200146 Bijlage 1. Jaarverslag 2020 en Uitvoeringsprogramma 2021 Handhaving openbare ruimte
Tekst van het document
De stadsenquête wordt eens in de twee jaar afgenomen. Over afgelopen jaar zijn er daarom geen resultaten. De grootste inzet op afvaloverlast en de verdiensten daarvan ligt bij Beheer, maar ook Handhaving draagt hieraan bij door de extra aandacht en verhoogde pakkans. Tot slot is afgelopen jaar wat betreft bedrijfsafval gehandhaafd op meldingen en waarnemingen over illegale dumping van bedrijfsafval en op overlast van containers. Handhaving heeft geen controles op afvalcontracten bij bedrijven uitgevoerd, ook dit als gevolg van handhaving op de coronamaatregelen. Wel hebben we afgelopen periode de ondernemers geattendeerd op de pilot duurzame inzameling bedrijfsafval. Hondenoverlast Bij hondenoverlast gaat het vooral om loslopende honden buiten het losloopgebied en het niet opruimen van hondenpoep. In Leiden zijn 36 gebieden, waar honden los mogen lopen, deze gebieden zijn aangegeven met duidelijke bebording. Tijdens de reguliere surveillances blijkt dat het merendeel van de inwoners zich aan de regels houdt. Tijdens de meeste Clean Sweeps is ook dit jaar extra aandacht besteed aan hondenoverlast. Het streven was om maandelijks één dag intensief op hondenoverlast te controleren en door te gaan met handhaving in burger tijdens controles op hondenoverlast. Dit is in de praktijk iets anders verlopen. Zoals eerder genoemd is er sinds de coronacrisis niet meer in burger gehandhaafd.
Resultaat Hondenoverlast Boetes Waarschuwingen Waarnemingen Totaal aantal interventies
okt 2018 – sep 2019 12 52 1773 1837
okt 2019 – sep 2020 70 169 2476 2715
Ook hier blijkt uit bovenstaande cijfers dat er, ondanks de focus op de handhaving van de coronamaatregelen, een toename is van het aantal boetes en waarschuwingen op hondenoverlast. Dit komt mede doordat er begin 2020 veel is gehandhaafd in burger op hondenoverlast. Naast bovenstaande interventies is er 3 keer een kort aanlijn- en muilkorfgebod opgelegd. Uit de Stadsenquête vorig jaar bleek dat de inzet op hondenoverlast tot minder overlast had geleid. Om die reden was het plan om de inzet op dezelfde wijze als vorig jaar uit te voeren. Stichting het Zuid-Hollands Landschap (ZHL) Het ZHL beheert in opdracht van de gemeente (delen van) de Oostvlietpolder. Sinds september 2019 zijn de boa’s (domein II) van Zuid Hollands Landschap naast onze eigen boa’s aangewezen als toezichthouder voor dit gebied. Dat betekent dat zij ook kunnen handhaven in dit gebied op bijvoorbeeld illegaal kamperen, vuur stoken en afval dumpen. Het ZHL heeft aangegeven dat de recreatiedruk in de Oostvlietpolder is afgenomen door de afsluiting van het fietspad. De mensen die het gebied bezoeken zijn nu veelal mensen uit de buurt en mensen vanaf de volkstuinen. Het toegangsverbod voor honden wordt nauwelijks overtreden, hiervoor zijn 4 waarschuwingen
19
afgegeven. Verder hebben ze afgelopen jaar 1 melding ontvangen van een jagende hond in de polder. Deze hond ging achter schapen en (water)wild aan.
Bereikbare stad Binnen dit thema wordt ingezet op verkeersoverlast om de stad goed bereikbaar te houden. De focus ligt hierbij met name op parkeercontrole, overlast van fietsparkeren, fietsers in voetgangersgebied en verkeersverstoringen. Parkeren Voor de controle op betaald parkeren en fout parkeren zijn ingehuurde boa’s ingeschakeld en wordt er gebruik gemaakt van de scanauto. De planning ligt sinds 2019 bij G4s en G4s werkt ook resultaatgericht en datagedreven. De volgers op de fiets en de scanauto zijn goed op elkaar afgestemd. Ook de boa’s van het gemeentelijke team Handhaving controleren op fout parkeren. Net als vorig jaar zijn er locaties waar de overlast door fout geparkeerde auto’s structureel is. Een reden hiervoor is dat afgelopen periode in heel Leiden paaltjes zijn weggehaald door Beheer in het kader van zo min mogelijk obstakels in de openbare ruimte. Handhaving is hiervoor nog steeds geen structurele oplossing. Nog niet alle parkeerproducten zijn gedigitaliseerd, echter is inmiddels de gehandicapten parkeerkaart wel gedigitaliseerd. Dit zorgt dat er nog veel nacontrole moet plaatsvinden aan de hand van de scans van de scanauto. Bij ongeveer 6% van de scans die aangeeft dat er geen parkeergeld betaald is, is geen sprake van een wanbetaler.
Redenen variëren onder andere tussen niet gedigitaliseerde vergunningen en een auto die niet meer aanwezig is bij nacontrole. Het effect van de gedigitaliseerde gehandicapten parkeerkaart en andere parkeerproducten die eind 2020 worden gedigitaliseerd is pas over een jaar te meten. Resultaat Parkeren Fiscale Naheffingen Combibon (Mulder) Waarschuwingen Besluit bestuursdwang (wegslepen) Totaal aantal interventies
okt 2018 – sep 2019 20038 3113 940 190 23.341
okt 2019 – sep 2020 22243 3996 1182 95 27516
De betalingsbereidheid is circa 98%, dit is inclusief de bovengenoemde 6% ‘vervuiling’. Opnieuw is de efficiëntere werkwijze zichtbaar. Afgelopen jaar is er namelijk in de praktijk vanwege de coronacrisis minder uur ingezet op parkeren, om te voorkomen dat er te veel werknemers tegelijkertijd op kantoor zijn bij het wisselen van de vroege en late dienst van zowel de inhuur parkeercollega’s en de eigen boa’s. Dit om het risico op besmettingen te verminderen. Dit is niet terug te zien in de cijfers, zowel het aantal waarschuwingen als het aantal boetes zijn flink omhooggegaan. Hieruit kunnen we opmaken dat de pakkans erg hoog is. Handhaving blijft nodig om deze betalingsbereidheid ook in de toekomst hoog te houden. Tot slot is handhaving op verzoek van team vergunningen nog steeds verantwoordelijk voor het schouwen van invalideparkeerplaatsen, hier is 96 uur aan gespendeerd. Hierbij wordt op diverse momenten gekeken of/hoeveel parkeergelegenheid er op een bepaalde plek is, om te bepalen of er een specifieke invalideparkeerplaats gerealiseerd moet worden. Parkeerwekker is een startup applicatie, welke ook actief is in Leiden. De app stuurt ‘vergeetachtige parkeerders’ een bericht wanneer een controlevoertuig de geparkeerde auto passeert, om zo een boete te voorkomen.
De gemeente Amsterdam wil een kort geding aanspannen als Parkeerwekker niet binnen 7 dagen zijn activiteiten staakt. In 2021 zullen wij Parkeerwekker een sommatie sturen om te stoppen met hun diensten in Leiden. Overlast van fietsparkeren Het restrictiegebied, waar fietsen alleen in de rekken mogen worden geplaatst, is te zien op onderstaand kaartje. In maart 2020 is het Ballonpad, vanwege het nieuwe Lorentz gebouw, toegevoegd aan het restrictiegebied.
