Begroting Gemeente Leeuwarden 2027
Tekst van het document
Een samenleving voor iedereen | 500 | 500 Naar een houdbaar sociaal domein, inclusief preventie en jeugdgezondheidshulp | 500 | 500 2.1. Grip op bestaanszekerheid en inkomen | 1.025 | 1.025 | 800 | 800 | 300 Budgetten participatie | 500 | 500 | 500 | 500 Meedoenregeling | 200 | 200 | 200 | 200 | 200 Stichting Leergeld | 100 | 100 | 100 | 100 | 100 Vroegsignalering | 225 | 225 2.2. Iedereen een eerlijke kans | 280 | 2.027 | 2.178 | 892 | 922 Gezondheidsbeleid | 300 | 300 Jeugdagenda | 570 | 570 School als vindplaats | 130 | 130 Jeugdhulp op school | 300 | 300 Leeuwarden-oost | 280 | 727 | 878 | 892 | 922 2.3. Gezond samenleven als basis | 100 | 3.211 | 1.248 | 1.751 | 1.576 | 1.570 De Klomp | 225 | 200 | 175 Mienskipsfonds | 200 | 200 | 200 | 200 | 200 OZB-compensatie maatschappelijk vastgoed | 160 | 160 | 160 | 160 | 160 Keti Koti | 6 | 6 | 6 | 6 Kleedkamers Nijlan | 5 | 18 | 18 | 18 | 18 Kunstgrasveld Wiarda | 15 | 64 | 64 | 64 | 64 Sportpark Middelsee | 500 | 1.128 | 1.128 | 1.128 Sportpark Middelsee | 2.500 Sportparkmanagers | 100 | 100 | 100 3.1.
Goed wonen in leefbare dorpen en wijken | 950 | 3.965 | 1.840 | 2.625 | 1.700 | 3.000 Alternatieve woonvormen | 450 Stimulering sociale woningvoorraad | 500 Pandenbrigade | 240 | 240 Strategische investeringsagenda | 125 | 1.250 | 1.875 | 2.250 | 2.250 MFC Wirdum | 50 | 50 | 50 | 50 MFC Wirdum | 3.300 | -1.300 Mobiliteitshubs | 700 | 700 | 700 Erfgoed-Kerkgebouwen | 300 | 300 3.2. Werken aan een duurzame en groene omgeving | 200 | 290 | 394 | 344 | 344 | 319 Onkruidbestrijding verhardingen | 200 | 200 | 200 | 200 | 200 | 200 Dierenwelzijn | 25 | 25 | 25 | 25 Terugdringen zwerfafval | 50 | 50 Verduurzaming eigen vastgoed | 15 | 119 | 119 | 119 | 119 4.1. Economisch stevige basis | 1.738 | 1.438 | 1.438 | 1.438 | 428 Academisch klimaat | 300 | 300 | 300 | 300 Wetsus, water- en bodemcampus | 1.010 | 710 | 710 | 710 Innovatiefonds | 188 | 188 | 188 | 188 | 188 Samenwerkingsverbanden en netwerken | 240 | 240 | 240 | 240 | 240 4.2. Marketing, recreatie en toerisme | 230 | 665 | 665 | 665 | 665 | 665 Culturele programmering | 275 | 275 | 275 | 275 | 275 Festivals en evenementen | 230 | 230 | 230 | 230 | 230 | 230 Marketing | 160 | 160 | 160 | 160 | 160 4.3.
