Raadsvoorstel Skills in Leeuwarden

Raadsvoorstel Skills in Leeuwarden Zaaknummer: 2023-181335 ----------------------------------------------------------Aan de gemeenteraad. Inleiding en historie In dit raadsvoorstel stellen wij uw raad voor om een krediet van € 11,365 miljoen beschikbaar te stellen voor de aankoop en verbouwing van het kantoorpand aan het Jacob Catsplein 3 (verder: JC3) te Leeuwarden, kadastraal bekend gemeente Leeuwarden, sectie D, nummer 10864. Het plan is om JC3 in te zetten voor de uitvoering van Skills in Leeuwarden. Skills is van oorsprong een initiatief van het Rijk om rijksvastgoed in te zetten voor een maatschappelijk doel. Leeuwarden is in september 2019 een intentieovereenkomst aangegaan met het Rijk (Ministerie van BZK, het Rijksvastgoedbedrijf (RVB)) om ‘Skills in de stad’ te realiseren. Het kantoorpand aan het Jacob Catsplein 3, nu nog eigendom van het RVB, was daarbij uitgangspunt. Het pand is geschikt bevonden (uitvoering en locatie) voor Skills. Nu, enige jaren later, na vertraging door onder andere de coronacrisis en een lange periode van afstemming en onderhandeling met verschillende partijen, doen we u hierbij het voorstel om Skills uit te voeren op de locatie JC3. We willen JC3 inzetten voor het bieden van ondersteuning en wonen aan een groep van circa 48 jongvolwassenen in de leeftijd van 16-27 jaar.

Het doel van Skills In Friesland dreigt een groep jongvolwassen (16-27 jaar) uit te vallen. Zij dreigen door uiteenlopende omstandigheden dakloos te raken en hebben op meer leefgebieden ondersteuning nodig. Huisvesting en een passend zorgaanbod ontbreekt voor de groep in deze levensfase (snijvlak 18-/18+). Jongvolwassenen hebben te maken met milde tot ernstige problematiek. Deze jongeren komen nu soms na een periode van bankhoppen terecht in de maatschappelijke opvang, wat onwenselijk is. De behoefte aan betaalbare woonruimte met passende zorg/ondersteuning is groot. Ter illustratie: de huidige populatie Beschermd Wonen bestaat voor meer dan 50% uit mensen in de leeftijdscategorie 18-25 jaar. Uit het in 2022 uitgevoerde bankhoppersonderzoek blijkt dat ongeveer 350 jongvolwassenen van bank naar bank hoppen. Op basis van landelijk onderzoek is de verwachting dat 50% daarvan een hoog risico op dakloosheid loopt. Op peildatum 27 oktober 2023 staan in Friesland 97 jongeren in de leeftijd van 16-27 jaar geregistreerd als dakloos op een totaal van 432. Vanuit Beschermd Wonen zijn er op dezelfde peildatum 22 jongeren die bij het Transferpunt zijn aangemeld voor bemiddeling naar zelfstandig wonen. Dit wil zeggen dat het deze groep niet lukt om op eigen kracht een woning te vinden. Deze laatste groep komt daarom in principe ook in aanmerking voor wonen binnen Skills.

Skills in Leeuwarden biedt deze groep jongvolwassenen een eigen plek, een (t)huis waar zij op weg geholpen kunnen worden om te stabiliseren en verder te groeien in zelfstandigheid en volwassenheid.

