Collegebrief Voortgang vernieuwing BplusC 10 juli 2020

Burgemeester en Wethouders

Retouradres: Postbus 9100, 2300 PC Leiden Aan de leden van de gemeenteraad

Datum Ons kenmerk Onderwerp

10 juli 2020 Z/20/1532266

Gemeente Leiden Bezoekadres Stadskantoor Bargelaan 190 Postadres Postbus 9100 2300 PC Leiden Telefoon 14071 E-Mail Website www.leiden.nl/gemeente

G. van Es Doorkiesnummer 5698 Contactpersoon

Voortgang vernieuwing BplusC

Geachte leden van de raad, Bij deze willen wij u informeren over de ontwikkelingen rond de Stichting BplusC (hierna: BplusC). Wij doen dit in vervolg op onze brief d.d. 12 december 2019 (kenmerk: Z/19/1456663). Hierin hebben wij aangekondigd u aan het einde van het tweede kwartaal van 2020 een voortgangsbericht te sturen. BplusC werkt aan vernieuwing van activiteiten, diensten en vestigingslocaties, op basis van een Uitvoeringsovereenkomst 2019/2021 (hierna: Uvok). In dit voortgangsverslag volgen wij de lijn uit ons vorige bericht. Inhoud 1. Voortgang Uvok 2019/2021; 2. Aanbesteding; 3. Huisvesting; 4. Huisvestingslasten; 5. Subsidie, eigen vermogen; 6. Vervolgstappen. 1. Voortgang Uvok 2019/2021 BplusC en de gemeente Leiden hebben in december 2018 een Uvok afgesloten voor de jaren 2019/2021. Prestatieafspraken maken deel hiervan uit. De grote lijn is dat BplusC zich méér richt op het aanbieden van diensten en activiteiten voor kinderen, jongeren en mensen met taal- en/of andere (sociaal-economische) achterstanden. In ons vorige voortgangsbericht (december 2019) hebben wij verslag gedaan van de geleverde prestaties in het afgelopen jaar. De vernieuwingen zijn o.a.

geweest: lidmaatschap van de bibliotheek is weer gratis tot 18 jaar; in de bibliotheek aan de Nieuwstraat is de kinderafdeling opnieuw en veel ruimer ingericht; in de cursustarieven is geschoven, ten gunste van lessen voor kinderen en tariefsverhoging voor volwassenen; aan de Nieuwstraat is een iLab ingericht voor ‘digitale’ lessen en workshops; huiswerkkamers zijn ingesteld in Leiden-Noord en de Merenwijk; een tweede Taalhuis is gestart in de Merenwijk (naast Nieuwstraat); Muziekeducatie richt zich meer op groepslessen (t.b.v. leren ‘samenspelen’, sociale cohesie); BplusC organiseert met vaste regelmaat ‘debatten in de bieb’.

Datum

10-07-2020

Kenmerk

Z/20/1532266

Pagina

Gemeente Leiden

2/4

In het Jaarverslag 2019 van BplusC, dat u heeft ontvangen, staat wat BplusC biedt: ‘Lezen en leesbevordering, taal en taalontwikkeling, (digitaal verzamelde) informatie tot kennis verwerken, kennis vergaren en uitwisselen; kunst beoefenen en/of ervan genieten. Komende periode ligt de focus op specifieke doelgroepen: jeugd tot 21 jaar, minder draagkrachtigen, laaggeletterden, inburgeraars; focus op taalontwikkeling en bevordering van participatie, onder meer via een vernieuwd aanbod van cursussen en andere activiteiten (motto: ‘Alles begint met samenspel’); versterken van onze aanwezigheid in de wijken.’ Het spreekt voor zich dat educatieve/culturele instellingen, zoals BplusC, een groot deel van het afgelopen halfjaar door de Coronapandemie ernstig beknot zijn geweest in hun activiteiten en mogelijkheden. 2. Aanbesteding In onze vorige brief hebben wij aangekondigd dat wij een procedure voorbereiden om vanaf 1 januari 2022 een deel van onze cultuursubsidies via aanbesteding te verdelen. Uitgangspunt bij de aanbesteding zijn de vijf functies van openbare bibliotheken, zoals vastgelegd in de bibliotheekwet Wsob (2015). Dit zijn: 1. ter beschikking stellen van kennis en informatie; 2. bieden van mogelijkheden tot ontwikkeling en educatie; 3. bevorderen van lezen en laten kennismaken met literatuur; 4. organiseren van ontmoeting en debat; 5. laten kennismaken met kunst & cultuur.

