210067 Bijlage 1. Kaderbrief 2021-2025

Hiervoor is in 2019 het Kaderbesluit klimaatbestendige openbare ruimte Noorderkwartier Oost (RV 19 0056) vastgesteld. Het plangebied is opgedeeld in twee fases: Fase 1 is de Anna Paulownastraat en Julianastraat (RB 20.0013). Hier is de kans op wateroverlast in de wijk het grootst, daarom is de urgentie om hier te starten met de uitvoering het hoogst. Fase 2 bestaat uit de rest van het plangebied. Hiervoor is een voorlopig ontwerp (VO) opgesteld, op dit moment loopt de participatie van deze fase. Het voorlopig ontwerp voor fase 2 is geraamd. Dit is de opmaat voor het uitvoeringsbesluit fase 2, naar verwachting in Q3 2021 te nemen door de raad. De SSK-VO-raming van het fase 2 is gebaseerd op de prijzen van de aanbesteding van fase 1 (augustus 2020). Deze SSK raming valt voor de maaiveldinrichting hoger uit dan de raming in het kaderbesluit voor fase 2 (2019). Om alle straten binnen het plangebied van project Noorderkwartier Oost van gevel tot gevel klimaat adaptief in te kunnen richten en om waterlast op straat zoveel mogelijk te voorkomen is een aanvullend krediet van € 218.000 nodig. De kapitaallasten hiervan bedragen gemiddeld € 9.853 per jaar. Voor deze kapitaallasten is dekking beschikbaar op de stelpost "kapitaallasten" omdat bij het actualiseren van de totale kapitaallasten voor de begroting 2022 als onderdeel van de kaderbrief 2021 - 2025 daarmee rekening is gehouden.

Hiermee resulteert dit in een budgettair neutrale begrotingswijziging. Mee / tegenvaller 05.06 Effecten Corona verwerkingskosten afval restfractie/milieustraat De toename, als gevolg van de coronacrisis, in het afval die we zagen in 2020 zien we nu ook in 2021. In 2020 hadden we een stijging van de kosten met +10% ten opzichte van budget. Deze stijging is voorlopig representatief voor 2021 en is tevens gelijk aan realisatie 2020. Dit levert in 2021 een nadeel op van € 268.000. 05.07 Hogere inkomsten buitenreclame door nieuw contract per 2022 De gemeente is in 2020 een nieuwe overeenkomst aangegaan voor de levering, het beheer en de reclame exploitatie van de bushokjes in de gemeente. In 2021 vindt de verdere uitrol van de bushokjes geleidelijk plaats, waardoor nog niet de volledige baten uit het dit contract kunnen worden gerealiseerd. Vanaf 2022 zijn alle contracten volledige operationeel. De totale contract waarde van de overeenkomsten buitenreclame is voor de gemeente € 818.000. Het huidige begrotingsbudget wordt vanaf 2022 hierop aangepast. Het verschil ten opzichte van het huidig begrotingsbudget is € 136.000. Omdat de gemeente vennootschapsbelastingplichtig is over het resultaat op buitenreclame,gaat de te betalen vennootschapsbelasting ook met € 34.000 omhoog. Voor het lopende begrotingsjaar 2021 worden wellicht iets lagere inkomsten gegeneerd als gevolg van corona.

48 | Kaders programma's

05.08 Beheerplannen kapitaalgoederen openbare ruimte 2022-2026 In het afgelopen jaar hebben we – conform onze vijfjarige cyclus – de beheerplannen voor kapitaalgoederen geactualiseerd. Die actualisering leidt tot nieuw inzicht over het geldbedrag dat jaarlijks nodig is voor onderhoud en beheer van gemeente-eigendommen in de stad, zoals bruggen, walmuren, straten, walmuren, kortom de kapitaalgoederen. Uit de actualisering van beheerplannen is gebleken dat meer geld nodig is dan tot op heden in de programmabegroting was opgenomen. Het verschil loopt op naar bijna 800.000 euro in 2025 en bijna 1 miljoen euro in 2026. Dit verschil wordt voor het grootste deel veroorzaakt door de toenemende kapitaallasten voor vervangingsinvesteringen. En dat komt omdat dat in het verleden veel investeringen voor kapitaalgoederen in de openbare ruimte betaald zijn met eenmalig geld. Dat betekent dat er bij einde levensduur van de kapitaalgoederen nauwelijks kapitaallasten vrijvallen die als dekking kunnen dienen. Met als doel de stijging in beheerkosten in de nieuwe beheerplanperiode te drukken hebben we het afgelopen jaar naar dekkingsmogelijkheden in en buiten de beheerplannen gezocht. Ook hebben we kostenbesparende maatregelen doorgevoerd. Met de beschikbare dekking uit de stelpost areaaluitbreiding is het tekort teruggebracht naar respectievelijk 348.000 euro en 506.000 euro in 2025 en 2026.

In het meerjarenbeeld hebben we de bedragen aangepast. Deze aanpassing verzekert ons ervan dat de stad niet alleen mooier wordt door alle investeringen, maar ook mooi blijft. 05.09 Beheer en onderhoud ambtelijke huisvesting cluster Beheer De gebouwen die in gebruik zijn door cluster Beheer (met name die op de werf aan de Admiraal Banckertweg en Kenauweg) zijn aan het einde van hun levensduur. Er zijn momenteel concrete plannen voor een nieuwe locatie. Investeren in groot onderhoud of vervanging op deze locaties is daarmee niet doelmatig. Dat betekent dat er alleen nog correctief onderhoud op deze locaties wordt uitgevoerd, gericht op wat er minimaal nodig is om de locaties tot oplevering van de nieuwe werf veilig en bruikbaar te houden. Dit betekent wel dat de kosten voor correctief onderhoud oplopen. Hiervoor is tot ingebruikname van de nieuwe locatie naar verwachting € 177.750 per jaar nodig. Zouden we wel groot onderhoud uitvoeren, dan zou € 343.000 per jaar nodig zijn. 05.10 Lagere inkomsten ‘fiets fout, fiets weg, door corona Bij de activiteiten voor ‘Fiets Fout is Fiets Weg’ ontstaat in 2021 naar verwachting in het eerste half jaar een financieel tekort van afgerond € 50.000 omdat de inkomsten lager uitvallen.

Deze inkomsten betreffen het bestuursdwangbedrag van € 26,00 dat mensen moeten betalen als zij hun fiets komen ophalen en de opbrengst van fietsen die niet meer zijn opgehaald door de eigenaar. Door de corona-uitbraak zijn er in de afgelopen tijd nauwelijks fout geparkeerde fietsen verwijderd waardoor deze inkomsten lager zijn dan in de voorgaande jaren. Nieuwe uitgaven 05.11 Inrichten BRO-coördinatorschap De Wet Basisregistratie Ondergrond (Wet BRO) heeft als doel om gegevens over de ondergrond en wat daarin aanwezig is te ontsluiten in één landelijke, digitale en openbare informatiebank. Met de BRO wordt de kennis over de ondergrond vergroot en voor iedereen beschikbaar. Dit betekent ook een verplichting (autonome ontwikkeling) voor de verschillende bronhouders om data aan te leveren voor de BRO en deze data te gebruiken en controleren. Als bronhouder is de gemeente verantwoordelijk om de gegevens over geotechniek, grondwatermonitoring, bodemopbouw en warmte-koude opslag aan te leveren. Gezien de drukte in de ondergrond en de maatschappelijke opgaven worden deze onderdelen steeds belangrijker. Ten aanzien van informatieveiligheid worden ook landelijke eisen gesteld. Dat betekent het uitvoeren van zelfevaluaties over de kwaliteit van de basisregistratie en het opstellen van rapportages over o.a. de BRO.

Overigens worden andere gegevens waar we als gemeente bronhouder voor zijn, zoals informatie over kabels en leidingen (via WION) en archeologie of niet-gesprongen explosieven via andere registraties of databases aangeleverd. Voor regie en begeleiding van het gebruik van de bodem in het kader van de energietranitie is een aparte aanmelding gedaan, met als onderwerp 'Regie bodem en ondergrond'. Omdat de financiële ruimte in deze kaderbrief beperkt is, stellen we voor om het budget voor deze taken vanaf 2022 structureel met € 20.000 te verhogen en incidenteel in 2021 incidenteel € 22.500 beschikbaar te stellen . Dit is 50% van het benodigde bedrag om deze nieuwe taak ten volle te kunnen uitvoeren. Richting de begroting gaat het college met het bewuste organisatieonderdeel verder aan de slag om met duidelijke prioritering formatie en ambitie in balans te brengen. Hierover rapporteren we in de Programmabegroting 2022. 05.12 Regie bodem en ondergrond De Leidse bodem en ondergrond worden steeds intensiever gebruikt en haast alle maatschappelijke opgaven in de fysieke leefomgeving hebben ruimte nodig in de bodem. Daarom is er afstemming nodig over de ruimte die elke opgave nodig heeft in de stad: boven- en ondergronds.