Blad 2

Skills in Leeuwarden biedt hiervoor een goede kans. Er wordt integraal en geclusterd op één plek rondom een jongvolwassene gestaan op het gebied van wonen, ondersteuning en activering. De focus ligt op het samen optrekken en het op weg helpen richting stabilisering en zelfstandigheid. Dit gebeurt met inzet van professionals, ervaringsdeskundigen en andere jongeren (goede buren). De meerwaarde van Skills is een integrale inzet op duurzame versterking dan wel herstel van zelfredzaamheid en activering van jongeren. Als blijkt dat deelnemers op deze gebieden sterker staan na een Skillstraject is het aannemelijk dat deelnemers later in hun leven minder gebruik maken van voorzieningen op grond van Wmo- en Participatiewet of andere vormen van zorg. Een belangrijk element van de Skills-aanpak, naast de ondersteuning, is wonen. Deelnemers zullen in het kader van Skills (beschermd) wonen op de locatie. Deze eigen plek voor jongeren is van groot belang. Aandachtspunt bij deze locatie is de door- en uitstroom van de jongeren die deelnemen. In de samenwerkingsovereenkomst tussen de zorgaanbieders en gemeente Leeuwarden is hiervoor een bepaling opgenomen. Naast deze functie van Skills met wonen en ondersteuning als pijlers zien we een kans in het organiseren van een inloopfunctie voor jongeren in JC3. Hiervoor is ruimte in het pand gereserveerd.

Een inloopfunctie heeft de mogelijkheid voor kwetsbare jongeren om op één plek hun verhaal te doen, informatie te halen, laagdrempelig, bepalen wat nodig is, efficiënte doorverwijzing en toeleiding naar andere vormen van passende zorg en ondersteuning. De inloopfunctie verbindt de pijlers wonen en ondersteuning, en biedt de mogelijkheid om ook opleiding en werk aan te haken. Een jongere die zich meldt bij de inloopvoorziening hoeft maar één keer zijn of haar verhaal te vertellen. Het moet een plek zijn waar jongeren zich gehoord voelen en van waaruit zij zo snel en effectief mogelijk verder geholpen kunnen worden. Geen hangplek, wel een veilige plek om je verhaal te doen. De invulling van de inloopfunctie zal in 2024 uitgewerkt worden. Na aankoop van het pand zal de verbouw van JC3 in 2024/2025 worden uitgevoerd. Betrokken partijen en het aanbod van Skills in Leeuwarden Er zijn gesprekken gevoerd met Leger des Heils, LIMOR en Wender over de uitvoering van Skills in Leeuwarden en de inrichting daarvan in JC3. De betrokken aanbieders zijn aantoonbaar in staat om op regionale schaal integraal de combinatie van preventie, bemoeizorg, interventiewerk, beschermd wonen en maatschappelijke opvang, jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning bij zelfstandig wonen tijdens en na uitstroom Skills aan te bieden.

Invulling van deze zorg en ondersteuning wordt ook nu al aangeboden en in Friesland uitgevoerd door Leger des Heils, LIMOR en Wender. Dit doen zij op basis van daarvoor regionaal gesloten contracten en bestaande subsidierelaties met SDF/gemeente Leeuwarden. De gesprekken zijn positief verlopen waarbij de drie zorgpartijen hebben aangegeven ieder hun bijdrage te zullen doen om Skills te laten slagen.

Blad 3

Uitkomst van de gesprekken is dat het Leger des Heils zal optreden als hoofdhuurder van JC3, en dat Wender, LIMOR en Leger des Heils als zorgaanbieders in JC3 optreden. Het Leger des Heils zal in zijn rol van hoofdhuurder het pand JC3 huren van de gemeente en onderverhuren aan LIMOR, Wender en de jongeren in JC3. De aanbieders Leger des Heils, LIMOR en Wender sluiten een samenwerkingsovereenkomst met de gemeente waarin wordt opgenomen wat de doelstellingen van Skills zijn en dat de ondersteuning nu onder de lopende opdrachten voor Beschermd Wonen (18+) en Wonen (18-) valt, of onder het dan (start van Skills) gecontracteerde zorgaanbod. De gesprekken met de aanbieders hebben geleid tot de volgende Invulling van de pijlers ondersteuning en wonen in Skills. Hierbij is het uitgangspunt een 24/7 aanwezigheid van de betrokken aanbieders: • Inloopvoorziening met onder andere werkplekken/spreekkamers. • 16 wooneenheden voor Intramuraal wonen. Dit is voor jongeren met een beschikking voor beschermd wonen op basis van de Wmo 2015. 24/7 ondersteuning is beschikbaar. • 32 wooneenheden bestemd voor: ambulante zorg (24 wooneenheden) voor personen 16-27 jaar, en voor ‘goede buren’ (8 wooneenheden) die ondersteuning bieden. Deze plekken zijn voor doorstroom en uitstroom, doorgroeien naar zelfstandigheid. • Ondersteuning is 24/7 oproepbaar.

