Deel B Ontwerp Beleidskader wonen in de dorpen Factsheets

Ook valt op dat er gemiddeld sprake is van een relatief groot aantal mensen uit de leeftijdsgroep van 60-75 jaar.

Factsheet Hempens-Teerns Voor de jongere leeftijdsgroep die wel in het dorp wil blijven zijn nauwelijks woningen beschikbaar waardoor men naar elders vertrekt. Dit is ook het geval voor een bepaalde groep senioren waarvoor het huis te groot en de tuin te bewerkelijk worden, maar die eigenlijk wel in het dorp zouden willen blijven wonen. Hiervoor zijn geen passende woonvormen beschikbaar.

• Speerpunt Ruimte voor starters en senioren Om de sociale cohesie in het dorp te versterken en toekomst aan het dorpsleven te kunnen bieden zijn starterswoningen gewenst in het dorp, met name voor deze doelgroep ontbreekt momenteel woonruimte; ook voor senioren die kleiner willen wonen is nauwelijks ruimte in het dorp Acties en planning Actie 1: Dorpsbelang initieert het zoeken naar plek(hergebruik gebouwen) voor een aantal starterswoningen Actie 2: Dorpsbelang initieert het zoeken naar plek voor woonruimte voor senioren woonvormen.

Woningbouwbehoefte Hempens-Teerns De directe omgeving (Zuiderburen) van beide dorpen biedt een divers aanbod aan woningtypen. Wij zien daarom geen aanleiding om het woningaanbod in Hempens-Teerns uit te breiden middels nieuwbouwlocaties. Er zijn wel mogelijkheden om bestaande panden te herbestemmen of wooneenheden toe te voegen, om daarmee specifiek aanbod voor jongeren en ouderen te creëren. Toevoegen van woningen mag niet ten koste gaan van karakteristieke of cultuurhistorische waarden.

Factsheet Hijum Geschiedenis van Hijum Hijum is een terpdorp dat in de vroege Middeleeuwen is ontstaan op een kwelderwal nabij de monding van de Boarn. Vanaf de 11de eeuw is de terp in de vroegste bedijking – de huidige Lege Hearewei en Hijumerweg – opgenomen, waardoor de terp geheel binnendijks kwam te liggen. Hijum was met de Hijumervaart ontsloten. De terp heeft oorspronkelijk een radiale structuur, maar daar is weinig meer van te zien omdat op het rechthoekige, hoge kerkhof na, de terp omstreeks 1900 sterk is afgegraven. Bij binnenkomst voert de Lege Hearewei scheef het dorp in en daar vraagt de gereformeerde kerk, de Bethelkerk, de aandacht. Het kerkhof met een bomenzoom ligt als een eiland in de open dorpskern. Het hoogteverschil valt vooral aan de westelijke zijde op: daar is dan ook de ijsbaan gekomen. Aan de noordzijde ligt het buurtje de Alde Ringwei en de ringweg is verder met enige moeite te herkennen langs Efter de Wâl en langs de sportvelden, Oerd en de Lege Hearewei. De Ljouwerterdyk is later oostelijk van het dorp verlegd en in 1900 kreeg het dorp een halte 3de klasse van de Noord Friesche Lokaal Spoorweg, die in 1936 werd opgeheven. Het stationsgebouw is bewaard gebleven, een bescheiden gebouw met een uitspringende partij. Het tracé van het spoor is nog in het landschap te zien.

Hijum is één van de dorpen die op de kwelderwal langs de voormalige Middelsee is gelegen. Het is een terpdorp met een radiale structuur. De bebouwing is met name op de zuid- en westzijde van de terp gerealiseerd. Rond 1900 is het grootste gedeelte van de terp, op het gebied rond de kerk na, afgegraven. Door deze afgraving is de oorspronkelijke structuur

niet meer te zien. Ook de Aebingastate is niet meer te zien. De resten van deze states liggen ten zuiden van de Loane. Mede door de afgraving van de terp en de aanleg van de N357 heeft het dorp zich niet concentrisch ontwikkeld. De kern van het dorp wordt gevormd door de kerk en de omliggende groene ruimte. Vanaf dit nog resterende gedeelte van de terp is het omliggende landelijk gebied goed te zien. De overige historische bebouwing ligt aan de Efter de Wal, Lege Hearewei, Popkereed en Alde Ringwei. In westelijke en zuidelijke richting is de nieuwere bebouwing gerealiseerd. (bron:historischcentrumleeuwarden.nl )

(bronnen: frieslandwonderland.nl en gemeente Leeuwarden)

Factsheet Hijum Ontwikkeling van Hijum in kaart (bron: www.topotijdreis.nl)

2019

1950

Laatste ontwikkelingen in Hijum

1985

De laatste uitbreiding van Hijum heeft in 2010 plaatsgevonden. Er zijn 6 sociale huurwoningen gebouwd aan de Spoarleane. Aan de Spoarleane is in het bestemmingsplan nog ruimte voor de realisatie van 4 vrijstaande woningen. Momenteel is de eigenaar van de gronden aan het onderzoeken of het mogelijk is om de vier kavels/woningen op de markt te brengen.

Factsheet Hijum Demografische gegevens

Huishoudens totaal

Bevolkingsontwikkeling Jaartal 2000 2005 2010 2015 2020

Aantal 450 440 405 405 400

Bevolking naar leeftijd 2020 0-9 jaar 10-19 jaar 20-29 jaar 30-39 jaar 40-49 jaar 50-59 jaar 60-69 jaar 70-79 jaar 80-89 jaar 90-99 jaar 100 jaar en ouder totaal

2020 45 45 45 40 45 58 63 44 14 1 0 400

Hijum

2000

190

2005

185

2010

185

2015

185

2020

185

Huishoudens 2020 - Hijum Hijum Alleenwonend 65 Eenoudergezin 16 Samen zonder relatie, zonder kind 16 Samen met relatie, zonder kind 46 Samen zonder relatie, met kind 22 Samen met relatie, met kind 20 Overig . Totaal 187

Eigendomsverhouding 2019 Hijum

2019

Sociale huurwoningen Particuliere huurwoningen Koopwoningen

46 . 147

Factsheet Hijum Woningvoorraad 2019 - Hijum Hijum Woningtype tussenwoning 26 Woningtype hoekwoning 26 Woningtype 2/1 kap 37 Woningtype vrijstaand 101 Woningtype onder- of bovenwoning 3 Woningtype flatwoning 0 Woningtype kamerbewoning/wooneenheid 0 Woningtype ouderenhuisvesting 0 Woningtype overig 0 Aantal woningen 193

Kansen en bedreigingen De openbare basisschool Arjen Roelofsskoalle heeft circa 50 leerlingen, deze kinderen komen uit Hijum en brede omgeving. De leerlingenprognose laat een lichte krimp zien, waarbij het leerlingenaantal net boven de opheffingsnorm blijft. Dit kan zowel een kans als bedreiging zijn. Door de aanwezigheid van een school blijft het dorp interessant voor jonge gezinnen om zich hier te vestigen. Mochten gezinnen uit de omgeving een andere keuze maken, dan is kans op afname van het aantal leerlingen en dreiging van sluiting. Voor de komende tien jaar ligt dat niet in lijn der verwachting.