Ter illustratie: zo is er bodem nodig voor woningbouw en bijbehorende intensivering van het aantal kabels en leidingen (elektra, warmte, datakabels, gescheiden riool etc). Verder is er ook voor de energietransitie steeds meer ruimte in de bodem nodig (warmtenet, koude-warmte opslag, geothermie, elektrisch verwarmen). Als laatste heeft Leiden een opgave om klimaatadaptief te zijn en biodivers te vergroenen, ook dit vergt ruimte in de bodem (waterinfiltratie, extra vergroening voor vasthouden van water, stimulans van bidiversiteit en versterking leefbaarheid).

Kaders programma's

| 49

Daarmee is regie op bodem en ondergrond noodzakelijk voor het realiseren van bestaand beleid aangaande energietransitie, klimaatadaptatie en woningbouw. Hiermee is meer regie op de bodem en ondergrond noodzakelijk. Kosten voor de volledige extra capaciteit (partime functionaris regisseur bodem en ondergrond en een partime ondersteuner) zouden € 120.000 per jaar bedragen. Zo speelt dat we in samenspraak met de afdelingen Integraal Beheer en Vergunningen Openbare Ruimte (cluster LPH) over 2021 extra inzet gepleegd moet worden voor toezicht aanleg warmte net Vattenfall voor de benodigde netwerkregie. Extra kosten over 2021 bedragen € 117.500. Toezicht is noodzakelijk om problemen in de ondergrond als gevolg van de aanleg van het warmtenet te voorkomen (bijvoorbeeld voorkomen confict warmtenet en waterleiding, die niet te dicht bij elkaar mogen liggen in de ondergrond). Omdat de financiële ruimte in deze kaderbrief beperkt is, stellen we voor om het budget voor deze taken in 2021 te verhogen met € 58.750 en vanaf 2022 structureel met € 60.000. Dit is 50% van het benodigde bedrag om deze nieuwe taak ten volle te kunnen uitvoeren. Richting de begroting gaat het college met het bewuste organisatieonderdeel verder aan de slag om met duidelijke prioritering formatie en ambitie in balans te brengen. Hierover rapporteren we in de Programmabegroting 2022.

50 | Kaders programma's

Kaders programma's

| 51

6 Stedelijke ontwikkeling

52 | Kaders programma's

Stedelijke ontwikkeling Programmanummer Commissie Portefeuille(s)

6 Stedelijke Ontwikkeling Duurzame Verstedelijking, Ruimte & Wonen Bestuur, Veiligheid en Handhaving

De missie van het programma Stedelijke ontwikkeling luidt: De gemeente Leiden staat voor een optimale ruimtelijke ontwikkeling van de beschikbare, schaarse ruimte van stad en regio die gericht is op een kwalitatief hoogwaardige woon-, werk- en leefomgeving.

4.6.1 Wijzigingen indeling programmabegroting Voor programma 6 zijn er de volgende wijzigingen in de doelenboom: Betreft

Wijziging

Toelichting

Doel 6A4 Aantrekkelijke binnenstad door ruimtelijke ontwikkeling

Doel 6A4 en onderliggende prestaties vervallen.

De kostenplaatsen worden overgeheveld naar prestatie 6C1.4 (Laten) uitvoeren van woningbouwprojecten .

Doel 6C3 Beter leefklimaat Leiden-Noord

Doel 6C3 en onderliggende prestaties vervallen.

De kostenplaatsen worden overgeheveld naar prestatie 6C1.4 (Laten) uitvoeren van woningbouwprojecten .

6B1.2 Opstellen MPG 2022 en Vermogensbeheer grondexploitaties 2022-2026

Prestatie wordt: 6B1.2 Opstellen MPG en Vermogensbeheer grondexploitaties

Bij de prestatie 6B1.2 Opstellen MPG 2022 en Vermogensbeheer grondexploitaties 2022-2026 staan de jaartallen genoemd. Voorgesteld wordt deze voortaan weg te laten.

6C1.1 Woonvisie Leiden 2020-2030 en Woonvisie uitvoeringsagenda 2020-2023

Prestatie wordt: 6C1.1 Implementatie Woonvisie Leiden 2020-2030 en uitvoeringsagenda wonen

Bij de "uitvoeringsagenda wonen" staan de jaartallen genoemd. Voorgesteld wordt deze voortaan weg te laten .

6C1.2 Prestatieafspraken met corporaties

Prestatie wordt: 6C1.2 Uitvoering prestatieafspraken 2020-2025

Bij de "prestatieafspraken" staat geen tijdvak genoemd. Voorgesteld wordt om het tijdvak toe te voegen.

Kaders programma's

| 53

Doelenboom begroting 2021: Beleidsterrein

Doel

Prestatie

6A Ruimtelijke planvorming en plantoetsing

6A1 Toedelen van Ruimte

6A1.1 Opstellen kaderstellende visies voor de ruimtelijke ontwikkeling van regio, stad en stadsgebieden 6A1.2 Stimuleren ruimtelijke initiatieven en ruimtelijke kwaliteit 6A1.3 Opstellen en actualiseren ruimtelijk instrumentarium 6A1.4 Implementatie Omgevingswet

6A2 Ruimtelijke kwaliteit van de bebouwde ruimte

6A2.1. Behandelen verzoeken om omgevingsvergunning 6A2.2. Het voeren van vooroverleg

6A3 Veilig bouwen en veilig gebruiken van bebouwde ruimte

6A3.1 Toezicht en handhaving op veilig bouwen en gebruiken

6A4 Aantrekkelijke binnenstad door ruimtelijke ontwikkeling

6A4.1 Wonen boven winkels 6A4.2 Ontwikkeling stationsgebied 6A4.3 Ontwikkeling Meelfabriek

6B Gemeentelijke gronden en gebouwen

6B1 Optimale exploitatie van gemeentelijke gronden en gebouwen

6B1.1 Voeren van een erfpachtbedrijf 6B1.2 Opstellen Meerjaren Perspectief Grondexploitaties 2019 en Vermogensbeheer Grondexploitaties 2019 - 2023 6B1.3 Exploiteren van gemeentelijke gebouwen

6C Wonen

6C1 Hogere kwaliteit en toename van de woningvoorraad

6C1.1 Woonvisie Leiden 2020-2030 en Woonvisie uitvoeringsagenda 2020-2030 6C1.2 Prestatieafspraken met corporaties 6C1.3 Regionale woonvisie en woonruimteverdeling 6C1.4 (Laten) uitvoeren van projecten (inclusief studentenhuisvesting)

6C2 Opheffen illegale huisvesting

6C2.1 Toezien en handhaven op onrechtmatige bewoning

6C3 Beter leefklimaat in Leiden Noord

6C3.1 Kooiplein 6C3.2 Groenoordhallen e.o. 6C3.3 Oude Kooi

6D Energietransitie

6D1 Klimaatneutrale gebouwde omgeving in 2050

6D1.1 Meer energie besparen 6D1.2 Meer duurzame opwekking energie 6D1.3 Realisatie aardgasvrije stad

54 | Kaders programma's

Doelenboom begroting 2022: Beleidsterrein

Doel

Prestatie

6A Ruimtelijke planvorming en plantoetsing

6A1 Toedelen van Ruimte

6A1.1 Opstellen kaderstellende visies voor de ruimtelijke ontwikkeling van regio, stad en stadsgebieden 6A1.2 Stimuleren ruimtelijke initiatieven en ruimtelijke kwaliteit 6A1.3 Opstellen en actualiseren ruimtelijk instrumentarium 6A1.4 Implementatie Omgevingswet

6A2 Ruimtelijke kwaliteit van de bebouwde ruimte

6A2.1. Behandelen verzoeken om omgevingsvergunning 6A2.2. Het voeren van vooroverleg

6B Gemeentelijke gronden en gebouwen

6A3 Veilig bouwen en veilig gebruiken van bebouwde ruimte

6A3.1 Toezicht en handhaving op veilig bouwen en gebruiken

6B1 Optimale exploitatie van gemeentelijke gronden en gebouwen

6B1.1 Voeren van een erfpachtbedrijf 6B1.2 Opstellen Meerjaren Perspectief Grondexploitaties en Vermogensbeheer Grondexploitaties 6B1.3 Exploiteren van gemeentelijke gebouwen

6C Wonen

6C1 Hogere kwaliteit en toename van de woningvoorraad

6C1.1 Implementatie Woonvisie Leiden 2020-2030 en uitvoeringsagenda wonen 6C1.2 Uitvoering prestatieafspraken 2020-2025 6C1.3 Regionale woonvisie en woonruimteverdeling 6C1.4 (Laten) uitvoeren van projecten (inclusief studentenhuisvesting)

6D Energietransitie

6C2 Opheffen illegale huisvesting

6C2.1 Toezien en handhaven op onrechtmatige bewoning

6D1 Klimaatneutrale gebouwde omgeving in 2050

6D1.1 Meer energie besparen 6D1.2 Meer duurzame opwekking energie 6D1.3 Realisatie aardgasvrije stad

Kaders programma's

| 55

4.6.2 Financiële ontwikkelingen Ontwikkeling

Nr.