20
Handhaving werkt aan verschillende soorten fietsparkeeroverlast en gebruikt de volgende 5 fietsdefinities: 1. Foute fiets: fiets die in het restrictiegebied bij het station buiten de fietsenrekken staat; 2. Weesfiets: fiets die langer dan 2 weken aaneengesloten in het stations/restrictiegebied op dezelfde plek staat; 3. Fietswrak: fiets die rijtechnisch in onvoldoende staat van onderhoud of in een kennelijk verwaarloosde toestand verkeert; 4. Verkeerd geparkeerd fiets: hinderlijk voor een ingang, op de blindengeleidenstrook of onveilig voor het overige verkeer; 5. Gevonden/verloren fietsen: deze fietsen kunnen gemeld worden bij de gemeente. Resultaat
Fietsen 10000
8988
8000 6000
5889
5095 2703 2411 3127
3109 2830
4000
1307
2000 0 Foute fietsen okt 2017 – sep 2018
Weesfietsen okt 2018 – sep 2019
Fietswrakken okt 2019 - sep 2020
Het doel van de handhaving op fietsparkeeroverlast in het restrictiegebied is het vrijhouden van de calamiteitenroute in het stationsgebied en een bereikbaar en aantrekkelijk stationsgebied. Ook hier is de inzet anders geweest dan andere jaren. Het Fiets Fout = Fiets Weg beleid (FF = FW) heeft grotendeels stilgelegen o.a. vanwege het stilliggende woon-werkverkeer en de focus op de handhaving van de coronamaatregelen. Ook het weesfietsenbeleid heeft vanwege het laatste stilgelegen. Dit had minder noodzaak vanwege minder drukte door de verminderde reisbewegingen. Op het verwijderen van fietswrakken is wel volop ingezet door vooral de toezichthouders, zoals te zien is in de figuur hierboven. Fietswrakken vergen continue aandacht, omdat er telkens weer nieuwe fietswrakken zijn. Handhaving heeft hiervoor daarom dagelijks aandacht en afgelopen jaar extra inzet gepleegd op het verwijderen van zogenoemde fietswrakken. Ook in de Clean sweeps is hier extra aandacht voor. Fietswrakken worden in de hele stad aangepakt waardoor de stad er aantrekkelijker uitziet.
21
Op 13 maart 2020 is in het Stationsgebied onder de Lorentz de nieuwe inpandige gratis fietsenstalling met circa 4.800 plekken geopend. Vervolgens is de fietsenstalling gelet op covid-19 maandenlang gesloten. We hoopten dat hierdoor het aantal fout geparkeerde fietsen flink zou dalen. Dit effect hebben we vanwege de sluiting en de daling van het woon-werkverkeer nog niet terug kunnen zien. Ook de jaarlijkse fietsgraveeracties met voorlichting over fietsendiefstal zijn niet doorgegaan vanwege de coronacrisis. Verkeersovertredingen Resultaat
Verkeersovertredingen 1000 801 800 600
707
697 566
400
310
248
200 0 okt 2017 – sep 2018
okt 2018 – sep 2019 Boetes
okt 2019 - sep 2020
Waarschuwingen
Het gaat om brom- snorfiets controles in voetgangersgebied, fout parkeren van brom- en snorfietsen, controle inrijverbod en overige verkeerszaken. Resultaat Fietsers in voetgangersgebieden
okt 2018 – sep 2019
okt 2019 – sep 2020
Boetes
475
228
Waarschuwingen
378
62
Waarnemingen
1346
109
Totaal aantal interventies
2199
399
Afgelopen jaar is de inzet op fietsers in voetgangersgebieden vanwege de coronacrisis op een laag pitje gezet. Dit heeft geresulteerd in veel minder boetes en officiële waarschuwingen. Dit jaar is geen speciale actie, zoals de bloemenactie vorig jaar, in samenwerking met de ondernemers uit de binnenstad (centrummanagement) georganiseerd tegen fietsers in voetgangersgebieden. Enerzijds vanwege de handhaving op de coronamaatregelen, anderzijds vanwege het lastig kunnen bewaren van 1,5 meter afstand bij dit soort acties en de ondernemers hadden uiteraard ook andere zorgen dit jaar. Resultaat
22
Naar aanleiding van deze waarnemingen kunnen bestuursdwangprocedures worden opgestart. Wanneer een bestuursdwangprocedure wordt opgestart, print een boa dit uit op papier en plakt deze aan het voertuig. Op die manier krijgt de overtreder de kans om zelf de overtreding op te heffen. Als dit niet gebeurt, dan wordt het voertuig weggesleept. Afgelopen jaar zijn er 95 (vorig jaar 196) voertuigen weggesleept. Het gaat daarbij om verschillende situaties. Bijvoorbeeld om een terrein vrij te maken voor een evenement, of het optreden tegen voertuigwrakken of te lang geparkeerde campers. Een reden voor de daling van weggesleepte voertuigen is dat er afgelopen jaar door covid-19 veel minder evenementen zijn geweest.
Veilige stad De meeste aandacht gaat naar de aanpak op jeugdoverlast. Naast jeugdoverlast ligt de focus op de handhaving bij evenementen en de overlast van horeca en alcoholgebruik. Evenementen Handhaving is aanwezig bij alle grotere evenementen. Onder grotere evenementen worden meer risicovolle evenementen verstaan. Bij deze evenementen treffen hulpdiensten samen met de gemeente voorbereiding. Er wordt risicogericht gecontroleerd aan de hand van een risicoscan. Handhaving controleert bij deze evenementen onder andere de vergunningsvoorschriften, op de eindtijd van het evenement en op de verkoop van alcohol zonder vergunning. Tot slot is handhaving verantwoordelijk voor het algemene toezicht zoals controle op wildplassen en ander asociaal gedrag. Daarnaast draagt handhaving vaak ook bij aan hulpverlening. Bij een aantal evenementen zijn de werktijden ook ’s nachts. Tijdens evenementen werkt handhaving intensief samen met de politie. Vanaf maart hebben er door de coronacrisis nauwelijks evenementen meer plaatsgevonden, enkele kleine (A-)evenementen konden nog wel doorgang vinden.
In de periode oktober 2019 tot maart 2020 zijn er door team vergunningen nog 62 (vorig jaar 370) vergunningen verleend, waarvan 5 (vorig jaar 20) voor grote evenementen Voorbeelden van grotere evenementen die nog plaatsgevonden hebben zijn: • 2 en 3 oktober 2019 • Intocht Sinterklaas 2019 • Kerstmarkt en ijsbaan 2019 Afgelopen jaarwisseling heeft handhaving op dringend verzoek van politie, met name vanwege de vuurwerkvrije binnenstad, voor het eerst tot 22:00 uur gewerkt. Mede door onze aanwezigheid overdag en in de avond kan politie zich meer focussen op de nacht. In de nacht spelen met name openbare orde en veiligheidskwesties en daartoe is handhaving niet voldoende toegerust. Onze meerwaarde zit met name in de periode voorafgaand aan de jaarwisseling.
23
Evenementen zoals Koningsdag konden geen doorgang vinden, maar vroegen alsnog om extra inzet van handhaving om te kijken of het rustig bleef in de stad en er geen illegale feestjes werden georganiseerd. Vandaar dat Handhaving toch op volle sterkte aanwezig was. Leidens Ontzet valt nét buiten de verslagperiode (tot 1 oktober), maar toch laten we dit niet onvermeld. De voorbereidingen waren intensief. Van tevoren zijn verschillende scenario’s uitgewerkt door politie en gemeente over hoe om te gaan met eventuele massale toestroom van feestvierders. Ook werd gewerkt met een uitgebreid Veiligheidsteam, zij hebben de situatie intensief gemonitord. In de week voorafgaand aan drie oktober kregen jeugdboa’s en politie signalen dat er een groot feest op De Bult zou plaatsvinden. Met een noodbevel is het gebied gesloten verklaard, dit is uiteindelijk goed verlopen. Op een aantal plekken in de horeca en bij studentenhuizen is wel inzet geweest, maar al met al kijken we tevreden terug op het verloop van de 2 en 3 oktober 2020. Het was natuurlijk ontzettend balen voor alle Leidenaren en de 3 October Vereeniging dat het dit jaar niet door kon gaan.
Overlast horeca en alcoholgebruik De controles van horecagelegenheden omvatten onder andere toezicht op het gebied van toelatingsen sluitingstijden, de aanwezigheid van een leidinggevende, schenken aan minderjarigen, of een horecaondernemer zich houdt aan de opgelegde sancties/bestuursdwang en toezicht op kansspelautomaten. Deze controles vinden tegenwoordig ook wel eens ’s nachts plaats. Verder is er wekelijks het Klein Horeca Overleg (KHO). In het KHO worden o.a. alle meldingen die zijn binnengekomen bij de horecaklachtenlijn besproken en wordt met team vergunningen/handhaving/politie gezamenlijk bepaald wat daar mee gebeurt. Daarnaast heeft de gemeente Leiden, waaronder handhaving, deelgenomen aan integrale horecacontroles vanuit het Haags Economisch Interventie Team (HEIT-team): integrale controle met politie en andere opsporingsinstanties op misstanden o.a. in de horeca. Vorig jaar is een nieuw preventie- en handhavingsplan alcoholgebruik opgesteld, dit is onderdeel van het nieuwe beleidskader sport en gezondheid. Doel van het preventie- en handhavingsplan alcohol is om jongeren verantwoord met alcohol om te laten gaan. Dit betekent geen alcohol voor jongeren onder de 18 en verantwoord gebruik van alcohol voor jongeren van 18 jaar en ouder. Educatie en bewustwording zijn daarin de belangrijkste middelen, maar ook handhaving is nodig.
