Notulen informatieve bijeenkomst begroting 2025

Notulen informatieve bijeenkomst begroting 2025 Inhoud Notulen Ruimte H012 ................................................................................................................................. 2 Notulen Oranjezaal .................................................................................................................................... 7 Notulen Romeinzaal ................................................................................................................................... 9 Notulen ruimte H015 ................................................................................................................................ 13 Notulen Fractiekamer 3 ............................................................................................................................ 18 Notulen Fractiekamer 2 ............................................................................................................................ 22 Notulen Fractiekamer 1 ............................................................................................................................ 25

Ruimte

Thema

1

H0.12

Sterke samenleving met kansen voor iedereen, SDF.

2

H0.15

Betaalbaar wonen in een gezonde en veilige leefomgeving - Milieu, volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing.

3

Fractiekamer 1

Betaalbaar wonen in een gezonde en veilige omgeving – Veiligheid / Toonaangevend in cultuur en evenementen.

4

Fractiekamer 2

Een circulaire en concurrerende economie.

5

Fractiekamer 3

Samenwerking en organisatie (en paragraaf Bedrijfsvoering).

6

Romeinzaal

Paragrafen – Volhoudbaar, Leeuwarden Oost, Binnenstad, Kapitaalgoederen, Grondbeleid.

7

Oranjezaal

Overige paragrafen en Financiële hoofdstuk(3).

Notulen Ruimte H012 Hoe kunnen we nu al voorsorteren op de P wet in balans? Op dit moment is het nog onduidelijk wanneer de wet ingaat, dit wordt waarschijnlijk na 1 januari 2026. In de projectorganisatie worden er 21/22 punten aangepast, de wet wordt verzacht. Bepaalde zaken zijn al voorgesorteerd, maar er zijn ook een aantal zaken die meer voorbereidingstijd vergen. Dit zijn bijvoorbeeld de 15% mei premie en het bufferbudget. We houden het goed in de gaten. Los daarvan zijn we bezig met het ambtelijk voorwaardelijk van beleidskader participatiewet, dit is ook aangekondigd in de sessie, op 20 november is hierover een sessie met de raad om van gedachten te wisselen. Het wordt dus niet dit jaar vastgesteld, maar iets verlaat? Klopt, er is gezegd Q1 2025. Eind 2024 is de pilot voor komende dreigende huisuitzendingen geëvalueerd. In 2025 wordt bekeken hoe de aanpak wordt vervolgd. Hoe en wanneer wordt de raad daarbij betrokken? Wordt uitgezocht. In 2025 wordt onderzocht of bewoners die in beeld zijn bij gemeenten, met bijstand zoveel mogelijk automatische inkomenstoeslag toe te kennen. Hierin kan veel van andere gemeenten geleerd worden, en kan daardoor sneller ingevoerd worden? We zijn ermee bezig, er vindt onderzoek plaats naar of we dit automatisch kunnen toekennen, maar er zitten ook een aantal financiële consequenties aan.

Kijken jullie ook bij andere gemeenten, wat de voor- en nadelen zijn? Dat kunnen we wel doen natuurlijk. De taaltrajecten, binnen bedrijven. Deze loopt af eind 2025, dan moet bekeken worden of er vervolg aan gegeven wordt. Het komt dan uit eigen middelen, neem ik aan. Is daar rekening mee gehouden in de begroting? Vooralsnog niet. Het project heeft wat opstartproblemen gehad maar loopt nu wel aardig, er moet nog gekeken worden naar op welke manier dit een vervolg krijgt en met welke middelen. Wordt de raad meegenomen in de evaluatie? Moet even nagevraagd worden. Weet iemand iets van het plan van bewonersinitiatief? Wordt uitgebreid met maatschappelijke initiatieven, is er meer informatie over hoe dat werkt, om welke initiatieven het gaat en wat de ondersteuning is vanuit de gemeente. Wordt geen antwoord op gegeven. In de voorzieningenwijzer staat ‘uit evaluatie uitgevoerd in 2024 is gebleken dat het instrument effectief is’. Is deze evaluatie gedeeld met de raad, en zo nee, zou deze dan gedeeld kunnen worden? Onduidelijk antwoord.

Wat houdt duurzaam en maximaal circulair inkopen in en is lokaal inkopen ook een criterium daarbij, en waarom wel/niet?

Het inkopen van duurdere producten die langer meegaan wordt hiermee bedoeld. M.b.t. lokaal inkopen; ik denk het niet aangezien het waarschijnlijk om een Europese aanbesteding gaat, gezien het bedrag. De effecten van deze meerjarige subsidiering inzichtelijk maken, dit is naar aanleiding van een motie die ik ooit heb ingediend. Vraag is; - Hoe gaat dit gemonitord worden - Hoe lang is deze meerjarige subsidiering voor de 4 gekozen initiatieven - Op grond waarvan is voor deze 4 initiatieven gekozen Kan geen antwoord op gegeven worden. ‘Er wordt samengewerkt met de werkgroep Toegankelijkheid gemeente Leeuwarden, bestaande uit ervaringsdeskundigen.’ Vraag is; hoeveel ervaringsdeskundigen zijn dit en ontvangen zij een (financiële) beloning voor hun inzet? Het is vrijwilligerswerk, zij krijgen wel onkosten vergoed. ‘In 2025 stellen we de visie Maatschappelijk Vastgoed op en de visie op Maatschappelijk Vastgoed en de visie Sociale basis sluiten op elkaar aan’. Vraag is; - Hoe sluiten deze visies op elkaar aan - Wat valt er onder de visie Maatschappelijk Vastgoed - Hoeveel budget is er naast de € 200.000,- toegekend voor het fonds, beschikbaar voor de uitvoeringslijn sociale basis. Dit staat in het uitvoeringsplan sociale basis, voor dit jaar en volgend jaar is dit ongeveer € 800.000,-.

Het gaat bij sociale basis heel erg om ontmoeten en kan dus in een bijgebouw, maar kan ook in een gemeenschappelijk gebouw van de sportkantine. Er word nog gekeken naar hoe breed Maatschappelijk Vastgoed moet worden. Er zou in 2024 een onderzoek zijn naar of de vergoeding voor de sport ontoereikend zijn, wanneer zou deze nog zijn in 2024? Vraag dient gesteld te worden bij fysiek. De meedeelregeling voor volwassenen is ingezet op ruim 2800 personen, hoeveel zijn dit er afgelopen jaar geweest? Op dit moment, in 3 maanden tijd, hebben we zo’n 500 aanvragen ontvangen. Met dit tempo komen we op 2000 per jaar. Buurthuizen krijgen subsidie, wordt er onderzoek gedaan naar of het geld gebruikt wordt waar het voor bestemd is? Uit het onderzoek is gebleken dat het bedrag van € 2500,- te weinig was, we hebben daar en uitbreiding voor gekregen. Echter is dit jaar het eerste jaar dat deze uitbreiding er is, dus dit is nog niet geëvalueerd. ‘Om het project een succes te maken wordt de statushouder extra ondersteuning op de werkvloer aangeboden. Vraag is; - Om hoeveel statushouders gaat het - Door wie en hoe wordt deze ondersteuning gegeven Er zit vanuit de gemeente een accounthouder op richting de werkgevers, die geeft hierin de ondersteuning aan de statushouder. De aantallen moeten worden nagevraagd.

‘Gezonder ouder worden, doel van gesprek is om met ouderen in gesprek te gaan over zingeving’. Wat wordt hiermee bedoeld, en wat zijn ontmoetingsgesprekken? De ontmoetingsgesprekken worden vanuit Amaryllis op meerdere plekken al gedaan, doel van het gesprek is om het leuk en gezellig te hebben, maar het kan ook over serieuze dingen gaan. Op deze manier komen de mensen ergens, ontmoeten ze mensen en kunnen ze in gesprek gaan. Het gaat er in ieder geval over dat er een plek is waar men naartoe kan gaan, het gesprek kan voeren, ook inhoudelijk en moeilijker van aard. Wordt als zeer positief ervaren. Wat wordt er bedoeld met: ‘Een gevarieerd aanbod van koop- en huurwoningen, waardoor bestaande en nieuwe wijken toekomstige achterstandswijken worden’? We willen sociale woningbouw niet in één gebied hebben, maar er moet 30% sociale woningbouw worden, dat gemixt wordt. Mag de gemeente vrijwilligersvergoeding uitbetalen? Er wordt gedacht van wel. Het monitoren van de armoederegeling, is er al bekend hoe er een verbeterslag wordt gemaakt? Dit is een continue proces, onlangs is de nieuwe gedeeld met de raad, daarin zal weer een slag gemaakt worden, en het hangt natuurlijk af van het raadsbesluit dat nog genomen moet worden.