Het belang van cultuur | 340 | 1.375 | 775 | 375 | 375 | 40 Innovatiebudget cultuur | 60 | 60 | 60 | 60 Additionele subsidie SML | 20 | 20 | 20 | 20 | 20 | 20 Additionele subsidie amateurkunsten | 20 | 20 | 20 | 20 | 20 | 20 Natuurmuseum | 300 We the North | 125 | 125 | 125 | 125 Explore the North | 50 | 50 | 50 | 50 Harmonie | 50 | 50 | 50 | 50 City of literature | 50 | 50 | 50 | 50 Arcadia | 1.000 | 400 5. Een veilige en weerbare samenleving | 1.180 | 975 | 975 | 475 Capaciteit handhaving | 475 | 475 | 475 | 475 Voortzetting aanpak ondermijning | 705 | 500 | 500 6. Een betrouwbare en herkenbare gemeente | 280 | 960 | 1.150 | 850 | 470 | 470 Handgeld bewonersinitiatieven | 20 | 20 | 20 | 20 Jongerenparticipatie | 280 | 480 | 650 | 380 Samenwerking Europa | 275 | 275 | 275 | 275 | 275 Samenwerking landelijk | 175 | 175 | 175 | 175 | 175 Samenwerking landelijk | 30 | 30 Totaal | 2.380 | 15.756 | 12.393 | 10.715 | 9.265 | 7.267 Ruimtescheppende maatregel | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | waarvan structureel 2. Een samenleving voor iedereen | 50 | 79 | 229 | 1.783 | 1.783 Naar een houdbaar sociaal domein, inclusief preventie en jeugdgezondheidshulp | 50 | 79 | 229 | 1.783 | 1.783 2.1. Grip op bestaanszekerheid en inkomen | 500 | 500 | 500 | 500 | 500 Stoppen met basisbanen | 500 | 500 | 500 | 500 | 500 2.3.
Gezond samenleven als basis | 220 | 220 | 220 | 220 Optimalisatie budgetten wijk- en dorpsbudgetten en activiteitensubsidies | 220 | 220 | 220 | 220 3.1. Goed wonen in leefbare dorpen en wijken | 220 | 220 | 370 | 370 | 370 Aanpassen fasering investering mobiliteit | 120 | 120 | 120 | 120 | 120 Afbouw Atelier Stadsbouwmeester | 150 | 150 | 150 Afhandeling meldingen openbare ruimte | 100 | 100 | 100 | 100 | 100 3.2. Werken aan een duurzame en groene omgeving | 300 | 300 | 300 | 300 Programma Volhoudbaar | 300 | 300 | 300 | 300 4. Een innovatief, circulair en bruisend Leeuwarden | -35 | 80 | 80 | 80 | 80 Verminderen budget exposities HCL | -35 | 80 | 80 | 80 | 80 4.1. Economisch stevige basis | 88 | 88 | 88 | 88 | 88 Verlagen uitvoeringsbudget economische zaken | 88 | 88 | 88 | 88 | 88 4.2. Marketing, recreatie en toerisme | 377 | 377 | 377 | 611 | 611 Verhoging toeristenbelasting | 377 | 377 | 377 | 611 | 611 6.
Een betrouwbare en herkenbare gemeente | 50 | 80 | 100 | 100 | 100 Aanpassen avondopenstelling | 30 | 30 | 30 | 30 Niet meer vertalen website | 10 | 10 | 10 Samenwerking regionaal | 50 | 50 | 50 | 50 | 50 Bijlage II - Financiën | -2.800 | 4.029 | 6.442 | 9.801 | 9.701 | 9.701 Taakstelling eigen organisatie | -3.000 | 500 | 1.000 | 3.500 | 3.500 | 3.500 Eenmalige lagere indexatie gesubsidieerde instellingen | 210 | 210 | 210 | 210 Optimalisatie kostentoerekening rioolheffingen | 400 | 400 | 400 | 400 | 400 Verhogen kostendekkendheid afvalstoffenheffingen | 766 | 1.326 | 1.885 | 1.885 | 1.885 Verhogen kostendekkenheid bouwleges | 200 | 400 | 600 | 600 | 600 Verhogen OZB (2x 2%) | 883 | 1.766 | 1.766 | 1.766 | 1.766 Verhogen parkeerinkomsten door inzet scanauto | 1.000 | 1.000 | 900 | 800 | 800 Diverse technische mutaties | 200 | 280 | 340 | 540 | 540 | 540 Totaal | -2.800 | 5.279 | 8.386 | 12.065 | 13.753 Bedragen x € 1.000 Taakmutaties | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | Toelichting Wet handhaving sociale zekerheid | 76 | 19 | 19 | 19 | 19 | De nieuwe Wet handhaving sociale zekerheid gaat in op 1 januari 2027. De uitvoeringsconsequenties voor gemeenten zijn inzichtelijk gemaakt met artikel 2 (Fvw 1997) te onderzoeken. Het ene onderzoek richtte zich op nieuwe of gewijzigde taken in het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid en onderliggende besluiten.