Begin 2020 stond een nieuwe groep (jonge) handhavers klaar om de controles op de Drank- en Horecawet te doen. Het idee was om ook meer in burger te handhaven in horeca en tijdens evenementen om schenken aan minderjarigen en alcoholgebruik door minderjarigen aan te pakken. Beiden zijn vanwege de coronacrisis stil komen te liggen. De prioriteit op het thema horecaoverlast en alcoholgebruik lag vanaf maart bij het controleren van de horeca op naleving van de coronamaatregelen. Waarschijnlijk zal ook in 2021 de prioriteit op de naleving van de coronamaatregelen blijven liggen. Er zijn in Leiden 326 commerciële drank- en horecavergunningen, 80 drank- en horecavergunningen voor de paracommerciële sector en 134 drank- en horecaverloven verleend. Daarnaast zijn er 11 vergunde coffeeshops, 4 vergunde seksinrichtingen en 79 aanwezigheidsvergunningen voor kansspelautomaten. Aantal klachten horecaklachtenlijn:
Klachten horecaklachtenlijn 800 700 600 500 400 300 200 100 0
670 514 443
okt 2017 - sep 2018 okt 2018 - sep 2019 okt 2019 - sep 2020
Via de horecaklachtenlijn zijn afgelopen jaar 514 klachten binnen gekomen. Klachten helpen bij het prioriteren van controlelocaties. In de cijfers is zichtbaar dat het aantal klachten in maart, april en mei
24
erg laag was. Dit is logisch aangezien de horeca toen gesloten was. Dit is waarschijnlijk deels de reden van de daling van het totaal aantal klachten. Resultaat DHW-vergunningen en horecaoverlast Boetes Waarschuwingen boa’s Inspecties Waarnemingen Bestuurlijke schriftelijke waarschuwingen Totaal aantal interventies
okt 2018 – sep 2019 3 2 425 75 43 548
okt 2019 – sep 2020 5 4 351 115 38 513
Zoals onder het kopje covid-19 staat beschreven heeft handhaving zijn handen vol gehad aan de handhaving op de noodverordening. Naast de covid-19 gerelateerde bestuurlijke maatregelen zijn er afgelopen jaar ook officiële waarschuwingen gegeven en bestuurlijke maatregelen aan horecaondernemers opgelegd op basis van de horecaregelgeving. Zowel boa’s als politieagenten stellen hiervoor de processen verbaal van bevindingen op. De burgemeester geeft vervolgens een schriftelijke waarschuwing en/of legt een bestuurlijke maatregel op. Van oktober 2019 – september 2020 zijn er 38 officiële waarschuwingen gegeven en 1 bestuurlijke maatregel opgelegd, namelijk een sluiting. Voorbeelden van officiële waarschuwingen zijn afwezigheid leidinggevenden en geluidsoverlast. De bestuurlijke waarschuwingen en maatregelen m.b.t. de noodverordening vallen hier niet onder. Zie de cijfers onder het kopje covid-19. Handhaving van de geluidsnormen (conform Wet Milieubeheer) wordt uitgevoerd door de Omgevingsdienst West-Holland en is niet in het overzicht opgenomen. Jeugdoverlast Boa’s controleren veel op bekende overlastlocaties, dit heeft een preventieve werking. Er worden afspraken gemaakt met jeugd en er worden regelmatig jeugdigen van overlastlocaties weggestuurd. Met veel jeugd valt goed afspraken te maken. Dit type overlast is soms ook seizoensafhankelijk.
Jeugd- en wijkboa’s werken samen met de stedelijke jeugdaanpak van de gemeente Leiden, de lijnen zijn hierdoor korter. Wanneer jeugd wordt aangetroffen, waar wij ons zorgen over maken, weten we de stedelijke jeugdaanpak makkelijk te vinden. De stedelijke jeugdaanpak bestaat uit overleggen samen met de partners uit de wijk, zoals wijkagenten en jeugd en jongerenmakelaars van de organisatie Samen Ondernemend Leren (SOL). Vanaf 2020 voert SOL in Leiden het jongerenwerk uit. Sinds 2019 wordt er meer ingezet op jeugd en is het gelukt de jeugdboa’s gebiedsgericht in te zetten. Inzet op jeugd gebeurt in samenwerking met de politie. Er vinden reguliere overleggen plaats tussen boa’s en politie en in het weekend in de zomer werkt regelmatig een koppel tot 1 uur ’s nachts of later om jeugdplekken te bezoeken. De capaciteit van politie en boa’s is schaars, waardoor we deze zo slim mogelijk proberen in te zetten. Het is mooi om te zien dat de jeugdboa’s goed in contact zijn met veel jeugd uit hun wijk. Het komt geregeld voor dat als een groepje jeugd een andere boa tegenkomt ze bijvoorbeeld vragen om de groeten te doen aan jeugdboa x of y. Zoals onder het thema covid-19 al benoemd, is de jeugdoverlast afgelopen maanden toegenomen vanwege de coronacrisis. De inzet hierop is niet precies te duiden doordat een deel op jeugdoverlast is geschreven en een deel op covid-19.
Rondom het Kooipark was er zoveel overlast dat er zelfs een aantal bestuurlijke maatregelen zijn opgelegd aan een groepje jongeren. Naast politie kunnen ook boa’s op deze maatregelen handhaven. Afgelopen jaar zijn er bijna 5000 waarnemingen gedaan op dit specifieke thema. Dit is 2000 meer dan vorig jaar. Deze stijging komt onder meer door de geïntensiveerde aanpak en door de toegenomen jeugdoverlast afgelopen periode. Het is echter niet goed na te gaan hoeveel keer gesanctioneerd is met officiële bekeuringen/waarschuwingen, omdat sommige zaken onder andere categorieën in het systeem komen. Bijvoorbeeld wildplassen of overlast door alcohol of drugs. Bij de bespreking van het jaarverslag 2019 van team Handhaving in de commissie Leefbaarheid en Bereikbaarheid in januari 2020 werd door de raad geconstateerd dat op basis van de gegevens in het jaarverslag het niet goed mogelijk is om te beoordelen of de inzet op jeugdoverlast goed is verdeeld
25
over de verschillende wijken in de stad. Hierover wordt de raad middels een uitgebreide rapportage apart geïnformeerd. Project Landelijke Aanpak Adreskwaliteit (LAA) De wijkboa’s hebben meegewerkt aan het project LAA, maar ook dit is gelet op covid-19 in de prioritering op een laag pitje gezet.
Aantrekkelijke stad Het hoofddoel van het thema aantrekkelijke stad is ervoor zorgen dat de monumentale stad goed uit de verf komt. Hierbij wordt met name ingezet op markten en uitstallingen. Overlast op het water Varen in en om Leiden neemt elk jaar in populariteit toe. Hierdoor wordt het drukker op het water. Door drukte nemen ook problemen toe. In 2019 is daarom samen met team vergunningen een nieuwe Vaarcampagne gestart. Met de Vaarcampagne werkt de gemeente aan betere informatievoorziening over het water in en om Leiden. De aanpak is er een van de lange adem en zou ook doorlopen in de vaarseizoenen van 2020 en 2021. Helaas is hier afgelopen zomer door de coronacrisis weinig terecht van gekomen. Er was geen evenement om het vaarseizoen te openen en de bijgewerkte vaarkaart kon niet worden verspreid tijdens zomerse stadsevenementen. Dit jaar lag de focus op het ontmoedigen van mensen om het water op te gaan. De surveillances op het water zijn wel doorgegaan. In de periode van april tot oktober is handhaving minimaal 1 dag per week op het water geweest. Daarbij ging de meeste aandacht naar de handhaving op de noodverordening. In de cijfers is zichtbaar dat het aantal waarnemingen, waarschuwingen en combibonnen (boetes) is toegenomen, terwijl het aantal uur op het water met name door het wegvallen van evenementen is afgenomen.