Woningmarktbehoefte Hijum Bouwjaar 2019 - Hijum

2019

voor 1945

77

1945-1975

45

1976-1985

40

1986-1995

12

1996-2005

13

na 2005

6

Voorzieningen Hijum heeft een openbare basisschool, waar ook veel kinderen uit de omliggende dorpen heengaan. Verder is er nog een kaatsvereniging samen met Finkum. Een ijsvereniging en een dorpshuis.

Er zijn op dit moment plannen voor de ontwikkeling van de vier kavels met vrijstaande woningen ten westen van Hijum. In dit gebied is nog ruimte om eventueel in de toekomst nog een stukje woningbouw toe te voegen. Afhankelijk van de verkoop van de kavels en of daardoor voldoende doorstroming in het dorp ontstaat, kan beoordeeld worden of en wanneer het gewenst is het overige deel van het plangebied te ontwikkelen. In het overige deel van het plangebied zien wij ruimte voor circa 4 tot 6 wooneenheden. Bij nieuwe uitbreidingen moet goed gekeken worden welke segment een passende aanvulling is op het woningaanbod in Hijum. Gedacht kan worden aan levensloopgeschikte woningen. Daarnaast is er ruimte om binnen bestaand bebouwd gebied woningen toe te voegen bijvoorbeeld middels herbestemming of woningsplitsing.

Factsheet Hijum

Factsheet Hilaard Geschiedenis van Hilaard

Ontwikkeling van Hilaard in kaart

Hilaard is een terpdorp waar de bebouwing aanvankelijk vrij verspreid over de terp en de onmiddellijke omgeving gestrooid leek. Vanaf het midden van 19de eeuw is het dorp verdicht en vormden zich wat straatjes en een soort plein. In de 20ste eeuw is Hilaard uitgedijd langs de doorgaande weg, de Van Aylvaleane en de Hoptilsterdyk. De afgelopen decennia is dat met de bouw van bedrijfsgebouwen richting de Westergoawei sterk doorgegaan.

1950

1975

Factsheet Hilaard 2000

Demografische gegevens Bevolkingsontwikkeling - Hilaard totaal

315 335 320 310 294

2000 2005 2010 2015 2020 Bevolking naar leeftijd en geslacht 2020 - Hilaard

2019

0-9 jaar

26

10-19 jaar

45

20-29 jaar

31

30-39 jaar

31

40-49 jaar

33

50-59 jaar

62

60-69 jaar

39

70-79 jaar

21

80-89 jaar

4

90-99 jaar

1

100 jaar en ouder

0

Ontwikkeling huishoudens Hilaard 2000 2005 2010 2015 2020 (bron: www.topotijdreis.nl)

2020

totaal

110 115 115 115 113

Factsheet Hilaard Huishoudens 2020 - Hilaard

2020

Alleenwonend Eenoudergezin

24 .

Samen zonder relatie, zonder kind

7

Samen met relatie, zonder kind

30

Samen zonder relatie, met kind

12

Samen met relatie, met kind

34

Overig Totaal Woningtype 2020 - Hilaard

. 113 Hilaard

Vrijstaande woningen

77

Twee-onder-een-kap woningen

33

Hoekwoningen

3

Rijwoningen

2

Appartementen

0

Kamer

0

Ouderen

0

Overig

1

Bouwperiode 2020 - Hilaard

Hilaard

Voor 1920

38

1920-1945

10

1945-1970

23

1970-1990

22

1990-2010

21

2010 of nieuwer

2

Eigendomsverhouding 2020 Hilaard

Hilaard

6

Sociale huurwoningen Ouderenhuisvesting Particuliere huurwoningen Koopwoningen

. . 110

(Bronnen: https://leeuwarden.incijfers.nl/ en https://friesland.databank.nl/ )

Laatste ontwikkelingen in Hilaard Aan de westzijde van Hilaard is recent nog een woning gerealiseerd. Ook hebben een aantal (agrarische) bedrijven zich nog uitgebreid. Voorzieningen In Hilaard zijn nog enkele sociale voorzieningen en sportverenigingen aanwezig zoals een dorpshuis, toneelvereniging, kaatsvereniging, ijsclub en biljartvereniging.

Resultaten vragenlijsten Baard, Jellum-Bears, Hilaard, Jorwert In totaal 155 ingevulde vragenlijsten. Wat opvalt bij de eerste reeks vragenlijsten over de kwaliteit van de woonsituatie tav voorzieningen, is dat 28 personen dit met een onvoldoende hebben beoordeeld. Redenen die gegeven worden, zijn: -

Slecht openbaar vervoer Geen winkels Geen voorzieningen Weinig activiteiten

Factsheet Hilaard Verhuiswens -

Daarvan heeft 16% = 25 huishoudens aangegeven te willen verhuizen 7 huishoudens willen zo snel mogelijk, 7 binnen 2 jaar en 11 later 20 willen woning in eigen dorp en 5 niet.

Reden -

40% (=10) wil kleiner wonen 24% (=6) zoekt een betere woning 24% (=6) wil een duurzamere woning 24% (=6) wil groter wonen 20% (=5) is reden verandering van gezin 20% (=5) vanwege hogere leeftijd

Gewenste type woning -

48% (=12) vrijstaand 36% (=9) levensloopgeschikt 36% (=9) grondgebonden 1-2 persoonswoning met kleiner oppervlak 24% (=6) 2^1 kap 24% (=6) appartement

Overige informatie -

-

13 geven aan dat de betreffende gewenste woning niet in het dorp staat 17 zoeken een koopwoning, 8 een huurwoning 9 geven aan niet te verwachten de gewenste woning binnen een jaar te kunnen vinden vanwege geen aanbod in koopwoningen in de goede prijs. 7 geen aanbod op de plek waar ze willen wonen 7 geen aanbod in gewenste woningtype Opvallen: 15 van de 17 geven aan wel in CPO te willen Huurwoningen 6 van de 8 geven aan het aanbod in huurwoningen slecht te vinden Alle 8 willen ook wel in een particuliere huurwoning wonen

Antwoorden taak gemeente in woonbehoefte: -

Meer huurwoningen Meer ruimte bieden in beleid voor woningbouw Goed contact met dorpsbelang Ruimte voor woningbouw in kleine dorpen, naar behoefte toestaan Meedenken met dorp Woningen voor jongeren/starters Planologische ruimte voor woningzoekenden uit dorp Verkeersveiligheid en verkeersoverlast Woningen voor ouderen om doorstroom te creëren Betere busverbinding Meer informatie verstrekken als gemeente/vragenuurtje oid?

