A-01b. Concept verslag PHO Economie en Leefomgeving 24 november 2021

CONCEPT VERSLAG PHO Economie & Leefomgeving d.d. 24 november 2021 Nr.

Agendapunt

01 ALGEMEEN: Opening, mededelingen, vaststellen agenda en vaststellen verslagen

Besluit Voorzitter: Fleur Spijker Aanwezig: dhr. Joosten (Leiderdorp), dhr. Alkemade (Noordwijk), dhr. Van der Berg (Noordwijk), mw. Spil (Voorschoten), dhr. Elkhuizen (Nieuwkoop), mw. Hoekstra (Hillegom), mw. Peters (Kaag en Braassem), dhr. Mostert (Katwijk), dhr. Van Kempen (Teylingen), mw. Lageman (Lisse), dhr. Van As (Alphen aan den Rijn), dhr. Schoonderwoerd (Kaag en Braassem), dhr. Van Haaster (Katwijk), dhr. Cramwinkel (Voorschoten), Mw. Langeveld (Lisse), dhr. Glasbeek (Oegstgeest), dhr. Jaensch (Oegstgeest), mw. Van Delft (Leiden), dhr. Knape (Katwijk), dhr. De Gans (Zoeterwoude). Agenda PHO Economie & Leefomgeving 24 november 2021 is vastgesteld Verslag PHO Economie & Leefomgeving d.d. 22 september 2021 is vastgesteld.

02 ALGEMEEN: Van Strategie naar uitvoering

Marco van de Esschert en Saskia Ligthart geven een eerste terugkoppeling uit de gesprekken bij bijna alle gemeenten in het proces ‘van strategie naar uitvoering’. Ze doen o.b.v. de gesprekken een aantal procesmatige constateringen en geven een eerste schets van de inhoudelijke contouren voor het integrale uitvoeringsprogramma. Inhoudelijk komen drie gebiedsgerichte opgaven naar voren: ontwikkeling verstedelijkingsas, transformatie landelijk gebied en ‘ontwikkeling ZuidHolland Noord’. Per opgave noemen zij een aantal aandachtspunten en mogelijke projecten (niet uitputtende lijstjes). Reacties: Voorschoten: naast de drie opgaven speelt veel meer. In hoeverre zijn andere samenwerkingsmogelijkheden en ontwikkelingen beperkend door te richten op deze drie? En m.b.t. de landschapsstrategie: hoe maken we keuzes en kunnen we daar van tevoren over discussiëren en dat vastleggen? Voorzitter: erkent dat we focus moeten aanbrengen, er is veel te doen. Daarbij steeds kijken op welk schaalniveau en wat we van elkaar verwachten. Zou niet belemmerend moeten werken voor andere samenwerkingsverbanden. Goed om in beeld te brengen welke andere samenwerkingsverbanden relevant zijn en benoem vooral als vanuit gemeenten het idee bestaat dat met de keuzes die we maken er belemmeringen zijn voor samenwerkingen elders.

Noordwijk: heel herkenbaar en goed dat Noordwijk tussen haken wordt genoemd bij de verstedelijkingsopgave. Wij willen graag deelnemen op de as v.w.b. kennis en economie, maar niet qua woningbouw. Hillegom: herkenbaar wat jullie schetsen. Merk wel op dat de uitwerking op de lijn Zuid-Holland Noord nog mager is, dat nodigt mij en de subregio uit om hard aan de slag te gaan met de strategische agenda DBS. Qua naam zou ik niet pleiten voor Zuid-Holland Noord, maar DBS o.i.d. Wel graag Hillegom toevoegen op slide 5.

Nr.