Resultaat Handhaving op het water Aantal uur op het water Waarnemingen Waarschuwingen Combibonnen (boetes) Totaal aantal interventies
okt 2018 – sep 2019 1672 604 4 6 614
okt 2019 – sep 2020 1162 727 26 20 773
Vaartuigen 160 135
140 120 100
96
95
80 60
43
42
40
28
20 0 okt 2017 - sep 2018
okt 2018 - sep 2019 Bestuursdwang
okt 2019 - sep 2020
Verwijderd
Handhaving neemt ieder jaar in samenwerking met vergunningen openbare ruimte vaargangen door op zoek naar vaartuigen die verkeerd liggen of verwaarloosd zijn. Dit jaar zijn ligplaatsen door de inzet op de coronamaatregelen niet per vaargang gecontroleerd, echter is er alsnog meerdere keren een controle gedaan. In totaal heeft handhaving 96 boten aangeplakt en op die manier bestuursdwang
26
toegepast, als de boot geen vergunning heeft om ergens te liggen. Tegenwoordig kunnen boa’s het systeem giskit gebruiken tijdens controles op straat en op het water. Dit is handig gebleken voor de controles op ligplaatsen omdat de benodigde informatie meteen op straat beschikbaar is. Dit werkt efficiënter. Ook zijn nog een aantal procesverbeteringen doorgevoerd. Het aanbrengen van bestuursdwang is vaak al effectief. Veel mensen halen dan hun boot al weg zodat handhaving de boot niet uit het water hoeft te halen. Afgelopen jaar werden 53 boten weggehaald, voordat handhaving ze zou verwijderen. Als de boot blijft liggen dan verwijdert handhaving desbetreffende boten. Uiteindelijk heeft de gemeente 28 boten laten verwijderen. Dit zorgt ervoor dat de boot van andere mensen die een vergunning hebben voor desbetreffende plek weer op die plek kan liggen. Of indien de plek überhaupt niet vergund is, dat het openbaar water weer vrijkomt voor de doorvaarbaarheid. Tevens hebben enkele controles op bedrijfsvaartuigen plaatsgevonden, in samenwerking met team vergunningen openbare ruimte. Terrassen Vanwege de coronacrisis hebben alle horecagelegenheden met een terrasvergunning een mogelijkheid tot uitbreiding van de terrassen gekregen. Hierop heeft m.b.t. de coronamaatregelen actieve controle plaatsgevonden.
Het overgrote deel van de horeca in Leiden zich heeft ontzettend ingespannen zo goed mogelijk aan alle coronamaatregelen te voldoen. Uitstallingen/objecten openbare ruimte Het doel van de handhaving op uitstallingen en objecten in de openbare ruimte is het creëren van een nette, mooie uitstraling in Leiden. Handhaving spreekt ondernemers aan wanneer stoepborden niet aan de vereisten voldoen of op de verkeerde plek staan, spreekt bedrijven aan op bijvoorbeeld zadelhoesjes of objecten in de openbare ruimte en treedt op tegen illegale spandoeken en reclameuitingen. Indien bij illegale reclame-uitingen de veroorzaker bekend is, krijgt de veroorzaker afhankelijk van de situatie soms kort de tijd om zelf de overtreding ongedaan te maken. Vaak is dan het probleem opgelost en vindt geen recidive plaats. In 2020 is minder ingezet op dit thema vanwege de inzet op de coronamaatregelen. Op markten is wel strenge controle geweest op objecten in verband met covid-19. Hierbij wordt sinds kort met dwangsombesluiten gewerkt. Resultaat Controles uitstallingen/reclame Boetes Waarschuwingen Waarnemingen Totaal aantal interventies
Uitstallingen reclame 2019 8 57 106 171
Uitstallingen reclame 2020 0 8 36 44
Controles uitstallingen (algemeen) Boetes Waarschuwingen Waarnemingen Totaal aantal interventies
Uitstallingen 2019 6 34 78 118
Uitstallingen 2020 0 0 36 36
Naast de controles op uitstallingen en reclame heeft handhaving 38 waarnemingen, 2 waarschuwingen en 2 boetes op het wildplakken van stickers en posters en 3 waarnemingen op gevelreclame. Het kan soms bij 1 waarneming gaan over 50 verkeerd geplaatste borden waartegen opgetreden wordt. Markten/standplaatsen Vooral de boa’s met het taakaccent markt zorgen ervoor dat de markt in goede banen wordt geleid (toewijzen plaatsen meelopers, betalingen voor standplaatsen) en handhaven waar nodig. Wekelijks is er op woensdag en zaterdag markt in het centrum van Leiden, op dinsdag bij winkelcentrum bij Luifelbaan, op donderdag bij winkelcentrum de Stevensbloem en op vrijdag bij winkelcentrum de Kopermolen. Op alle 5 de bovengenoemde markten in Leiden wordt gehandhaafd door boa’s. Ook wordt de avond voorafgaande aan de markten een schouw gedaan of het marktterrein voor de volgende dag in orde is en niet wordt geblokkeerd door bv. bouwsteigers.
27
Dit jaar heeft de markt veel inzet van handhaving gevraagd. Vanwege de coronacrisis was het te druk op de woensdag en zaterdag markt in het centrum, daarom is de markt tijdelijk verplaatst naar de Beestenmarkt en de Lammermarkt. Inmiddels is de woensdagmarkt weer terug naar het centrum. De verplaatsing heeft geleid tot problematiek met betrekking tot het innemen van standplaatsen. De boa’s hebben daar dan ook actief op gehandhaafd. Ook mogen marktkooplui i.v.m. de coronamaatregelen geen statafels met proeverijtjes neerzetten, dit om te voorkomen dat bezoekers blijven hangen. Resultaat Markt Boetes Waarschuwingen Lasten onder dwangsom Waarnemingen Totaal aantal interventies
okt 2018 – sep 2019 8 4 1075 1087
okt 2019 – sep 2020 14 8 20 909 931
Naast de interventies uit bovenstaande tabel zijn er sinds de verplaatsing van de markt 20 preventieve lasten onder dwangsom opgelegd aan vergunninghouders op de markt. Een preventieve last onder dwangsom wordt opgelegd wanneer een vergunninghouder zich niet houdt aan de regelgeving m.b.t. de standplaats, de marktverordening of de noodverordening. De boa’s leggen de overtreding (fotografisch) vast en team Vergunningen openbare ruimte geeft hier vervolgens opvolging aan en zorgt voor uitwerking van de last onder dwangsom uit. Bomen Handhaving is ook de ogen en oren in de stad voor het cluster Beheer. Handhaving let bijvoorbeeld op of boomspiegels vrij zijn van (zware) objecten, zoals een afvalcontainer bij een (ver)bouwproject. Dit soort (zware) objecten die op de wortels van een boom staan, kunnen de boom doden. Wanneer dit gesignaleerd wordt, wordt dit doorgegeven aan Beheer. Zij zorgen dat de boomspiegel weer vrij wordt gemaakt.