Factsheet Hilaard Antwoorden open vragen verbetering woon- en leefsituatie: -

Voorzichtig omgaan met toevoeging woningbouw tbv karakter dorp Openbaar groen en openbare ruimte onderhouden Voorzieningen behouden Zorg voor doorstroming zodat jongeren in dorp kunnen blijven wonen Financieel ondersteunen Fiets- en wandelpaden voor ommetjes Verkeersveiligheid/ bereikbaarheid Carpoolen schoolgaande kinderen Woningen voor ouderen Speeltuin Ook heel veel wel tevreden en blij met leefomgeving Woning coöperatie van de mensen voor de mensen: starters en ouderen Groede invulling voor vrijkomende school Ondersteuning vrijwilligers

Kansen en bedreigingen Het vrijgekomen schoolgebouw met plein biedt kansen voor zowel een stukje uitbreiding qua woningbouw, als een openbaar gebied waar mogelijkheden zijn voor ontmoeting en activiteiten.

Woningbouwbehoefte in Hilaard In Hilaard zien we ruimte om segment toe te voegen in particuliere huur of betaalbare koop. Op dit moment zijn er geen levensloopgeschikte woningen voor ouderen, de voormalige basisschool (locatie) kan hier ruimte voor bieden. Hier is combinatie met huisvesting voor jongvolwassenen mogelijk. We denken dan in totaal aan 6 wooneenheden. Daarnaast zien we in Hilaard mogelijkheden om wellicht nog het bebouwingslint te versterken of dorps te verdichten op woonpercelen met grote kavels. Ook zien we kansen in herbestemming van bijvoorbeeld voormalige agrarische bebouwing.

Factsheet Hilaard

Factsheet Jellum-Bears Geschiedenis van Jellum en Bears Jellum is een streekdorp met een terp-verleden. Het dorp is ruim een kilometer lang en vertoont op enkele plekken enige concentratie, maar verder is het los van structuur. Jellum heeft zich uitgestrekt langs de Hegedyk, de dijk van de voormalige Middelzee. Zuidelijker staat nabij de kruising met de Smidshoeke richting Hilaard flink wat bebouwing. Opnieuw iets zuidelijker ligt de kerkbuurt, waarbij de kerk op een iets verhoogd kerkhof aan de zijde van het oudland staat. De reeks woningen ertegenover is in het nieuwland terecht gekomen.

Het terpdorp Bears ligt ver in het land en was voorheen ontsloten door vooral de Jaanfeart die in een boog door de landerijen loopt. Nu is het dorp vanaf de vroegere Middelzeedijk, met twee smalle wegen ontsloten waardoor het dorp een U-vorm heeft gekregen. Bij de kruising van Hegedyk ligt een eenvoudig buurtje aan weerszijden van de noordelijke arm van de Bearsterdyk. Naar de kern toe staan een

paar flinke boerderijen en dan volgt na de bocht een veelal vrijstaande, lage huizen die de weg uitsluitend aan de westelijke zijde begeleiden.

Factsheet Jellum-Bears Ontwikkeling van Jellum en Bears in kaart 1950

1975

Factsheet Jellum-Bears 2000

2019

(bron: www.topotijdreis.nl)

Factsheet Jellum-Bears Laatste ontwikkelingen in Jellum en Bears Ontwikkeling huishoudens

Er heeft recent geen uitbreiding van de woonbebouwing plaatsgevonden. In het verleden zijn enkele woningen toegevoegd in het gebied rond de kruising Hegedyk – Bearsterdyk.

Huishoudens totaal (Jellum-Bears)

105 115 115 110 106

2000 2005 2010 2015

Demografische gegevens

2021

(Bronnen: https://leeuwarden.incijfers.nl/ en https://friesland.databank.nl/ )

Bevolkingsontwikkeling

Bevolking totaal (Jellum-Bears)

275 280 275 280 282

2000 2005 2010 2015 2021 Bevolking - Jellum/Bears

Huishoudens - Jellum/Bears

2018

2021

2018

2021

Alleenwonend

20

25

Eenoudergezin

7

5

Samen zonder relatie, zonder kind

13

5

Samen met relatie, zonder kind

32

29

Samen zonder relatie, met kind

8

11

Samen met relatie, met kind

23

29

Overig

5 .

Totaal

108

106

0 t/m 9 jaar

32

33

10 t/m 19 jaar

43

39

20 t/m 29 jaar

15

21

Woningtype 2020 - Jellum/Bears

30 t/m 39 jaar

23

13

Vrijstaande woningen

97

40 t/m 49 jaar

45

41

Twee-onder-een-kap woningen

7

50 t/m 59 jaar

59

61

Hoekwoningen

0

60 t/m 69 jaar

39

34

Rijwoningen

0

70 t/m 79 jaar

28

33

Appartementen

0 0

Jellum/Bears

80 t/m 89 jaar

3

6

Kamer

90 t/m 99 jaar

1

1

Ouderen

0

100 jaar en ouder

0

Overig

7

Totaal

111

totaal

288

282

Factsheet Jellum-Bears Eigendomsverhouding 2020

Jellum/Bears

Sociale huurwoningen

. .

Ouderenhuisvesting

8 103

Particuliere huurwoningen Koopwoningen Eigendom onbekend

.

Bouwperiode 2020

Jellum/Bears

Voor 1920

60

1920-1945

14

1945-1970

10

1970-1990

15

1990-2010

11

2010 of nieuwer

1

Voorzieningen Er zijn nog een aantal kleinschalige voorzieningen in beide dorpen, zoals een kaatsvereniging, biljart, toneel. Op de tennisbanen bij restaurant Jonker Sikke worden tennislessen aangeboden. Ook worden er regelmatig activiteiten georganiseerd in het dorpshuis en is er een actief dorpsbelang. Er zijn een aantal lokale bedrijven, mogelijkheid tot overnachting in een bed&breakfast, atelier etc.

Kansen en bedreigingen De bevolkingsopbouw in de gezamenlijke dorpen is nog vrij compleet, ondanks dat er geen school is wonen er wel jonge gezinnen. We zien wel een toename van het aantal ouderen boven de 60 jaar, maar in verhouding niet meer dan in andere dorpen. De vrijwilligers organiseren diverse activiteiten zodat de bewoners elkaar ontmoeten. De inzet van vrijwilligers zal ook in de toekomst nodig blijven om de vitaliteit in de dorpen te behouden. Dit is tevens een bedreiging, vooral ouderen zetten zich vaak in voor verschillende verenigingen, dit kan in de toekomst veranderen door de vergrijzing.

Resultaten vragenlijst Baard, Hilaard, Jellum-Bears, Jorwert In totaal 155 ingevulde vragenlijsten. Wat opvalt bij de eerste reeks vragenlijsten over de kwaliteit van de woonsituatie tav voorzieningen, is dat 28 personen dit met een onvoldoende hebben beoordeeld. Redenen die gegeven worden, zijn: slecht openbaar vervoer, geen winkels, geen voorzieningen, weinig activiteiten. Verhuiswens -

Daarvan heeft 16% = 25 huishoudens aangegeven te willen verhuizen 7 huishoudens willen zo snel mogelijk, 7 binnen 2 jaar en 11 later 20 willen woning in eigen dorp en 5 niet.