De, wordt er ook aan een verbeterslag gewerkt voor de mensen die deze eigenlijk niet nodig hebben? Op basis van de evaluatie wordt hier verder aan gewerkt, maar hierin hangt ook e.e.a. af van het rekenkamerrapport en besluiten die hierin genomen dienen te worden. De mogelijkheden binnen de participatiewet, wordt dit nu opgepakt door de gemeente? Er komt een verruiming van de participatiewet vanaf 1 januari 2026 (naar verwachting), met een 21/22 aantal punten die verzachting met zich meebrengen, daar zit dit onderdeel niet in. In spoor 2 wordt wel naar dit soort zaken gekeken. Er is een budget voor de deelnemers van de meedoe-regeling, we zijn benieuwd hoeveel er al zijn? We hebben momenteel ongeveer 500 deelnemers en blijven het evenement actief promoten met als doel om volgend jaar 2800 deelnemers te bereiken. Via diverse communicatiekanalen, waaronder social media en flyers, besteden we extra aandacht aan het werven van een gevarieerde groep deelnemers van uiteenlopende leeftijden. Op welke scholen wordt er iets gedaan aan preventieve methodieken? Dit gaan we even navragen. Hoeveel buurtgezinnen, matches zijn er? Vorige keer was dit niet bekend. Dat is nu wel bekend. Wat is het verschil tussen de buitenkans en de basisbaan? Basisbaan gaat om additioneel werk, waarbij formeel het werkgeverschap wordt uitbesteed.

Er worden functies gecreëerd die van maatschappelijke meerwaarde zouden kunnen zijn. De deelnemer krijgt hierbij maximaal 2 jaar de kans om werknemers vaardigheden op te doen. Buitenkans is bijvoorbeeld werk in het groen, wat we normaalgesproken uitbesteden. Dit is dus eigenlijk een normale baan.

Vernieuwen werkwijze voor bijstandsaanvragen, wordt gedigitaliseerd. Hoe gaat dit voor mensen die niet digitaal vaardig zijn? De normale werkwijze blijft van toepassing voor deze groep mensen. Beleidsindicatoren; wat voor doelstellingen hebben we onszelf opgelegd voor 2025? Geen doelstelling, maar we passen ons aan, aan de landelijke ontwikkeling. De landelijke trend is opwaarts. Ontmoeten en meedoen en meer geld naar de buurtkamers, wat zijn de voorwaarden voor wat er mag in de buurtkamers? De buurtkamers zijn geëvalueerd, daar is uitgekomen dat de bedragen te laag waren, we zijn daarbij op een bedrag van € 7500,- gekomen. We weten niet precies waar dit aan wordt besteed. In wijkgebouwen zijn er in sommige wijken beheerders, die krijgen activiteitengeld. In gezamenlijkheid kan bekeken worden wat er met de buurtkamers gedaan kan worden. Startklas voor inburgeraars, zou minder kans op uitval geven. Wat is de uitval op dit moment en wat gebeurt er op het moment dat mensen uitvallen in zo’n traject? Dit wordt uitgezocht. Hoe wordt invulling gegeven aan de automatische toekenning van de inkomenstoeslag? Hier vindt verkenning voor plaats, komt nog. Oekraïners, de kinderen gaan naar de Zonnebloem op school. Er worden nu ook gezinnen in Grou opgevangen, waar gaan zij naar school? Dit wordt nog uitgezocht.

Hoe groot is de groep die te maken heeft met de achterstand van het uitgeven van BSNnummers? Er staan 32 mensen op de wachtlijst, 50 andere mensen gaan vandaag met de bus naar Westerwolde voor inschrijving. Hoe loopt de planning richting de nieuwe aanbesteding? Eerstvolgende verlengmoment is 1 januari 2026 of 2027, dit wordt nog even uitgezocht. Hoe wordt de bibliotheek betrokken bij kansrijke start voor de ontwikkeling van de mondelinge- en taalvaardigheid van de kwetsbare en jonge kinderen? Moet worden uitgezocht. Er komen watertappunten in Leeuwarden Oost, waarom daar? We willen openbaar toegang geven tot water. Onduidelijk is of dit buiten Leeuwarden Oost verder wordt uitgerold. Bij het regenboogprogramma staat alleen het Zeeuws .. heeft geen rol meer, en wat is hun rol? heeft zeker een rol, met name in het antidiscriminatie Taaltrajecten, gedurende de periode zouden er 225 deelnemers zijn, waar staan we nu? Wordt uitgezocht.

Continuering jongerenwerk, hoe krijgt de inzet van de motie een vervolg in 2025 als de middelen vanuit niet meer beschikbaar zijn? Er is nu geen rekening mee gehouden in de begroting, dus als dat zo is dan stopt dat. Is de stand van het aantal mensen in de bijstand nog steeds ongeveer 5400? Dit zal zitten tussen de 5350 en 5400. Wat zijn de meetbare effecten van over de drempel? Is onbekend, wordt nagevraagd. Krijgt dichterbij Leeuwarden nog steeds € 25.000 structureel vanuit de gemeente gefinancierd en zo nee, waarom niet? Wordt uitgezocht. Het rekenkamerrapport wordt in 2025 opgepakt, het ligt er echter al een tijd. Wachten we daarmee tot 2025 of gaan we er nu al mee aan de slag? Dat is afhankelijk van de raad, we hebben nog geen antwoord van de wethouder. Voor de Sportcampus zijn om dit moment onvoldoende budgetten, heeft dat gevolgen voor de ambities die we daar hebben? Sport hoort bij het fysiek domein, vraag dient elders gesteld te worden.

Notulen Oranjezaal Vraag ontbreekt in de opname, maar er wordt wel een antwoord gegeven Er wordt uitleg gegeven over het verschil krediet en exploitatie. Er zijn 3 zaken die de jaarlijkse exploitatielasten bepalen: Afschrijvingslasten, rentelasten en onderhoudslasten. Een krediet van 10 miljoen euro leidt tot hogere jaarlijkse afschrijvingen dan een krediet van 1 miljoen euro, maar het verschil wordt uitgesmeerd over de gehele afschrijvingsperiode. Specifiek voor het Cambuurdam sportpark wordt toegelicht dat er sprake is van een tweeledige investering: 1. Een investering vanuit de reguliere begroting voor het algemene sportpark 2. Een apart krediet specifiek voor een veld speciaal voor Cambuurdam In hoeverre zijn jullie meegenomen in het inwerkprogramma in de raad voor gemeentefinanciën? En is er nog opvolging aan gegeven? Het is inderdaad een complex onderdeel waarvan wel de nodige basiskennis wordt verwacht. Het is wenselijk om hierin meer begeleiding te krijgen, bijvoorbeeld aan de hand van oude begrotingen, welke keuzes hierin gemaakt zijn en met welke achterliggende gedachte. De audit kan hier ook nog een rol in spelen. Er is wel eens aangeboden om hier een cursus in aan te bieden gezien de complexiteit. Er worden vragen gesteld over een begroting. In het Fries. Helaas niet te verstaan. Ook de antwoorden helaas in het Fries.

Wat houdt treasury precies in? Het is een containerbegrip, maar onze treasurer richt zich op het aantrekken van financiering, lang- en kortlopende leningen, voorkomen dat er geen overschotten op de bankrekening zijn, wordt betrokken bij het verstrekken van leningen. Er wordt een onverstaanbare vraag gesteld; Hoe zit dat bij ons in de begroting? De effecten van de septembercirculaire zitten niet in de begroting. Jullie worden binnenkort geïnformeerd over een uitkomst van de septembercirculaire, het klopt dat de verwachtte besparingen die het rijk had ingeboekt nu structureel hebben teruggedraaid. Voor één jaar zat deze in de meicirculaire maar is nu structureel eruit gehaald, maar in de begroting is ook een stelpost opgenomen, waarbij we al rekening hielden met die besparing. Het effect daarvan was in deze begroting € 500.000,-, betekent uiteindelijk een voordeel van ongeveer 1 miljoen. Wordt dat dan straks ook apart gereserveerd om ons tekort in het sociaal domein op te vangen, of gaat het gewoon op een hoop? Deze vraag kunnen we nu nog niet beantwoorden. In het voorjaar worden alle plussen en minnen in kaart gebracht en wordt ook de meicirculaire weer doorgerekend. De septembercirculaire zoals deze ook naar de raad gestuurd wordt, heeft een informatief karakter, de middelen blijven dus wel beschikbaar voor de kosten die nog verwerkt moeten worden.