Onderwerp

L/B

I/S

2021

2022

2023

Budgettair neutraal

06.01

Opleidingsklas plantoetsers Omgevingsvergunningen

B

I

-200

-200

-200

L

I

200

200

200

B

I

-400

-125

-125

L

I

400

125

125

B

I

-100

L

I

100

B

I

-900 60

06.02

06.03

06.04

Inpassen nieuwe software VTH in gemeentelijke IT omgeving.

Uitvoeringskosten project Ter Haarkade

Actualisatie FPDS

S L

Mee/Tegenvaller

2024

2025

60

60

60

I

900

S

0

-60

-60

-60

-60

88

88

88

88

88

06.05

Versterken plantoets formatie Omgevingsvergunningen

L

S

06.06

Verlenging uitvoeringscapaciteit VTH voor de (nieuwe) huisvestingsverordening en beleidsregels onttrekking

L

I

78

113

35

06.07

Actualiseren beheerplannen gemeentelijk vastgoed

L

S

707

707

707

707

06.08

Lagere huurinkomsten vastgoed niet beleidsmatig ondersteund als gevolg van corona

B

I

06.09

Ontwikkeling brandweerlocatie Gooimeerlaan

B

S

217

217

217

L

S

-19

-19

-19

B

S

61

110

110

L

S

-10

-51

-51

1.157

1.087

1.052

06.10

Gebiedsontwikkeling Telderskade tekort vastgoedexploitatie

250

06.11

Onrendabele top en plankosten Trien Semlerstraat

L

I

210

06.12

Vrijval egalisatiereserve bouwleges

B

I

-3.149

Tot.

-2.602

490

1.362

Bedragen x € 1.000,-

Budgettair neutraal 06.01 Opleidingsklas plantoetsers Omgevingsvergunningen Bij de bouwaanvraagbehandeling is het tekort aan capaciteit groot, en personeel is niet te krijgen. Daarom starten we met een opleidingsklas voor HBO/WO-ers Bouwkunde of Rechten zonder werkervaring of met weinig relevante werkervaring. De instromers komen in dienst van de gemeente in een juniorfunctie en zullen in de komende jaren in het vak van de bouwplanttoetsing worden opgeleid. Op dit moment wordt het tekort aan behandelcapaciteit opgevangen met de inzet van inhuurmedewerkers (maar ook die zijn niet meer te krijgen en het is een kostbare oplossing). Op termijn is dan afbouw van de inhuurcapaciteit mogelijk. Voor de opleidingsklas trekken we incidenteel in de periode 2021-2023 € 200.000 per jaar uit. Deze uitgave wordt gedekt uit het surplus in de egalisatiereserve bouwleges. 06.02 Inpassen nieuwe software VTH in gemeentelijke IT omgeving. De vervanging van de software voor VTH (Vergunningen, Toezicht en Handhaving) blijkt een grote opgave te zijn, aanmerkelijk groter dan aanvankelijk was ingeschat. Ook financieel, naast de contractprijs waarvoor in de exploitaties voldoende dekking was, zijn er meerkosten ontstaan die maar ten dele zijn voorzien.

De inpassing in de verouderde IT infrastructuur van de gezamenlijke gemeenten is oorzaak geworden van veel verstoringen en vertragingen in de afhandeling van aanvragen. Door het instellen van crisismanagement wordt gewerkt aan het oplossen van de IT problemen. Gebleken is dat er extra consultancy nodig is van diverse software leveranciers, extra projectleidingskosten, hogere conversiekosten omdat van een maatwerkpakket naar een standaardpakket geconverteerd moest worden. De hogere kosten 2021-2023 van in totaal € 700.000 incidenteel worden gedekt uit het surplus in de egalisatiereserve bouwleges.

56 | Kaders programma's

06.03 Uitvoeringskosten project Ter Haarkade Recentelijk is gebleken dat bij het project Ter Haarkade een duiker onder het terrein/gebouw loopt die verlegd moet worden. De kosten voor verlegging moeten vanuit het project betaald worden. Eveneens is onlangs gebleken dat een trafo-kast en gasverdeelstation verplaatst moeten worden naar de openbare ruimte. De verplaatsing van de trafokast houdt verband met het verleggen van de duiker. De kosten hiervoor zijn voor rekening van het project (gemeente). Het gasstation moet vanwege strengere veiligheidseisen verplaatst worden. Hierdoor moet het ontwerp van de openbare ruimte (weer) aangepast worden. Mogelijke bezwaren tegen vergunningaanvragen en planningen van nutsbedrijven zorgen voor projectvertraging. Dit alles leidt tot extra inzet van het projectteam, plankosten en onvoorziene investeringskosten ter hoogte van € 100.000. De kosten worden gedekt middels een onttrekking aan de reserve Grondexploitaties. 06.04 Actualisatie FPDS Het financieel perspectief duuzame stad 2021 (FPDS) heeft als doel om het eerste financieel perspectief te actualiseren door aan te geven waar de plannen voor de verschillende opgaven zijn gewijzigd, zowel financieel als inhoudelijk. Als bijlage bij deze kaderbrief is deze actualisatie toegevoegd.

Wijzigingen zijn de uitvoeringslasten warmetlinQ in 2021 waarvoor € 900.000 aan de reserve duurzame stad wordt onttrokken, welke al gereserveerd was voor de energietransitie en de vrijval van de kapitaallasten (door verschuiven van investeringen) à € 480.000 welke gereserveerd worden voor de plankosten voor Leiden Verbindt (de OV-knoop) (zie ook aanmelding 04.15.) Mee- / tegenvaller 06.05 Versterken plantoetsformatie Het maatwerk softwarepakket voor VTH (Vergunningen, Toezicht en Handhaving) moest vervangen worden om redenen van rechtmatigheid en het verkleinen van het bedrijfsvoeringsrisico. Na een Europese aanbesteding is een standaard softwarepakket voor VTH aangeschaft dat ook geschikt te maken is voor het Digitaal Stelsel Omgevingswet. In het oude maatwerkpakket waren veel processtappen geautomatiseerd. Een standaardpakket kan niet hetzelfde niveau aan 'custom made' inrichting bieden. Nu een half jaar ervaring is opgedaan met het nieuwe pakket moet geconcludeerd worden dat de aanvraagbehandeling aanzienlijk bewerkelijker is geworden, en dat is structureel. De bestaande behandelcapaciteit is niet meer toereikend voor het bijhouden van de aanvragenstroom. De uitvoerende formatie bij Omgevingsvergunningen moet vergroot worden.

Omdat de financiële ruimte in deze kaderbrief beperkt is, stellen we voor om het budget voor deze taken structureel met € 87.500 te verhogen, 50% van het benodigde bedrag om deze taken ten volle uit te voeren. Richting de begroting gaat het college met het bewuste organisatieonderdeel verder aan de slag om met duidelijke prioritering formatie en ambitie in balans te brengen. Hierover rapporteren we in de Programmabegroting 2022. 06.06 Verlenging uitvoeringscapaciteit VTH voor de (nieuwe) huisvestingsverordening en beleidsregels onttrekking Met ingang van 1 januari 2020 is nieuwe regelgeving van kracht rondom verkamering. In de regelgeving wordt gewerkt met een quotum van het aantal verkamerde woningen in een straat, verder mogen naast een verkamerd pand twee panden niet worden verkamerd. Daarnaast blijven fysieke maatregelen van kracht. Om het quotum goed te kunnen handhaven, is het noodzakelijk dat de basis op orde is. In 2020 is een start gemaakt en heeft de focus gelegen op vergunningverlening. Handhaving was nog beperkt aan de orde in verband met de afspraken over de informele termijnen. Voor vergunningverlening is extra capaciteit ingezet, evenals extra toezichtscapaciteit voor advisering rondom het quotum en de begeleiding van de informele trajecten.