Agendapunt

Besluit Kaag en Braassem: het confronteert onze subregio ermee dat er nog iets te doen is en dat we zaken niet zomaar bij HR kunnen neerleggen. Ik mis nog wel de aansluiting van de RVS met de MRA, dit is ook een aandachtspunt (knelpunt vooral bij Leimuiderbrug). V.w.b. de landschapsstrategie: zoek ook de kennis van de samenleving op en laat ruimte voor participatie, maak de verbinding met de verstedelijkingsas en betrek ook de provincie in dit traject. Voorzitter: heel goed punt m.b.t. de provincie. Zijn bezig het gesprek aan te gaan, eerst ambtelijk daarna bestuurlijk om te kijken welke beweging we kunnen krijgen. Willen met provincie benoemen waarover we het eens zijn en waarover oneens, wat daarachter zit en wat dat betekent voor de samenwerking (bijv. fasering). Leiden: ziet er veelbelovend uit, benadruk graag dat lokale kennis ook erg van belang is. Voor de landschapsstrategie graag aandacht voor voldoende concrete plannen en punten, zodat het geen hoogover plannen blijven. De reacties uit dit PHO worden teruggekoppeld in het DB van 25 november 2021. Ook in het AB op 22 december wordt een terugkoppeling van de stand van zaken gegeven. In het eerstvolgende PHO zullen we schetsen hoe we het proces verder doorlopen, met in het bijzonder: wat leggen we voor en wat na de verkiezingen neer.

Bedoeling is om het zo concreet mogelijk te maken en er een investeringsagenda aan te koppelen. Alphen aan den Rijn: vraag aandacht voor het ‘Lianderprobleem’ – zij hebben een onderbezetting en lopen achter in de uitvoering. We moeten er bovenop zitten, anders bij bedrijfsuitgifte en woningbouw het risico dat er niet direct aansluiting op het elektriciteitsnetwerk mogelijk is. Voorzitter: dit is inderdaad een groot probleem en speelt onafhankelijk van de energietransitie. Net als het Schipholdossier is dit een autonome kwestie die we op HR-niveau moeten oppakken. Nieuwkoop: v.w.b. Schiphol. Op 2 december wordt in de TK gesproken over de invoering van de Omgevingswet, incl. cumulatie geluidsregels. In milieukaarten te zien dat gemeenten in de Randstad ‘zeer slecht leefklimaat’ hebben, wat woningbouw/bedrijventerreinen bijna onmogelijk maakt. Roept bestuurders die landelijke partijen vertegenwoordigen op contact te leggen met de TK-leden en dit ook te benoemen in het DB. Tot op heden nog geen gehoor bij ministeries. Voorzitter: graag informatie-uitwisseling met Marco en Saskia over 2 december, dit is kort dag en moeten we op acteren.

03 ECONOMIE: TKN: Voortgangsrapportage initiatieven cofinancieringsfonds

Voorzitter: Fleur Spijker Aanwezig: dhr. Elkhuizen (Nieuwkoop), dhr. Knape (Katwijk), mw. Van Delft (Leiden), dhr. Van der Zwet (Lisse), dhr. Van der Berg (Noordwijk), dhr. Mostert (Katwijk), dhr. Joosten (Leiderdorp), mw. Peters (Kaag en Braassem). Rapportage laat zien dat initiatieven naar behoren worden uitgevoerd. Wordt ook TKN aangeboden aan het AB.

Nr.

Agendapunt

Besluit Katwijk: bij bezoek met wethouders duurzaamheid aan het technieklokaal in Nieuwkoop kregen we de vraag naar financieringsmogelijkheden. Zie dat financiering is toegekend aan gelijkwaardige initiatieven, dus goed om de verbinding te leggen tussen die initiatieven en wat in Nieuwkoop gebeurt, zodat de mensen daar verder kunnen. Nieuwkoop: namens de vrijwilligers van het Techniekhuis bedankt dat je dit onder de aandacht brengt.

04 ECONOMIE: Nieuwe aanvragen cofinancieringsfonds

Het PHO heeft een adviserende functie richting het DB m.b.t. het toekennen van de financiering. Het PHO geeft een positief advies, wel enkele kritische kanttekeningen: 1. Bij het beschikbaar stellen van de financiering, wanneer is het project geslaagd? 2. Hoe kunnen we borgen dat bij projecten die het co-financieringsfonds ondersteunt ook daadwerkelijk financiering van derden hebben. Bij het project Talent op Maat is de financiering van derden nog niet toegezegd.