Hondenbelasting, toeristenbelasting vallen eronder neem ik aan? Ja. In het buitengebied hoeft geen hondenbelasting betaald te worden en in Snakkerburen ook niet. Is dat correct?

Van oudsher is het zo dat erfhonden uit het buitengebied niet meegenomen worden in de hondenbelasting, waarom Snakkerburen hier niet in is meegenomen is onduidelijk. Hoe is de toeristenbelasting besteed? Kan geen antwoord op gegeven worden, wordt nagevraagd. Hoe wordt de toeristenbelasting geïnd? Op basis van aangifte, welke ondernemers invoeren in het portaal. Er zit veel geld in de AR, stel we willen € 20.000,- uit de AR, wat zou het effect daarvan zijn? Heel technisch, de AR zal met € 20.000,- afnemen. De AR wordt in principe gebruikt om risico’s op te vangen en te kunnen anticiperen op de toekomst. Kan de raad op een makkelijke manier een wijzigingsvoorstel doen als we wachten op de meicirculaire? M.b.t. de financiële verordening, er is een nieuw beleid vastgelegd, vastgesteld door de raad. Hierin is aangegeven dat er 2 momenten zijn. Dit zijn de mid-term review, het andere moment zijn de college onderhandelingen en de begroting die daaruit voortvloeit. Technisch gezien zijn er andere momenten om hierop in te grijpen. De gemeenteraad kan op ieder onderwerp de begroting annuleren, of hier en daar schuiven. Het kost onze gemeente € 200.000,- om aan schadebeperkende maatregelen te doen. Dit bedrag is m.i. misschien wel verhaalbaar bij Inventie, als veroorzaker. Gebeurt dit ook en is dit wat jullie doen? Dit valt niet onder ons, we kunnen de vraag wel uitzetten natuurlijk.

Hoe kunnen we in de toekomst voorkomen dat bijvoorbeeld .. weer een OCB krijgt. Er zijn heel veel OCB aanslagen geweest, er zijn ook bezwaarschriften ingediend en toegewezen. Hoe kunnen we de in de toekomst voorkomen dat dit soort maatschappelijk OCB instellingen deze aanslagen krijgen omdat zij hier veel stress van krijgen? Er verandert iets in de afbakening van het object, wat automatisch door gaat in een ander systeem. Waardoor er een waarde aankomt, waardoor er een aanslag aankomt, wat weer over verschillende afdelingen gaat. Het kan zijn dat een taxateur of iemand bij GO, die gaat over objectafbakening, een wijziging ziet, maakt een aanpassing in het systeem. Wanneer een maatschappelijke instelling onterecht een aanslag heeft gekregen, die krijgen er niet automatisch weer één? Nee. Het streven is natuurlijk dat dit niet nog een keer gebeurt. Verbonden partijen, er zijn er een aantal die geen begroting hebben ingeleverd. Wat is daar de reden voor? Met is verplicht om een begroting op te stellen, maar dit geldt niet voor alle partijen. Zij stellen op een ander moment een begroting op. Het zit hem vaak in de timing.

Notulen Romeinzaal Wat is de kans? Proces is als volgt. Voor 31/10 moest de aanvraag ingediend zijn, het ministerie gaat kijken naar alle aanvragen die zijn binnengekomen en in februari krijg je de uitslag en dan hoor je of je wel of niet bent uitgekozen. En hoe groot die kans is, ik weet het niet. Het hangt af van de deal die je wilt sluiten. Oost valt wel onder die regio, want daar was nog twijfel over of dat die er misschien net buiten zou vallen? Het is het gebied Leeuwarden-Oost, waar de activiteiten plaats gaan vinden. Vliet en zit erin, dus dat is het aanpassen van Vliet, de Archipelweg zit erin, er zit een stukje ondermijning in, dus het is vrij breed maar het heeft wel betrekking op dat gebied. Het eventueel weer open gaan van de vliet, kan dat daar ook uit? In de kortste raming die gemaakt is, wordt er geen rekening gehouden met het terugbrengen van .. De kortste raming die nu in de begroting zit, of die in de regiodeal zit? Die in de regiodeal zit, voor het aanpassen van de vliet is geen geld beschikbaar in de begroting, maar er is wel gezegd, die regiodeal is misschien wel een kans om extra rijksgeld binnen te halen om die aanpassing te doen. En dat gaat uit van een herinrichting, dat zit nu op 6 miljoen ongeveer, als je het wapen terug wilt brengen dan heb je het over andere bedragen.

Er zit in de begroting geen geld voor de aanpak van de vliet zeg maar? Niet voor de herinrichting. Bij de regiodeal is het dus de bedoeling dat er eigen geld wordt bijgelegd en dat komt uit bestaande budgetten, maar welke bestaande budgetten zijn dat? Want als er geen geld is voor.. Je moet denk aan af en toe onderhoud plegen, soms een stukje herinrichting, daar kun je bestaande middelen voor inzetten, maar doe je dat niet, maar zeg je we gaan toch de herinrichting aanpakken, dan gaat we dat deel dat daarvoor in de begroting zit gaan we daarvoor mede inzetten. Dan speel je dat dus vrij en kun je dus ergens anders voor gebruiken? Dat wordt dan je cofinanciering en dan moet je nog 50% bijleggen. Dan blijft het dus alleen dat als ze zeggen er moeten fietsers op de weg, dat het fietspad weggaat, zoals er in stond. Ja, zoals dan in de informerende brief staat, dat is de uitkomst. Nu zijn de bewoner sessies, waar ook weer van alles uitkomt. Dat klopt, in februari weet je of je dat geld krijgt en op dat moment moet je de regiodeal verder uitwerken en dan heb je een traject van een half jaar en is het waarschijnlijk november, als je het bent geworden ga je het convenant aan met het rijk en dan krijg je het geld. In de tussenperiode kun je nog met de buurt afstemmen, hoe wordt het en wat vinden jullie ervan etc. Daar is dan nog voldoende ruimte voor.

Wat vinden jullie de verbeteringen zoals we die nu ook hebben, 1 rijstrook van de straat aan die kant, de zijstraat. Ja dat zijn de korte termijn maatregelen. Er is nu slecht zicht bij die rotondes en daarom is gezegd; dan kunnen we die parkeerplekken daar, als auto’s het zicht belemmeren, opheffen zodat er goed zicht is op die rotonde. Hoe zou ik zo iets moeten zien, een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor bedrijven in die nieuwe economie, circulaire economie? We hebben nog geen circulaire economie, wat dat precies gaat zijn, weten we met elkaar nog niet. Waar we moeite mee hebben in Nederland is het benoemen van wat dat nou exact in gaat houden en wat het betekent, steeds meer Europese wet- en regelgeving die ondernemers restricties meegeven over hoe ze met materialen moeten omgaan, bijvoorbeeld het recht om weer iets terugbrengen of repareren. De ene kant is dit nieuw, aan de andere kant levert dit weer werkgelegenheid op. Het sluiten van die kringlopen is wel iets waar we in Friesland, Leeuwaren, onderscheidende kennis over hebben. Waar we al jaren mee bezig zijn is de watercampus, dan gaat het over circulariteit, in principe gaat het erover dat je grondstoffen weer terug haal uit het water, het water zuivert en dat weer gaat hergebruiken. Het drinkwater is ook een onderdeel van die circulaire economie, zuinig omgaan met drinkwater.