Wij hebben nu een derde van alle adressen die verkamerd zijn, actief in beeld (vergund overgangsregeling, vergund regulier, in (informele) handhaving). Bij de kaderbrief 2020 is voor 2 jaar € 225.000 opgenomen, dit betekent dat er vanaf 2022 geen dekking meer is voor de extra capaciteit die we op dit project hebben gezet. Gezien het aantal nog te onderzoeken verkamerde adressen en de voortgang van 2020 verwachten wij in ieder geval nog een doorlooptijd tot en met 2024. Zeker omdat vanaf nu de focus meer komt te liggen op de (arbeidsintensieve en langdurige) handhavingstrajecten. Omdat de financiële ruimte in deze kaderbrief beperkt is, stellen we voor om het budget voor deze taken voor de jaren 2022-2024 bij elkaar opgeteld incidenteel met € 225.000 te verhogen, 50% van het benodigde bedrag om deze taken ten volle uit te voeren. Richting de begroting gaat het college met het bewuste organisatieonderdeel verder aan de slag om met duidelijke prioritering formatie en ambitie in balans te brengen. Hierover rapporteren we in de Programmabegroting 2022. 06.07 Actualiseren beheerplannen gemeentelijk vastgoed Eind 2020 zijn nieuwe MJOP’s opgesteld voor het onderhoud aan het gemeentelijk vastgoed zodat een nieuw beheerplan kan worden vastgesteld. De MJOP’s zijn opgesteld door externe adviseurs op basis van een gebrekenrapport conform de NEN 2627 systematiek.

Het uitgangspunt voor de MJOP’s is dat het vastgoed sober en doelmatig wordt onderhouden. Uit de analyse is gebleken dat extra budget van € 707.000 per jaar nodig is om het vastgoed in stand te houden, waarbij rekening is gehouden met de historische onderbesteding op

Kaders programma's

| 57

dit budget. De kostenstijging is gevolg van stijgende bouwkosten in de periode 2016-2021 van 14,2% (bron: bouwkostenkompas). In tegenstelling tot de oude beheerplannen is ook het onderhoud aan installaties van de monumentale gebouwen en het onderhoud en vervanging van de brandmeldinstallaties meegenomen. 06.08 Lagere huurinkomsten vastgoed niet beleidsmatig ondersteund als gevolg van corona Voor de eerste coronagolf heeft de gemeente een steunpakket vastgesteld voor huurders die niet beleidsmatig worden ondersteund. Een aantal huurders in de sectoren horeca, winkels, commercieel en gezondheid heeft hier een beroep op gedaan. De gemeente wil ook een steunpakket vaststellen voor de tweede lockdown die op 13 oktober 2020 is in gegaan. De afgelopen periode is jurisprudentie ontstaan over de steun die commerciële vastgoedeigenaren moeten bieden aan hun huurders. Er is een trend zichtbaar dat de schade gelijkmatig wordt verdeeld tussen huurders en verhuurders. De verwachting is dat hier nog meer juridische procedures over gevoerd gaan worden. De intentie van de gemeente is om aansluiting te vinden bij de huidige jurisprudentie. Bij de verhuur van het gemeentelijk vastgoed moet onderscheid worden gemaakt tussen huurders die beleidsmatig worden ondersteund en huurders die niet beleidsmatig worden ondersteund.

Het uitgangspunt bij huurders die beleidsmatig worden ondersteund is dat eventuele maatregelen via de subsidielijn lopen en niet via kortingen op de huur. Dit omdat huurders die subsidie ontvangen deze subsidie - ten dele - inzetten voor hun huisvesting. Huurders van het gemeentelijk vastgoed die niet beleidsmatig worden ondersteund, kunnen worden ondersteund in lijn met de huidige jurisprudentie. Hierbij zullen we de (mate van) compensatie koppelen aan een toets op de daadwerkelijke omzetderving van de huurder. In een collegevoorstel werken we nadere criteria hiervoor uit. Voorgesteld wordt om voorlopig een budget van € 250.000 beschikbaar te stellen voor de gedeeltelijke huurkwijtschelding. Dit budget is gebaseerd op de huurders die steun hebben aangevraagd in de eerste coronagolf en op een aanname dat een steunpakket nodig is tot 30 juni 2021. 06.09 Ontwikkeling brandweerlocatie Gooimeerlaan De veiligheidsregio is momenteel gevestigd op de locatie Gooimeerlaan. De gemeente is voornemens om deze locatie te ontwikkelen waardoor het pand waar de brandweer nu gevestigd is gesloopt gaat worden (op zijn vroegst in 2023). Dit betekent dat het positieve exploitatieresultaat van afgerond € 198.748 structureel afgeraamd moet worden. Voorstel is nu om het wegvallen van het positieve exploitatieresultaat van € 198.748 als tegenvaller te betrekken bij de Kaderbrief 2021-2025.

06.10 Gebiedsontwikkeling Telderskade tekort vastgoedexploitatie Conform het raadsvoorstel Gebiedsvisie Telderskade (RB21.0014) worden de exploitaties van de panden Meerhof 33 en Boshuizerlaan 5 structureel afgeraamd. In het raadsvoorstel is opgenomen dat deze wegvallende exploitatieopbrengsten worden betrokken bij de Kaderbrief 2021-2025. In de gebiedsontwikkeling Telderskade is opgenomen dat deze panden gesloopt gaan worden. Planning is om Meerhof 33 in 2023 te slopen en Boshuizerlaan 5 in 2024. In de huidige gemeentelijke begroting is het resultaat van deze twee panden jaarlijks € 59.262 positief . Na sloop vallen deze opbrengsten weg. 06.11 Onrendabele top en plankosten Trien Semlerstraat In maart 2021 is met De Sleutels een samenwerkingsovereenkomst met het oog op de nieuwbouw van woonwagens aan de Trien Semlerstraat ondertekend. Tegelijkertijd willen we dat De Sleutels het volledige beheer, onderhoud en het eigendom overneemt. De gemeente is daarmee geen partij meer in de verhuur van woonwagens en standplaatsen, behoudens beleidsmatig. Eerder heeft een dergelijke overdracht plaatsgevonden aan Portaal voor wat betreft het beheer, onderhoud en eigendom van het woonwagencentrum Trekvaartplein.

Vooruitlopend op de uitkomsten van een haalbaarheidsonderzoek dat nu recent is ingezet, wordt voorgesteld een mogelijke bijdrage voor de overdracht en nieuwbouw voor de woonwagens aan de Trien Semlerstraat op te nemen in de kaderbrief. Daarnaast worden er plankosten gemaakt voor dit project. Voor de fase tot aan kaderbesluit wordt € 170.000 aangevraagd en voor de fase na Kaderbesluit € 40.000. 06.12 Vrijval egalisatiereserve bouwleges De egalisatiereserve bouwleges heeft als functie om jaarlijkse schommelingen in de opbrengsten van bouwleges te verevenen. De reserve is in afgelopen jaren in omvang toegenomen, waardoor in de reserve een grotere buffer aanwezig is dan voor inkomstenegalisatie noodzakelijk lijkt. Een deel zou dus redelijkerwijs kunnen vrijvallen. In deze Kaderbrief wordt een aantal nadelen rondom de vergunningverlening uit deze reserve gedekt. Daarnaast stellen we voor om een deel te laten vrijvallen in het resultaat. In de begroting 2021 is een structurele opbrengst aan bouwleges van € 3,4 miljoen geraamd. Ervan uitgaande dat een buffer van 50% van deze inkomsten voldoende is om schommelingen op te vangen en exclusief het voor de Rijnlandroute benodigde deel kan in 2021 een bedrag van € 3 miljoen uit de reserve vrijvallen.

58 | Kaders programma's

Kaders programma's

| 59

7 Jeugd en onderwijs

60 | Kaders programma's

Jeugd en onderwijs Programmanummer Commissie Portefeuille(s)

7 Onderwijs en Samenleving Gezondheid, Jeugdzorg & Welzijn Kennis, Onderwijs, Sport en Financiën Bestuur, Veiligheid en Handhaving

De missie van het programma Jeugd en onderwijs luidt: In Leiden krijgen kinderen en jongeren de kans gezond en veilig op te groeien in een stimulerende omgeving, zodat zij hun talenten kunnen ontwikkelen en volwaardig aan de samenleving kunnen deelnemen.

4.7.1 Wijzigingen indeling programmabegroting Voor programma 7 zijn er geen wijzigingen in de doelenboom.

Kaders programma's

| 61

4.7.2 Financiële ontwikkelingen Ontwikkeling

Nr.

Onderwerp

L/B

I/S

Budgettair neutraal

07.01

Beheerplan 2022-2026 onderdeel spelen

L

S

07.02

Mee/Tegenvaller

Bijsturing

Uitbreiding schoolgebouwen OZB

2021

2022

2023

2024

2025

2

6

6

-2

-6

-6

B

S

-418

-495

-520

-520

-520

L

S

418

495

520

520

520

134

134

134

134

07.03

Correctie budget Jeugdparticipatie (SD)

L

S

07.04

PGB Jeugdzorg (SD)

L

S

700

700

700

700

700

07.05

Ontwikkeling kosten regionale Jeugdhulp (SD)

L

S

1.177

2.087

1.754

1.584

908

07.06

Regionale uitvoeringskosten Jeugdhulp Leidse regio (SD)

L

I

108

80

07.07

Extra rijksmiddelen jeugdhulp 2021

B

I

-2.600

L

I

615

07.08

Schoonmaakkosten gymzalen

L

S

120

120

120

120

120

07.09

Vrijval structureel budget IGBO

L

S

-225

-258

-258

-258

-258

07.10

Verrekening reserve Sociaal domein programma 7

B

I

-2.867

-2.454

-4

-4

2.280

1.604

Tot.

