Raadsvoorstel RES Fryslan 1.0.docx

Signed By: Buma, Sybrand <sybrand.buma@leeuwarden.nl> 21/04/2021 10:36:47 CEST ID: bda65c1c-4747-4c95-90d3-3f539d6692d1 Auth: Scribble

Signed By: de Jong de, Eelke <eelke.dejong@leeuwarden.nl> 21/04/2021 09:53:47 CEST ID: bda65c1c-4747-4c95-90d3-3f539d6692d1 Auth: Scribble

Raadsvoorstel Regionale Energiestrategie Fryslân: RES 1.0 Zaaknummer: Z233993-2021 ----------------------------------------------------------Aan de gemeenteraad. Inleiding Op 22 april 2020 heeft u besloten om de concept Regionale Energiestrategie vast te stellen als een bouwsteen voor de opstelling van de Friese Regionale Energiestrategie: RES 1.0. De concept-RES bevatte een eerste aanzet over hoe de Friese overheden een bijdrage willen leveren aan de realisatie van de doelstellingen uit het Klimaatakkoord. Het ‘Friese Bod’ bestond uit een bijdrage vanuit energiebesparing, verduurzaming van de gebouwde omgeving en de opwek van duurzame elektriciteit. Het concept-RES is door de regiegroep RES voor de zomer 2020 aangeboden aan het nationale programma RES. Het concept-RES was een tussenstap op weg naar een definitieve RES 1.0. De regiegroep RES heeft de afgelopen maanden, samen met verschillende belanghebbenden, gewerkt aan een definitief RES 1.0. De RES 1.0 Fryslân bieden wij u hierbij ter vaststelling aan. Achtergrond van het Klimaatakkoord en RES Fryslân Het nationale Klimaatakkoord is de uitwerking van de internationale klimaatafspraken van Parijs uit 2015. De doelstelling van het klimaatakkoord is om de nationale uitstoot van CO2 in 2030 ten opzichte van 1990 met 49% te verminderen en in 2050 met 100%.

Afgesproken is ook om in 30 energieregio’s te onderzoeken waar en hoe het beste duurzame elektriciteit op land (wind en zon) opgewekt kan worden. Maar ook welke duurzame warmtebronnen regionaal beschikbaar zijn zodat wijken en gebouwen van het aardgas af kunnen. Daar hoort ook bij welke opslag daarvoor nodig is en welke energieinfrastructuur. De Friese gemeenten, de Provincie Fryslân en het Wetterskip hebben in samenwerking met diverse partijen zoals Aliander, bewonersorganisaties, milieuorganisatie, bedrijfsleven, maatschappelijke partners gewerkt aan de invulling van Regionale Energie strategie. De RES 1.0 geeft de gezamenlijke keuzes weer om binnen de regio en binnen de eigen gemeente en provincie invulling te geven aan het eigen energiebeleid. Van concept RES naar RES 1.0 Bij de behandeling van de Concept RES is door verschillende gemeenteraden, colleges en de maatschappelijke organisaties georganiseerd in de Friese Energie Alliantie (FEA), voorgesteld om de ambitie van de RES 1.0 te verhogen. Om inzichtelijk te maken hoe groot de ambities zijn bij alle RES partijen, zijn er met alle betrokken overheden en de betrokken partijen in de Friese Energie Alliantie (FEA) individuele en gezamenlijke ambitiegesprekken gevoerd. Voor de Friese overheden zijn de uitkomsten samengevoegd in een Ambitiedocument.

Op basis van deze gesprekken concludeert de regiegroep RES dat er in Fryslân voldoende ambitie bestaat om de Friese bijdrage te verhogen van 2,3 (TWh) naar de productie van tenminste 3 Terawattuur (TWh) grootschalig duurzame elektriciteit op land in 2030.