05 GROEN: Mededeling: Stand van zaken Polderlab Vrouw Venne Polder (VVP)

Voorzitter: Emile Jaensch Aanwezig: dhr. Elkhuizen (Nieuwkoop), dhr. Van Zuylen (Alphen aan den Rijn), dhr. Schoonderwoerd (Kaag en Braassem), dhr. North (Leiden), dhr. van der Zwet (Lisse), dhr. Glasbeek (Oegstgeest), mw. Hooij (Teylingen), mw. Spil (Voorschoten), mw. Langeveld (Lisse), dhr. Van der Berg (Noordwijk), mw. Hoekstra (Hillegom), dhr. Nagtegaal (Katwijk) De voorzitter deelt mee dat hij heeft gehoord vanuit Katwijk dat de opdracht voor de Bubble Barrier is verleend. HR levert een bijdrage aan de VVP, AB heeft ingestemd onder voorwaarde dat er een UO komt. Wordt nu afgesloten tussen HR en Leiden en HR en Kaag en Braassem. Leiden sluit dan weer een samenwerkingsovereenkomst met het Land van Ons en Kaag en Braassem (omdat HR geen overeenkomst mag sluiten met derden). SP71 legt de laatste hand aan de UO’s, met aandacht voor rollen en financiën. Belangrijk onderdeel van het project is de waterhuishouding, waarvoor we met het HHR onderhandelen. Is nog niet heel eenvoudig, maar wordt hard aan getrokken. Belangrijke partner UL doet een beroep op landelijke middelen bijvoorbeeld bij LNV. Dit ondersteunt HR.

06 GROEN: Mededeling: Jaarverslag 2020 Landschapsfonds Holland Rijnland

Vragen m.b.t. het jaarverslag van het Landschapsfonds: Lisse: de DBS heeft via het LF geprobeerd een bijdrage te ontvangen voor het onderhoud van de boerenlandpaden. (Hoe) kan HR (als beschikbaarsteller) hierin iets betekenen? Voorzitter: de boerlandpaden in de DBS zouden zich moeten kunnen kwalificeren voor gebruik van het fonds. Echter is medegedeeld dat er sprake is van uitputting van middelen. Het LF moet laten zien hoe de middelen zijn besteed. Lisse: wij komen hierop terug.

Nr.

Agendapunt

Besluit Noordwijk: Wij hebben signalen ontvangen dat het LF zichzelf wil opheffen, klopt dit? Voorzitter: dit is ons informeel medegedeeld, de termijn is echter nog niet bepaald. We houden u op de hoogte.

07 WONEN: Mededeling: stand van zaken opvang asielzoekers en huisvesting van statushouders

Voorzitter: Emile Jaensch Aanwezig: dhr. van As (Alphen aan den Rijn), dhr. Schoonderwoerd (Kaag en Braassem), dhr. Mostert (Katwijk), mw. Spijker (Leiden), dhr. Joosten (Leiderdorp), mw. Langeveld (Lisse), dhr. Elkhuizen (Nieuwkoop), dhr. Alkemade (Noordwijk), mw. Volten (Teylingen), dhr. Cramwinckel (Voorschoten), dhr. Bouter (Zoeterwoude).dhr. Glasbeek (Oegstgeest) Dhr. Mostert deelt de stand van zaken m.b.t. Valkenhorst. RVB en BPD hebben de stikstofcompensatie nog niet geregeld. Dit is essentieel om het bestemmingsplan te laten goedkeuren door de Raad van State. Wordt dit niet geregeld, treedt vertraging op. Daarnaast heeft het RVB de opdracht geen verlies te mogen draaien, waardoor er geen 25% sociaal en 25% betaalbaar kan worden gerealiseerd. In de TK is er nu een motie aangenomen, waarin staat dat op gronden van het Rijk altijd minimaal 50% betaalbaar moet worden gerealiseerd. Katwijk en Holland Rijnland hebben een brief aan de Tweede Kamer gestuurd om aandacht te vragen voor de stikstofproblematiek en betaalbaar bouwen. Tot op heden nog geen groen licht, maar als ze er niet uitkomen, wordt de vertraging nog groter en komt het bestemmingsplan niet voor de verkiezingen vastgesteld in de gemeenteraad.