-105

Budgettair neutraal 07.01 Beheerplan 2022-2026 onderdeel spelen In het afgelopen jaar is – conform onze vijfjarige cyclus – het financiële effect voor de nieuwe beheerplannen 2022-2026 voor de kapitaalgoederen geactualiseerd. In het beheerplan van Spelen zit ook een deel voor Programma 7 (Beheer speeltuinen). Het nieuwe beheerplan kan budgetneutraal binnen de beschikbare budgetten worden opgevangen. 07.02 Uitbreiding schoolgebouwen ozb De gemeente heeft wettelijke verplichting tot het vergoeden van de ozb schoolgebouwen. Gedurende 2020, 2021, 2022 zijn en worden schoolgebouwen en gymzalen nieuw gebouwd en opgeleverd. Dit is areaaluitbreiding en leidt tot € 418.000 extra ozb-uitgaven voor de gemeente waartegenover ook gelijke inkomsten staan. Mee / tegenvaller 07.03 Correctie budget Jeugdparticipatie (SD) Bij de vorming van het budget Sterke sociale basis is budget overgeheveld van programma 7 naar programma 9. Nu is gebleken dat er vanaf 2022 € 134.000 teveel is overgeheveld. Dit zal binnen het sociaal domein moeten worden opgelost. 07.04 PGB Jeugdzorg (SD) In de periode voor 2020 werd de hoogte van het PGB-budget mede bepaald door de verwachte kosten op basis van de regionale solidariteit. In 2020 is het budget incidenteel verhoogd met € 0,45 miljoen naar € 1,8 miljoen. De kosten zijn in 2020 uitgekomen op afgerond € 2,1 miljoen en zijn structureel van aard.

Oorzaak hiervan is een toename in het aantal en de hoogte van verstrekte PGB’s o.a. als gevolg van de recente nadere inkadering van de inzet van ambulante zorg in natura. Het structurele budget vanaf 2021 bedraagt € 1,4 miljoen. Daarom moet het budget structureel met € 0,7 miljoen worden verhoogd. Dit zal binnen het sociaal domein moeten worden opgelost. 07.05 Ontwikkeling kosten regionale Jeugdhulp (SD) Uit de geactualiseerde TWO-begroting 2021-2025 blijkt dat de lasten voor de Jeugdhulp hoger uitpakken dan vooraf begroot. De begroting laat voor Leiden in de periode 2021-2024 jaarlijks een tekort zien tussen € 1,2 en € 2 miljoen. Vanaf 2025 betekent de begroting een structureel nadeel van € 908.000. Oorzaken van deze kostenstijging zijn de toenemende hulpvraag, complexiteit van hulpvragen en beperkte door- en uitstroom. 07.06 Regionale uitvoeringskosten Jeugdhulp Leidse regio (SD) Voor 2021 en 2022 vallen de uitvoeringskosten van het jeugdhulpprogramma hoger uit dan de raming. Dit wordt veroorzaakt doordat uit de praktijk is gebleken dat extra formatie nodig is om de doorontwikkeling van

62 | Kaders programma's

de inkoopstructuur en de rol van accountmanager van beleidsambtenaren effectief vorm te geven. Daarnaast is in het portefeuillehoudersoverleg van december 2020 besloten tot de inzet van extra middelen om aanvullende maatregelen uit te voeren die het regionaal geprognosticeerde begrotingsoverschrijding voor 2021 zouden moeten terugdringen. Dit brengt voor 2021 een verhoging van de uitvoeringskosten met zich mee. 07.07 Extra rijksmiddelen Jeugdhulp (SD) Het Rijk heeft voor 2021 € 2,6 miljoen extra beschikbaar gesteld voor jeugdhulp. Dit bedrag zal ingezet worden ter dekking van de verwachte extra uitgaven jeugdhulp 2021, zoals PGB jeugdhulp (€ 0,7 miljoen) en extra uitvoeringskosten jeugdhulp (€ 0,1 miljoen). Het restant wordt in de reserve sociaal domein gestort. 07.08 Schoonmaakkosten gymzalen In 2020 is een nieuw contract gesloten aangaande schoonmaakkosten gemeentelijke gymzalen. De schoonmaakkosten vallen hierdoor hoger uit dan het budget dat beschikbaar is in de begroting. Het huidige budget was gebaseerd op het uitvoeren van schoonmaak op afroep en door diverse kleine schoonmaakbedrijven. Er is een efficiency slag gedaan in de schoonmaak behoefte van de gymzalen gebaseerd op een structurele schoonmaakprogramma waarin de vereiste schoonmaaknormen zijn opgenomen. Dit heeft er toe geleid dat de kosten zijn toegenomen die niet in het oorspronkelijk budget waren opgenomen.

Bij de jaarrekening 2020 is een tekort gemeld van € 120.000. Het verschil tussen contract en beschikbaar budget in de begroting is nu structureel opgenomen in deze kaderbrief. 07.09 Vrijval structureel budget IGBO Deze vrijval is mogelijk omdat voor huisvesting gebruik gemaakt kan worden van een aantal leegstaande lokalen in een bestaand schoolgebouw. In 2021 wordt een deel van het beschikbare jaarbudget ingezet voor gemeentelijke plankosten. Bijsturing 07.10 Inzet reserve sociaal domein voor tekort 2021-2023 We stellen voor om de tekorten 2021-2023 'binnen het hek' te dekken uit de reserve sociaal domein. Na inzet van de reserve sociaal domein voor het afdekken van deze tekorten resteert in de reserve nog een buffer van € 1,5 miljoen om toekomstige tegenvallers op te vangen. Zie ook het inleidend hoofdstuk sociaal domein.

Kaders programma's

| 63

8 Cultuur, sport en recreatie

64 | Kaders programma's

Cultuur, sport en recreatie Programmanummer Commissie Portefeuille(s)

8 Werk en Middelen, Onderwijs en Samenleving Werk, Inkomen, Economie & Cultuur Kennis, Onderwijs, Sport en Financiën Bestuur, Veiligheid en Handhaving Duurzaamheid, Mobiliteit & Beheer Openbare Ruimte

De missie van het programma Cultuur, sport en recreatie luidt: Cultuur, cultuurhistorie, sport, recreatie en evenementen zijn belangrijk voor de sociale structuur van de stad. Cultuur, cultuurhistorie en evenementen zijn van grote waarde voor de versterking van de positie van Leiden in de Randstad. Het aanbod van voorzieningen zal toegankelijk zijn om de ontwikkeling en ontspanning van inwoners te verzekeren en, voor wat betreft cultuur, cultuurhistorie en evenementen, onderscheidend om de centrumfunctie voor bezoekers te benutten.

4.8.1 Wijzigingen indeling programmabegroting Voor programma 8 zijn er geen wijzigingen in de doelenboom.

Kaders programma's

| 65

4.8.2 Financiële ontwikkelingen Ontwikkeling

Nr.

Onderwerp

L/B

I/S

Budgettair neutraal

08.01

Renovatie buitenbad de Vliet

L

S

08.02

Verplaatsen FC Boshuizen

B

I

2021

2022

2023

2024

2025

8

7

7

7

-8

-7

-7

-7

-26

-26

-26

-26

26

26

26

26

26

7

6

6

6

6

-7

-6

-6

-6

-6

-40

-40

-40

-187 -26

L

I

S

08.03

08.04

08.05

Mee/Tegenvaller

08.06

Beheerplan Sport 2022-2026

Beschikbaar stellen programmagelden museum De Lakenhal

Inzet rijksmiddelen voor cultuur i.v.m. coronaepidemie

Sportpark de Mors

187

B

S

L

I

259

S

17

93

117

98

-276

-53

-77

-58

212

210

208

-15

-15

-15

-15

15

15

15

15

B

I

-149

L

I

149

B

I

558

L

I

-558

B

I

-500

L

I

500

S 08.07

Aanpassen krediet korfbalvelden Montgomery

B

S

L

I

-34

S

Nieuwe uitgave

08.08

Programmamanager grote sportprojecten

L

I

39

20

20

08.09

Herstel dubbel begrote cultuurcoaches

B

S

108

108

108

108

108

L

S

-110

-110

-110

08.10

Huisvestingslasten culturele instellingen

L

I

350

350

08.11

Vrijval investering hockeyveld Roomburg

L

S

0

0

-256

-254

-252

08.12

Energievoorzieningen

L

S

50

50

50

50

50

08.13

Leids Mediafonds - incidentele dekking 2022

L

S

08.14

Compensatie sportvelden Vlietzone

B

I

L

I

48

48

47

71

51

51

100

500 -500

S Tot.