Het andere onderzoek richtte zich specifiek op wijzigingen voor het (tussentijdse) maatregelenbesluit. Mede op basis van de uitkomsten van deze onderzoeken ontvangen gemeenten een bijdrage in de uitvoeringskosten van het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid. Uitstel abonnementstarief WMO | 1.956 | De invoering van de inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage in de Wmo (ter vervanging van het abonnementstarief) is uitgesteld van 1 januari 2027 naar 1 januari 2028. Hierdoor valt de eerder ingeboekte besparing in 2027 tijdelijk weg. Om dit op te vangen wordt in 2027 een bedrag overgeheveld van de begroting van het ministerie van VWS naar het gemeentefonds en toegevoegd. Over dit bedrag is geen accres opgebouwd, omdat de besparing al eerder was verwerkt. Daarom wordt het accres in 2027 incidenteel verhoogd. Bezuiniging huishoudelijke hulp | -8.850 | -8.850 | Het kabinet heeft besloten dat huishoudelijke hulp niet langer via de Wmo wordt vergoed voor mensen die dit zelf kunnen betalen. Deze maatregel gaat in op 1 januari 2029. Hierdoor stopt huishoudelijke hulp als maatwerkvoorziening binnen de Wmo. Het gevolg is dat gemeenten minder kosten hebben voor deze voorziening. Omdat gemeenten minder hoeven uit te geven, wordt er juist geld uit het gemeentefonds gehaald.
Kinderopvang pleegouders | 73 | 73 | De Rijksoverheid stelt extra geld beschikbaar om pleegouders te helpen bij de kosten van kinderopvang en buitenschoolse opvang (bso) voor hun pleegkinderen. Deze regeling geldt voor alle pleegouders, ook als de plaatsing vrijwillig is. Pleegouders betalen nu vaak nog een eigen bijdrage nadat zij kinderopvangtoeslag hebben ontvangen. De extra middelen zijn bedoeld om deze resterende kosten te verlagen. Bij decembercirculaire 2025 is voor 2025 eenmalig € 10,7 miljoen toegevoegd aan de algemene uitkering van het gemeentefonds. In de meicirculaire 2026 zijn deze middelen voor 2026 en 2027 ook aan het gemeentefonds toegevoegd. Compensatieregeling niet-beoogde kosten jeugdzorg | Op 16 juni 2025 is de SPUK “Niet beoogde jeugdzorgkosten vanwege -549 verblijf” verlengd voor de zorgkosten over de jaren 2024 en 2025, met een aanpassing die op 24 november 2025 is gepubliceerd. Ten behoeve van deze regeling is in 2026 een bedrag van € 60 miljoen beschikbaar gesteld op de begroting van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), afkomstig uit de algemene uitkering van het gemeentefonds. In het derde kwartaal van 2026 zal de beoordeling van de aanvragen plaatsvinden. Na beoordeling van de aanvragen over de jaren 2024 en 2025 zal het eventuele restant terugvloeien naar de algemene uitkering van het gemeentefonds.
Weeffout jeugdzorg | -94 | -94 | -94 | -94 | -94 | Bij de decentralisatie van de jeugdzorg in 2015 is geld overgeheveld van het provinciefonds naar het gemeentefonds. Daarbij is een fout gemaakt: er is toen structureel te veel naar gemeenten gegaan. Dit kwam doordat geen rekening werd gehouden met het feit dat grote steden zoals Amsterdam, Rotterdam en Den Haag al zelf verantwoordelijk waren voor jeugdzorg. Deze fout wordt nu hersteld. Vanaf 2026 wordt deze correctie structureel doorgezet. Wet op de lijkbezorging | -25 | 25 | De overheid wilde de Wet op de lijkbezorging moderniseren, waardoor gemeenten extra taken zouden krijgen, bijvoorbeeld voor de gemeentelijke lijkschouwer. De invoering van deze nieuwe wet is echter uitgesteld van 2026 naar 2028. Ook de voorbereiding (implementatie) schuift een jaar op, van 2026 naar 2027. Hierdoor schuiven de in 2026 gereserveerde middelen voor implementatie door naar 2027. Ketensystemen jeugd | -5 | -5 | -5 | Gemeenten gaan vanaf 2026 jaarlijks € 652.000 extra bijdragen aan landelijke ketensystemen voor jeugd, justitie en veiligheid door een aangepaste verdeelsleutel en prijsbijstelling. De totale gemeentelijke bijdrage stijgt hierdoor in de periode 2026- 2028. Vanaf 2029 wordt de systematiek opnieuw beoordeeld.