Daar zit ook een economie achter, er zitten bedrijven achter die producten aanbieden om dat op te lossen. Er zijn ook wel beperkingen voor bedrijven die problemen gaan ondervinden door hele hoge grondstofkosten. Aan de andere kant, als we dit niet oplossen, die grondstofkosten worden hoger, materialen schaarser en raken op. Als we die materialen niet gaan hergebruiken, lopen we ook tegen beperkingen aan. Is het dan ook niet verstandig om na te denken over hoe die transitie vormgegeven zou kunnen worden als we een aantrekkelijk vestigingsklimaat willen neerzetten? Je ziet in Leeuwarden veel tweedehands kleding zaken die het goed doen omdat er markt voor is. Wat we wel proberen te doen in de bedrijventerreinen is rekening te houden met partijen die iets met circulariteit willen gaan doen, denk aan extra ruimte en opslag voor het kunnen hergebruiken van materialen. Ook wordt er gekeken naar de boeren en het gebruik van mest of juist kunstmest in relatie tot de stikstofuitstoot. Het is een ingewikkeld thema. Er staat een winststrategie in de begroting, er komt veel op ons af de komende jaren. Zijn we nog wel op tijd? Er is een landelijk rapport gekomen waarin staat aangegeven dat we voor een grote opgave staan, maar bij ons het verder in de tijd voordat we veel moeten gaan vervangen. Deze en volgende collegeperiode zijn nog wel voldoende.

We gaan komende tijd aan de slag met bekijken hoe we daar nu al een voorschot op kunnen nemen. De komende periode valt het nog mee. Er komt een investering agenda die in de volgende formatie op tafel ligt? Misschien niet de volgende formatie al, het kan ook over 4 of 8 jaar urgenter worden. Je moet er als gemeente wel op inspelen, het komt op ons af, wat betekent dat dan. Aan wat voor soort initiatieven moeten we aan denken? (blz. 98, project 15) Voorbeeld is de oude markten, dit is een samenstelling van een aantal ondernemersverenigingen en willen hun gebied nadrukkelijker op de kaart zetten. Zij willen daar in investeren, wij verlenen daar ondersteuning in ook in de activiteiten die zij willen organiseren. Ze zijn nu bezig met murals (muurschilderingen) om op die manier traffic te organiseren.

Doel zou moeten zijn om elkaar hierin te versterken? We laten dit afhangen van de behoefte van de ondernemers en bekijken daarna hoe er ondersteuning geleverd kan worden. De nieuwe brug, de verbinding tussen het centrum en de nieuwe locatie, ligt op gemeentegrond. Wordt dit een fiets- of een autobrug? Er wordt in het Fries antwoord gegeven. Er volgen nog wat vragen en antwoorden in het Fries. Wanneer mogen we de plannen voor de Prinsen tuin verwachten? Er wordt nu aan gewerkt. Naar verwachting wordt dit Q1 2025. Wat is de stand van zaken met aanbod van collectieve warmte/waard? Er is een paar manden geleden een sessie over geweest, we zijn concurrerend qua prijs, we hebben dezelfde prijs of zijn zelfs goedkoper. Het exacte aanbod volgt in Q1. Wat zijn groen-blauwe structuren? Er is een kaart gemaakt van de plekken waar een goede verbinding gemaakt kan worden zodat de passage van dieren beter kan plaatsvinden. Op die plekken worden er bomen, struiken, planten geplant. Educatie en communicatie, rekening houden met de natuur, doen we dat ook in onze eigen organisatie? Vanuit eigen organisatie is er een specifieke pijler voor komende periode en is echt bedoeld om collega’s met elkaar het gesprek te laten voeren over de implementatie van duurzaamheid maar ook om te leren wat we ermee bedoelen, hoe kunnen we dat monitoren, wat doen we al.

Wij volgen hier een opleiding voor en leren hierin ook veel van andere gemeenten. Er wordt daarnaast veel gedaan aan intervisies waarin we in groepen samenwerken aan dezelfde thema’s. Onderhoud van de wegen, de marge in de planning is klein, waar zit hem dat in? Dit gaat over de doorlooptijd. We zijn afhankelijk van projectleiders die schaars zijn, maar zitten ook met afstemming met andere projecten. Wat gebeurt er met klomp/klong, wat dat in het andere gedeelte ingevoegd of op een nieuwe locatie? We zijn bezig om een alternatieve plek te vinden, er lopen gesprekken over, maar er iets nog niets definitief of ondertekend. De lopende subsidie staat los van de huisvesting. In de begrotingstekst staat Kanninga Buren, er wordt meestal gesproken over een gebied in Kanninga Buren. Scharen jullie het hele gebied Kanninga Buren als geheel? De aandacht zit bij Kanninga Buren Noord, er kon echter niet een deel van de wijk worden toegevoegd bij het toevoegen van de wijken. Hoe maken jullie de vertaalslag van innovatie en het leren naar de gemeente zelf? De gemeente heeft een grote rol, het hangt van het effect van de doorbraak af, wat werkt wel en wat werkt niet. Het hangt van de interventie af, er was veel vraag buiten de gemeente dus maken we het gelijk gemeente breed. Is het financieel haalbaar binnen het beleid en de ambities.

Is er een gedegen plan van wat we nu investeren, of dat blijvend is en geborgd wordt. Beleidsambtenaren hebben daar een rol in. Het hangt van de resultaten af hoe je het implementeert. We betrekken de kennisinstellingen erbij als het gaat om breder implementeren. Kunnen wij er nog iets in betekenen, om dit beter te kunnen borgen? We willen volgend jaar 3 of 4 themasessies in de wijken doen waarin we lessen ophalen en delen, waarbij jullie aanwezig kunnen zijn. In november is het grote event, daar delen we per pijler waar we staan.

Notulen ruimte H015 Ronde 1 Betaalbaar wonen. Belangrijke ambities daarbij zijn dat we 30% sociale huurwoningen bouwen. We hadden meer huurwoningen willen hebben, maar weten dat de woningcorporaties niet altijd in willen stappen. Zijn er meer projecten geweest waarbij we dat eigenlijk meer willen, maar waar we dat niet voor elkaar krijgen? Dat moet nagevraagd worden bij een collega. De vraag is groter dan de coöperaties aankunnen. Dat is ook met beleid wonen in de stad. De doelstelling ligt best wel hoog. In de uitvoeringsprogramma ‘betaalbaar’ willen we daarin ook aangeven hoe we dat willen gaan doen en welke instrumenten we willen inzetten. Denken we dan ook aan eigen instrumenten? Dan denken we inderdaad heel breed. Ook aan eigen instrumenten, maar ook aan vereveningsfonds tot door de markt laten ontwikkelen. Is daar vraag naar? Bij voorkeur laten we het door de coöperatie doen. De opgave is echter best groot, dus mochten de coöperaties zeggen dat zij niet volledig kunnen voldoen aan die 30%, dan gaan wij kijken naar alternatieven. Als je kijkt richting 2040 en 15.000 woningen en 5000 sociale huurwoningen zou willen bouwen is er de vraag of er voldoende capaciteit en investeringskracht is bij bestaande coöperaties om dat te doen. Op dit moment is dat er niet. Dat is nu beperkt. Er zijn meerdere wegen om dit op te lossen.

Ofwel bij de coöperaties om de investeringscapaciteit te proberen te verruimen. Of we zoeken andere wegen en vragen de markt om een deel te doen of te werken met fondsen. Zit er een verschil tussen een stadsomgeving en een dorp? Ja, bij coöperaties merken we dat verschil. Er is meer animo om in de stad te ontwikkelen. Op zich ook niet gek, want er is meer vraag in de stad naar sociale huur. Maar wij zeggen, ook in een dorp moeten er gemengde buurten blijven, dat daar niet alleen maar vrije sector en midden huur komt. We zitten er bovenop en gaan voor gemixte buurten. Dorps coöperatie? Tot nu toe is dat nog geen issue. Als we zien dat de coöperaties echt niet willen, dan kunnen we daarover nadenken, maar zover is het nog niet. Klimaatadaptatie: er zijn verschillende mogelijkheden om dat te stimuleren ook bij particulieren. Waterberging op eigen terrein is daar subsidie voor? Wel het afkoppelen van groene daken en tegels eruit halen. Tegels eruit halen is eigenlijk een vorm van berging op je elektra. Het is in de regeling ook mogelijk om de berging ondergronds in te brengen, waardoor je het opvangt, dus zit het standaard in de regeling. Betaalbaar wonen in een gezonde en veilige leefomgeving. Ik mis hierin aandacht voor de maatschappelijke opvanggroepen en in het bijzonder House in first en onconventioneel wonen.

Waarom staat er niets in over de begroting? Antwoord blijft schuldig, waarom het er niet in staat. Duurzaamheid. Het gaat om een folder over ‘Leeuwarden isoleert’. Dit gaat over verbeterslag in het isoleren met name voor bepaalde groepen met minder inkomen.