513

628

Bedragen x € 1.000,-

Budgettair neutraal 08.01 Renovatie buitenbad De Vliet In afgelopen maanden is gedurende de renovatie van het buitenbad meerwerken naar voren zijn gekomen die tijdens de ontwerp- en bouwteamfase niet konden worden voorzien.Om deze extra kosten op te vangen, stellen we voor omhet krediet voor de renovatie buitenbad De Vliet met € 125.000 te verhogen. De structurele kapitaallasten van € 7.500 kan worden gedekt binnen beschikbaar budget.

66 | Kaders programma's

08.02 Verplaatsen FC Boshuizen In november 2020 is uw raad geïnformeerd over de voortgang verplaatsing FC Boshuizen. Deze aanvraag betreft een uitwerking van deze informatiebrief. Conform de overeenkomst uit 2012. waarbij bij de aanvang van het project Haagwegkwartier woningbouw Noordelijke sportvelden destijds op papier is gesteld dat FC Boshuizen, indien het onverhoopt de activiteiten aan de Boshuizerkade zou stoppen, er een vergoeding wordt uitbetaald van € 130.000. Deze afspraak is gemaakt in de tijd dat FC Boshuizen van een ander deel van sportpark Boshuizerkade moest verhuizen vanwege woningbouw en daarbij hun verenigingsgebouw op verzoek van de gemeente moest verlaten. Er is afgesproken dat FC Boshuizen dit bedrag in 5 jaarlijkse termijnen van € 26.000 ontvangt. Daarbij is de aanvullende afspraak gemaakt dat FC Boshuizen dit bedrag zal investeren in activiteiten om het jeugdvoetbal en de ontwikkeling tot wijksportpark te stimuleren en te bevorderen. De club FC Boshuizen informeert de gemeente jaarlijks omtrent de verrichte en te verrichten activiteiten op dit gebied. Met deze afspraak wordt de vergoeding dus ingezet voor jeugdactiviteiten en activiteiten voor de wijk. Het restkrediet voor het woonrijpmaken van de openbare ruimte bij de nieuwbouw Noordelijke sportvelden Haagwegkwartier welke gedekt is uit de reserve Grondexploitaties kan afgesloten worden.

Het project is gereed. Hiervoor wordt het restkrediet voor de woningbouw Noordelijke Sportvelden afgeraamd met €186.852 en hiervan wordt €130.000 in 5 jaar beschikbaar gesteld aan FC Boshuizen. Het restant van €56.852 wordt teruggestort in de reserve Grondexploitaties. 08.03 Beheerplan Sport 2022-2026 Het huidige beheerplan sport heeft een looptijd tot en met 2021, voor 2022 – 2026 wordt een nieuw beheerplan opgesteld. De financiële effecten van dit nieuwe beheerplan zijn nu al in beeld gebracht op basis van recente schouwen en inspecties. De financiële effecten zijn: 1. structureel een resultaat nihil, dus het sportareaal wordt ook in 2022-2026 onderhouden binnen de huidige beschikbare budgetten in de meerjarenbegroting. 2. in 2022 ontstaat een incidenteel voordeel van € 259.000. Dit is een effect van de nieuwe sportaccommodaties die toegevoegd worden en oude sportaccommodaties die uiteindelijk buiten gebruik worden gesteld. In de huidige exploitatie en voorziening voor groot onderhoud zijn voor de oude accommodaties beperkt middelen opgenomen, alleen het hoognodige wordt gedaan. Vanaf 2023 zijn deze middelen afgeraamd en worden deze vervangen door stelposten voor de nieuwe accommodaties. Dit maakt dat 2022 een tussenjaar is en de lasten vanaf 2023 op het structurele peil worden gebracht.

Hier staat tegenover dat in 2022 extra investeringen gedaan moeten worden voor de nieuwe sportaccommodaties (inrichting, ict en software), die niet binnen de projecten en/of de huidige exploitatie zijn gedekt. Het voorstel is om het eenmalige voordeel in 2022 in de reserve afschrijving investeringen te storten ter dekking van de afschrijvingslasten en voor € 259.000 aan kredieten beschikbaar te stellen. 08.04 Beschikbaar stellen programmagelden museum De Lakenhal In het bestemmingsvoorstel bij de jaarrekening 2020 wordt € 149.353 gestort in de reserve tentoonstellingen en projecten MDL. Doel is meerjarige programmabudgetten voor lopende tentoonstellingen en projecten beschikbaar te houden. We stellen voor om dit bedrag voor 2021 weer beschikbaar te stellen ten laste van deze reserve. 08.05 Inzet rijksmiddelen voor cultuur i.v.m. corona-epidemie Bij brief van 16 november 2020 maakte de Minister van OCW de coronacompensatie aan gemeenten voor de schade in de culturele sector 2021 bekend. De Minister stelt voor 2021 € 150 miljoen rijkscompensatie voor de coronaschade bij de lokale cultuur beschikbaar, te verdelen aan gemeenten via een decentralisatie-uitkering in het Gemeentefonds. Voor Leiden betekent dit dat er een bedrag van € 1.922.353 beschikbaar is.

Dit budget zal de dekking vormen voor de uitvoering van Tijdelijke regeling Compensatiebudget Cultuur en Coronaschade 2021, de compensatiebijdragen voor de door de gemeentelijke culturele instellingen (Museum De Lakenhal en Molenmuseum De Valk) geleden coronaschade en de financiering van activiteiten of investeringen die van belang worden geacht in het kader van een toekomstbestendige culturele infrastructuur, ook in de postcoronaperiode. Hiervoor heeft het college heeft de Tijdelijke regeling Compensatiebudget Cultuur en Coronaschade 2021 vastgesteld. De regeling beoogt: ■ het beperken van het netto verlies van lokale culturele instellingen als gevolg van de coronamaatregelen; ■ innovatieve initiatieven te ondersteunen die – ondanks beperkende maatregelen i.v.m. het reduceren van coronabesmettingen - bijdragen aan het corona-proof mogelijk maken van culturele activiteiten en/of aan een robuuste, toekomstbestendige cultuursector in Leiden.

Mee / tegenvaller 08.06 Sportpark De Mors Vanwege de realisatie van een bedrijventerrein in de Vlietzone moet er op basis van de motie ‘m2 sportareaal blijft gelijk’ (M17.0062/1), waarvan de inhoud inmiddels is verankerd in het beleidskader sport & gezondheid 2019-2023 Samen maken we de stad gezond en actief, het aanwezige sportareaal in Vlietzone-Midden (ter grootte van twee voetbalvelden) elders in de stad worden gecompenseerd zodra dat in de Vlietzone-Midden verdwijnt. Het sportareaal in De Vliet kan worden gecompenseerd door de Steenwisselplaats aan de Haagse Schouwweg een sportbestemming te geven en dat terrein aan het naastgelegen sportpark De Mors toe te

Kaders programma's

| 67

voegen. Hiervoor is een investering nodig van € 3.410.000 (€ 3,01 miljoen voor herinrichting park en € 0,4 miljoen voor kleedkamers). Vanuit het Contourenplan buitensportaccommodaties is € 500.000 beschikbaar. Voorgesteld wordt een investering van € 3.410.000 op te nemen in het MIP met als dekking € 500.000 uit het contourenplan buitensportaccommodaties en € 500.000 uit de de reserve Grondexploitaties en de resterende € 2.410.000 te kapitaliseren waarbij de kapitaallasten van € 201.880 ten laste van de algemene middelen gebracht worden. Voor de toenemende beheerlasten wordt structureel € 10.000 opgenomen in programma 8. 08.07 Aanpassen krediet korfbalvelden Montgomery Voor 2021 is een krediet beschikbaar van € 130.000 voor de investering Montgomery vervanging twee kunstgras toplagen korfbalvelden. De korfbalbond heeft de vereniging compensatie gegeven om het seizoen te mogen afmaken op het oude veld, maar voor het nieuwe speelseizoen moet het veld voorzien zijn van een nieuwe kunstgras toplaag. Door de groei van de korfbalvereniging zijn niet twee, maar minimaal drie korfbalvelden van 20x40 m benodigd. Hiermee sorteren we voor op toekomstige verzoek om uitbreiding van het aantal speelvelden en voorkomen we grotere investeringskosten voor de dan uit te voeren aanpassingen.