BRP: centralisering inschrijving jeugd | 2 | Enkele gemeenten ontvangen extra middelen voor het beheren van een BRP-straat, een voorziening voor bijzondere inschrijvingen in de Basisregistratie Personen. Door gewijzigde aantallen inschrijvingen en kosten wordt in 2026 € 265.000 toegevoegd aan de algemene uitkering van het gemeentefonds. IU/DU | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | Toelichting Maatschappelijke opvang en OGGz | 8 | 8 | 8 | 8 | 8 | De verdeling voor 2024 en 2025 is geactualiseerd en definitief vastgesteld. Hiervoor worden nieuwe trimfactoren toegepast zodat het totale budget volledig wordt verdeeld. Dit kan leiden tot lichte verschuivingen tussen gemeenten. Het totaalbudget blijft gelijk. Vrouwenopvang | -18 | -18 | -18 | -18 | -18 | De verdeling is aangepast door actualisatie van maatstaven zoals woonruimten, centrumfunctie en adressendichtheid. Ook de bedragen voor 2025 zijn hierdoor gewijzigd. De wijzigingen kunnen herverdeeleffecten veroorzaken. Het betreft een actualisatie en geen uitbreiding van het budget. Voorschoolse voorziening peuters | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | Deze uitkering ondersteunt toegang tot voorschoolse voorzieningen voor peuters zonder recht op kinderopvangtoeslag. De bedragen voor 2026 zijn geactualiseerd op basis van recente volumecijfers. Hierdoor sluiten de middelen beter aan bij de doelgroep. De verdeling kan per gemeente veranderen.
Beschermd Wonen (IU) | 1.862 | 1.862 | 1.862 | 1.862 | 1.862 | Het budget stijgt door een loon- en prijsbijstelling vanaf 2026. De extra middelen worden verdeeld naar rato van de bestaande verdeling. Hierdoor blijven de onderlinge verhoudingen gelijk. Gemeenten ontvangen structureel meer middelen. Participatie (IU) | 622 | 676 | 639 | 718 | 526 | Het budget neemt toe door loon- en prijsbijstelling, maar loopt op termijn af. Daarnaast wordt de verdeling voor beschut werk aangepast via een nieuwe verdeelsleutel. Dit kan leiden tot herverdeeleffecten. Gemeenten krijgen meer middelen met gewijzigde verdeling. Jeugdhulp kinderen in een AZC | -15 | -15 | -15 | -15 | -15 | Gemeenten zijn verantwoordelijk voor jeugdhulp aan kinderen in AZC’s. Hiervoor is een structureel budget beschikbaar. De verdeling is gebaseerd op recente realisatiecijfers. Deze wordt voorlopig doorgetrokken naar volgende jaren. Wet betaalbare huur | 11 | 10 | 11 | 4 | Gemeenten ontvangen middelen voor toezicht en handhaving van huurprijsregulering. Het budget loopt door tot en met 2029 met een aflopend profiel. De middelen zijn bedoeld voor uitvoering van taken rond huurprijzen. De verdeling volgt een bestaande verdeelsleutel. Nationaal Actieplan Dakloosheid | 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | De middelen worden verdeeld volgens het model voor maatschappelijke opvang. De verdeling is geactualiseerd.
Gemeenten ontvangen middelen om dakloosheid aan te pakken. Het betreft een herverdeling binnen bestaand beleid. Impulsbudget arbeidsmarktregio's | 97 | Regio’s ontvangen tijdelijk extra budget voor samenwerking en dienstverlening. Voor 2026 is een aanvullend bedrag beschikbaar gesteld. Dit wordt gelijk verdeeld over centrumgemeenten. Het geld is bedoeld voor implementatie en communicatie. Overheidsbrede Dienstverlening | 12 | 12 | 12 | 12 | 12 | De regeling vervangt eerdere financiering van informatiepunten digitale overheid. Gemeenten krijgen middelen voor laagdrempelige dienstverlening aan inwoners. Het budget wordt structureel verhoogd. Dit versterkt de rol van gemeenten in dienstverlening. Erfgoed en Overheid | 20 | Er is een impuls voor versterking van erfgoedtaken bij gemeenten. Projecten krijgen cofinanciering. Het doel is verbetering van capaciteit en deskundigheid. Het totale budget is beperkt en projectgericht. Koplopersprogramma Gebiedsgericht Beter Benutten | Tien gemeenten ontvangen middelen voor innovatief gebruik van 100 bestaande gebouwen. Dit moet bijdragen aan de woningbouwopgave. Elke deelnemende gemeente krijgt een vaste bijdrage. De opgedane kennis is bedoeld voor bredere toepassing. Faciliteitenbesluit opvangcentra | 12 | Gemeenten met opvanglocaties ontvangen middelen voor diverse kosten rondom opvang.