Ook informeert de voorzitter naar nieuwe ontwikkelingen m.b.t gesprekken tussen de gemeenten en het COA voor de opvang van asielzoekers/statushouders, die hij kan meenemen naar de provinciale regietafel op 2 december.

08 WONEN: De ter inzage legging leidde tot één zienswijze, uit Leiden. Voorgesteld is, deze zienswijze niet over te nemen, Aanpassing huisvestingsverordening ten aangezien dat ten koste gaat van het draagvlak. behoeve van de wachtlijst woonwagens en particuliere verhuurders Leiden: blij met het nieuwe systeem, maar denken dat het toekennen van de vermenigvuldigingsfactor op nieuwe locaties vanuit een gemeentelijk perspectief kijkt, in plaats van vanuit de regio. Nieuwkoop: benadrukt nogmaals dat er veel doelgroepen te accommoderen zijn, lastig dit allemaal binnenstedelijk te realiseren. We moeten daar wel de ruimte voor krijgen van de provincie. Leiden: in de raad is een motie aangenomen te regelen dat bij middeldure huur een maximum wordt gesteld aan de inkomenseisen. Dit kan geregeld worden in de HVV. Eigenlijk had dit meegenomen moeten worden in deze wijziging.

Nr.

Agendapunt

Besluit Voorzitter: wat nu voorligt, is de zienswijze al in geweest en belanghebbenden hebben kunnen reageren. Verstandig dat Leiden dit inbrengt in het AB om te kijken of er draagvlak is dit mee te nemen in de nieuwe verordening. Enkele portefeuillehouders geven aan de motie graag te ontvangen, zodat deze gedeeld kan worden met de raad. Voorzitter: advies akkoord om dit door te geleiden naar DB morgen en het AB van 22 december.

09 WONEN: V.w.b. het handelingsperspectief woonruimteverdeling benadrukt de voorzitter de kleine aanpassingen, die wel de Handelingsperspectief woonruimteverdeling urgente problemen aanpakken. Hij benadrukt de mismatch tussen de woningbehoefte en dat wat gebouwd wordt. De en woningbouwopgave (bestuursopdracht stukken pleiten voor >60% betaalbaar, waarbij onderverdeling nog ter discussie staat. Voor zorgen m.b.t. wonen) betaalbaarheid verwijst hij naar de regio Eindhoven, waar door gezamenlijke aanbiedingsafspraken en bouwstromen kostenreductie wordt gerealiseerd. Adviesbureau Companen licht toe hoe de kwalitatieve opgave voor de regio is bepaald: o.b.v. de provinciale huishoudensprognose en woonwensenonderzoek, gecorrigeerd door verhuisbewegingen uit CBS data. In grote lijnen ondersteunt het PHO de stukken die er liggen. Wel worden de volgende opmerkingen meegegeven: Leiderdorp: Wat gebeurt met de input van dit overleg? Ook merken wij dat betaalbaarheid een uitdaging is voor ontwikkelaars. Denken dat 50% gereguleerd hoogst haalbare is. Voorzitter: het PHO adviseert, het advies neem ik mee naar het DB. Voor de verkiezingen komt er geen afgerond stuk richting AB, maar we borgen de kaders in twee handelingsperspectieven. Alphen aan den Rijn: kunnen ons vinden in >60% gereguleerd. We ontvangen graag de gemeentelijke behoeftecijfers.