Meerkosten ontstaan doordat het totale oppervlakte aan kunstgras vergroot wordt en een deel van de hekwerken en bestrating wordt aangepast of verplaatst. Aangezien de velden per het nieuwe seizoen bespeeld moeten worden kan niet gewacht worden met de investering, waardoor de investering moet worden opgehoogd met € 120.000. Dit wordt gedekt vanuit de verlaging van de dotatie aan de voorziening sportaccommodaties. De dotatie aan de voorziening sportaccommodaties kan over 2021 met € 154.000 omlaag worden bijgesteld. De verlaging van de dotatie is het gevolg van enerzijds de nieuwe sportaccommodaties, waardoor op de huidige/ oude accommodaties enkel het hoog nodige planmatig onderhoud wordt uitgevoerd. Anderzijds is het een gevolg van de actualisatie van het nieuwe beheerplan, waardoor er een onderbouwing ligt voor de toekomstige onderhoudsonttrekkingen. 08.08 Programmamanager grote sportprojecten Door de vertraging van de realisatie van de topsporthal, zwembad en ijsbaan is er geen dekking beschikbaar vanaf 2021 voor de programmamanager grote sportprojecten (12 uur p.w.), waarvoor budget beschikbaar was t/ m 2020. Er wordt nu voorzien dat dekking nodig is tot en met 2023.

Omdat de financiële ruimte in deze kaderbrief beperkt is, stellen we voor om in 2021 € 39.000 beschikbaar te stellen en voor 2022-2023 jaarlijks € 19.500, 50% van het benodigde bedrag om deze taken ten volle uit te voeren. Richting de begroting gaat het college met het bewuste organisatieonderdeel verder aan de slag om met duidelijke prioritering formatie en ambitie in balans te brengen. Hierover rapporteren we in de Programmabegroting 2022. 08.09 Herstel dubbel begrote cultuurcoaches Er zijn op dit moment drie combinatiefunctionarissen cultuur, de cultuurcoaches. Voor deze cultuurcoaches zijn afspraken gemaakt tot en met 2022 met Rijk en uitvoerende partners. Bij de aanmelding van de uitbreiding combinatiefunctionaris bij de Kaderbrief 2019-2022 is per abuis een rijksbijdrage meegenomen waardoor de aanvraag budgetneutraal is aangemeld. Voor de periode tot en met 2022 zijn lopende afspraken, waardoor niet per direct met deze combinatiefunctionarissen cultuur gestopt kan worden. Dit betekent voor 2021 en 2022 een nadeel van € 108.000. Vanaf 2023 worden inkomsten en uitgaven afgeraamd. 08.10 Huisvestingslasten culturele instellingen Een belangrijk deel van de aan BplusC, Leidse Schouwburg, Stadagehoorzaal, Gebr. De Nobel en Theater Ins Blau verstrekte subsidies wordt ingezet voor de dekking van de huisvestingslasten.

Afgelopen jaar was het rapport van Expertisebureau Republiq aanleiding om incidenteel een verhoging van de subsidie voor deze instellingen te realiseren, specifiek met het oog op deze problematiek. Het recent door BMC opgestelde Deltaplan Cultuur geeft aan dat deze problematiek nog steeds actueel is. Mede op basis van de conclusies van het Deltaplan Cultuur zijn plannen in voorbereiding om bedoelde huisvestingslasten te verlagen, met name door het reduceren van het aantal culturele accommodaties. De realisatie van die plannen vergt tijd. Dit is de reden dat er voor nogmaals twee jaar aanvullend budget ter hoogte van € 350.000 beschikbaar wordt gesteld om te voorkomen dat het huurdersonderhoud van de gemeentelijke panden verder achterstand oploopt. 08.11 Vrijval investering hockeyveld Roomburg Naar aanleiding van de uitkomst van het referendum Wijksportpark Roomburg waarbij de stad tegen het Wijksportpark heeft gestemd heeft de raad het kaderbeluit niet genomen. De middelen die hiervoor gereserveerd zijn à € 256.000 kunnen vrijvallen. Nieuwe uitgave 08.11 Energievoorzieningen Uitvoering motie 'Duurzame alternatieven voor dieselaggregaten' (M190076.11) wat vraagt om 1. nieuwe voorzieningen, 2. technische aanpassingen bestaande energievoorzieningen en 3. het slimmer organiseren van de energievoorziening zodat het beheer eenvoudiger en efficiënter wordt.

Een en ander past ook binnen het Schone Luchtakkoord waar de gemeente Leiden zich onlangs bij aangesloten heeft. Hiernaast speelt er rond de

68 | Kaders programma's

huidige stroomvoorzieningen een grote onderhoudsinhaalslag in het kader van de NEN3140 (veiligheid) die uit reguliere middelen gefinancierd wordt. De onderhoudswerkzaamheden in het kader van veiligheid dienen zo snel mogelijk uitgevoerd worden en kunnen niet worden uitgesteld. De gemeente is namelijk bij ongelukken aansprakelijk. 08.12 Leids Mediafonds - incidentele dekking 2022 Op voorstel van D66 en CU heeft de Raad in april 2016 de notitie "Lokaal medialandschap Leiden" vastgesteld. De Raad gaf toentertijd aan zich zorgen te maken over het voortbestaan van een pluriform lokaal medialandschap. Dit heeft uiteindelijk geleid tot de oprichting van het Leids Mediafonds. Nu 3 ½ jaar verder is het Leids Mediafonds uitgegroeid tot een landelijk toonaangevend initiatief. In de afgelopen 3 ½ jaar heeft het Leidse Mediafonds zijn nut bewezen. Het fonds dat de bevordering van kwaliteitsjournalistiek beoogt, heeft voor een belangrijke impuls gezorgd waarbij inwoners, instellingen en bedrijven in de Leidse regio beter zijn geïnformeerd over wat er speelt in de stad Leiden en directe omgeving. De bijdragen vanuit het fonds aan een groot aantal producties heeft geleid tot het vervaardigen van kritische, betrouwbare en onafhankelijke journalistieke producten gebaseerd op zorgvuldig onderzoek en met de noodzakelijke diepgang.

Juist in een tijd van een toevloed aan nepnieuws en "alternatieve feiten" is er in toenemende mate behoefte aan betrouwbare en kwalitatieve journalistiek. Het Leidse Media Fonds draagt daar zeker aan bij. Ook de Provincie Zuid-Holland is overtuigd van het nut van kwaliteitsjournalistiek en de noodzaak om daar financieel aan bij te dragen. Bij besluit van Gedeputeerde Staten van de Provincie Zuid-Holland van 24 november 2020 is de Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls Zuid-Hollandse Journalistiek vastgesteld. Op basis van deze regeling kan de door de gemeente Leiden verleende subsidie aan het Leids Media Fonds voor 2021 (ad € 100.000) worden verdubbeld. Gezien de onzekere financiële context stellen we voor om deze middelen incidenteel voor 2022 beschikbaar te stellen. Structurele dekking vanaf 2023 kan worden afgewogen als er meer duidelijkheid is over het financieel kader voor de komende jaren. 08.13 Compensatie sportvelden Vlietzone Door de opheffing voetbalvelden in de Vlietzone zou een deel van de sportcompensatiebehoefte bestaan uit het toevoegen van een hockeyveld in het Roomburgerpark. Uit het recente referendum blijkt dat er onvoldoende maatschappelijk draagvlak bestaat hiervoor.

Omdat er geen plek is voor uitbreiding van een heel sportveld in de Mors wordt geadviseerd daarom terug te vallen op de tweede door de LSF geopperde oplossingsrichting, namelijk het realiseren van meerdere kleinere sportvoorzieningen in de openbare ruimte, voor de ongeorganiseerde sporter. Voorbeelden hiervan zijn een calesthenicspark (zoals recentelijk aangelegd op het Bètaplein), een bootcampparcours, een buitenklimwand, een basketballcourt of een skatepark. De LSF vraagt om aandacht voor de kwaliteit en maatvoering voor deze voorzieningen, en vooral om een vormgeving die optimaal uitnodigt om te sporten en juist niet uitnodigend is voor andere activiteiten, zoals het uitlaten van de hond of picknicken. Voor het Wijksportpark was structureel € 256.000 beschikbaar voor kapitaallasten. Voorgesteld wordt een investering van € 960.000 op te nemen voor 4 compacte sportvoorzieningen waarbij de structurele kapitaallasten € 43.000 bedragen en deze ten laste van de vrijval van € 256.000 te brengen en € 500.000 uit de incidentele beschikbare middelen in Prg 8C exploiteren sportaccommodaties.

Kaders programma's

| 69

9 Maatschappelijke ondersteuning

70 | Kaders programma's

Maatschappelijke ondersteuning Programmanummer Commissie Portefeuille(s)

9 Onderwijs en Samenleving Gezondheid, Jeugdzorg & Welzijn

De missie van het programma Maatschappelijke Ondersteuning luidt: “De gemeente Leiden wil een stad zijn waarin alle mensen, inclusief die met een zorgbehoefte, actief kunnen participeren en zelf de regie in handen hebben bij de wijze waarop hun zorgbehoefte wordt vervuld. Het gemeentelijke beleid is gericht op het activeren van mensen om hen in staat te stellen zelf deel te nemen aan de samenleving. Daarnaast organiseren we een vangnet voor de ondersteuning van zeer kwetsbare burgers die onvoldoende in staat zijn om voor zichzelf te zorgen.”