De diversiteit is niet benut in de folder. Je ziet alleen maar ‘witte mensen’. Dit is een gemis. Neem het ter harte. Milieu. Bodemkwaliteit en opvangwater: Welke mogelijkheden hebben wij als gemeente om de verontreiniging van bodem en water door bijvoorbeeld gifstoffen door de landbouw etc. tegen te gaan? Dit wordt opgezocht. Gaat bijvoorbeeld over Pfas. De meest directe beïnvloeding is water vergunningen verlenen voor bedrijven. Dat is waar wij aan de knoppen zitten, ook al is dit een kleine groep. In het beleidskader ‘water’ dat binnenkort naar de Raad gaat, zijn daar uitgangspunten over dat we willen kijken met de standaarden van nu wat we willen doen. Kunnen we daar meer doen en zijn we up to date? Dat zijn onze ambities. In algemene zin is onze ambitie om de waterkwaliteit te verbeteren. Vanuit de gemeente gezien zijn de mogelijkheden beperkt, omdat de waterlichamen waar de waterkwaliteit wordt gemeten en afgerekend zijn bij….. Wij kijken wel in ons watersysteem waar onze beïnvloeding zit op dat andere water. Er is bijvoorbeeld een riool overstorten duidelijk in beeld gebracht en geconstateerd dat we, voor die 80 die we in de gemeente hebben, dat hij niet significant daaraan bijdraagt. Dat betekent niet dat het op lokaal effect niets doet, maar het staat niet in relatie tot de waterkwaliteit in de waterlichamen. Daar zien we geen extra inspanning op dit moment.

Ronde 2 Woonvoorzieningen. Er zijn veel klachten vanuit de Zuidlanden dat er weinig voorzieningen zijn. Wat kunnen we in de begroting doen om hier alsnog aandacht aan te besteden? In de begroting kan worden toegevoegd waar in de Zuidlanden wordt gedacht aan voorzieningen. Bijvoorbeeld in de Middelzee is hier heel veel ruimte voor. Zit dit in de plan van Zuidlanden zelf? Ja en van Middelzee. Vorige periode is er een motie over ingediend om sociale voorzieningen in de Middelzee te creëren. Vanuit de wethouder kwam er een brief dat dit niet haalbaar was. Nu hoor ik dat het eventueel wel kan. Hoe zit dit? Er zijn afspraken gemaakt met het Landbouwmuseum, zodat zij een rol vervullen als maatschappelijke voorziening. Zij gaan een ruimte toevoeging waar een wijkpanel kan gaan vergaderen. Er is geen apart wijkgebouw? Nee, er zijn meerdere voorzieningen die deze functie vervullen. Specifiek het Landbouwmuseum heeft de subsidie gekregen om dit te gaan doen. Bij de verdeling van dit soort maatschappelijke voorzieningen, zeker in nieuwbouwwijken, probeer verclustering te voorkomen. Probeer een groot voedingsgebied aan te houden in plaats van allemaal kleine.

Stedelijke vernieuwing. Er wordt nog steeds gebruik gemaakt bij waterwerken van AZOBE. Er zijn twijfels of het FSC certificaat klopt. Gerecyclede kunststof is twee keer zo duurzaam. Zijn er plannen bij de gemeente om die stap te gaan maken? Zo concreet is dit niet te beantwoorden. Deze vraag neem ik mee en wordt opgepakt. Wat is de status van Hûs en Hiem? Er wordt vanuit de deelnemers gezamenlijk aan gewerkt. Dat zijn niet alle gemeentes. Wanneer moet dit plan dan klaar zijn? Dat pakken we schriftelijk op. Weten jullie hoe de nieuwe wet ‘goed verhuurderschap’ nu verder gaat? Er zijn nu klachten en deze zouden ingebracht worden. Deze vraag is toevallig beantwoord. Het gaat op zich oké en er is een meldpunt. We werken samen met het buurtteam om die meldingen te verwerken. Zij zijn eerste aanspreekpunt en als dit niet kan worden opgelost gaat het naar ons. We hebben tot nu toe 19 meldingen binnen gekregen. Deze schriftelijke vragen komen dinsdag in het college? Waarschijnlijk de week erop. Ronde 3 Wanneer kunnen we het plan voor de Prinsentuin verwachten? Dit staat niet in de begroting. Dit heeft tot 26 september tot inzage gelegen. Oktober wordt gebruikt om de reacties te verwerken en dan komt het eind dit jaar bij de gemeenteraad. Wet versterking regie op volkshuisvesting.

Is er al zicht of de wet van kracht wordt en wat zijn de consequenties daarvan? De wet is nu naar de Tweede Kamer en is dus nog niet zeker, er moet nog gestemd worden. Er zijn verschillende gevolgen hiervan, maar dat wordt schriftelijk opgepakt om een volledig beeld te geven. We sluiten aan op de nationale klimaatafspraken. Is dat de maximale grens of is de ambitie ook opgetopt? Geen idee is het antwoord. Deze vraag moet naar … van houdbaar en energie. Hoe ziet het complete volkshuisvestingsprogramma eruit. Er zijn nu 2 onderdelen: wonen in de stad en wonen met zorg. Komen er nog meer onderdelen? Nee, maar de precieze vorm zijn we aan het uitzoeken. Er zijn 4 beleidsstukken: wonen in de dorp, wonen in de stad, wonen met zorg, volkshuisvestingsvisie. Die beleidsstukken zijn het volkshuisvestingsprogramma, maar omdat een deel ook naar omgevingsvisie verplaatst, is de vraag waar welk onderdeel nu landt.

Wat is de financiële prognose waar de raad minimaal rekening mee kan houden? In welke orde van grootte? Het gaat dan specifiek over de meerjarige vervanging voor bruggen en wadkeringen. De prognose is dat waar we de komende jaren op een niveau van 5 miljoen zitten, gaat dat in 2050-2060 naar 30 tot 50 miljoen per jaar. Dat is zo’n grote stap, daar moeten we ons op voorbereiden. Hoe en wat passend is, dat weten we nog niet. Die financiële strategie willen we gaan voorbereiden. Aanpassing in maaibeleid. Wat houden die aanpassingen in? Gaat er meer of minder gemaaid worden? Daar is altijd gezeur om in de dorpen met name. We proberen de biodiversiteit te ondersteunen. Eerst was de gedachten dat als je maar heel divers maait, doe je veel voor de bio diversiteit. We worden nu steeds beter in het bekijken welk stuk van ons areal welk beleid nodig heeft. Dat is de doorontwikkeling en daar maken we slagen in. Deels om zoveel mogelijk diversiteit na te streven, maar ook om het aantal maairegime, dus wat je hebt, te beperken. We willen niet oneindig variëren. Balans zoeken tussen niet teveel maaien en diversiteit. Nieuwe woningbouw afspraken. Wat is de inschatting wanneer dat naar ons toekomt? Januari 2025, maar er is ook opschorting, dus dit wordt nagevraagd. Het gaat over een versnellingstafel die versneld moet gaan versnellen.

Waar vinden we daar meer informatie over? We hebben een bijeenkomst gehad. We hebben het nu 3 keer gedaan met gemeenten, marktpartijen en woningbouwcoöperatie en we proberen tot afspraken te komen hoe we de woningbouw kunnen versnellen. Waar iedereen wat aan heeft. Eind dit jaar is de laatste bijeenkomst en dan komen we met een set afspraken. Daarna kunnen we dit delen. Atelier Stadsbouwmeester. Het atelier gaat meerdere jaren een breed scala aan activiteiten organiseren. Wat gaat er nu als eerste aan de orde worden gesteld? En wat zijn de thema’s? Op de website staan alle thema’s genoteerd. Het eerstvolgende wat er nu komt zijn lezingen in november over hoge bouw en hoe ze dat in Groningen aanpakken en hoe we daar in Leeuwarden tegenaan kijken. Fietspaden. Wat gaat er gebeuren? Krijgen we daar een bepaald overzicht van? Er is een meerjarig programma infrastructuur. Hierin staat genoteerd welke fietspaden nieuw worden aangelegd. Onderhoud staat hier niet in. Ronde 4 Sport. Huisvesting van FVC. Waarom moet er een tweede sportzaal komen? Wanneer wordt fase 1 uitgevoerd en wanneer fase 2? Zijn 2 sporthallen op 1 locatie niet een beetje veel? Het is heel moeilijk om sporthallen rendabel te maken. Blz.24. We moeten dit even voor u navragen en komen we op terug. Maaibeleid. Het gaat over biodiversiteit en het maaibeleid en of aanpassing effectief is.