In aanvulling hierop geldt dat Leiden een sterke sector kent voor de beoefening van amateur-kunst. Door aanbesteding beogen wij (nog) méér samenwerking tot stand te brengen tussen verschillende aanbieders en organisaties in de stad. In de Cultuurvisie ‘De kracht van de stad’, vastgesteld door uw raad in januari 2020, is bepaald dat wij onze subsidies méér willen richten op activiteiten voor kinderen, jongeren en mensen met taal- en/of andere (vormen van) achterstand; méér in de wijken, en in méér wijken; met meer samenwerking, zowel binnen de cultuursector, als tussen cultuurdomein en welzijn, zorg en kennissector; met een diverser, inclusiever aanbod voor alle inwoners en ‘nieuwkomers’ in onze stad. Op dit moment wordt gewerkt aan een feitelijke inventarisatie van huidige aanbieders in de stad en (cultuur-)subsidiepartners van de gemeente. Op basis hiervan willen wij komen tot een afbakening van aan te besteden percelen (deelactiviteiten). In het derde kwartaal van 2020 ontvangt u ter informatie een startnotitie, met uitwerking van bovenstaande hoofdlijnen. 3. Huisvesting In onze vorige brief hebben wij uiteengezet welke knelpunten zich voordoen in de huidige huisvesting van BplusC. Een urgent probleem is dat BplusC-panden in het afgelopen decennium achterstand hebben opgelopen in zgn. huurdersonderhoud.

Dit komt doordat er een discussie is geweest over een eventuele verhuizing en omdat BplusC eerdere bezuinigingen niet ten laste heeft gelegd van de programmering, maar de keuze heeft gemaakt minder huurdersonderhoud uit te voeren. In de binnenstad huurt BplusC nu vier panden van de gemeente Leiden. Dit aantal vestigingen wordt mogelijk teruggebracht naar twee: een centrale bibliotheekvestiging en één gebouw voor muziekactiviteiten. Van een derde pand (het Volkshuis) blijft BplusC mogelijk (gedeeltelijk) huurder. BplusC in binnenstad & wijken Huidige situatie A. Binnenstad 1 Bibliotheek (Nieuwstraat 4) 2 Muziekschool (Rapenburg 22) 3 Muziekhuis (Middelstegracht 123) 4 Volkshuis (Apothekersdijk 33a)

Nader uit te werken voorstel

1 Bibliotheek: onderzoek locatie in centrum 2 Muziek-activiteiten bij Leidse Schouwburg (ingang Hazewindsteeg 2) 3 Volkshuis: deels gebruikt door BplusC (nu volledig)

Datum

10-07-2020

Kenmerk

Z/20/1532266

Pagina

Gemeente Leiden

3/4

B. Wijken 1 Merenwijk (Rosmolen 4) 2 L-Noord (Arubapad 4, Het Gebouw) 3 Stevenshof (Trix Terwindstraat 6)

Idem Idem Idem + Mogelijk uitbreiding van BplusC-diensten/-activiteiten naar ‘huizen van de buurt’ in Meerburg/Roomburg, Zuidwest en de Mors

De bibliotheekvestiging in de binnenstad blijft vooralsnog gehandhaafd aan de Nieuwstraat 4. Onderzoek naar een eventuele alternatieve locatie hiervoor, ook in de binnenstad, wordt deze zomer afgerond. Onderzoek loopt ook naar het samenbrengen van muziekactiviteiten aan de Hazewindsteeg/ Caeciliastraat (het vroegere K&O-pand), grenzend aan de Leidse Schouwburg (Oude Vest). De lessen in de huidige Muziekschool (Rapenburg 22) kunnen dan een plek krijgen in het gebouw bij de Schouwburg. Voor een deel van de activiteiten in het Muziekhuis (Middelstegracht 123) moet elders onderdak worden gezocht. Bij eventuele realisering van dit plan zouden de gemeentelijke panden aan het Rapenburg en de Middelstegracht vrij komen voor herbestemming en mogelijk verkoop. In de wijken heeft Leiden nu bibliotheekvestigingen in de Stevenshof, Leiden-Noord en de Merenwijk. Het streven is erop gericht dit uit te breiden naar ‘huizen van de buurt’ in de wijken Meerburg/Roomburg, Zuidwest en/of de Mors. BplusC start deze zomer de gesprekken met Incluzio, de nieuwe exploitant van de ‘huizen van de buurt’.