28
Handhaving op Instagram
29
6. Uitvoeringsprogramma 2021 Schone stad Gemeentelijke missie
Programmadoel prestatie
Effectindicator
en
-
De gemeente Leiden staat voor een stad met een openbare ruimte die schoon, heel en veilig is, waar mensen graag vertoeven en die uitnodigt tot verantwoordelijk gedrag. Zij doet dit samen met alle gebruikers. De gemeente Leiden wil de stad behouden voor toekomstige generaties. Om de stad leefbaar en aantrekkelijk te houden moet Leiden zich aanpassen om de gevolgen van klimaatverandering aan te kunnen en de biodiversiteit te vergroten (Programmabegroting 2021, programma 5 Omgevingskwaliteit). Doel Prestatie 5A1 Schoon, heel en veilig 5A1.6 Handhaven gebruik openbare ruimte 5B2 Stimuleren van een doelmatig gebruik van het 5B2.4 Handhaven gebruik openbaar water openbaar water Uit Programmabegroting 2021 (zie ook www.leidenincijfers.nl) Effectindicator
Realisatie
5A1.b Percentage inwoners dat 'behoorlijk wat' tot47% (2015) 'zeer ernstig' zwerfvuil ervaart 43% (2017)
Streefwaarden
Bron
2021
2022
2023
2024
39%
39%
39%
39%
Stadswijkenquête
B
B
B
B
Beleidsmeting openbare ruimte
30%
30%
30%
30%
Stadswijkenquête
B
B
B
B
Beleidsmeting openbare ruimte
en
38% (2019) 5A1.c Gemeten kwaliteitsniveau 'zwerfvuil'
B (2018) B (2019)
5A1.d Percentage inwoners dat 'behoorlijk wat' tot36% (2015) 'zeer ernstig' hondenpoep ervaart 33% (2017)
en
21% (2019) 5A1.e Gemeten kwaliteitsniveau 'hondenpoep'
B (2018) B (2019)
30
5A1.h Percentage inwoners dat 'behoorlijk wat' tot29% (2015) 'zeer ernstig' drijfvuil ervaart 26% (2017)
30%
30%
30%
30%
Stadswijkenquête
B
B
B
B
Beleidsmeting openbare ruimte
7,3
7,3
7,3
7,3
Stadswijkenquête
en
22% (2019) 5A1.i Gemeten kwaliteitsniveau 'drijfvuil'
B (2018) B (2019)
5B3.a Rapportcijfer door Leidenaren voor de7,0 (2015) recreatieve kwaliteit van groen en water in Leiden 7,1 (2017)
en
7,2 (2019)
Aanpak handhaving
Brede aanpak die zich richt op vermindering van aandachtslocaties en preventie van nieuwe afvalhotspots door onderzoek naar de vervuiler in samenwerking met bewoners, ondernemers, wijkbeheerders, woningcorporaties en wijk- of ondernemersverenigingen: Huishoudelijk afval: • We halen informatie op die noodzakelijk is voor het in kaart brengen van de aanpak bij een overlastlocatie; • We hebben een nauwe samenwerking met Beheer om informatie te delen en werkwijzen op elkaar af te stemmen; o We trekken gezamenlijk met Beheer op om dumpingen en bijplaatsingen te sanctioneren en tegen te gaan; • We proberen degenen die afval bijplaatsen op te sporen en te sanctioneren. Zolang er nog covid-19 heerst zullen afvalzakken echter minimaal worden doorzocht uit angst voor besmetting en gelet op de noodzakelijke prioritering.
Dozen en ander bijgeplaatst afval kunnen wel makkelijker onderzocht worden op adressen; • We controleren gebieds- en risicogericht of afval (in minicontainers) juist wordt aangeboden; Bedrijfsafval • We werken mee aan het oplossen van de knelpunten in bedrijfsafval; o Controle op aanwezigheid contracten; o Wij wijzen ondernemers op de pilot duurzame inzameling bedrijfsafval en daarmee de mogelijkheid om kleinere inzamelmiddelen te hebben die ze goed (inpandig) kunnen opbergen; o We spreken ondernemers aan op het verkeerd stallen van inzamelmiddelen en kunnen als in 2021 de pilot duurzame inzameling bedrijfsafval geëvalueerd is en er een
31
•
werkbaar alternatief is steeds meer gaan handhaven; In samenwerking met de marktcommissie en het team Vergunningen Openbare Ruimte proberen we ondernemers op de markt meer verantwoordelijk te maken voor zelf en correct opruimen van het afval dat na marktdagen overblijft.
Zwerfvuil en vervuiling openbare ruimte • We proberen degenen die illegaal posters en stickers plakken en zadelhoesjes verspreiden op te sporen, aan te spreken en waar mogelijk te sanctioneren; • We signaleren aanpassingen die nodig zijn in de openbare ruimte (inrichting openbare ruimte en liggen van het afvalinzamelpunt); • We werken mee aan de gebiedsaanwijzing voor het verbod op flyeren en samplen, waar team Economie de regie op heeft en zullen als het zover is hier op handhaven (Haarlemmerstraat/Lange Mare en Stationsgebied); • Indien we het constateren spreken we mensen aan op het voerverbod van (wilde) dieren in de daartoe aangewezen gebieden; • We handhaven op het verbod op winkelwagentjes in de daartoe aangewezen gebieden, zodra dit besluit is genomen. Hondenoverlast • We gaan door met handhaving in burger om hondenoverlast aan te pakken; Clean Sweeps • We werken met een variëteit aan handhavingstrategieën, die we per locatie kunnen aanpassen. Een voorbeeld hiervan zijn de Clean Sweeps, waarvan we in 2021 4 willen uitvoeren; • We voeren datagedreven en gebiedsgerichte surveillances uit;
Voorbehoud door COVID-19 Toezicht en handhaving op de maatregelen om het coronavirus tegen te gaan hebben de hoogste prioriteit. Daardoor is onzeker of wij bovenstaande aanpak volledig waar kunnen maken. Wanneer handhaving op de coronamaatregelen de prioriteit vraagt, gaat dat vooral ten koste van de volgende inzet: • Bijplaatsingen van afval; • Hondenoverlast; • Winkelwagentjes. Resultaat
•
Huishoudelijk en bedrijfsafval; o Afval wordt op de juiste manier aangeboden;
32
o o o
• • • •
Er ontstaan geen nieuwe afvalhotspots; Er zijn steeds minder aandachtslocaties van bedrijfsafval; Het marktterrein is aan het einde van een marktdag vrij van zwerfafval en bedrijfsafval bij gemeentelijke prullenbakken. Er wordt geen afvalwater meer geloosd in goten en fonteinen De ervaren overlast van honden (loslopen en hondenpoep) is laag; In de hiertoe aangewezen gebieden wordt niet gesampled en geflyerd; De Clean Sweeps hebben een blijvend verbeterend effect op de omgeving; Handhaving levert jaarlijks 3 resultaatverbeterende voorstellen aan de gemeentelijke organisatie.
Output
• •
Registraties handhaving Aantal opgelegde muilkorfgeboden
Randvoorwaarden
•
Er is passende capaciteit voor afvalinzameling. De grootte en het aantal ondergrondse containers is passend bij de vraag. Er is een passende inzamelfrequentie (ook in het weekend); De omgeving van de containers en de containers zijn schoon en heel; De loslooplocaties voor honden zijn voorzien van borden en afgebakend indien nodig; De verbodsgebieden voor samplen en flyeren zijn aangewezen; Het belang van een schone stad wordt frequent onder de aandacht van bewoners, ondernemers en bezoekers gebracht; De regels voor een schone stad zijn duidelijk, eenduidig en zichtbaar op de gemeentelijke website; Er is geen intensieve handhaving op coronamaatregelen meer nodig.
• • • • • • • Samenwerkingspartners
Beheer, KCC, Politie, woningcorporaties, studentenhuisvestingsbedrijven, bewonersverenigingen, ondernemersverenigingen, Centrummanagement Leiden, Historische vereniging Oud Leiden, scholen
Bereikbare stad Gemeentelijke missie
De gemeente Leiden wil goed bereikbaar zijn. De komende jaren wordt ingezet op duurzame mobiliteit, waarbij voetgangers, fietsers en het openbaar vervoer voorrang krijgen. Door de aanleg van een goede hoofdontsluitingsstructuur, het zoeken naar nieuwe vormen van vervoer, het optimaal gebruiken van parkeervoorzieningen en het autoluw maken van de binnenstad wil de gemeente Leiden de leefbaarheid, duurzaamheid en bereikbaarheid verbeteren (Programmabegroting 2021, programma 4 Bereikbaarheid).