Zijn we daar nog niet achter? Het maaibeleid had toch al vorm gekregen? Tot voor kort dachten we; laten we maar zo divers mogelijk maken, dat is goed voor de biodiversiteit. Nu weten we steeds beter op welke plek en welke ondergronden welk maairegime beter past. We moeten hier mensen op trainen. Daar zijn we aan het door ontwikkelen. De kennis van gisteren is niet meer de kennis voor morgen. Maar we bekijken met name hoe je de goede balans vindt tussen biodiversiteit en efficiënt willen uitvoeren. We willen ook geen oneindige manier van maaien.

Hoe is de communicatie met de uitvoerende dienst? Dit ging nog best weleens mis voorheen? Zo zou ik het niet schetsen, maar wat betreft de doorontwikkeling van instrumenten, bijvoorbeeld de kaarten voor de buitendienst worden steeds meer nageleefd en gebruikt. Je ziet hier een deel digitalisering. Daarnaast alles wat we bij aannemers neerleggen, gaat op bestek niveau. Zij weten wat ze moeten doen op welke plek. Nieuwsgierig naar maaibeleid. Het verbaasd me soms dat er veel weggemaaid wordt als het in bloei staat. Soms zijn ook beide kanten weggemaaid. Dat baart zorgen. We kijken wat is passend en wat kunnen we aan. We maken enorme stappen. We weten inmiddels op welke momenten het best te maaien is. Daar is een verschuiving. We kunnen veel gerichter bekijken op welke momenten we waar moeten maaien. Dit regime staat niet uitgeschreven? We werken wel met kaarten, maar die kaarten kunnen jullie niet zien en dit is ook niet voor alle areals duidelijk gemaakt. Daar willen we wel naartoe.

Notulen Fractiekamer 3 Ronde 1 Hoe zit het met de digitale toegankelijkheid? er stonden vanuit de vorige jaren acties open, maar er is niets in de begroting. Actueel onderwerp. In Leeuwarden hebben we 2 nieuwe tooling. Deze kunnen alle websites scannen, daar komt een rapport uit waar we kunnen verbeteren. Voor de hoofdwebsite is dit nu gedaan. Voor de kleinere sites wordt dit nu gedaan en wordt er verbetering doorgevoerd. Daar zijn niet direct middelen voor nodig om die digitale toegankelijkheid te verbeteren. Er is geen sprake van gebrek aan digitale middel of prioriteit of wat dan ook? Op dit moment niet. Mijn Leeuwarden wordt een persoonlijke digitale dienstverlening. Zijn daar nog dingen die in ontbreken? Of waar je van denkt; daar zou best wat meer naartoe mogen? We hebben nu geld van MTR hiervoor gekregen. Wij zoeken het vooral nu in de samenwerkingssfeer. Zodat je die kosten samen kunt delen en het product kun uitwisselen. Formatie: er wordt gesproken over boventallige medewerkers. Wat is het percentage hiervan en hoe kan het dat er mindere externe inhuur is? Wat is veel boventalligheid? Waarvan wij weten is dat er 2 mensen boventallig zijn. We zitten nog in organisatiewijzigingen intern, daar komt wel wat intern uit, maar dat wordt met natuurlijk verloop opgevangen.

We sturen bewust op mindere externe inhuur, omdat het veel kosten betreft en omdat de handhaving bij DBA eraan komt. We zullen daar niet gelijk enorme risico’s lopen, maar daar waar wij langdurige inhuur kunnen vervangen en in mensen in dienst nemen, dan doen wij dat. Ook in het kader van beleid wat maximale inhuur van 2 jaar toestaat. We hebben 400 vacatures dit jaar vervuld, hebben wij zoveel doorloop? Klopt. Op dit moment staan we op procedure 339. Op 1 september begonnen er 40 nieuwe mensen. 400 vacatures ten op zichte van hoeveel medewerkers? 1900 medewerkers. Dan hebben we het over een kwart. Dit is uiteraard een hoop verloop. Soms is het natuurlijk verloop. Soms aflopende tijdelijke dienstverbanden, maar ook een stuk uitbreiding. We hebben een groei doorgemaakt. Weten jullie waarom mensen stoppen? Hebben we dat in beeld? Er zijn geen exit interviews gehouden. Maar dat gaan we wel doen. Als mensen nu vrijwillig hun baan opzeggen, dan gaan we een exit interview houden.

Ronde 2 Komt het goed met de basistaken en hoe zit het met personeelstekorten? We lopen tegen tekorten aan op bepaalde onderdelen. Bijvoorbeeld bij Civiele Techniek, maar ook ICT. We hebben gelukkig een goede arbeidspropositie. Het aantal reacties op vacatures is nog steeds goed. Het valt dus nog mee. Beleidsindicatoren. We zitten vrij hoog, 30 procent hoger dan de formatie voorschrijft. Is daar een verklaring voor? Tabel 22. Daar zou ik op terug moeten komen, hebben we niet paraat.

We hebben ons druk gemaakt om verbetering van de dienstverlening van 058 en dan specifiek op verkorten van de wachttijden. We hebben een wethouder die daar verantwoordelijk voor is. Is daar verbetering? Zet dat zich door? Wat kunnen we verwachten? Wat zijn de plannen voor volgend jaar? De lange wachttijden willen we terugdringen. In de cijfers is te zien dat dit sterk verbeterd is. De afhandeltijden zijn verbeterd, maar ook eerder opgenomen. We zijn er nog lang niet. Het heeft met personeel te maken om genoeg mensen en de juiste kwalitatieve mensen te krijgen. Er is een plan ingezet om dat wel te krijgen. Dit wordt dan op een andere wijze ingevuld. Daarnaast proberen we met nieuwe technieken, zoals spraaktechnieken vanuit AI, vragen af te handelen. We gaan hier heel voorzichtig mee beginnen. Zijn er kritische prestatie indiciatoren in de begroting voor te vinden? Bijvoorbeeld dat de wachttijd moet naar maximaal 15 minuten. Zodat we na afloop kunnen kijken of we deze doelen hebben bereikt? Die staan niet in de begroting genoemd, maar intern hebben we dit wel. Zouden we dit kunnen krijgen? Ja. Dat kan ook weer anders worden in de komende periode. Dit is altijd in ontwikkeling. Internationalisering. Hebben wij een Stedenband? Nee, we hebben geen zusterstad. Ondersteuning van samenwerking College/Raad.

Wat wij doen als Raad is de vraag stellen aan het college of zij bijvoorbeeld partnerorganisaties met subsidieaanvraag of met social media kunnen helpen. Vaak krijgen we terug in gesprekken dat zij helemaal geen capaciteit hebben. Is dat een algemeen probleem? Het zijn altijd keuzes die je maakt als organisatie. Dit is niet te zeggen voor een hele organisatie, maar waarschijnlijk is dit een keuze die een organisatie maakt.

Ronde 3 Dienstverlening. We praten over begroting. Ergens in de jaren ’10 hebben we besloten dat er een digitale begroting kwam. Bestaat dat nog of doen we dat niet meer? Naar aanleiding van een motie is er een digitale versie gekomen. Daarna is deze uitgebreid geëvalueerd en is er geconstateerd dat er geen animo voor was en niet naar gekeken werd. Niet levensvatbaar. Het kostte meer geld, dan het een doel had. Toen is besloten om daarmee te stoppen en af te wachten wat de ontwikkelingen op dat gebied zouden zijn. Nu wordt er gekeken naar mogelijkheden van het financieel programma om van daaruit de begroting te kunnen publiceren. Zodat hij zodoende toegankelijk is. Maar we zijn er niet actief mee bezig. Samenwerkingsverbanden met andere gemeenten. Zijn die laatste jaren uitgebreid? Hoe gaat het daarmee? Zijn er nieuwe dingen op stapel? Dienstverlening: heel erg uitgebreid. Destijds vonden we allemaal het wiel zelf uit. Nu is daar veel meer een uitwisseling. De ‘common ground’ gedachte: we dwingen leveranciers dat we ook bij andere leveranciers kunnen afnemen en dat we dit ook kunnen delen, zodat we niet meer jaren aan 1 leverancier vastzitten. In samenwerking met andere gemeenten werken we hierin samen. We hebben een eigen portaal voor inwoners: persoonlijk online omgeving: mijnleeuwarden. Daar bouwen we bouwstenen in met verschillende gemeenten; Groningen, Tilburg etc.