We zien subregionale woningbehoefteverschillen en vragen aandacht voor andere oplossingen, zoals splitsen en tijdelijke huisvesting. Daarnaast willen we dat er met hogere planuitval en programmeerruimte wordt gerekend. Verder belangrijk om ruimte te creëren voor mensen tussen wal en schip, ter vermindering van maatschappelijke kosten. Tenslotte: wordt er contact gelegd met pensioenfondsen, aangezien zij woningen in het middensegment bezitten? Voorschoten: 1) opnemen middeldure huur is zinvol, 2) voorrang geven aan veel doelgroepen maakt het systeem ingewikkeld, 3) wat is de meerwaarde van loting, 4) spanning tussen opvoeren ambities en betaalbaarheid – kijk naar de rol van corporaties en heb aandacht voor het fenomeen opkoping. Vanuit de raad verzoek om onderzoek te doen naar zelfbewoningsplicht – is dat handig om regionaal op te pakken? Katwijk: nog meer regulatie kan de versnelling van de bouw hinderen, hoewel we wel zien dat het nodig is. Wel graag ruimte per gemeente, omdat de behoeften verschillen. Ook graag aandacht dat de woningen na realisatie ook in dat segment beschikbaar blijven. Tenslotte: kijken we ook naar hoeveel woningen de regio nog kán accommoderen?

Nr.

Agendapunt

Besluit Lisse: het systeem werkt, concluderen we, toch wordt de problematiek erger. De problematiek ligt dus buiten het systeem: we moeten die voorraad vergroten. Ik ben op zoek naar concreetheid voor de verkiezingen. Leiden: de regulatie moet de uitvoerbaarheid niet belemmeren. Leiden reguleert nu 50%, aftasten of meer haalbaar is. Graag hoor ik wat we voor de verkiezingen nog gaan doen. Zie sterke behoefte aan regulering, maar goed kijken naar wat dat betekent voor uitvoerbaarheid en ambtelijke capaciteit. Roeien naar één systeem voel ik wat voor, maar dit vraagt wel veel werk ter optuiging en elkaar aanspreken op het halen van de percentages. Noordwijk: wij reguleren 70%, interessant om te kijken naar aantallen die je realiseert, want daar gaat het uiteindelijk om. Geen voorstander middeldure huur toe te voegen aan HVV, willen ruimte geven aan ontwikkelaars. Tenslotte over het themacafé en de Mentimeters – die uitkomsten zijn niet representatief en sterk afhankelijk van wie meedoet. Reactie voorzitter op naar voren gebrachte punten: - Merk dat de handelingsperspectief woonruimteverdeling kan rekenen op jullie steun, maar dat het aantal beschikbare woningen niet voldoet - T.o.v. meer reguleren attenderen jullie op haalbaarheid, maar kijk ook naar de behoefte en wat de doelgroep kan betalen.

Betaalbaarheid kan ook dichterbij komen door gezamenlijke prestatieafspraken en bouwstromen, zoals in Eindhoven. Laten we daarheen gaan om te kijken en te leren. - T.o.v. gemeentelijke behoeftecijfers: gezien we opereren in een regionale woningmarkt, lijkt subregionale cijfers het meest optimaal. - T.o.v. loting en de meerwaarde daarvan – die is er alleen voor zelfredzame spoedzoekers. Dit moet aan het stuk toegevoegd worden. - T.o.v. de zelfbewoningsplicht regionaal regelen, zijn de meningen over verdeeld.

10 MOBILITEIT: Voorzitter: Arno van Kempen Terugkoppeling uit Bestuurlijke Overleggen Aanwezig: dhr. Van Velzen (Alphen aan den Rijn), mw. Hoekstra (Hillegom), mw Peters (Kaag en Braassem), dhr. Nagtegaal (Katwijk), dhr. Van den Berg (Noordwijk), dhr. North (Leiden), dhr. Joosten (Leiderdorp), mw. Volten (Teylingen), mw. Spil (Voorschoten), dhr. Bouter (Zoeterwoude). Stuurgroep Concessie Zuid-Holland Noord: vervoerplan 2022 is besproken, er was slechts discussiepunt met Katwijk, is later bilateraal opgelost. T.o.v. transitieplan meldt de voorzitter dat PZH medio december-medio januari (ambtelijk) bij de gemeenten langskomt om weginrichting en beoogde busroutes te bespreken. Tenslotte meldde PZH dat de gesprekken m.b.t. de aanbesteding in februari weer worden gestart. Landelijk staan er nu 4/5 grote aanbestedingen op de agenda en deze willen ze gecoördineerd doen.

Nr.