Factsheet Jellum-Bears Reden -

40% (=10) wil kleiner wonen 24% (=6) zoekt een betere woning 24% (=6) wil een duurzamere woning 24% (=6) wil groter wonen 20% (=5) is reden verandering van gezin 20% (=5) vanwege hogere leeftijd

Gewenste type woning -

48% (=12) vrijstaand 36% (=9) levensloopgeschikt 36% (=9) grondgebonden 1-2 persoonswoning met kleiner oppervlak 24% (=6) 2^1 kap 24% (=6) appartement

Overige informatie -

-

13 geven aan dat de betreffende gewenste woning niet in het dorp staat 17 zoeken een koopwoning, 8 een huurwoning 9 geven aan niet te verwachten de gewenste woning binnen een jaar te kunnen vinden vanwege geen aanbod in koopwoningen in de goede prijs. 7 geen aanbod op de plek waar ze willen wonen 7 geen aanbod in gewenste woningtype

-

Opvallen: 15 van de 17 geven aan wel in CPO te willen Huurwoningen 6 van de 8 geven aan het aanbod in huurwoningen slecht te vinden Alle 8 willen ook wel in een particuliere huurwoning wonen

Antwoorden taak gemeente in woonbehoefte: -

Meer huurwoningen Meer ruimte bieden in beleid voor woningbouw Goed contact met dorpsbelang Ruimte voor woningbouw in kleine dorpen, naar behoefte toestaan Meedenken met dorp Woningen voor jongeren/starters Planologische ruimte voor woningzoekenden uit dorp Verkeersveiligheid en verkeersoverlast Woningen voor ouderen om doorstroom te creëren Betere busverbinding Meer informatie verstrekken als gemeente/vragenuurtje oid?

Antwoorden open vragen verbetering woon- en leefsituatie: -

Voorzichtig omgaan met toevoeging woningbouw tbv karakter dorp Openbaar groen en openbare ruimte onderhouden Voorzieningen behouden Zorg voor doorstroming zodat jongeren in dorp kunnen blijven wonen

Factsheet Jellum-Bears -

Financieel ondersteunen Fiets- en wandelpaden voor ommetjes Verkeersveiligheid/ bereikbaarheid Carpoolen schoolgaande kinderen Woningen voor ouderen Speeltuin Ook heel veel wel tevreden en blij met leefomgeving Woning coöperatie van de mensen voor de mensen: starters en ouderen Groede invulling voor vrijkomende school Ondersteuning vrijwilligers

Woningbouwbehoefte Jellum-Bears In Jellum en Bears zien we mogelijkheden voor herbestemming van bijvoorbeeld voormalige boerderijen in of aan de rand van het dorp. Voormalige boerderijen lenen zich ook voor het toevoegen van appartementen voor zowel jongeren, alleenstaanden als ouderen. Dan kan er ook een vorm van woongroep ontstaan, waarbij de bewoners elkaar kunnen ondersteunen indien nodig. Dit kan zowel in particuliere huur als (betaalbare) koop worden aangeboden. Op een enkele plek is wellicht verdichting van het bebouwingslint mogelijk, hier is echter een stedenbouwkundige en cultuurhistorisch/landschappelijke afweging vanuit de gemeente voor nodig.

Factsheet Jellum-Bears

Factsheet Jirnsum Geschiedenis van Jirnsum

Ontwikkeling van Jirnsum in kaart

De eerste bewoners leefden op een terp. Het kerkhof op Tsjerkebuorren is het enige wat er nog van is overgebleven. Later ging men wonen aan de Boarn. Door uitbreidingen, het aanleggen van sportvelden, industrieterrein, de rondweg en de dorpsvernieuwingen, heeft het dorp zich in de vorige eeuw ontwikkeld tot een plaats waar het prettig wonen is en waar velen werk vinden in de industriële en recreatieve sector. Centraal in het dorp staat de supermarkt (Attent), een belangrijke voorziening voor de bewoners, maar die ook vanaf de Boarn is te bereiken.

1950

Op de locatie Bangma zijn negen vrijstaande woningen gebouwd, waarvan de meeste aan een aftakking van de Boarn staan. In het dorpshuis ‘It Kattehûs’ – een multifunctionele gebouw - is plaats voor peuters, tussenschoolse kinderopvang, jeugd, ouderenopvang, verenigingen enzovoort. Jirnsum is een dorp dat leeft. De bevolking is betrokken bij haar leefomgeving en actief in het sport- en verenigingsleven. De horeca biedt voldoende mogelijkheden voor vertier. De ligging aan het water is belangrijk voor het dorp, zowel voor de werkgelegenheid als voor de recreatie en kan een belangrijk item zijn voor de toekomstige ontwikkelingen in Jirnsum. Inmiddels is het woningbouwplan Molehiem, wonen aan het water, aan de Boarn, voor wat betreft de voorbereidende werkzaamheden van start gegaan.

1975

Factsheet Jirnsum 2000

Laatste ontwikkelingen in Jirnsum De christelijke basisschool in het midden van het dorp is gesloopt, dit heeft een lege plek in het dorp achter gelaten. Hier wordt momenteel onderzoek gedaan naar mogelijke invulling met woningbouw. De Vereniging Doarpskorporaasje Jirnsum (VDJ) is opgericht toen bleek dat de voormalige bejaardenwoningen Dekemahiem op de nominatie stonden om gesloopt te worden. Het complex biedt eenvoudige en daardoor goedkope woningen aan voor o.a. starters, studenten en alleenwonenden.

2019

Aan het Molehiem langs de Boarn zijn de laatste nieuwe woningen gebouwd. Er zijn in totaal drieëntwintig woningen gerealiseerd, daaronder 6 2/1 kapwoningen en 17 vrijstaande woningen.

Factsheet Jirnsum Nabij Rijksweg 155 is een bestemmingsplan in procedure voor de realisatie van 3 vrijstaande woningen.

Bevolking naar leeftijd - Jirnsum 2015 2020 0-9 jaar 176 163 10-19 jaar 150 167 20-29 jaar 133 133 30-39 jaar 175 159 40-49 jaar 196 188 50-59 jaar 188 216 60-69 jaar 176 168 70-79 jaar 89 116 80-89 jaar 25 29 90-99 jaar 5 3 100 jaar en ouder 0 0 totaal 1.313 1.342

Demografische gegevens

Huishoudens - Jirnsum

Bevolkingsontwikkeling -jaartal 2000 2005 2010 2015 2020

Aantal 1375 1320 1290 1310 1342

Huishoudensontwikkeling 2000 2005 2010 2015 2021

Aantal 565 560 575 560 591

2015

2021

Alleenwonend

157

180

Eenoudergezin

28

43

Samen zonder relatie, zonder kind

48

58

Samen met relatie, zonder kind

143

143

Samen zonder relatie, met kind

48

41

Samen met relatie, met kind

125

118

Overig

6

8

Totaal

555

591

Factsheet Jirnsum Bouwjaar - Jirnsum Voor 1920

122

1920 tot 1945

32

1945 tot 1970

79

1970 tot 1990

276

1990 tot 2010

70

2010 of nieuwer

21

Aantal woningen

600

Woningtype - Jirnsum

We zien een verschuiving van sociale naar particuliere huur. Dit is het resultaat van de dorpscoöperatie die is opgezet en 25 woningen van Elkien heeft overgenomen.