33
Programmadoel prestatie Effectindicator
en
-
Doel Prestatie 5A1 Schoon, heel en veilig 5A1.6 Handhaven gebruik openbare ruimte Het handhaven van parkeren en fietsenoverlast valt niet onder programma 4 Bereikbaarheid, maar onder programma 5 Omgevingskwaliteit (prestatie 5A1.6 Handhaven gebruik openbare ruimte). De resultaten van handhaving op het thema bereikbare stad, sluiten echter beter aan bij een aantal effectindicatoren van programma 4 Bereikbaarheid. Uit Programmabegroting 2021 (zie ook www.leidenincijfers.nl) Streefwaarden Effectindicator
Realisatie
Bron 2021
2022
2023
2024
<20%
<20%
<20%
<20%
75%
75%
75%
75%
Doel 4D1 Meer parkeerkwantiteit en betere parkeerkwaliteit 18%
(2016)
4D1.a Percentage Leidenaren dat zelf veel 18% (2017)
Veiligheidsmonitor
overlast van parkeerproblemen ondervindt 13% (2019) 4D1.b
Percentage
autobezitters
dat 72% (2017) Stads-
parkeermogelijkheden in openbare ruimte bij huis 69% (2018) met goed of voldoende beoordeelt
Aanpak handhaving
en
wijkenquête
57% (2019)
Aanpak richt zich op het beëindigen van een overlastsituatie na constatering of melding. Overlast in wijken door parkeren wordt projectmatig gebiedsgericht aangepakt: Auto- en fietsparkeren: • We controleren actief op parkeerrecht (parkeergeld, vergunningen en ontheffingen) van voertuigen in gebieden met betaald parkeren; • We waarschuwen gedurende twee weken bij een nieuw ingevoerd parkeerregime; • We signaleren of de openbare ruimte is ingericht conform parkeerregime; • We controleren actief op foutparkeren (parkeren waar dat niet iets toegestaan) en parkeren zonder parkeerrecht (vergunning, ontheffing of parkeergeld); • In de A-zone houden we tijdens diensttijden de doelgroepparkeerplaatsen (bijvoorbeeld invalideparkeerplaatsen) vrij van foutparkeerders; • Bij meldingen buiten de A- zone van doelgroepparkeerders die niet direct op de voor hen
34
• • •
bedoelde parkeerplaats kunnen parkeren wordt tijdens diensttijden direct inzet gepleegd; We controleren actief op misstanden van geparkeerde caravans, campers, aanhangers en andere voertuigen; We pakken structurele overlast van (fiets-)parkeren in wijken projectmatig aan, voor zover dat in onze macht ligt; We voeren Fiets Fout = Fiets Weg (FFFW), zo lang de coronamaatregelen van kracht zijn op een aangepaste manier uit. Door de coronamaatregelen werken veel mensen thuis. Daardoor zijn er minder fietsen in het stationsgebied: o Er zijn minder foute geparkeerde fietsen en de foutgeparkeerde fietsen die er zijn leveren minder overlast op; o Weesfietsen worden op het moment niet weggehaald. Forenzen wordt gevraagd thuis te werken. Daarom zijn we vooralsnog terughoudend in het weghalen van weesfietsen binnen het stationsgebied. Daarbij is er momenteel voldoende stallingscapaciteit binnen het stationsgebied.
Verkeer: • We denken mee over de handhaafbaarheid van verkeersmaatregelen bij herinrichtingsplannen en – projecten; • We controleren actief op geldigheid van ontheffingen en vergunningen; • We verwijderen (brom-) fietsen bij tijdelijke verkeersmaatregelen; • We signaleren verkeerde bebording of bebordingsteksten van omleidingen; • We verwijderen (brom-)fietswrakken. • We verwijderen auto’s waarvan de APK meer dan een maand verlopen is uit de openbare ruimte, op basis van de nieuwe APV; • We controleren frequent op het verbod op fietsen in voetgangersgebied; o Daarbij geven we ook aandacht en complimenten aan de vele mensen die met de fiets aan de hand lopen. Bijvoorbeeld door i.s.m. ondernemers bloemen uit te delen aan voetgangers met de fiets aan de hand in de Haarlemmerstraat; • We proberen deel te nemen aan de pilot voor cameratoezicht op het inrijverbod in de Breestraat; • We volgen ontwikkelingen ten aanzien van de Zero Emissiezone in Leiden. Algemeen: • Bij blijvende overlast zoeken we met onze ketenpartners naar structurele oplossingen in de openbare ruimte (bijvoorbeeld bij de overlast van fietsparkeren in de Breestraat). Voorbehoud door COVID-19 Toezicht en handhaving op de maatregelen om het coronavirus tegen te gaan hebben de hoogste prioriteit. Daardoor is onzeker of wij bovenstaande aanpak volledig waar kunnen maken. Wanneer
35
handhaving op de coronamaatregelen de prioriteit vraagt, gaat dat vooral ten koste van de volgende inzet: • Zo lang de coronamaatregelen gelden worden foute fietsen en weesfietsen in het stationsgebied beperkt verwijderd; • Verwijderen van (brom-)fietswrakken; • boa’s in dienst van de gemeente controleren bij parkeren alleen op excessen; • boa’s ingehuurd bij G4S voor parkeren kunnen (tijdelijk) op andere taken worden ingezet wanneer de bezetting binnen het gemeentelijke team van boa’s te krap wordt. Resultaat
•
• •
Betaald parkeren zoals afgesproken met parkeermanagement: o Betalingsbereidheid > 93% (98% is het resultaat uit 2020, inclusief vergunninghouders o Geleverde (=ingezette) aantal uren op straat o Aantal scans per uur = 355 (Door een procesoptimalisatie is het gemiddelde flink gestegen: in 2020 was het gemiddeld 597, in 2019 was het gemiddelde 559, terwijl in 2018 het gemiddelde nog 355 was). Doelgroepparkeerplaatsen zijn zoveel mogelijk vrij van foutparkeerders; Fietsparkeren o Het stationsgebied is grotendeels vrij van weesfietsen en fout geparkeerde fietsen; o In de stad zijn weinig wrakken In voetgangersgebieden wordt weinig gefietst Handhaving levert jaarlijks 3 resultaatverbeterende voorstellen aan de gemeentelijke organisatie.
Output
• • • •
Registraties handhaving Sancties en waarschuwingen Weggesleepte voertuigen Verwijderde (brom-) fietsen
Randvoorwaarden
•
Handhaving wordt tijdig geïnformeerd over en betrokken bij tijdelijke verkeersmaatregelen, bouwplaatsinrichtingen en parkeerverboden; Handhaving krijgt voldoende tijd en capaciteit om eventueel cameratoezicht op het inrijverbod in de Breestraat uit te kunnen voeren; Handhaving adviseert over de handhaafbaarheid bij herinrichtingsplannen en – projecten; Het straatbeeld is ingericht conform het parkeerregime; Wegaanduidingen en bebording voor de weggebruiker zijn correct aanwezig conform RVV1990; De informatie op de parkeerautomaten en via de parkeerapps is actueel en correct; Er is geen intensieve handhaving op coronamaatregelen meer nodig.
• •
• • • • • •
36
Samenwerkingspartners
Parkeermanagement, Team Ontwerp en Mobiliteit, Politie, Beheer, bouwtoezicht, Team Vergunningen openbare ruimte
Veilige stad Gemeentelijk missie Programmadoel prestaties
Effectindicator
en
De gemeente Leiden staat voor een stad die veilig is en voelt op het gebied van wonen, werken en leven in samenwerking met bewoners en partners (Programmabegroting 2021, programma 2 Veiligheid). Doel 2A2 Beperken criminaliteit en overlast woonomgeving 2A5 Veilig ondernemen en veilig uitgaan
in
de
Prestatie 2A2.2 Beperken van overlast in de woonomgeving 2A5.2 Handhaven bij evenementen 2A5.3 Bijdrage aan veilig ondernemen 2A5.6 Handhaven horecaregelgeving
Uit Programmabegroting 2021 (zie ook www.leidenincijfers.nl) Streefwaarden Effectindicator
Realisatie 2021
2A2.a
Aantal
Bron
3.402
(2016)
3.300
(2017)<2900
2022
2023
2024
<2900
<2900
<2900
overlastmeldingen
Politie- eenheid Den
drugs, burenruzie, geluid
Haag 2.948 (2018)
4% 5%
(2015) <3% (2016)
3%
(2017)
2A2.c Percentage inwoners dat in
<3%
<3%
<3%
Veiligheidsmonitor
de eigen buurt veel overlast ervaart
37
door dronken mensen op straat
5% (2019)
3%
(2015)
4%
(2016) <4% (2017)
2A2.d Percentage inwoners dat in de eigen buurt veel overlast ervaart 4%
<4%
<4%
<4%
Veiligheidsmonitor
<6%
<6%
<6%
Veiligheidsmonitor
<950
<950
<950
van drugsgebruik of drugshandel 4% (2019)
6%
(2015)
7%
(2016) <6% (2018)
2A2.e Percentage inwoners dat in de eigen buurt veel overlast ervaart 6% van rondhangende jongeren 6% (2019)
1.190 2A3.a Aantal incidenten overlast1.444 door jeugd
960
(2016) (2017) <1000 (2018)
Politie- eenheid Den Haag
1019 (2019)
172,5 2A3.b Aantal HALT-verwijzingen190,0 per 10.000 jongeren
176,0
(2015) (2016) 200 (2017)
Bureau HALT (wsjg.nl 200
200
200 - BBV) *
174,0 (2019)
38
2A3.c
Aantal
vernielingen
5,5
(2016)
5,0
(2017) <5,0 (2018)
en
beschadigingen in de openbare 5,8
<5,0
<5,0
<5,0
CBS (wsjg.nl - BBV) *
<7%
<7%
<7%
Veiligheidsmonitor
<3%
<3%
<3%
Veiligheidsmonitor
<8%
<8%
<8%
Veiligheidsmonitor
<21
<21
<21
ruimte per 1.000 inwoners 6,5 (2019)
2A5.a
Percentage
inwoners8%
stadsdeel Midden dat in eigen5% buurt veel overlast ervaart door7% horecagelegenheden
(2015) (2016) <7% (2017)
7% (2019)
3%
(2015)
3%
(2016) <3% (2017)
2A5.b Percentage inwoners dat vaak
overlast
heeft
van 3%
evenementen 4% (2019)
11%
(2015)
9%
(2016) <8% (2017)
2A5.c Percentage inwoners van stadsdeel Midden dat vaak overlast 8% heeft van evenementen 13% (2019)
2A5.d Aantal incidenten overlast22
<21 (2016)
Politie- eenheid Den
39
evenementen
21(2017) 12
Haag (2018)
21 (2019)
Aanpak handhaving
De aanpak op het gebied van veiligheid richt zich op het verminderen van overlast. COVID-19 • We handhaven op de coronamaatregelen, in de openbare ruimte maar ook in de horeca en eventueel detailhandel. Dit heeft de hoogste prioriteit; • We handhaven op overlast die mede het gevolg is van de coronacrisis, bijvoorbeeld toegenomen jeugdoverlast en overlast in parken.