Dit betreft onder meer onderwijs, voorlichting en ondersteuning. Het budget is structureel beschikbaar. De regeling ondersteunt gemeenten met opvangtaken. Alleenverdienersproblematiek | 200 | Gemeenten kunnen huishoudens met financiële knelpunten ondersteunen via bijzondere bijstand. Hiervoor is een budget beschikbaar inclusief nabetaling. De middelen zijn deels incidenteel. Dit helpt om inkomensproblemen te verzachten. Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp | Gemeenten krijgen middelen om energiearmoede aan te pakken. 219 Hiervoor worden data en lokale aanpak gecombineerd. De verdeling is gebaseerd op de mate van energiearmoede. Dit maakt gerichte ondersteuning mogelijk. IBO Problematische schulden | 264 | Extra middelen zijn beschikbaar voor aanpak van schulden en vroegsignalering. Doel is vergroting van bereik en effectiviteit. Gemeenten krijgen middelen op basis van participatiemaatstaven. De aanpak loopt tot en met 2029. Re-integratiedienstverlening gericht op jongeren | 366187 | 546 | 725 | 932 | Er komt structureel extra budget voor arbeidsinschakeling van jongeren. Gemeenten en centrumgemeenten krijgen aanvullende middelen. Het budget groeit in de tijd. De focus ligt op duurzame arbeidsparticipatie. Ondersteuning lokale politieke partijen | 33 | Gemeenten ontvangen incidenteel middelen om lokale partijen te ondersteunen.
De verdeling is gebaseerd op het aantal zetels. Het bedrag per zetel varieert naar inwonertal. Dit versterkt de lokale democratie. Cap. klimaat- en energiebeleid (CDOKE) | 4.545 | Gemeenten ontvangen omvangrijke middelen voor klimaat- en energietaken. De verdeling gebeurt deels via verdeelsleutels en deels via plannen. Dit ondersteunt uitvoering van de energietransitie. Het vraagt ook om uitvoeringscapaciteit. Gemeentelijke antidiscriminatievoorzieningen | 18 | Gemeenten ontvangen middelen voor preventie van discriminatie. De financiering gebeurt via een bedrag per inwoner. Dit is aanvullend op bestaande middelen. De inzet richt zich op lokale preventie en ondersteuning. Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 229 De structurele en incidentele mee- en tegenvallers leidt tot onderstaande kredieten voor 2026: Tabel Investeringsoverzicht 2026 Bedragen in € excl. BTW Omschrijving Totaal Milieu, Volkshuisvesting, LO en Sted.vern.
Veiligheid en functionaliteit speeltoestellen 400.000 Veilige opslag elektrisch gereedschap 200.000 Play Skate Court in Grou 50.000 Projecten Speel- en Beweegroute en Stadsoase 33.000 Cultuur Herstel gevel Historisch Centrum Leeuwarden 900.000 Personenlift foyer De Harmonie 150.000 Economie Vervangingsinvesteringen marktkasten 132.000 Verkeer, vervoer en waterstaat Vervangingsinvesteringen verkeersregelinstallaties 400.000 Mobiliteitshub De Fellingen 265.380 Fietstunnel Redbadwei 231.350 Projecten binnenstad Nieuwestad en Ruiterskwartier 212.500 Ondersteuning Renovatie dak stadshal + gasloos 844.000 Vervanging noodstroomaggregaat gemeentehuis 172.000 Herstel brandveiligheid gemeentehuis 100.000 Totaal 4.090.230 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 230 Bijlage B. Meerjareninvesteringsprogramma Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Investeringsoverzicht Tabel Investeringsoverzicht | Bedragen in € excl. BTW Omschrijving | Totaal | Al | Alg.middel.