2020

De toename van het aantal huishoudens is onder andere het resultaat van de nieuwbouw die gerealiseerd is. We zien echter dat het aantal alleenstaanden en eenouder gezinnen is toegenomen en het aantal gezinnen licht is afgenomen.

2020

Vrijstaande woningen

207

Twee-onder-een-kap woningen

132

Hoekwoningen

110

Rijwoningen

105

Appartementen

1

Kamer

0

Ouderen

25

Overig

20

Aantal woningen

600

Voorzieningen -

MFC It Kattehûs Scholen: O.B.S. It Tredde Sté, R.K.B.S. Sint Radboud, Peuterspeelzaal Sport: Voetbalvereniging, Kaatsvereniging ,Volleybalvereniging, Tennisvereniging, gymnastiek, Jeu de Boules. Cultuur: Tonielselskip Twa & Twa, Festiviteitenkommisje

Resultaten vragenlijst Wonen in Jirnsum Woningvoorraad eigendomsverhouding

2015

Sociale huurwoningen

146

Ouderenhuisvesting

.

Particuliere huurwoningen

.

Koopwoningen Eigendom onbekend Aantal woningen

2020 107

In totaal 88 ingevulde vragenlijsten. Jirnsum heeft 578 huishoudens, een respons van circa 15%. Dat is gelijk aan gemiddelde.

. 25 435

.

468 .

582

600

13 personen/huishoudens hebben aangegeven de woonsituatie mbt voorzieningen met een onvoldoende te beoordelen

Factsheet Jirnsum Redenen die hiervoor worden gegeven zijn: -

Voorzieningen zijn moeilijk bereikbaar als je geen auto hebt. Te weinig aanbod activiteiten voor jong en oud Slechte busverbinding Geen winkels

Verhuiswens -

Van de 89 heeft 18% = 16 huishoudens/personen aangegeven te willen verhuizen 0 huishoudens willen zo snel mogelijk, 4 binnen 2 jaar en 12 later 9 (56%) willen woning in eigen dorp en 7 (44%) niet. Het aantal dat uit het dorp wil vertrekken is hoger dan gemiddeld. Echter doordat het maar om een klein aantal gaat, kunnen we niet zeggen dat dit geldt voor het totale dorp.

Het aantal respondenten van 16 is te klein om een verdere analyse op los te laten.

Reden -

44% (=7) zoekt een betere woning 37% (=6) wil graag een duurzamere woning een aantal zoekt een betere woning, zoeken een vrijstaande woning een aantal zoekt juist kleiner vanwege gezondheidsredenen/ hogere leeftijd (4) >> zoeken een levensloopgeschikte woning

Gewenste type woning -

63% (=10) vrijstaand 31% (=5) 2^1 kap 31% (=5) levensloopgeschikt

6 van de 12 die een koopwoning zoeken, zijn ook geïnteresseerd in een CPO vorm

Antwoorden taak gemeente in woonbehoefte: -

Dorpsbewoners betrekken bij plannen Contact met dorpsbelang Huizen voor starters Betaalbare woningen Gemengde woontypen toevoegen Beter onderhoud straten Woningen voor ouderen Verkeersveiligheid Tegengaan 2de woningbezit

Antwoorden open vragen verbetering woon- en leefsituatie: -

Trottoirs toegankelijk voor iedereen Zorgwoningen voor ouderen

Factsheet Jirnsum Kansen en bedreigingen Jirnsum is een relatief compleet dorp qua voorzieningen en heeft een goede ligging qua bereikbaarheid nabij de A32 en treinstation GrouJirnsum. Dit biedt potentie voor nog een stukje groei in de toekomst. De dorpscoöperatie is een goed voorbeeld hoe op een andere wijze huurwoningen in een dorp kunnen worden aangeboden.

Woningbehoefte Jirnsum De rooms-katholieke kerk biedt eventueel nog ruimte voor stukje herbestemming met woonfunctie. Het aantal zal moeten worden onderzocht. We zien hier graag een combinatie met een bedrijfsmatige of maatschappelijke activiteit. Voor de locatie Elkien/gemeente (voormalige schoollocatie) wordt onderzocht wat de wensen uit het dorp zijn. Vanuit de voormalige bebouwing zijn nu 5 wooneenheden mogelijk. Wellicht een geschikte plek voor hofje voor ouderen met ook kleinere betaalbare woningen voor starters. Combinatie van huur en koop. Tussen de bestaande bebouwing van het dorp en de Terprâne kan in de toekomst wanneer de woningbehoefte blijft groeien onderzocht worden of het mogelijk is om in dit gebied extra woningbouw toe te voegen.

Factsheet Jirnsum

Factsheet Jorwert Geschiedenis van Jorwert Jorwert is een terpdorp dat werd ontsloten door de Jorwerterfeart die met grote slingers door het land loopt. De kern van Jorwert bestaat uit de hoge prominente kerkterp. Aan de kerkbuurt staan twee grote notabele woningen, waaronder de pastorie. Tegenover de kerk strekt zich lage, gesloten bebouwing uit. Op allerlei plekken in de kerkbuurt zijn stegjes met achterbebouwing van meestal bescheiden, vriendelijke huisjes van gele steen te vinden.Bij de vaart is een kleine waterbuurt gevormd. Langs de Master Fopmawei staan aan weerszijden een rijke verscheidenheid aan woningen, deels met brugjes over de bermsloten, van woningwet- tot notabele woningen. (bron: 36x Leeuwarden) (bron: dorp.jorwert.nl)

Ontwikkeling van Jorwert in kaart 1950

Factsheet Jorwert 1975

2000

2019

(bron: www.topotijdreis.nl)

Laatste ontwikkelingen in Jorwert Er is een Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO) aan het onderzoeken of er mogelijkheden zijn voor het realiseren van circa 4 tot 6 woningen. In september 2021 is de dorpsschool gesloten.

Factsheet Jorwert Demografische gegevens

Huishoudens - Jorwert

(Bronnen: https://leeuwarden.incijfers.nl/ en https://friesland.databank.nl/ )

Bevolkingsontwikkeling

Bevolking totaal (Jorwert)

345 310 315 335 310

2000 2005 2010 2015 2021

2018

Alleenwonend

31

43

Eenoudergezin

10

8

Samen zonder relatie, zonder kind

9

9

Samen met relatie, zonder kind

34

33

Samen zonder relatie, met kind

15

16

Samen met relatie, met kind

26

19

Overig

.

Totaal Bevolking naar leeftijd en geslacht - Jorwert

2018

2021

2021

Woningtype

. 129

2020

0 t/m 9 jaar

49

35

Vrijstaande woningen

89

10 t/m 19 jaar

48

45

Twee-onder-een-kap woningen

21

20 t/m 29 jaar

26

27

Hoekwoningen

14

30 t/m 39 jaar

24

25

Rijwoningen

10

40 t/m 49 jaar

54

36

Appartementen

0

50 t/m 59 jaar

54

59

Kamer

0

60 t/m 69 jaar

44

45

Ouderen

0

70 t/m 79 jaar

23

27

Overig

4

80 t/m 89 jaar

11

10

Aantal woningen

90 t/m 99 jaar

1

1

100 jaar en ouder

0 Eigendomsverhouding

Ontwikkeling huishoudens 2000 2005 2010 2015 2021

totaal (Jorwert)

130 120 130 135 132

138

2020

Sociale huurwoningen

13

Ouderenhuisvesting

.