Jeugd • We zetten veel in op jeugdoverlast, omdat deze lijkt te stijgen door covid-19.; • Voor de inzet op jeugdoverlast wordt gebruik gemaakt van de beschikbare data van politie en onszelf, maar ook zeker van de professionele kennis van (jeugd)boa’s en politie zelf; • We hebben reguliere overleggen met de politie over jeugd (en stemmen onze inzet af); • In een aantal weekenden werkt één koppel tot één uur ’s nachts om jeugdplekken te bezoeken; • We controleren risicogericht op gebruik van alcohol door minderjarigen (eventueel verwijzen we jongeren door naar HALT); • In de periode rond de jaarwisseling kunnen we ook minderjarigen die vuurwerk afsteken buiten de toegestane tijden naar HALT verwijzen. Door de wijziging in de Regeling aanwijzing consumenten- en theatervuurwerk (zie paragraaf Verbod op knalvuurwerk in hoofdstuk 1) blijven er echter weinig situaties over waarin we kunnen doorverwijzen naar HALT; • De lijnen met de gemeentelijke Stedelijke Jeugdaanpak zijn kort, zodat we signalen over jongeren waar we ons zorgen over maken snel kunnen doorgeven; • We zijn betrokken in herinrichtingsplannen om hangplekken te faciliteren of te voorkomen.
Horeca en evenementen • We voeren in regie 6 grootschalige integrale Drank en Horecawet (DHW-) controles uit, (al dan niet in samenwerking met, of onder coördinatie van het Haags Economisch Interventie Team (HEIT); • Normaal gesproken voeren we minimaal 13 DHW-controles uit in eigen beheer, planmatig, in overleg met onze belangrijkste partners, op de aandachts-/ risicolocaties. Gelet op de
40
• • • • • • • • •
ontwikkelingen van de coronacrisis is het de vraag of dit in 2021 ook lukt; We controleren horeca (en bijbehorende terrassen) op inachtneming van de coronamaatregelen; We controleren risicogericht op schenken van alcohol aan minderjarigen; De controle op verleende drank- en horecawetvergunningen vindt regulier datagedreven plaats; We treden handhavend op conform het evenementensanctiebesluit; Bij evenementen is er net als bij horeca sprake van risicogestuurd toezicht, gericht op controle en handhaving van vergunningvoorwaarden, waaronder de eindtijden; We maken evenemententerreinen vooraf vrij van objecten; Indien nodig werken we in burger om horeca en evenementen te controleren; Een (beperkt) aantal keer werken we in de nacht om horeca en evenementen te controleren; Tijdens diensturen bemensen we de horecaklachtenlijn.
Overig • We zijn ogen- en oren voor de politie en gemeente in de taken die we uitvoeren; • We doen indien nodig zorgmeldingen bij de juiste instanties; • We pakken overlastdossiers (woonoverlast, overlastgevende personen, overlast rondom coffeeshops, prostitutie) op vanuit een integrale gedachte, binnen de bevoegdheden die wij hebben; • We controleren maximaal 20 adressen per maand voor het project LAA (Landelijke Aanpak Adreskwaliteit); • Van incidenten tegen eigen medewerkers wordt melding gemaakt in de Gemeentelijke Incidenten Registratie (GIR). Afhankelijk van de situatie vindt bijvoorbeeld een orde-gesprek met de verdachte plaats, wordt een waarschuwingsbrief naar de veroorzaker gestuurd, wordt aangifte gedaan of wordt iemand direct aangehouden; • We signaleren ondermijning en weten dit op de juiste plekken te beleggen; • We nemen, indien nodig, deel aan integrale controles in het kader van de aanpak van ondermijning; • We handhaven op het bedelverbod in de daartoe aangewezen gebieden; • We handhaven op het verbod op gebruik van lachgas in de daartoe aangewezen gebieden; • We kunnen reanimeren en eerste hulp verlenen. De auto’s van handhaving zijn uitgerust met een AED; • We kijken naar de mogelijkheden van de tolkentelefoon als die nodig is bij communicatie met iemand die een overtreding heeft begaan. Resultaat
COVID-19 • Handhaving draagt bij aan het naleven van de coronamaatregelen; • De openbare ruimte is een veilige plek om te verblijven voor iedereen.
41
Jeugd • We kennen onze plek in de integrale stedelijke jeugdaanpak en hebben daarin een duidelijke rol en taak, daarmee dragen we bij aan het beperken van jeugdoverlast en het voorkomen dat jeugdoverlast de leefbaarheid en uiteindelijk veiligheid aantast; Horeca • De Leidse horeca kent de vergunningvoorwaarden en houdt zich hieraan; • De Leidse horeca neemt de coronamaatregelen in acht; • In Leiden wordt nauwelijks alcohol aan minderjarigen geschonken. Evenementen • Evenemententerreinen worden vrij van objecten opgeleverd aan de evenementenorganisator; • Bij overschrijding van de eindtijd van een groot evenement wordt altijd opgetreden; • Op niet vergunde evenementen en op vergunningsovertredingen bij evenementen wordt een interventie uitgevoerd; • Tijdens evenementen worden de coronamaatregelen in acht genomen. Overig • Handhaving levert jaarlijks 3 resultaatverbeterende voorstellen aan de gemeentelijke organisatie. Output
• • • • •
Controles horeca Registraties handhaving Sancties en waarschuwingen (onder andere op de Noodverordening COVID-19) Zorgmeldingen Overige interventies op jeugdgroepen
Randvoorwaarden
• • • •
De coronamaatregelen zijn helder en duidelijk en goed uitlegbaar voor iedereen; Continuïteit in toezicht vanuit de keten, handhaving participeert in de aanpak van partners; Informatie over evenementenvergunningen en horecavergunningen is actueel en beschikbaar; Er is een duidelijke procedure voor het verhalen van schade aan groen- en openbare nutsvoorzieningen; De regievoering op de aanpak van de verschillende thema’s is goed belegd; Bij geweld tegen ambtenaren wordt aangifte gedaan.