Ieder maakt zijn deel van het portaal. Zo wissel je ervaringen met elkaar uit. Er is grote verandering dus geweest.

Digitalisering levert al jaren ICT dienstverlening aan Friesland. We zijn nu thematisch bezig met samenwerkingen bijvoorbeeld in Groningen. Dat is ook een landelijke beweging. Diensten die wij aanbieden voor andere overheden. Stel dat we dat bedrijfsmatig doen en dit komt terecht in een begroting. Kost ons dat geld of…? Wij mogen geen winst maken. Op dat gebied op ICT dienstverlening leveren wij als grote partij naar anderen. Dus wij investeren daarin als grote gemeenten, maar je helpt jezelf op lange termijn in het verminderen van kwetsbaarheid, omdat je omvang groter wordt. Op lange termijn krijgen we dat in een hoge kwaliteitsniveau terug. Je moet niet zodanig doorbelasten dat je daar zelf meer aan overhoud dan dat je kosten hebt. Dus eerder andersom? Omdat het de kwaliteit ten goede komt? Ja en de kwetsbaarheid van personeel. Als je kunt samenwerken, helpt dat Leeuwarden ook in bepaalde posities. Ronde 4 Personeelstekort. De dienstverlening bij het servicenummer 058, dan wordt er vaak gezegd: personeelstekort, maar we vinden het heel belangrijk dat het daar goed loopt. Kun je daar wat over vertellen? We hebben extra fte gekregen vanuit het MTR. 10 jaar geleden verliep het volledig bezet hebben gladjes, maar nu door het verloop van personeel is dit lastig. We leiden nu mensen met een uitkering op, dat lukt aardig goed. En je wilt ook kwaliteitsniveau.

Het is een functie die ook tijdelijk is natuurlijk. We proberen ze binnenboord te houden en dit is ons aandachtspunt. De continuïteit is belangrijk. Hoeveel mensen uit de bijstand zijn hiermee bezig? Niet heel veel nog, maar een aantal. Durven we niet met zekerheid nu te zeggen. Vacatures zijn op specifieke gebieden moeilijk in te vullen. Hoe zit het met het werven van MBO’ers en het bieden van stageplaatsen voor MBO’ers. Dit is soms moeizaam. Er zijn geen harde cijfers, maar er wordt wel per sector een x aantal stageplaatsen beschikbaar gesteld. Per sector is het afhankelijk of dit een MBO/HBO of LBO stage kan zijn. Die ruimte is er zeker. Daar sturen we op aan. We zouden graag die aantallen willen weten en de doorstroom dan willen weten. Kan dat? Als het dan op bepaalde afdelingen moeilijk gaat of niet lukt, weet je dan ook waar het mis gaat? Zijn er andere dingen nodig om mensen te laten doorstromen. Ja. Verduidelijking van de externe uren. De bedragen blijven erg hoog. Kunnen we de mensen niet vinden of hebben we geen fulltime baan voor ze? Het gaat vaak om specifiek werk of projectmatig werk. En daarnaast inderdaad categorieën die moeilijk zijn te vervullen. Zoals Civiele Techniek. In bureau zie je ze explosief groeien, explosieve omzetten en explosieve winsten maken. Terwijl we dit als gemeente in eigen huis zouden kunnen hebben? Dat is afhankelijk van de expertises.

De ene keer heb je de ene expertise nodig en de andere keer de andere. Je hebt niet zo’n groot aanbod dat je al die mensen aan het werk hebt. En dus het gevolg is een grote leegloop.

In de begroting staat dat de onkosten gaan van in 2020-2021: 14% en in 2024-2025 gaat dit naar: 2x 5%. Kun je hier iets over zeggen? Dit heeft te maken met een gericht beleid. Niet langer dan 2 jaar achter elkaar inhuren. Het andere aspect is dat we een scherpe beoordeling doen van het aantal mensen dat wordt ingehuurd. In het kader van de handhaving van de wet van DBA. De belastingdienst gaat vanaf 1 januari strenger optreden. We willen hieraan voldoen. Dus de ‘keiharde’ zzp’er zijn we aan het aflopen, waarbij we de vraag stellen: wil je in dienst komen en anders nemen we afscheid, helaas. Hoe gaat dat? Casus belangstindienst: Een interim manager die vanoudsher zzp’er is, dat mag al niet meer. Hij neemt namelijk een vaste plek in waar ook een medewerker in loondienst zou kunnen zitten. Je mag die constructie wel zo houden, als je maar loonheffing afdraagt en dat is natuurlijk het probleem. Bedrijfsprocessen. In hoeverre hebben jullie daar AI al voor ingezet voor een willekeurig proces? Wij maken al een tijdje gebruikt van robotisering. Softwareprogramma’s voor automatisering. Dat doen wij op een kleine 50 processen in de organisatie. AI is een volgende stap en dat is spannend. Potentie is heel erg groot, maar de keerzijde is ingewikkeld. Ga je je hele beleid en communicatie laten invullen? Zover zijn we al gemeente organisatie niet en landelijk ook nog niet.

Hoe gaan we dat dan wel verstandelijk inzetten? Je moet wel vooraf keuzes maken voor je daar groter op gaat inzetten. AI is dus echt een volgende stap. Wat zijn die keerzijdes? De keerzijde zou kunnen zijn dat je keuzes maakt die je achteraf niet had willen maken. Je moet dit echt controleerbaar doen. Je moet goed kunnen doorzien en transparant zijn wat je dan met AI kunt. Met een callcenter gaan we wel met AI werken, die jou precies het goede antwoord kan geven. Dat is redelijk ‘safe’.

Notulen Fractiekamer 2 Ronde 1 Opties voor Onrendabel parkeervoorzieningen: hebben jullie al opties in beeld of is dit open? Nog geen concrete ideeën. Opties zijn nog open. Wanneer kunnen we beleidskader ‘water’ verwachten? Eerste kwartaal van 2025, maar dat is niet helemaal zeker. Deze vraag kan bij ‘klimaat’ gesteld worden. Fietspaden: mooi dat die uitgevoerd worden. Er moet een begroting worden vastgesteld. Weet je concreet wanneer ‘Krietewaai’ wordt uitgevoerd? Waar wordt dit op gebaseerd? Budgetten worden nu vastgesteld. Niet alles kan tegelijk uitgevoerd kan worden. Er wordt gekeken welke werkzaamheden nu in uitvoering zijn. Krietewaai staat volgend jaar op de planning: 2025. Waterrecreatie: aanleg en ligplaatsen worden in beeld gebracht en jullie gaan hierover communiceren. Waarom gaan jullie communiceren? Wordt er veel of weinig gebruik van gemaakt? Er wordt een totaalinventarisatie gedaan van de gemeente Leeuwarden. Hierbij wordt gekeken naar betaalde en niet betaalde ligplaatsen. Het moet een totaalbeeld zijn. Het beleidskader water moet nog komen. Sanitair: Hoe zit het met de sanitaire voorzieningen en de begroting hiervan? Er is hiervoor een subsidie aangevraagd. Er zijn meerdere openbare toiletten die vaak niet open zijn en de vraag is wie dit schoonhoudt en wat hiervan de kosten zijn. Het gaat inderdaad om verschillende locaties. Dit wordt in projecten opgenomen.

Als dit in projecten zit dan wordt hier geld voor vrijgemaakt. Project Prinsentuin bijvoorbeeld loopt al. Wanneer kunnen we een concrete plan verwachten van Prinsentuin? Dit valt onder de projecten. Faber is hiermee bekend. De projecten moeten nog een vervolg krijgen. Wie maakt het schoon en wordt het aanbesteed over meerdere toiletten? Of wordt het per project aanbesteed? Dit valt onder ‘beheer’.

Ronde 2 Groen/duurzaamheid: Is er een potje in de begroting opgenomen voor bewoners die met groene initiatieven kunnen komen? Als ik de gemeentesite nakijk, dan is het er wel. Niet onder de begroting van economie, maar het is er dus wel. Waardoor is het dan vergroend zoals bij de Noordelijke Hogeschool? Dat is de gemeente en onderwijs partij in dit geval. Er zijn meerdere samenwerkingen.