Particuliere huurwoningen

.

Koopwoningen

123

132

Factsheet Jorwert Analyse resultaten vragenlijsten Baard, Jellum-Bears, Hilaard, Jorwert

Bouwperiode - Jorwert Voor 1920

66

1920-1945

14

1945-1970

13

1970-1990

30

1990-2010

11

2010 of nieuwer

5

Voorzieningen -

Maatschappelijke voorzieningen: dorpshuis Sport en cultuur: kaatsvereniging Bedrijvigheid: aantal kleine lokale bedrijven

Kansen en bedreigingen Het aantal huishoudens is nog stabiel in Jorwert. Dit aantal kan echter gaan afnemen wanneer de bevolking boven de 70 jaar sterft. En er onvoldoende aanwas komt van nieuwe inwoners of starters die in het dorp willen blijven wonen. Daarnaast is recent de basisschool gesloten. Dit kan voor nieuwe gezinnen om zich niet in Jorwert te vestigen en zelf voor bestaande gezinnen een reden zijn om te verhuizen. Het karakter van Jorwert is zowel qua ruimtelijke uitstraling als vanuit haar historie uniek. Naar verwachting zal het daardoor ook voor buitenstaanders aantrekkelijk zijn om zich te vestigen in het dorp. Het aantrekken van nieuwe bewoners kan invloed hebben op de betrokkenheid bij de activiteiten in het dorp.

In totaal 155 ingevulde vragenlijsten. Wat opvalt bij de eerste reeks vragenlijsten over de kwaliteit van de woonsituatie tav voorzieningen, is dat 28 personen dit met een onvoldoende hebben beoordeeld. Redenen die gegeven worden, zijn: slecht openbaar vervoer, geen winkels, geen voorzieningen, weinig activiteiten Verhuiswens - Daarvan heeft 16% = 25 huishoudens aangegeven te willen verhuizen - 7 huishoudens willen zo snel mogelijk, 7 binnen 2 jaar en 11 later - 20 willen woning in eigen dorp en 5 niet. Reden - 40% (=10) wil kleiner wonen - 24% (=6) zoekt een betere woning - 24% (=6) wil een duurzamere woning - 24% (=6) wil groter wonen - 20% (=5) is reden verandering van gezin - 20% (=5) vanwege hogere leeftijd Gewenste type woning - 48% (=12) vrijstaand - 36% (=9) levensloopgeschikt - 36% (=9) grondgebonden 1-2 persoonswoning met kleiner oppervlak - 24% (=6) 2^1 kap - 24% (=6) appartement

Factsheet Jorwert Overige informatie: - 13 geven aan dat de betreffende gewenste woning niet in het dorp staat. - 17 zoeken een koopwoning, 8 een huurwoning. - geven aan niet te verwachten de gewenste woning binnen een jaar te kunnen vinden vanwege geen aanbod in koopwoningen in de goede prijs. - 7 geen aanbod op de plek waar ze willen wonen. - 7 geen aanbod in gewenste woningtype. - Opvallend: 15 van de 17 geven aan wel in CPO te willen . - Huurwoningen 6 van de 8 geven aan het aanbod in huurwoningen slecht te vinden. - Alle 8 willen ook wel in een particuliere huurwoning wonen.

Antwoorden taak gemeente in woonbehoefte: - Meer huurwoningen - Meer ruimte bieden in beleid voor woningbouw - Goed contact met dorpsbelang - Ruimte voor woningbouw in kleine dorpen, naar behoefte toestaan - Meedenken met dorp - Woningen voor jongeren/starters - Planologische ruimte voor woningzoekenden uit dorp - Verkeersveiligheid en verkeersoverlast - Woningen voor ouderen om doorstroom te creëren - Betere busverbinding - Meer informatie verstrekken als gemeente/vragenuurtje oid?

Antwoorden open vragen verbetering woon- en leefsituatie: - Voorzichtig omgaan met toevoeging woningbouw tbv karakter dorp - Openbaar groen en openbare ruimte onderhouden - Voorzieningen behouden - Zorg voor doorstroming zodat jongeren in dorp kunnen blijven wonen - Financieel ondersteunen - Fiets- en wandelpaden voor ommetjes - Verkeersveiligheid/ bereikbaarheid - Carpoolen schoolgaande kinderen - Woningen voor ouderen - Speeltuin - Ook heel veel wel tevreden en blij met leefomgeving - Woning coöperatie van de mensen voor de mensen: starters en ouderen - Groede invulling voor vrijkomende school - Ondersteuning vrijwilligers Woningbehoefte Jorwert Voor de CPO zijn 6 wooneenheden opgenomen in de woningbouwafspraken. De gemeente is met de werkgroep onder andere nog in gesprek over welke typologie gebouwd moet worden. Daarnaast zien wij mogelijkheden om in het schoolgebouw wooneenheden toe te voegen in combinatie met het dorpshuis. De woonfunctie wordt bij voorkeur gecombineerd met een bedrijfsmatige, maatschappelijke, recreatieve of culturele functie. Zodoende dat bijgedragen wordt aan de vitaliteit van het dorp..

Factsheet Jorwert

Factsheet Jelsum - Koarnjum Geschiedenis van Jelsum Jelsum is een radiaal terpdorp dat enkele eeuwen voor het begin van de jaartelling is ontstaan op een kwelderwal. Vanaf Leeuwarden gerekend is dit het eerste van een reeks van de terpdorpen die op de oostelijke oever is ontstaan. Het dorp was richting Dokkumer Ie ontsloten door de Lytse Feart en Jelsumer Feart zuidoostelijk van het dorp. Aan de noordzijde vormt de Koarnjumer Feart de grens met Koarnjum. Jelsum lag slechts een paar honderd meter van de zeedijk van de Middelzee.

Aan de noordoostzijde staat al sinds de Middeleeuwen het Martenahuis. Midden op het niet afgegraven deel van de terp staat de Nicolaaskerk. Ten zuiden van de kern van het dorp werd gedurende de eerste helft van de 20ste eeuw lintbebouwing ontwikkeld langs de Martenaweg en na de oorlog kwam er een nieuwe woonbuurt aan de westzijde, de David van Goirlestrjitte en omgeving met dorpshuis en openbare kleuter- en basisschool.