4.9.1 Wijzigingen indeling programmabegroting Voor programma 9 zijn er geen wijzigingen in de doelenboom.

Kaders programma's

| 71

4.9.2 Financiële ontwikkelingen Ontwikkeling

Nr.

Onderwerp

L/B

I/S

2021

2022

Budgettair neutraal

09.01

Koploperproject doorontwikkeling cliëntondersteuning (SD)

B

I

-200

-200

L

I

200

200

Mee/Tegenvaller

Nieuwe uitgave

Bijsturing

2023

2024

2025

68

68

68

1.650

1.650

09.02

Huisvestingslasten Telderskade (SD)

L

S

09.03

Niet realiseren compensatie invoering abonnementstarief (SD)

B

S

900

1.150

1.400

09.04

Onderzoeksagenda monitor sociaal domein (SD)

L

I

55

60

110

09.05

Plankosten sociaal domein cluster PMO (deels SD)

L

S

188

188

188

188

09.06

Taakstelling SWT Leiden (SD)

L

I

250

09.07

Wmo Maatwerkvoorzieningen (SD)

B

I

-250

S

130

130

130

130

130

L

S

-965

-1.190

-1.365

-1.465

-1.465

285

09.08

Gemeentebrede programma Leiden inclusief

L

I

300

09.09

Leids Healthy Society Centre (SD)

L

I

50

09.10

Preventie interventie team (SD)

L

S

230

09.11

Programma tijdelijke huisvesting statushouders

L

I

1.350

150

150

09.12

Inzet reserve sociaal domein voor tekort 2021-2023 (SD)

B

I

-121

-658

-1.580

L

I

Tot.

150

1.010 1.350

410

395

721

571

Bedragen x € 1.000,-

Budgettair neutraal 09.01 Koploperproject doorontwikkeling cliëntondersteuning (SD) Vanuit het Rijk zal in totaal € 400.000 beschikbaar worden gesteld voor de doorontwikkeling van de functie cliëntondersteuning binnen het Koploperproject. Het betreft een eenmalige toekenning voor de periode 2021 t/ m 2022. De middelen worden opgenomen in de meicirculaire 2021. Doel is dat inwoners beter hun weg vinden naar de loketten en regelingen van de Wmo, de Participatiewet, Zorgverzekeringswet en de Jeugdwet. Mee / tegenvaller 09.02 Huisvestingslasten Telderskade (SD) In het gebied rond de Telderskade wordt een nieuw Huis van de Buurt ontwikkeld waar meerdere maatschappelijke organisaties in gehuisvest worden. Ten opzichte van de huidige huisvesting (oude panden met uitgesteld onderhoud) worden deze organisaties in een moderner, energiezuiniger pand gehuisvest. De huur conform beleidskader vastgoed van dit nieuwe pand zal door de nieuwe huurders moeten worden opgebracht. In zoverre dit niet lukt zullen de partijen hiervoor met een subsidie moeten worden ondersteund. Dit betreft maximaal € 95.000 per jaar vanaf 2023, waarbij € 27.000 binnen de begroting kan worden opgevangen. 09.03 Niet realiseren compensatie invoering abonnementstarief (SD) Vanaf 2019 is een forse stijging van de uitgaven bij de Wmo zichtbaar, met name huishoudelijke ondersteuning en begeleiding.

Een deel van deze uitgavenstijging wordt toegeschreven aan de invoering van het abonnementstarief. Daarom is bij de vorige kaderbrief besloten om een structurele inkomstenstelpost op te nemen vanaf 2020 in afwachting van het uitslag van het onderzoek dat het Rijk zou doen naar de kostenstijging. Het Rijk heeft inmiddels laten weten dat er geen extra compensatie komt. De inkomstenstelpost vanaf 2021 wordt nu volledig afgeraamd. Dit nadeel moet worden opgelost binnen het sociaal domein. 09.04 Onderzoeksagenda monitor sociaal domein (SD) Op verzoek van de raad is een onderzoeksagenda opgesteld bij de monitor sociaal domein 2020. De kosten van de vijf onderzoeksthema's worden geraamd op € 275.000 (5 x € 55.000), gelijk aan het bedrag dat was opgenomen in het raadsvoorstel monitor sociaal domein 2020. Omdat de financiële ruimte in deze kaderbrief beperkt is, stellen we voor om één onderzoek minder uit te voeren zodat ruimte ontstaat om binnen programma 9 in 2022 het Leiden Healthy Society Centre op te voeren.

72 | Kaders programma's

09.05 Plankosten sociaal domein cluster PMO (deels SD) In 2015 zijn er voor € 80 miljoen aan extra taken overgeheveld naar de gemeente voor Jeugd, WMO en de Participatiewet. Het gaat om structureel extra beleidswerkzaamheden, (sub) regionale beleidsontwikkeling en samenwerkingen, aanbestedingen en monitoring. Er is dat moment drie fte structureel toegevoegd aan team BMO (Beleid Maatschappelijke Ontwikkeling) en zijn er incidentele middelen beschikbaar gesteld voor extra inzet om transformatie binnen het sociaal domein te realiseren. Deze extra inzet zou per 2022 afgebouwd zijn. Gezien de inhoudelijke opgaven die binnen het sociaal domein liggen, de ambities die in het collegeprogramma staan opgenomen (eveneens buiten het hek van het sociaal domein) zoals op het gebied van sport & gezondheid en de nieuwe opdrachten vanuit het rijk, is er echter structureel meer inzet nodig. Wij achten het realistisch om de afbouw van deze tijdelijke formatie voor 50% te realiseren. De coronaperiode zorgt voor vertraging bij het uitwerken en uitvoeren van de realisatie van de taakstelling. Wij stellen daarom voor om de geplande taakstelling met een jaar door te schuiven. . Omdat de financiële ruimte in deze kaderbrief beperkt is, stellen we voor om vanaf 2022 structureel € 187.500 beschikbaar te stellen, 50% van het benodigde budget om alle ambites te blijven uitvoeren.

Richting de begroting gaat het college met het bewuste organisatieonderdeel verder aan de slag om met duidelijke prioritering formatie en ambitie in balans te brengen. Hierover rapporteren we in de Programmabegroting 2022. 09.06 Taakstelling SWT Leiden (SD) Er is eind 2019 een structurele efficiencytaakstelling opgelegd van € 350.000 vanaf 2021. Door corona kon een aantal te nemen efficidiencymaatregelen niet per 2021 worden doorgevoerd, waardoor een nadeel van € 250.000 is ontstaan. Dit nadeel zal binnen het sociaal domein moeten worden opgelost. 09.07 Wmo Maatwerkvoorzieningen (SD) Bij de decemberwijziging 2020 is gemeld dat de kosten voor PGB-Begeleiding en kortdurend verblijf veel lager zijn uitgevallen dan geraamd. Dit voordeel is structureel van aard en bedraagt € 0,85 miljoen in 2021 oplopend naar € 1,3 miljoen vanaf 2024. Het CAK heeft de eigen bijdragen over 2020 nog niet opgelegd. De afdrachten over 2020 zullen dus worden afgedragen in 2021. Per saldo wordt een extra opbrengst verwacht van € 250.000 in 2021. Op de overige voorzieningen wordt na analyse van het rekeningresultaat 2020 een voordeel verwacht van € 67.000 in 2021 oplopend naar € 117.000 vanaf 2024. Nieuwe uitgave 09.08 Gemeentebrede programma Leiden inclusief De Gemeente Leiden streeft naar een inclusieve stad, waarin iedereen meedoet.

Wij staan voor gelijke kansen, ongeacht opleidingsniveau, achtergrond, leeftijd, geaardheid of eventuele beperking. In onze stad is er voor iedereen perspectief. Het gemeentebrede programma Leiden Inclusief bestaat uit vier onderdelen: 1) Leiden toegankelijk voor mensen met een functiebeperking 2) Tegengaan van racisme en discriminatie 3) LHBTI+ en discriminatie tegengaan 4) Naar een diverse en inclusieve organisatie. Er zijn extra middelen nodig om het gemeentebrede programma Leiden Inclusief te kunnen starten. 09.09 Leids Healthy Society Centre (SD) De Universiteit Leiden en de gemeente willen graag samen werken aan Leiden als gezonde stad. De universiteit zet haar (wetenschappelijke) kennis en kunde over gezondheid in in een samen met de gemeente op te richten Leids Healthy Society Centre waarin gezondheidsbevorderende projecten voor burgers gebundeld worden. Met Leiden gezonde stad en de oprichting van het Leids Healthy Society Centre wil de gemeente bijdragen aan preventie van ziekten, aan leefstijlinterventies en aan de mentale gezondheid van haar inwoners. Trekker namens de universiteit voor dit project is prof. Andrea Evers, hoogleraar en hoofd van de afdeling Gezondheids-, Medische - en Neuropsychologie aan de UL en hoogleraar Healthy Society binnen Medical Delta. Gemeente en universiteit delen de kosten.