Blad 2

De Regionale Strategie Warmte (RSW) is een onderdeel van de RES. De Regionale Strategie Warmte (RSW) kijkt naar deze regionale warmtevraag en welke warmtebronnen er beschikbaar zijn. Ten opzichte van de concept RES is de definitieve RSW nauwelijks gewijzigd. Voor de besluitvorming op gemeenteniveau over de warmtetransitie is de RSW een ondersteunend document en wordt als input gebruikt bij de optelling van een eigen Transitievisie warmte dat later dit jaar ter vastlegging aan uw raad wordt voorgelegd. Leeuwarder aandeel in de RES De bijdrage van Leeuwarden aan de RES 1.0 met betrekking tot duurzame opwek van elektriciteit past binnen de doelstellingen die zijn vastgelegd in de Leeuwarder Energieagenda 2021-2024. Hierin staat dat Leeuwarden in 2030 49% CO2-reductie ten opzichte van 1990 gerealiseerd wil hebben. Om dit te realiseren zal in 2030 0,358 TWh grootschalig opgewekt worden. Aanvullend telt de gemeente ook de kleinschalige particuliere opwek mee om haar ambitie van 49% CO2-reductie te realiseren. Van de 0,358 TWh is in Leeuwarden nu al 0,098 (bijna) gerealiseerd. In de Leeuwarder Energieagenda is aandacht gegeven aan de wijze waarop deze opwek kan worden gerealiseerd.

Belangrijke randvoorwaarden en uitgangspunten zijn de verdeling tussen zon op daken en grondopstellingen (principes van de ‘zonneladder’), landschappelijke inpassingen en de mogelijkheden van omwonenden om te kunnen participeren in de opbrengsten. De omgevingsvisie en omgevingsplannen zijn belangrijke ruimtelijke toetsingskaders waar de uitvoering van de Leeuwarden Energieagenda onder valt. De Leeuwarden ambitie is opgenomen in het Ambitiedocument Friese overheden. Dit document is een achtergronddocument bij de Regionale Energie Strategie (RES) Fryslân bijgevoegd en dient als kwalitatieve onderbouwing van het gezamenlijke Friese RES 1.0 bod. Voor de besluitvorming op gemeenteniveau over de warmtetransitie is de Regionale Strategie Warmte (RSW) een ondersteunend document dat als input fungeert voor de opstelling van de gemeentelijk Transitievisie warmte dat eind 2021 ter vastlegging aan uw raad zal worden voorgelegd. Nationale doelstellingen versus de regionale doelstellingen Het RES 1.0 Fryslân zal, na vaststelling door de provincie, de gemeenteraden in Friesland en het Wetterskip, voor 1 juli 2021 worden ingediend bij het Rijk. Vervolgens zal de inzet van alle RES-en uit de 30 RES regio’s door het Planbureau van de Leefomgeving (PBL) worden doorgerekend.

Dan zal ook beoordeeld worden hoe met deze RES-en invulling wordt gegeven aan de landelijke opgave om 35Twh grootschalig duurzame elektriciteit op te wekken in 2030. Na de zomer van 2021 krijgt de RES Fryslân terugkoppeling op deze doorrekening. Als blijkt dat de 30 RES-en samen geen 35 Twh opleveren zal er onderling tussen de regio’s overleg plaatsvinden over een herverdeling of een restopgave. Op basis van de beoordeling van de concept RES-en is het niet de verwachting dat een herverdeling nodig zal zijn. Netwerkcongestie. Onderdeel van het concept-RES proces is een netwerkimpactanalyse van Liander. De netwerkcongestie levert momenteel problemen op voor sommige nieuwe aansluitingen. In haar netwerkanalyse heeft Liander de situatie in Friesland in beeld gebracht. In een separate brief hebben wij u daarover recentelijk geïnformeerd.

Blad 3

Langere termijn samenwerking: Intentieverklaring De huidige regionale samenwerking tussen overheden en het platform van maatschappelijke organisaties zal in RES-verband worden voortgezet. Op dit moment wordt er gewerkt aan een uitvoeringstrategie en een uitvoeringsprogramma. De komende tijd zullen wij u informeren over de voortgang van deze gesprekken over regionale samenwerking. Financiële aspecten Conform de bestaande afspraken in de Samenwerkingsovereenkomst (SOK) worden de kosten van de RES 1.0 gedekt uit de beschikbare middelen in de begroting. De gemeente Leeuwarden is gemachtigd om als beheerder van de middelen op te treden. Betrokkenheid raad Vanaf 2019 is uw raad op verschillende momenten geïnformeerd over en betrokken geweest bij de voorbereiding van de RES 1.0. Op regionaal niveau zijn en worden informatiebijeenkomsten georganiseerd om raadsleden op de hoogte te brengn over de organisatie van de bredere consultatie tot aan de RES Fryslân 1.0. Wij zullen u actief blijven informeren over deze regionale samenwerking. Leeuwarden, 13 april 2021, burgemeester en wethouders van Leeuwarden,

burgemeester.

secretaris.

*Dit document is rechtsgeldig digitaal ondertekend.