De toegang tot Skills verloopt via een centrale toegang (in ontwikkeling). Jongvolwassenen uit het forensische en/of WLZ-kader komen niet in aanmerking voor plaatsing in Skills in Leeuwarden. Financiën De financiën van Skills in Leeuwarden zijn gesplitst in een sociaal (ondersteuning) en een fysiek (gebouw) deel. De vereiste financiering en bronnen zijn hieronder weergegeven. Beide delen, sociaal en fysiek, vereisen onder meer dekking uit de regionale middelen Huisvesting kwetsbare groepen en Brede aanpak dakloosheid. Wij hebben de Friese gemeenten hierover geïnformeerd. Het Skills-project is onderdeel van de (door de colleges) vastgestelde Brede Aanpak Dakloosheid, als uitwerking van de landelijke aanpak dakloosheid. In april 2021 hebben wij het ‘Uitvoeringsplan Brede Aanpak Dakloosheid Fryslân’ vastgesteld. En in oktober 2021 hebben wij de ‘Voortgangsrapportage Brede Aanpak Dakloosheid’ vastgesteld. Financiering van het fysieke deel (gebouw) van Skills in Leeuwarden Het pand Jacob Catsplein 3 is nu eigendom van het Rijksvastgoedbedrijf (RVB). Wij hebben overeenstemming bereikt met het RVB over de koopsom. RVB stelt als voorwaarde voor de verkoop aan gemeente Leeuwarden dat we het inzetten met een maatschappelijke bestemming voor een periode van minimaal 10 jaar. Dit is in de koopovereenkomst vastgelegd.

De aankoop en investeringen in het pand (aankoop, aanpassing en verduurzaming), in totaal € 11,365 miljoen, worden gedekt uit: • De specifieke uitkering Huisvesting kwetsbare jongeren ad € 1,365 miljoen. • Middelen Brede Aanpak Dakloosheid ad € 1,5 miljoen incidenteel (pandgebonden). • Het activeren van de resterende € 8,5 miljoen en dit af te schrijven in 40 jaar.

Blad 4

Gebouwgebonden exploitatie van JC3 De gebouwgebonden exploitatie is gemaakt om een reëel huurbedrag te bepalen op basis van de gewenste maatschappelijke invulling. De gemeente Leeuwarden verhuurt het gehele pand aan hoofdhuurder Leger des Heils. Dit bedrag, groot € 284.000, dekt de exploitatielasten, bestaande uit geactiveerde kapitaallasten (rente + afschrijving), het verhuurdersonderhoud en de zakelijke lasten. Financiering van het sociale deel van Skills in Leeuwarden De bekostiging van het sociale deel gaat op basis van de Decentralisatie Uitkering Beschermd Wonen, de Decentralisatie Uitkering Maatschappelijke Opvang en het (lokale) Jeugdzorgbudget (conform het woonplaatsbeginsel). De bekostiging verloopt via het tarief zoals is vastgelegd in de huidige (en toekomstige) contracten beschermd wonen en specialistische jeugdzorg en op basis van daarvoor te verlenen subsidies (in het bijzonder voor wat betreft de inloopvoorziening. Het uitgangspunt voor Skills is dat de bekostiging van het sociale deel uit het budgettaire kader van de decentralisatie uitkeringen BW en MO afkomstig is. Uitzondering hierop vormt de bekostiging van zorg die op grond van de Jeugdwet wordt verleend, wat lokale budgetten betreft. Het sociale deel bevat de onderstaande onderdelen: • Beschermd Wonen intramuraal en ambulant: doelgroep 18+. • Verblijf ‘wonen jeugd’: doelgroep 18-. • Inloopvoorziening.