Voorrangsituatie wijzigen bij de rotondes etc. Dat is een voldongen feit. Maar wat is de achterliggende gedachte om dit te doen? Om de actieve vervoerswijzen zoals lopen en fietsen te stimuleren. Er wordt op verschillende plekken al aan gewerkt en dus is ervoor gekozen om dit werk gelijk mee te nemen hierin. Er is een combinatie gezocht. In 2025 wordt dit uitgevoerd. Gaan we dit ook nog evalueren? Er is hier van tevoren onderzoek naar gedaan. Het scheelt niet veel in de afwikkeling. Hoe zit het met de veiligheid van de verschillende type rotondes? Er zijn er nu twee vormen, maar we willen dat ze allemaal dezelfde voorrangsregeling krijgen. Binnenstad wordt een ‘place to be’. Hoe gaat dat in de praktijk gehandhaafd of vormgegeven worden? Vanuit economie: de binnenstad is een place to be & buy. De binnenstad is ons vlaggenschip. Op alle fronten wordt dit beschermd. Het moet een fijne plek zijn om te winkelen. 30% van de consumenten gaat online shoppen als het gaat om mode en luxe. Mensen die nu komen winkelen in de stad moeten meer beleving hebben. Daarom deze combinatie. Vestigingsklimaat: Worden er bewoners bij betrokken of is dit wat de gemeente van plan is om alleen te doen met innovatiepact Friesland? Dit is een breder samenwerkingsverband: onderwijs, gemeente, bedrijfsleven. Dit antwoord komt verder aan bod in de mail.

Ronde 3 Vinden wij het belangrijk dat er meer evenementen/festivals gaan plaatsvinden? Kort antwoord: ja. Fries Straatfestival: Is het mogelijk om vanuit Leeuwarden Ondernemersfonds iets meer krijgen? Die vraag is inderdaad ook bij hen terecht gekomen. Er is daar dus een verbinding. Is die verbondenheid er bij de wethouders? Denk aan economie en cultuur. Dit is een politieke vraag. Wat zijn de top indicatoren voor bedrijven m.b.t. vestigingsklimaat? Een voorbeeld is Leeuwarden als centrum voor 'technische watertechnologie'. Dit is een vestigingsklimaat waar kennis aanwezig is en dat daardoor nieuwe bedrijvigheid aantrekt. Er zijn 150 bedrijven actief in de watertechnologiesector, zowel op het gebied van kennis als uitvoering. Als je bekendstaat als kennisgebied, maak je het aantrekkelijk voor andere bedrijven om zich hier ook te vestigen. Topsectoren trekken bedrijven aan; daarom is het belangrijk om een aantal van deze sleutelsectoren te behouden en verder te stimuleren. Heb je hier genoeg ruimte voor? Er moet nog ruimte worden gemaakt. Er is een bedrijventerrein bestemd voor kleine kantoren. Er zijn nog een aantal kavels, maar volgens mij is er hier geen vraag naar? Door de markt ligt het soms een tijdje stil, maar er komt wel wat. Dat kost even tijd.

Gaan we bedrijven met kleine kantoren hier plaatsen of is dit ook geschikt voor appartementen? Op dit moment ben ik ervan overtuigd dat dit gevuld gaat worden met bedrijven. Daar zijn signalen voor, meer kan er niet gezegd worden.

Ronde 4 Versterken economische structuur: 1,9 miljoen geïnvesteerd. Is dat voor een gemeente met een begroting van 3 kwart miljard niet erg weinig? Doelend op hoe houden we onze HBO’ ers hier etc. de vraag wie daar mee gemoed zijn, is in onze ogen vrij gering. 1.9 miljoen zijn aantal activiteiten voor verricht. Het is een apart fonds geweest waar duurzaamheidsadviezen zijn gegeven. Kostenreductie en isolatieverbetering. Om energielasten te realiseren. Economie: aanvullend kijken hoe we onderdelen van inflatiepakket een structurele plek kunnen geven. Is daar geld voor gereserveerd? Nee daar is nog geen geld voor gereserveerd. De vraag is er wel. We zijn hier actief mee bezig in advisering. Zo ondersteunen we bedrijven in deze complexe materie. We bekijken hoe dit voortgezet kan worden, maar dan moet er wel budget voor komen. Wat verwacht je? Niet op dit niveau. Dat geld is er niet. Het zal een kleine voortzetting zijn. Is er samenwerking tussen Sociaal domein en Economie? Ook op het gebied van Caparis? In hoeverre die samenwerking er is in Caparis is onbekend. Deze vraag hoort sterk thuis bij Sociaal Domein en hoort bij een van de collega’s. Circulaire economie: Keten van de productie is een probleem. Denk aan: de boer moet vlas inzaaien en het loonbedrijf moet de goede machines hebben. Het moet daarna worden afgenomen. Er is veel coördinatie in die keten nodig.

Houden jullie je daarmee bezig en hebben we daar als gemeente regie in? Of is dit aan circulair Friesland? De rol van Economie zit hem vaak in aanjagen, verbinden en netwerken. We zitten niet overal aan de knoppen. Is het onderdeel binnen de regiodeal Noord-West ook? Daar is ook de circulariteit en hoor je het daar terugkomen? Daar zijn we maar een heel klein stukje betrokken.

Ronde 5 Verduurzamen van dorpshuizen en wijkcentra. Hoe gaat dat, wanneer doen we dat en is er budget? Dit valt niet onder Economie. Dit moeten we mee terugnemen. Hoe gaat dat met subsidies etc. Wie zet de eerste stap? Komt de gemeente met een plan of doet een buurthuis dat zelf? Dit is eigendom van de wijkgebouwen. Maar als het niet een eigendom is? Dan moet er een subsidie tegenover staan. We zijn niet thuis in deze materie.

Notulen Fractiekamer 1 Ronde 1 Gemeentebelangen: Er moet voldaan worden aan een aantal naheffingen/parkeerboetes om kostendekkend te zijn. Wordt het bedrag van €5000,- behaald? Een bekeuring kost ons €90,13, en als je dan €108 meer ontvangt, is dit interessant. Een aantal van 5000 is realistisch, want de afgelopen jaren zaten we steeds boven de 4000. Sinds kort hebben we ook de scanauto, waardoor we nog meer beschikkingen kunnen uitschrijven. De boetestroom die we daar krijgen, zijn dat naheffingen of verkeersovertredingen, hoe wordt dat gezien? Goede vraag. .. van Openbare Ruimte is verantwoordelijk voor dat gedeelte en voor de camera's die daar worden opgehangen. Dat valt onder een andere sector. Onderwijs en cultuur. Kunstmenu; in hoeverre heeft de gemeente invloed op het aanbod? Inhoudelijk heeft de gemeente Kunstkader gesubsidieerd. Dit is voor iedereen toegankelijk. Hoe de samenstelling van het Kunstmenu er uit komt te zien, daar is nu geen antwoord op. De verwachting is dat dit van alles wat is, maar dat antwoord kan nu niet gegeven worden. Specifieke subsidie, waar is dat te vinden in de begroting? Dit valt onder het totale pakket van de subsidie Kunstkader, te vinden in Bijlage C. Blockbusters: Daar is nu 2 keer €250.000 voor gereserveerd. Voor hoeveel stappen wij in? Is dat 5 keer een ton of is dat… Dit zit met name in het evenementendeel. Hier komen we op terug.

Dit onderdeel wordt opgeschreven. Schoolontbijt: Motie voor ingediend, maar inmiddels heeft het Rijk ook…? Dit is een vraag die je bij H012 stellen, daar zit iemand van schoolontbijt.

Ronde 2 In Arnhem gaat men jongeren een cultureel programma aanbieden waar ze gratis naartoe kunnen voor 2 ton per jaar. Hoe verhoudt zo’n bedrag zich bij ons tot de totale begroting als het gaat om cultuur? In het sociaal domein gaat ongeveer 10 miljoen om, all-in. Dit bedrag omvat grote, gesubsidieerde partijen, waarbij veel al vastligt in langdurige, meerjarige subsidies. Dit bedrag staat in contrast met de 2 ton waar we het eerder over hadden. Als het gaat om onderscheidingen van budget, hoe gaan we daarmee om, komt dat voor? Deze vraag dient ergens anders gesteld te worden.

Ronde 3 Veiligheid: Kunnen wij organogrammen ontvangen van de samenwerkingen? Wie is betrokken en wie doet wat? Er komt een nieuw uitvoeringsprogramma Veiligheid, mede n.a.v. de sessie over de Veiligheidsagenda, en dat daar uit naar voren komt welke partijen betrokken zijn.