Agendapunt

Besluit Regionale Stuurgroep Leiden-Utrecht (met Leiden, Alphen, Zoeterwoude, HR en PZH): bodemdaling belemmert dubbelspoor en kwartiersdienst tussen Leiden en Utrecht. Nu komt een verlengde intercity dienst en in de spitsen extra treinen. Overgebleven geld willen we graag in de regio houden, daarom drie projecten als package deal aangegeven: ontwikkelingen OV-knoop Leiden, station Hazerswoude-Rijndijk incl. uitbreiding P&R en OV-corridor Katwijk-Leiden. Provinciaal Verkeer en vervoersbeleid (wijziging subsidieregeling mobiliteit): PZH wil anders omgaan met de subsidieregeling mobiliteit. Zij ziet dat aangevraagde gelden door vertraging van projecten lang op de plank blijven liggen. Daarom wil zij het gesprek met gemeenten voeren hoe de projecten toch op korte termijn kunnen worden uitgevoerd zonder dat er langer sprake is van sparen voor zo'n project. De voorzitter heeft richting gedeputeerde begrip getoond, maar wel gezegd dat er ambtelijk met gemeenten gesproken moet worden én dat er nagedacht moet worden over een overgangsregeling. Hier had de Gedeputeerde begrip voor en heeft dat toegezegd. Leiden: betreft dit laatste ook bestaande budgetten? Nogal makkelijk geredeneerd vanuit PZH. Kaag en Braassem: valt Leiden bij, wacht ook heel lang op uitvoering na het tekenen van contracten met PZH.

11 MOBILITEIT: Mededeling: stand van zaken Noordelijke Ontsluiting Duin- en Bollenstreek

Nadat we te horen kregen dat er 20 miljoen werd afgeroomd voor de DBS, zijn we gaan lobbyen. Bestuurders, raadsleden hebben bij PS en commissie gesproken dat dit echt niet kan. Uiteindelijk is een motie aangenomen. Strekking: als DBS met goede projecten komt, kan PZH de 20 miljoen niet niet toekennen. Daarom de uitgezette lijnen z.s.m. concretiseren. Katwijk: Goed dat de opgebouwde druk effect heeft gehad. Ben benieuwd naar de concrete vertaling die gaat komen, hoor daar graag binnenkort meer over. Raakt de hele regio. Alphen aan den Rijn: signaal achter deze gebeurtenis is zorgwekkend: PZH heeft geen euro te besteden.

12 MOBILITEIT: Net als in voorgaande jaren is de indexering voor het Openbaar (bus)Vervoer de grondslag voor de verhoging van de Mededeling: klantbijdragen 2022 Regiotaxi klantbijdragen. Deze indexering is voor 2022 2,12 %. Alle gemeenten laten hun klantbijdragen stijgen met dit percentage. Holland Rijnland en NEA-index 2022 13 MOBILITEIT: Herijking UP

De voorzitter geeft aan dit agendapunt alleen procedureel te bespreken. Voorzitter geeft aan dat we midden in het traject ‘van strategie naar uitvoering’ zitten. Daaruit komt een heel concreet, integraal programma, waarin mobiliteit een belangrijke factor is. Toch beginnen we niet op nul: in 2013 inventariseerden we voor HR waar het knelt en maakten we uitvoeringsprogramma’s. Die UPs hebben gefunctioneerd voor subsidieverlening richting PZH. Nu zitten we in een overgangsperiode naar het nieuwe uitvoeringsprogramma. Daarom trekken we deze oude UPs nog even door als we subsidies willen aanvragen. Wel hebben we actuelere programma’s nodig, nu staan er af en toe nog verouderde statements in. Daar vraagt hij graag jullie aandacht voor. Alle gemeenten

Nr.

Agendapunt

Besluit worden verzocht om de UP's als die weer verspreid worden volledig te actualiseren en bij vertraging van een project aan te geven wat hiervan de reden is.

Vastgesteld in de vergadering van het portefeuillehouderoverleg Economie en Leefomgeving van Holland Rijnland 22 september 2021, de secretaris,

de voorzitter,