Voor de financiering van de opstartfase van Skills zijn in de Brede Aanpak Dakloosheid middelen gereserveerd en beschikbaar vanaf de opening van Skills, die we voorzien begin 2026. Risico’s De koopovereenkomst met het RVB bepaalt dat de gemeente verplicht is om JC3 in te zetten met een maatschappelijk doel voor een periode van minimaal 10 jaar. Daarop aansluitend bepaalt de huurovereenkomst met het Leger des Heils dat de huur van JC3 niet binnen 10 jaar kan worden opgezegd. Mocht de huur van JC3 na 10 jaar worden opgezegd bestaat de mogelijkheid dat Skills wordt gecontinueerd met een andere hoofdhuurder (cq. zorgaanbieder). Een andere mogelijkheid voor de gemeente is dan om het pand aan te wenden voor een andere functie, de verplichting tot een maatschappelijk doel is dan immers vervallen. Communicatie naar omwonenden Met het openbaar worden van dit voorstel op de datum van het collegebesluit zijn wij gestart met de communicatie naar omwonenden, bedrijven, instellingen, verhuurders etc. Op de dag van het collegebesluit hebben wij dit gedaan naar deze partijen met een brief over het collegebesluit en voorgestelde raadsbesluit. Ook hebben wij een inloopbijeenkomst georganiseerd op 14 november voor bovengenoemde partijen. De communicatie loopt door in 2024, waarbij we de omwonenden betrekken bij de ontwikkelingen.

Blad 5

Besluitvorming van het college Op 7 november hebben wij besluiten genomen, onder het voorbehoud dat uw raad besluit het gevraagde krediet voor de aankoop van JC3 beschikbaar te stellen. Deze besluiten zijn: • Een ‘Koopovereenkomst (Jacob Catsplein 3 te 8913 CS Leeuwarden)’ aan te gaan met het RVB voor de aankoop van JC3. • Een ‘Huurovereenkomst zorggebouw’ aan te gaan met het Leger des Heils voor de huur van JC3. • Een ‘Samenwerkingsovereenkomst Skills’ aan te gaan met Leger des Heils, LIMOR en Wender voor de uitvoering van Skills in Leeuwarden. Gevraagde besluitvorming van de raad We vragen uw raad nu een krediet beschikbaar te stellen van € 11.365.000 voor de aankoop en verbouw van het pand Jacob Catsplein 3 te Leeuwarden, kadastraal bekend gemeente Leeuwarden, sectie D, nummer 10864, voor Skills in Leeuwarden en dit als volgt te dekken: a. Middelen Brede Aanpak Dakloosheid voor € 1,5 miljoen. b. Middelen Huurvesting Kwetsbare groepen (specifieke uitkering) voor € 1,365 miljoen. c. Het resterende bedrag van € 8,5 miljoen te activeren en af te schrijven in 40 jaar en de hiermee gepaard gaande kapitaallasten alsmede alle andere pandgebonden exploitatielasten te dekken uit de huurinkomst van het Leger des Heils. Planning voor het vervolg De communicatie naar omwonenden is gestart en loopt door in 2024.

Ondertekening van de samenwerkings-, huur- en koopovereenkomst vindt plaats uiterlijk in december 2023. In 2024 en 2025 vindt de uitwerking van de verbouwing (inclusief procedure omgevingsvergunning), de aanbesteding en uitvoering van de verbouw JC3 plaats. In die periode wordt de uitwerking van de invulling van de inloopvoorziening gedaan. Begin 2026 voorzien wij de start van Skills in Leeuwarden. Leeuwarden, 7 november 2023, burgemeester en wethouders van Leeuwarden,

burgemeester. Signed By: Buma, Sybrand <sybrand.buma@leeuwarden.nl> 09/11/2023 10:45:56 CET {{Signer1}} ID: b9644539-81d8-4c88-ae83-4739f3fe6bfc Auth: Scribble

secretaris. Signed By: de Jong de, Eelke <eelke.dejong@leeuwarden.nl> 08/11/2023 13:53:48 CET {{Signer2}} ID: b9644539-81d8-4c88-ae83-4739f3fe6bfc Auth: Scribble

*Dit document is rechtsgeldig digitaal ondertekend.