| Overige beschikbaar / | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 geïnvesteer | t/m 2030 | bijdragen d Programma Kansengelijkheid Uitbreidings- en vervangingsinvesteringen Doarpsskoalle Wurdum | 307.400 | 307.400 | 307.400 Piter Jelles Stedelijk Gymnasium | 4.362.000 | 4.362.000 | 4.362.000 IKC Plataan – levensduur verlengende renovatie | 5.758.000 | 5.758.000 | 5.758.000 IKC Teresa – uitbreiding locatie Zuidlanden | 1.105.100 | 1.002.300 | 102.800 | 102.800 (bijstelling) IKC Professor Wassenberghskoalle – nieuwbouw | 1.537.200 | 1.418.550 | 118.650 | 118.650 kinderopvang IKC Professor Wassenberghskoalle (bijstelling) | 5.275.200 | 4.898.400 | 376.800 | 376.800 IKC Sint Thomas - uitbreiding (bijstelling) | 650.057 | 546.000 | 104.057 | 104.057 Onvoorzien | 200.000 | 200.000 | 200.000 Spoedeisend | 200.000 | 200.000 | 200.000 Totaal | 19.394.957 | 7.865.250 | 11.529.707 | 0 11.529.707 | 0 | 0 | 0 Omschrijving | Totaal | Al beschikbaar | Alg.middel.
| Overige | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 / geïnvesteerd | t/m 2030 | bijdragen Programma Wonen en ruimte Uitbreidingsgebieden Heechterp | 3.366.186 | 3.366.186 | 1.252.534 | 456.811 | 725.832 | 931.009 Wirdum Hikkemieden | 1.175.240 | 1.175.240 | 388.041 | 119.766 | 407.508 | 259.925 Steenslan Fase II | 4.844.901 | 4.844.901 | 2.784.774 | 180.554 | 149.253 | 1.730.320 Oude Skalm | 460.437 | 460.437 | 290.021 | 23.641 | 146.775 | 0 De Zuidlanden – Techum | 394.950 | 394.950 | 174.250 | 220.700 | 0 | 0 De Zuidlanden – Jabikswoude | 46.973 | 46.973 | 46.973 | 0 | 0 | 0 231 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Omschrijving | Totaal | Al beschikbaar | Alg.middel.
| Overige | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 / geïnvesteerd | t/m 2030 | bijdragen De Zuidlanden – Wiarda | 131.550 | 131.550 | 68.500 | 63.050 | 0 | 0 De Zuidlanden – De Klamp | 398.868 | 398.868 | 258.808 | 101.308 | 38.752 | 0 De Zuidlanden - Overijsselselaan Oost | 48.153 | 48.153 | 42.150 | 5.503 | 500 | 0 De Zuidlanden - Middelsee/De Werp | 42.397.125 | 42.397.125 | 16.576.291 | 9.852.184 | 7.684.088 | 8.284.562 De Zuidlanden - Unia | 10.169.700 | 10.169.700 | 4.671.032 | 2.722.323 | 1.817.091 | 959.254 De Zuidlanden - De Hem | 12.738.687 | 12.738.687 | 6.148.058 | 1.584.983 | 1.731.849 | 3.273.797 Nieuw Oud Oost | 4.514.247 | 4.514.247 | 2.587.871 | 405.516 | 687.078 | 833.782 Bedrijfs- en kantoorgebieden Zwette IV | 1.017.015 | 1.017.015 | 272.081 | 255.232 | 419.859 | 69.843 Zwette V | 2.502.192 | 2.502.192 | 541.125 | 1.014.448 | 707.310 | 239.309 Grou – Frisia | 317.177 | 317.177 | 317.177 | 0 | 0 | 0 Totaal grondexploitatie gebieden | 84.523.401 | 84.523.401 | 1) | 36.419.686 | 17.006.019 | 14.515.895 | 16.581.801 Uitbreidings- en vervangingsinvesteringen vastgoed Programma Ondersteuning Huisvesting gemeentehuis | 332.000 | 332.000 | 80.000 | 82.000 | 84.000 | 86.000 Programma Cultuur Harmonie - brandventilatievoorziening | 201.000 | 201.000 | 201.000 | 0 | 0 | 0 Programma Gezond samenleven Vervangen en reconstructie (kunstgras)velden | 4.291.000 | 4.291.000 | 350.000 |
2.224.000 | 1.717.000 | 0 Renovatie atletiekbaan | 316.000 | 316.000 | 316.000 | 0 | 0 | 0 Instandhouding infrastructuur sportpark | 84.000 | 84.000 | 0 | 84.000 | 0 | 0 Instandhouding bouwkundig sportaccommodaties | 2.624.000 | 2.624.000 | 84.000 | 64.000 | 9.000 | 2.467.000 Instandhouding installaties sportaccommodaties | 1.836.000 | 1.836.000 | 0 | 191.000 | 300.000 | 1.345.000 Totaal investeringen vastgoed | 9.684.000 | 9.684.000 | 1.031.000 | 2.645.000 | 2.110.000 | 3.898.000 Totaal | 94.207.401 | 0 | 94.207.401 | 0 | 37.450.686 | 19.651.019 | 16.625.895 | 20.479.801 Programma Mobiliteit, water en groen Doorfietsroutes en fietsstraten binnen de bebouwde kom | 6.536.900 | 4.800.000 | 1.595.000 | 141.900 | 385.000 | 360.000 | 450.000 | 400.000 232 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Omschrijving | Totaal | Al beschikbaar | Alg.middel.
