Presentatie Wender Limor en Leger des Heils 7 juni 2023
Tekst van het document
Dakloosheid
Huidige externe ontwikkelingen 1. 2. 3. 4. 5.
Nationaal Actieplan dakloosheid Integraal Zorgakkoord (IZA) Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) Wetsvoorstel Versterking regie Volkshuisvesting Programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO) 6. Inkoopbeleid WLZ 2024 7. Ontwikkelingen WLZ: terugdringen instroom 8. Ontwikkelingen WLZ: Budget & Behandeling 9. Woonplaatsbeginsel Beschermd Wonen 10. Doordecentralisatie Beschermd Wonen 11. Toekomstbestendige Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn (TAZ) 12. Green Deal Duurzame Zorg 3.0
Nationaal Actieplan dakloosheid Samenwerken aan 6 actielijnen:
Aanleiding Health trilemma: • Kwaliteit • Toegankelijkheid • Betaalbaarheid Toegankelijkheid van zorg staat onder druk:
• Stijgende vraag naar zorg: verouderingsgolf • Steeds meer ouderen t.o.v. werkenden Kwaliteit van zorg staat onder druk:
• Niet alle zorg is aantoonbaar effectief. • Steeds meer kwaliteitseisen Betaalbaarheid van zorg staat onder druk:
• Zorgkosten verdrievoudigen tussen nu en 2060 • Nu werkt 1 op de 6 werknemers in Nederland in de zorg; 2040 1 op de 4.
Integraal Zorgakkoord (IZA) Meeste relevante punten van de werkagenda: • Regionale samenwerking: • ontwikkelen regiobeelden en regioplannen
• • • •
Samenwerking sociaal domein, huisartsenzorg en ggz Gezond leven en preventie Arbeidsmarkt en ontzorgen zorgprofessionals Digitalisering en gegevensuitwisseling
Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) Akkoord tussen VWS, VNG, ZN en GGD. Gericht op preventie, versterken sociale basis en sport en bewegen. Financiering via 1 specifieke uitkering (SPUK) GALA beschrijft 7 gezondheidsdoelen en beoogde resultaten: 1. Terugdringen gezondheidsachterstanden 2. Een gezonde fysieke leefomgeving 3. Het versterken van de sociale basis 4. Een gezonde leefstijl 5. Het versterken van de mentale weerbaarheid 6. Vitaal ouder worden 7. Domein overstijgende inzet
Wetsvoorstel Versterking regie Volkshuisvesting Doel: • Regie op aantallen woningen en locaties • Regie op betaalbare woningen en evenredige verdeling van de woningen • Verstevigen van lokale prestatieafspraken • Hiervoor wordt elke gemeente verplicht om: • Woonprogramma op te stellen; die in gaat op woningbouwprogramma, betaalbaarheid, verduurzaming en leefbaarheid. • Huisvesting en zorgbehoefte van de aandachtsgroepen en ouderen is een apart onderdeel: beter bekend als woonzorgvisie.
Wetsvoorstel Versterking regie Volkshuisvesting Gemeenten worden verplicht een huisvesting- of urgentieverordening op te stellen.
Gemeenten streven naar minimaal 30% sociale huurwoningen.
Programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO) Doel: Een omslag maken in de organisatie van de zorg en ondersteuning voor ouderen. Er komen geen verpleeghuisplaatsen meer bij. Ouderen blijven langer thuis wonen; de norm is: • Zelf als het kan • Thuis als het kan • Digitaal als het kan
Dit is een belangrijk onderdeel van de woonzorgvisie van gemeenten.
Ontwikkelingen WLZ: terugdringen instroom • Hoge instroom GGZ WLZ; terug naar herstelgerichte zorg • 300 a 400 instromers per maand; verwacht was: 40 per maand • Doel: terugbrengen naar 100 per maand • Langetermijn aanpak, o.a. aanpassing regelgeving Korte termijn aanpak: Ø Betere duiding toegangscriteria WLZ. Ø Regio-aanpak: gemeenten, zorgkantoor, aanbieders; opdracht wordt landelijk vastgesteld, kwantitatief; eind van het jaar een plan van aanpak; voor de zomer startbijeenkomst en start in drie regio’s. Ø Afgeven langer durende WMO beschikkingen voor BW en intensieve ambulante begeleiding.
Niet vervelend bedoeld…
Mooie individuele resultaten, maar het aantal daklozen blijft stijgen… al decennia lang (8000 1980 -> 40.000 nu) Ondanks de vele programma’s, wetsaanpassingen, projecten, Euro’s… De Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) “Gezondheidsverschillen voorbij” • Teveel focus op het individu • Bredere blik nodig, domeinoverstijgend samenwerken • Complexe ongelijkheid onder ogen zien en aanpakken
En alles blokkeert en slibt dicht zonder doorstroommogelijkheden
En nu dichter bij huis: Leeuwarden Samenwerkende zorgaanbieders met elk hun eigen expertise: Limor: housing first, crisisopvang, ambulant team, BW Wender: Algemene Opvang, Nachtopvang, Crisisopvang Burgum, Huis voor Jongeren, DAC, ambulante begeleiding en interventiewerkers (en sociale pensions, WLZ) Leger des Heils: specialistische gezinsbegeleiding, doorstroomwoningen en geclusterde woningen voor mensen met huisvestingproblematiek en ondersteuningsvraag, ambulante ondersteuning bij intensieve zorgvraag, inloopvoorziening de Tuinen, Duurzaam Verblijf en Beschermd Wonen (buiten Lwd), workcenter 50l50, outreachend werk voor mensen in de prostitutie.
Samenwerking binnen het programma “Brede Aanpak Dakloosheid” onder regie van SDF
Projecten onder de BAD
preventie – toeleiding – opvang – wonen
Samenwerking binnen het programma “Brede Aanpak Dakloosheid” onder regie van SDF • Projecten staan in de kinderschoenen • Dus gaan gepaard met kinderziekten Wie heeft regie, wie doet wat, bemanningsvraagstukken • Wooncorporaties betrokken dmv convenant: “Weer thuis” maar voorzichtig en eisen niet haalbaar voor de doelgroep • Infrastructuur gestroomlijnder maar effecten en resultaten nog niet helder En toch is er beweging, meer samenwerking, focus en dat is mooi nieuws! Gezamenlijk doel: opvang overbodig maken! GGZ, VNN schalen af, complexiteit neemt toe bij opvangorganisaties
Worstenmodel:
Vragen: • • • •
Waarom slapen mensen met een WLZ indicatie onder de brug? Huiselijk geweld als reden voor dakloosheid Hoe staat het met de bankhoppers? Uitbreiding duurzaam verblijf?
Wat zou de gemeente kunnen betekenen? • • • • •
Decentralisatie gemeenten, opvang dichtbij laagdrempelig regelen Focus op voorkomen dakloosheidsproblematiek Vroege interventies bij de eerste signalen, outreachend werken Denken vanuit complexe ongelijkheid optiek Domeinoverstijgend samenwerken goed ondersteunen en zelf ook doen