4. Huisvestingslasten Het terugbrengen van het aantal BplusC-vestigingen in de binnenstad heeft als doel dat er naast budget voor programmering ook voldoende budget moet zijn voor het huurdersonderhoud. Bij voortgezet gebruik van de huidige vier panden zou BplusC jaarlijks € 650.000 tekort komen op de zogenoemde meerjaren-onderhoudsprogramma’s (mjop’s). Dit blijkt uit onderzoek waarover wij u hebben geïnformeerd in onze vorige brief. Aanvullend onderzoek heeft inmiddels uitgewezen dat BplusC wel aan de onderhoudsverplichting kan voldoen na een hierboven beschreven herhuisvesting en herschikking van (enkele) activiteiten. 5. Subsidie, eigen vermogen BplusC is met afstand de grootste (culturele) subsidiepartner van de Gemeente Leiden, met een bedrag van € 5.780.000 in 2019. In het boekjaar 2018 is het eigen vermogen van BplusC afgenomen tot € 260.000, terwijl de gemeente als minimum weerstandsvermogen een bedrag van € 360.000 voorschrijft. BplusC heeft de gemeente erop gewezen dat de daling onder de weerstandsgrens zou zijn uitgebleven wanneer de subsidie per 2017 niet structureel was gekort met € 100.000 p.j. (Deze korting is ten goede gekomen aan de exploitatie van museum De Lakenhal.) BplusC verwijst hierbij naar een toezegging van toenmalig wethouder van Cultuur, J.J.

de Haan, die op 19 juni 2012 aan de raad heeft toegezegd dat de toen voorgenomen korting vervalt zodra het vermogen van BplusC onder de grens van € 360.000 zou dalen. In lijn met deze toezegging, en onder voorwaarde, wil het college later dit jaar (bij de behandeling van de Kadernota) aan uw raad voorstellen de subsidiekorting à € 100.000 terug te draaien voor de jaren 2019 tot en met 2021. De gemeente stelt hieraan de voorwaarde dat BplusC een integraal plan maakt voor de jaren 2020 en 2021, waarin het eigen vermogen weer op het minimum weerstandsniveau zal zijn teruggebracht en voldaan wordt aan de plicht tot huurdersonderhoud.

Datum

10-07-2020

Kenmerk

Z/20/1532266

Pagina

Gemeente Leiden

4/4

6. Vervolgstappen Samengevat werken wij de komende maanden aan de volgende acties: - Een startnotitie over aanbesteding van een deel van onze cultuursubsidies; - Resultaten van onderzoek en nadere uitwerking van plannen voor een (te verbeteren/ betere) bibliotheekvesting en één locatie voor muzieklessen in de binnenstad; - Een verkenning van bibliotheekdiensten en (amateur-)kunstactiviteiten in Leidse wijken: nu in drie wijken, mogelijk ook in ‘huizen van de buurt’ in andere wijken; - BplusC levert ons bijgestelde begrotingen voor de jaren 2020 en 2021; - Voor het jaar 2021 zullen wij de huidige Uvok 2019/2021 met BplusC op enkele onderdelen aanpassen, om vast te leggen dat BplusC kan voldoen aan afspraken over minimum weerstandsvermogen en het nakomen van verplichtingen tot het uitvoeren van huurdersonderhoud in gehuurde panden. - Wij blijven erop toezien, zoals in de Uvok 2019/2021 met BplusC en in onze Cultuurvisie 2020 is vastgelegd, dat onze cultuursubsidies méér ten goede komen aan activiteiten voor kinderen, jongeren en mensen met taal- en/of andere (vormen van) achterstand. In het derde kwartaal ontvang u ter informatie een startnotitie over aanbesteding van cultuursubsidies. In het vierde kwartaal wordt u nader geïnformeerd over een integraal plan voor huisvesting van bibliotheekdiensten en (amateur-)kunstactiviteiten.

Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Leiden, de Secretaris, de Burgemeester,