Beheer In het geactualiseerde kaderbesluit was nog geen gedetailleerde raming opgesteld voor de beheer- en onderhoudskosten omdat de precieze consequenties van het ontwerp voor de beheerskosten nog niet inzichtelijk waren. Aangegeven was om deze mee te nemen bij het uitvoeringsbesluit. Pagina 14 van 17
De beheerlasten van het deelproject Engelendaal komen met uitzondering van het fietspad langs de Willem de Zwijgerlaan voor rekening van de gemeente Leiderdorp.
De wijzigingen aan het fietspad binnen de gemeente Leiden hebben geen effect op de hoogte van de beheerlasten binnen de gemeente Leiden.
Planning De belangrijkste mijlpalen in de planning zijn: - start aanbesteding
september 2021
- vaststellen bestemmingsplan door de Raad in Leiderdorp
februari 2022
- gunning
maart 2022
- start uitvoering
Q4 2022
- oplevering
Q2 2024
Risico’s Belangrijkste risico’s en beheersmaatregelen voor de volgende fase van het project zijn: Risico Onverwachte ontwikkelingen rondom kabels en leidingen kunnen resulteren in uitloop op de planning. Ook de samenwerking met en (het uitblijven van) een bijdrage van netbeheerders is een risico. Verkeershinder tijdens de uitvoering op zowel de weg als het water is onvermijdelijk. Risico’s zijn dat de uitvoering langer duurt dan verwacht en dat het kruispunt Engelendaal – Provincialeweg/Oude Spoorbaan of de Zijlbrug/Dwarsweteringbrug tijdelijk in één of meerdere richtingen voor verkeer worden afgesloten. Constructie van damwand langs boogwoningen kan geen extra belasting dragen en verschuift. Dit kan resulteren in schade aan de omgeving en hogere kosten. Een risico is dat de constructie van de bestaande fietstunnel niet voldoet, waardoor aanvullende versterkingsmaatregelen van het dek nodig zijn. Deze maatregelen kunnen resulteren in hogere kosten. Er kunnen ongelijkmatige zettingen van de aardenbaan ontstaan door plaatselijke afwijking van de bodemgesteldheid. Dit kan resulteren in uitloop van de planning en hogere kosten.
Beheersmaatregel • Vroegtijdig opstarten van samenwerking met K&L bedrijven en onderzoeken • Leren van eerder opgedane ervaring bij Leidse projecten • Uitwerken van meerdere uitvoeringsvarianten • Toetsing door verkeersregie • Afstemming met belangrijke stakeholders in de omgeving • Druk op damwand verlagen door licht ophogingsmateriaal • Monitoren status damwand • Ontoelaatbare belasting voorkomen • Versterkingsplan voorbereiden
• Bodemonderzoek • Monitoren van zettingen tijdens voorbelasting
Tabel 9.2: Belangrijkste Risico’s en beheersmaatregelen
Pagina 15 van 17
10.
Evaluatie
Na uitvoering zal een afsluitende rapportage worden opgesteld conform Leids Planproces waarbij het project wordt afgesloten en waarbij de beheerafdeling van de gemeente Leiderdorp de objecten in beheer zal nemen.
Pagina 16 van 17
RAADSBESLUIT: De raad van de gemeente Leiden: Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders (RV 21.0059 van 25 mei 2021), mede gezien het advies van de commissie Leefbaarheid en Bereikbaarheid, BESLUIT 1. in aansluiting op het geactualiseerd kaderbesluit Leidse Ring Noord (RV 19.0109), het Uitvoeringsbesluit Engelendaal vast te stellen met daarin de volgende uitgangspunten: a. het kruispunt Oude Spoorbaan – Engelendaal wordt compacter vormgegeven en geoptimaliseerd waarbij de bypass vervalt en meer ruimte ontstaat voor de inpassing van fietspaden en een fietstunnel onder het Engelendaal en de doorstroming van het autoverkeer en (H)OV verbetert b. met de uitvoering van het tracédeel Engelendaal wordt de bestaande Dwarswateringbrug vervangen. De dekking hiervoor wordt geregeld door de gemeente Leiderdorp c. als onderdeel van de werkzaamheden wordt ook het fietspad langs de Willem de Zwijgerlaan vanaf het kruispunt met de Sumatrastraat tot de gemeentegrens met Leiderdorp gereconstrueerd en verbreed, waarbij de verbreding op de Zijlbrug wordt uitgevoerd door de provincie Zuid-Holland d. de benodigde geluidsmaatregelen bestaan uit het toepassen van geluidsreducerend asfalt en het toepassen van groene begroeide schermen. Bij de bushaltes worden deze schermen transparant (glas) uitgevoerd ten behoeve van de sociale veiligheid 2. voor de realisatie van het Engelendaal : a.
het investeringsbudget van € 20.257.165 vast te stellen b. de reeds beschikbaar gestelde voorbereidingskredieten voor het tracédeel Engelendaal van € 2.737.847 en € 1.036.772 (in totaal € € 3.774.619) samen te voegen tot één nieuw krediet met een afschrijvingstermijn van 60 jaar waarbij de kapitaallasten à € 100.657 zijn gedekt onder prestatie 4C1.4 Leidse Ring Noord; c. in aanvulling op het krediet van in totaal € 3.774.619 het uitvoeringskrediet beschikbaar te stellen van in totaal € 16.482.546 en dit als volgt te dekken: i. afschrijvingstermijn van 40 jaar à € 2.808.274 waarbij de kapitaallasten à € 98.290 zijn opgenomen onder prestatie 4C1.4 Leidse Ring Noord; ii. reserve bereikbaarheidsprojecten à € 511.000; iii. subsidie Leidse Ring Noord van de Provincie Zuid-Holland à € 9.800.000; iv. bijdrage van de gemeente Leiderdorp à € 2.400.000; v. vergoeding van de netbeheerders in het kader van de verleggingsregeling à € 720.900. Gedaan in de openbare raadsvergadering van, de Griffier,
de Voorzitter,
dhr. G.F.C. Van Leiden
drs. H.J.J. Lenferink Pagina 17 van 17