Aan het einde van de 19de eeuw is de terp aan de noordzijde afgegraven, het terpgedeelte waar Harinxmastate op stond. Aan weilanden binnen de nog steeds bestaande ringweg is te zien hoe uitgestrekt de bijna dubbele terp is geweest. Het zuidelijke gedeelte is nog op hoogte. Daar staat nu aan de noordzijde de Genovevakerk en is de oude bebouwingsrand te vinden. Tussen de ringweg, Op ’e Terp, en de kerk is een grasplein (it Plantsoen) gevormd. De plek waar Dekema nu staat was, aan archeologische sporen te oordelen, in de 13de eeuw al bewoond. De toegangsbrug en de muur bij de dorpskern zijn in 1905 aangelegd. Geschiedenis van Koarnjum Koarnjum is een terpdorp dat voor het begin van de jaartelling is ontstaan op een kwelderwal ten oosten van de Middelzee. Ten zuiden van de terp vormde de Koarnjumer Feart een waterverbinding met de Dokkumer Ie. Aan het einde van de 19de eeuw is de terp sterk afgegraven, vooral aan de zuidzijde.

(Bron: De Bining)

Factsheet Jelsum - Koarnjum Ontwikkeling van Koarnjum en Jelsum in kaart 1950

1975

Factsheet Jelsum - Koarnjum 2019

Demografische gegevens Bevolkingsontwikkeling Jaartal 2000 2005 2010 2015 2020

Aantal Koarnjum 470 485 455 450 432

Bevolking naar leeftijd 2020 Jelsum/Koarnjum Aantal 0-9 jaar 70 10-19 jaar 81 20-29 jaar 78 30-39 jaar 85 40-49 jaar 77 50-59 jaar 135 60-69 jaar 118 70-79 jaar 82 80-89 jaar 23 90-99 jaar 3 100 jaar en ouder 0 Totaal 752

Aantal Jelsum 365 365 350 340 318

Factsheet Jelsum - Koarnjum Huishoudens - Jelsum/Koarnjum 2018 2020 Alleenwonend 81 95 Eenoudergezin 23 23 Samen zonder relatie, zonder kind 32 23 Samen met relatie, zonder kind 95 102 Samen zonder relatie, met kind 17 24 Samen met relatie, met kind 67 61 Overig 8 . Totaal 323 332

Eigendomsverhouding Jelsum/Koarnjum Sociale huurwoningen 58 Particuliere huurwoningen . Koopwoningen 279

Bouwjaar Jelsum/Koarnjum Aantal voor 1945 149 1945-1975 100 1976-1985 28 1986-1995 50 1996-2005 6 na 2005 5

Woningtype- Jelsum/Koarnjum Aantal tussenwoning 35 hoekwoning 34 2/1 kap 98 vrijstaand 164 onder- of bovenwoning 6 flatwoning 1 kamerbewoning/wooneenheid 0 ouderenhuisvesting 0 overig 0

Recente ontwikkelingen Voor de voormalige boerderij aan de Martenawei 4 in Koarnjum ligt een bouwplan voor de realisatie van 4 appartementen ten behoeve van ouderen. Dit wordt gecombineerd met herstel van historische landschapsstructuren van de Martenastate. In Jelsum wordt een planologische procedure gevoerd om een extra woning aan de Op’e Terp toe te voegen.

Factsheet Jelsum - Koarnjum Voorzieningen

Dorpsvisie Jelsum - Koarnjum

Britsum, Koarnjum en Jelsum hebben een gezamenlijk protestantse kerkgemeente.

Over het onderwerp woningbouw is het volgende opgenomen in de dorpsvisie.

Sinds 1939 kennen de dorpen Jelsum, Koarnjum en Britsum de voetbalvereniging VV DTD, (De Trije Doarpen) dat twee velden heeft op de grens van Jelsum en Koarnjum. En sinds 2013 zijn de kaatsverenigingen van de dorpen ook samengegaan onder de naam KF It Partoer.

In het Structuurschema Militaire Terreinen zijn voor de vliegbasis lawaaibelasting contouren vastgesteld. In dit SMT staat beschreven dat het aantal gehinderde bewoners binnen de 45KE-zone niet mag toenemen. Milieubeperkingen, die aan deze contour worden toegekend zijn opgenomen in het Bestemmingsplan Dorpen.

De drie dorpen hebben een gezamenlijk toneelvereniging, des Vriendenkring geheten. Vaste plek is in Jelsum. In Koarnjum staat het dorpshuis van de drie dorpen, De Bining geheten. Sinds 2015 is na fusies de samenwerkingsschool De Swirrel in Britsum ontstaan en vormt sindsdien de basisschool voor de drie dorpen.

Kansen en bedreigingen Beide dorpen liggen in een aantrekkelijk landschap op fietsafstand van de stad Leeuwarden met de daarbij horende voorzieningen. Er bestaat een kans dat de nog aanwezige voorzieningen onder druk komen door ontgroening van de bevolking. Minder jeugd en wellicht minder vrijwilligers om alles draaiende te houden. De samenwerking als gezamenlijke drie dorpen is naar verwachting een die toekomstbestendig is, waardoor de drie dorpen samen sterker staan dan alleen.

Als we nu zien dat sinds de invoering van de bouwbeperking van 40 jaar geleden in onze dorpen de bevolking is afgenomen met zo’n 200 personen dan is de vraag om woningbouw weer toe te staan – zij het onder voorwaarden – alleszins te rechtvaardigen! Verkennend overleg met Defensie kan wellicht een opening bieden. In het Bestemmingsplan Dorpen zijn voor een paar locaties een wijzigingsbevoegdheid opgenomen. Zodoende kon in de Hoatse de Jongstrjitte een woning worden gebouwd (oorspronkelijk ruimte voor 2^1). Een andere locatie was aan de Giele Anemoanstrjitte-Skeltedyk genoemde voor 3 woningen; helaas heeft Leeuwarderadeel gemeend deze grond te moeten verkopen. De derde locatie is het aanstaande te saneren terrein van Martenawei 4 voor 4-5 woningen. Andere mogelijke locaties: Martenawei, Skeltedyk, ten noorden van de Joussenwei bij de Holwoartelstrjitte, tussen Holwoartelstrjitte en

Factsheet Jelsum - Koarnjum Spoardyk. In overleg met de gemeente moet er een gedegen onderzoek naar nieuwe woningbouwlocaties komen. Er is behoefte aan betaalbare huurwoningen en/of kleine, betaalbare koopwoningen voor jong (voorkeur) en oud. Toepassing van de eilandregeling om jongeren binnen onze dorpen te houden bij het toewijzen van huurwoningen bespreken met de woningstichting. Geen verkoop van huurwoningen (prestatie afspraak met gemeente). Ontwikkeling van Vijver Zathe blijven volgen.

Woningbouwbehoefte Koarnjum-Jelsum De mogelijkheden voor uitbreiding van het aantal wooneenheden liggen in Koarnjum en Jelsum in functiewijziging van bestaande panden. Indien er beschikbare en geschikte open ruimten in de dorpen zijn voor het toevoegen van woningen, dan zal dat gezamenlijk met de deskundigen van de gemeente beoordeeld worden. Gewenst is om op dergelijke open ruimten een woningtypologie toe te voegen die in het dorp nog niet of te weinig aanwezig is. Er zal sprake moeten zijn van een bijzondere woonvorm. De dorpen hebben een kleine schaal en met de huidige bevolkingsontwikkeling ziet de gemeente geen ruimte voor uitbreiding in de vorm van nieuwbouw op vrije kavels.

