Brief COA WTC 10-09-2024

Centraal Orgaan Opvang asielzoekers T.a.v. dhr. M. Schoenmaker Postbus 30203 2500 GE Den Haag

Eindigheid bestuursovereenkomst gemeente Leeuwarden en COA inzake WTC -2024-193786 Fysiek Domein Programmamanagementbureau ---10 september 2024 Geachte heer Schoenmaker, beste Milo, Tussen de gemeente Leeuwarden en het COA is een bestuursovereenkomst gesloten met betrekking tot de Overlooplocatie in het WTC te Leeuwarden. Het WTC is bedoeld om gedurende een korte termijn asielzoekers op te vangen. Dit houdt enerzijds verband met de aard van de voorzieningen die een langdurig verblijf in het WTC onwenselijk maken en anderzijds met het gegeven dat langdurig verblijf de inzet van gemeentelijke voorzieningen vergt waarin de gemeente thans niet kan voorzien. De bestuursovereenkomst voorziet dan ook uitsluitend in gebruik als overlooplocatie en in een maximale duur gedurende welke asielzoekers in het WTC mogen worden opgevangen. Ongeregistreerde asielzoekers mogen gedurende maximaal 10 dagen in het WTC worden opgevangen en geregistreerde asielzoekers gedurende maximaal 20 dagen. In april dit jaar ontvingen wij signalen dat de in de bestuursovereenkomst vastgelegde afspraken door het COA niet worden nagekomen. Naar aanleiding daarvan hebben wij het COA bij brieven van 26 april 2024 en 8 mei 2024 aangeschreven. Uiteindelijk heeft het COA hierop bij brief van 10 mei 2024 gereageerd.

Vervolgens vond op 16 mei 2024 een bestuurlijk overleg plaats tussen de gemeente en het COA waaraan onder meer wij beiden deelnamen. De inzet van het bestuurlijk overleg was, onzerzijds, nakoming van de gemaakte afspraken, monitoring daarvan en de wijze van communicatie. Wij hebben hierover een constructief overleg gevoerd. Een concrete uitkomst hiervan is de afspraak dat het COA zich vóór 1 juni 2024 aan de afspraken zoals opgenomen in de bestuursovereenkomst zou gaan houden. Wij hebben benadrukt dat goede en

Blad 2

snelle communicatie tussen het COA en de gemeente essentieel is en gevraagd om zo spoedig mogelijk contact met ons op te nemen indien, kort gezegd, nakoming van de afspraken opnieuw onder druk zou komen te staan. Op 4 september hebben wij telefonisch bericht gehad dat meerdere asielzoekers tussen de 35 en 50 dagen op deze locatie verblijven. Dit is in strijd met de afspraken over de maximale duur van het verblijf van asielzoekers op de locatie en tevens met de afspraak over uw wijze van communicatie richting ons. Wij zijn ontstemd over het opnieuw niet nakomen van de afspraken over de maximale verblijfsduur van asielzoekers in het WTC en het uitblijven van communicatie daarover vanuit het COA. Wij hebben in mei duidelijk aangegeven dat het blijven binnen de maximale verblijfsduur voor het college en de gemeenteraad van Leeuwarden een harde randvoorwaarde is voor het gebruik van de locatie. Het belang van deze afspraak zat in het waarborgen van menswaardige opvang en het behouden van het politieke draagvlak voor vluchtelingenopvang binnen de gemeente Leeuwarden. Desalniettemin komt het COA de afspraak over de maximale verblijfsduur nu opnieuw niet na en communiceert hier ook niet over. De gemeente is inmiddels zover dat zij hieraan consequenties zal verbinden. Deze consequenties zijn van juridische en bestuurlijke aard.

Ten aanzien van de juridische consequenties merken wij allereerst op dat de termijn van de bestuursovereenkomst op 5 januari 2025 eindigt en de gemeente u nu reeds laat weten niet te zullen instemmen met daaropvolgend gebruik van het WTC als opvanglocatie. Daarnaast verlangen wij dat het COA voor de resterende duur van de bestuursovereenkomst de daarin opgenomen afspraken stipt zal nakomen. Dit geldt voor de maximale verblijfsduur, maar ook voor de overige in de bestuursovereenkomst vastgelegde afspraken. Zou het COA deze afspraken ook nu of opnieuw niet nakomen, dan moet het er rekening mee houden dat hieraan verdergaande gevolgen kunnen worden verbonden, zoals het afdwingen van nakoming of eerdere beëindiging van de bestuursovereenkomst. De bestuursovereenkomst bepaalt dat het COA op verzoek van de burgemeester informatie verstrekt over het aantal en de samenstelling van de op de locatie opgevangen vreemdelingen. Los daarvan is goede en snelle communicatie van wezenlijk belang. Alhoewel wij ervan zijn uitgegaan dat het COA deze opvatting deelt, hebben wij bemerkt dat het COA ons niet uit eigen beweging informeert over overschrijdingen van de verblijfsperiode.

Om die reden verzoeken wij het COA om ons vanaf heden wekelijks informatie te verstrekken met betrekking tot het aantal in het WTC verblijvende asielzoekers en de samenstelling van de groep, alsmede de duur van hun verblijf per persoon of groep van personen in dagen. Ook hier geldt dat de gemeente zich zal beraden op verdergaande consequenties indien het COA niet aan dit verzoek voldoet.

Blad 3

Wat betreft de consequenties van bestuurlijke aard merken wij op dat de gemeente Leeuwarden steeds bereid is geweest om met het COA samen te werken bij de realisatie en inzet van opvang. Wij hebben zonder meer begrip voor de opgaven waarvoor het COA staat. Daarbij past dat wij, binnen onze verantwoordelijkheid, onze bijdrage aan de vervulling van deze opgaven leveren. Daarbij dienen wij er echter wel van te kunnen uitgaan dat het COA de afspraken die daarover worden gemaakt nakomt. Alhoewel wij elk verzoek van het COA om medewerking aan de realisatie en inzet van opvanglocaties op de eigen merites zullen blijven beoordelen, moet het COA er derhalve wel rekening mee houden dat wij meer zekerheid zullen verlangen dat het COA daarover gemaakte afspraken zal nakomen. Om het voorgaande te resumeren, wij zullen niet instemmen met verlengd of nieuw gebruik van het WTC na 5 januari 2025, verwachten dat het COA tot die datum de afspraken uit de bestuursovereenkomst stipt nakomt en wensen wekelijks conform voorgaand verzoek te worden geïnformeerd. Wij zijn bereid deze brief in een bestuurlijk overleg toe te lichten. Het lijkt ons wenselijk dit op korte termijn te laten plaatsvinden.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Leeuwarden,

burgemeester. {{Signer1}}

secretaris. {{Signer2}}

*Dit document is rechtsgeldig digitaal ondertekend.