• • Samenwerkingspartners
Jeugd- en jongerenwerk, KHN, evenementencoördinator, team horeca en bijzonder wetten, welzijnswerk, GGD-meldpunt Zorg en Overlast, politie, Cluster Beheer, RIEC, Bibob, NVWA, Sociale wijkteams
42
Aantrekkelijke stad Gemeentelijke missie
Programmadoel prestatie
Effectindicator
en
-
De gemeente Leiden staat voor een stad met een openbare ruimte die schoon, heel en veilig is, waar mensen graag vertoeven en die uitnodigt tot verantwoordelijk gedrag. Zij doet dit samen met alle gebruikers. De gemeente Leiden wil de stad behouden voor toekomstige generaties. Om de stad leefbaar en aantrekkelijk te houden moet Leiden zich aanpassen om de gevolgen van klimaatverandering aan te kunnen en de biodiversiteit te vergroten (Programmabegroting 2021, programma 5 Omgevingskwaliteit). Doel Prestatie 5A1 Schoon, heel en veilig 5A1.6 Handhaven gebruik openbare ruimte 5B2 Stimuleren van een doelmatig gebruik van het 5B2.4 Handhaven gebruik openbaar water openbaar water Uit Programmabegroting 2021 (zie ook www.leidenincijfers.nl) Effectindicator
Realisatie
5A1.b Percentage inwoners dat 'behoorlijk wat' tot47% (2015) 'zeer ernstig' zwerfvuil ervaart 43% (2017)
Streefwaarden
Bron
2021
2022
2023
2024
39%
39%
39%
39%
Stadswijkenquête
B
B
B
B
Beleidsmeting openbare ruimte
30%
30%
30%
30%
Stadswijkenquête
B
B
B
B
Beleidsmeting openbare ruimte
30%
30%
30%
30%
Stadswijkenquête
en
28% (2019) 5A1.c Gemeten kwaliteitsniveau 'zwerfvuil'
B (2018) B (2019)
5A1.d Percentage inwoners dat 'behoorlijk wat' tot36% (2015) 'zeer ernstig' hondenpoep ervaart 33% (2017)
en
21% (2019) 5A1.e Gemeten kwaliteitsniveau 'hondenpoep'
B (2018) B (2019)
5A1.h Percentage inwoners dat 'behoorlijk wat' tot29% (2015) 'zeer ernstig' drijfvuil ervaart 26% (2017)
en
43
22% (2019) 5A1.i Gemeten kwaliteitsniveau 'drijfvuil'
B (2018)
B
B
B
B
Beleidsmeting openbare ruimte
7,3
7,3
7,3
7,3
Stadswijkenquête
B (2019) 5B3.a Rapportcijfer door Leidenaren voor de7,0 (2015) recreatieve kwaliteit van groen en water in Leiden 7,1 (2017)
en
7,2 (2019)
Aanpak
De aanpak voor een aantrekkelijk stad richt zich veelal op ondernemers. Het accent bij handhaving ligt op verleiden van de ondernemer en overbrengen van informatie over de gewenste beeldkwaliteit in de stad. Er wordt ingezet op de verdere professionalisering van de handhavers met taakaccent markt en het versterken van hun rol en positie. We willen goed geïnformeerd zijn over ontheffingen en vergunningen, hiervoor hebben we een nauwe band met de vergunningverleners. Markten • We controleren of op de markt de coronamaatregelen in acht (kunnen) worden genomen, dit is de reden waarom extra intensief gecontroleerd wordt op allerhande extra uitstallingen (parasols, stoepborden, statafels, auto’s, etc) die niet toegestaan zijn mede in verband met het doorgang belemmeren van de doorstroming van publiek, hier wordt strikt op gehandhaafd; • Handhaving voert jaarlijks 8 intensievere marktcontroles (2 per markt per jaar) uit, naast de reguliere controles; • Met name op de avond voor de woensdag- en zaterdagmarkt controleren we geregeld of er geen marktvoertuigen te vroeg zijn neergezet; • Steekproefsgewijs controleren we of de afbouw van de markt ordentelijk verloopt en het marktterrein schoon wordt opgeleverd, daarbij ligt de focus op de zaterdagmarkt; • We handhaven op de markt op basis van het sanctiebeleid markten Leiden 2017 en/of het sanctiebeleid dat is vastgesteld op basis van de
besluitvorming over verplaatsing van de markt in verband met covid-19 (dwangsommen); • We zijn geregeld vertegenwoordigd in de marktoverleggen met de marktcommissie; Water • Op het water controleren we op (excessen) die verband houden met de coronamaatregelen; • Van 1 april t/m 1 oktober hebben we minimaal 1 x per week een vaarsurveillance; • We hebben ook vaarsurveillance bij evenementen als bijvoorbeeld Leidens Ontzet en de intocht van Sinterklaas;
44
• • • • •
We starten in overleg met het Ministerie van Justitie en Veiligheid met een pilot om in de periode van 1 april t/m 1 oktober meer boa’s de bevoegdheid te geven om te handhaven op het Binnenvaartpolitiereglement (BPR); We hebben op het water het accent op controle op het Binnenvaartpolitiereglement (BPR) en de in 2018 vastgestelde Bedrijfs- en Pleziervaartuigenverordening Leiden 2017; We continueren de aanpak om samen met de vergunningverleners per watergang te controleren op (ligplaatsen voor) pleziervaartuigen; We controleren bij tijdelijke verkeersmaatregelen op het water; Door middel van communicatie proberen we preventief overlastgevend gedrag op het water te voorkomen (vaarcampagne);
Overig • We zijn zichtbaar aanwezig in het centrum; • We controleren op de terrassen op naleving van coronamaatregelen; • We handhaven op basis van de in 2019 vastgestelde nieuwe terrasregels, waarbij we ons vooral richten op de excessen; • We houden contact met het netwerk rondom de ondernemers in de binnenstad, bijvoorbeeld door nauw contact met het Centrummanagement, winkeliersverenigingen en de wijkboa; • We controleren het kernwinkelgebied op objecten in de openbare ruimte (waarbij tevens gelet wordt op fietsen in voetgangersgebied); Voorbehoud door COVID-19 Toezicht en handhaving op de maatregelen om het coronavirus tegen te gaan hebben de hoogste prioriteit. Daardoor is onzeker of wij bovenstaande aanpak volledig waar kunnen maken. Wanneer handhaving op de coronamaatregelen de prioriteit vraagt, gaat dat ten koste van de volgende inzet: • Controle van ligplaatsen voor (plezier)vaartuigen en het lichten van wrakken en verkeerd afgemeerde vaartuigen; • De reguliere vaarcampagne (aandacht voor naleving van de coronamaatregelen heeft prioriteit); • Controleren op objecten in de openbare ruimte en fietsen in voetgangersgebied. Resultaat
Markten • De coronamaatregelen worden op de markt in acht genomen waardoor de markt een veilige plek is waar iedereen zijn of haar boodschappen kan doen; • Marktondernemers houden zich aan de regels uit de marktverordening.; Water • Op het water kan veilig volgens coronamaatregelen gerecreëerd en gewerkt worden; • De overlast door (plezier)vaart is minimaal
45
• •
Bedrijfs- en pleziervaartuigen nemen de juiste ligplaats in; Er liggen weinig wrakken in het water;
Objecten • Het kernwinkelgebied is vrij van niet- vergunde objecten in de openbare ruimte; Overig • Handhaving levert jaarlijks 3 resultaatverbeterende voorstellen aan de gemeentelijke organisatie. Output
• • • • • • • •
Aantal registraties handhaving; Meldingen wateroverlast bij handhaving; Aantal dwangsommen illegaal gebruik ligplaatsen; Aantal verwijderde vaartuigen; Aantal sancties en waarschuwingen; Aantal gecontroleerde terrassenvergunningen; Aantal verwijderde objecten in de openbare ruimte; Aantal integrale controles markt.
Randvoorwaarden
•
Er is samenwerking en informatie-uitwisseling in de VTH-keten (vergunningen, toezicht, handhaving) voor ligplaatsen en voor objecten in de openbare ruimte; Vergunningen zijn actueel en opvraagbaar; Beheer baggert de vaarwegen; De bebording op en rond het water is op orde; De ligplaatsen voor bedrijfsvaartuigen zijn duidelijk gemarkeerd; De regels omtrent terrasvergunningen zijn helder gecommuniceerd; De informatie over terrasvergunningen op de gemeentelijke website is actueel; De regels omtrent objecten in de openbare ruimte zijn helder gecommuniceerd; De informatie op de gemeentelijke website is correct en actueel; De regels omtrent markten zijn helder gecommuniceerd, voor de toekomst is een andere manier van organiseren van de regelgeving over auto’s op de markt aan te raden (voorraad/koeling); De informatie op de gemeentelijke website is actueel;
• • • • • • • • • • Samenwerkingspartners
Politie, ILT, team Ontwerp en Mobiliteit, team Vergunningen Openbare Ruimte, KCC, Stedelijke ontwikkeling, accounthouders bedrijven, Centrummanagement Leiden, Historische Vereniging Oud Leiden
46