Factsheet Jelsum - Koarnjum

Factsheet Jelsum - Koarnjum

Factsheet Lekkum, Miedum, Snakkerburen De dorpen Lekkum, Miedum en Snakkerburen vormen samen al eeuwen lang één gemeenschap. De drie dorpen worden ook wel De Trije Doarpen genoemd. De dorpen hebben gezamenlijk een dorpsblad en ook één dorpsvereniging.

Ontwikkeling van Lekkum in kaart (Bron: www.topotijdreis.nl) 1940

Geschiedenis van Lekkum Lekkum ligt ten noorden van de stad Leeuwarden aan de Dokkumer Ee, waar het een haven heeft. Lekkum vormt samen met de dorpen Snakkerburen en Miedum één gemeenschap. Lekkum is een terpdorp dat voor de Middeleeuwen is ontstaan op de oeverwal van de Ee, een nederzetting met een agrarisch karakter. Midden in de 19de eeuw stelde telde het dorp niet veel met zes woningen, maar het wel een oliemolen, steenbakkerij en een kerk. Na de Tweede Wereldoorlog is Lekkum flink gegroeid en het werd een forensendorp voor Leeuwarden, dat is te zien aan de afbeeldingen hiernaast. Tussen 1940 en 1975 bestonden de ontwikkelingen voornamelijk richting het zuiden van het dorp. Vervolgens hebben er tussen 1975 en 2019 voornamelijk ontwikkelingen plaatsgevonden richting de Dokkumer Ee. Logische ontwikkeling aangezien in het westen, aan het water, nog ruimte was en het rustiger wonen is dan aan de oostzijde aan de weg die naar Leeuwarden gaat.

1975

Factsheet Lekkum, Miedum, Snakkerburen 2019

Geschiedenis van Snakkerburen Snakkerburen ligt ten noorden van Leeuwarden en ten zuiden van Lekkum. Snakkerburen was vroeger veel meer dan een simpele dorp dat net buiten de grote stad ligt. Snakkerburen heeft het structuur van een langgerekte dorp aan het water (Dokkumer Ee), een daarnaast woningen aan de weg. Oorspronkelijk is Snakkerburen een nijvere nederzetting met bedrijven die met de scheepvaart hadden te maken. Er waren ook bedrijven die de belastingen en regelgeving van Leeuwaren waren ontvlucht zoals: een steenbakkerij, een kalkbranderij, een oliefabriek, stroopfabriek (zie afbeelding hieronder). In het zuidoosten van het dorp is er een tuin te vinden genaamd: de Dorpstún. Het is een gezamenlijk project van de drie dorpen. In Snakkerburen zijn tussen 1940 – 1975 de meeste woningen tegen de Dokkumer Ee aan gebouwd zoals op de afbeeldingen hieronder te zien is.

Ontwikkeling van Snakkerburen in kaart 1940

1975

Factsheet Lekkum, Miedum, Snakkerburen 2019

Demografische gegevens totaal Lekkum, Miedum en Snakkerburen Bron: Excel sheet, https://leeuwarden.incijfers.nl/

Bevolkingsontwikkeling 2000 2005 2010 2015 2020

Aantal 727 705 698 682 637

Bevolking naar leeftijd 0 t/m 14 15 t/m 19 20 t/m 24 25 t/m 44 45 t/m 54 55 t/m 64 65 en ouder

2015 97 42 44 115 124 134 126

Huishoudens Alleenwonend Eenoudergezin Samen zonder relatie, zonder kind Samen met relatie, zonder kind Samen zonder relatie, met kind Samen met relatie, met kind Overig Totaal

2015 66 26 27 85 25 52 8 289

Bouwjaar

Lekkum, Miedum en Snakkerburen

Bouwjaar voor 1945 Bouwjaar 1945-1975 Bouwjaar 1976-1985 Bouwjaar 1986-1995 Bouwjaar 1996-2005 Bouwjaar na 2005 Aantal woningen 2019 Eigendomsverhouding Lekkum, Miedum, Snakkerburen

2020 86 29 28 116 93 142 143

Sociale huurwoningen Particuliere huurwoningen Koopwoningen

2020 89 25 26 86 17 44 7 294

118 77 18 67 2 7 289

2019

37 . 249

Factsheet Lekkum, Miedum, Snakkerburen Voorzieningen In de drie dorpen zijn verschillende sportverenigingen: biljarten, Ijsclub, Kaatsen, tafeltennis. Er zijn ook tal van verenigingen op het gebied van muziek, theater en dans. -

Haven in Lekkum en Snakkerburen aan de Dokkumer Ee. Dorpstuin in Snakkerburen Basisschool en kinderopvang in Lekkum Iepenloftspul van Snakkerburen Toneelvereniging Dorpsarchivaris

Kansen en bedreigingen Door de ligging nabij Leeuwarden, hebben de inwoners van de dorpen goede toegang en bereikbaarheid tot voorzieningen in de stad. De school in Lekkum heeft een goede naamsbekendheid en trekt daardoor ook kinderen/gezinnen aan uit bijvoorbeeld Blitsaerd. Momenteel wordt gekeken naar een andere geschikte locatie voor de school, dit is nog in onderzoek. Door de aantrekkelijke ligging langs de Dokkumer Ee en nabij Leeuwarden, zullen de dorpen naar verwachting blijvend interessant zijn om te vestigen voor nieuwe vestigers van buiten de dorpen. De dorpen zijn interessant vanuit hun eigen identiteit, het is van belang om deze te behouden en niet als een wijk van de stad Leeuwarden te zien ondanks de nabije ligging.

Het dorpse en groene karakter van de dorpen is belangrijk om te behouden, als onderdeel van een goede ruimtelijke kwaliteit. De dorpen hebben behoefte aan meer mogelijkheden voor voorzieningen en bijvoorbeeld een midden- of kleinbedrijf. Denk aan een kleine buurtsuper, bakkerij of delicatessewinkel, kleinschalige horeca. Het dorp Snakkerburen heeft bijzondere cultuurhistorische waarden, van belang is om deze op de juiste manier te beschermen. Woningbouwbehoefte We zien in Snakkerburen en Lekkum ruimte om wooneenheden toe te voegen in de bestaande bebouwde omgeving. Van belang is om de ruimtelijke kwaliteiten te beschermen, er moet voorzichtig worden omgegaan met de groenstructuur. De dorpen hebben iets unieks en zijn daardoor aantrekkelijk om te vestigen mede vanwege de ligging nabij Leeuwarden. Het toevoegen van wooneenheden moeten dit unieke karakter benutten en waar mogelijk versterken. De ruimtelijke kwaliteit van het bouwplan moet hoogwaardig zijn en een meerwaarde voor het dorp meebrengen. Bij locatiewijziging van de school in Lekkum zien we kansen voor mogelijke inbreiding voor woningen of een combinatie van functies. Afhankelijk van de oppervlakte zien we hier ruimte voor circa 6 – 8 woningen. In Snakkerburen is nog planologische ruimte om enkele woningen toe te voegen.

Factsheet Lekkum, Miedum, Snakkerburen