| Overige | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 / geïnvesteerd | t/m 2030 | bijdragen Doorfietsroutes en fietsstraten buiten de bebouwde kom | 8.699.250 | 5.393.250 | 2.030.000 | 1.276.000 | 0 | 210.000 | 555.000 | 1.265.000 Knelpunten dorpen | 3.048.900 | 1.370.000 | 1.390.000 | 288.900 | 390.000 | 1.000.000 | 0 | 0 Optimalisatie verkeersveiligheid | 400.000 | 0 | 400.000 | 0 | 100.000 | 100.000 | 100.000 | 100.000 Kleine infrastructurele aanpassingen | 600.000 | 0 | 600.000 | 0 | 150.000 | 150.000 | 150.000 | 150.000 Ontwikkelingen: - Fietspad Franklinstraat (oostzijde) Vliet en Kanaalweg | 140.000 | 40.000 | 100.000 | 0 | 100.000 | 0 | 0 | 0 - Truerderdyk Stiens incl. It Noarderfjild | 400.000 | 300.000 | 100.000 | 0 | 100.000 | 0 | 0 | 0 - Rotonde Oostergoweg-Hoekemastraat | 870.000 | 270.000 | 200.000 | 400.000 | 0 | 200.000 | 0 | 0 - Luchtenrek - aanpassing kruispunt | 600.000 | 400.000 | 200.000 | 0 | 0 | 200.000 | 0 | 0 - Merelstraat herprofilering i.c.m.
klimaatadaptatie | 200.000 | 0 | 200.000 | 0 | 200.000 | 0 | 0 | 0 Uitvoeringsprogramma verkeersveiligheid: - 50 km/uur-wegen met fietsstroken | 3.176.800 | 1.319.000 | 1.250.000 | 607.800 | 100.000 | 250.000 | 650.000 | 250.000 - 50 km/uur-wegen zonder fietsvoorzieningen | 2.400.000 | 0 | 2.400.000 | 0 | 0 | 800.000 | 800.000 | 800.000 - aanpak onveilige oversteeklocaties 50 km | -wegen | 2.835.000 | 935.000 | 1.900.000 | 0 | 100.000 | 500.000 | 1.000.000 | 300.000 - aanpak onveiligheid binnenring | 2.942.000 | 760.000 | 2.000.000 | 182.000 | 0 | 1.000.000 | 1.000.000 | 0 - aanpak fietsveiligheid | 5.564.900 | 3.345.000 | 1.710.000 | 509.900 | 1.035.000 | 275.000 | 0 | 400.000 - uniformiteit rotondes binnen de bebouwde kom | 1.245.800 | 550.000 | 575.000 | 120.800 | 325.000 | 250.000 | 0 | 0 - aanpak veiligheid op 30 km/uur en 60 km/uur wegen | 935.000 | 495.000 | 440.000 | 0 | 440.000 | 0 | 0 | 0 Totaal wegen, straten en pleinen | 40.594.550 | 19.977.250 | 17.090.000 | 3.527.300 | 3.425.000 | 5.295.000 | 4.705.000 | 3.665.000 Uitbreidings- en vervangingsinvesteringen Programma Wonen en ruimte Meetapparatuur GEO | 120.100 | 0 | 120.100 | 0 | 0 | 0 | 120.100 | 0 Auto GEO | 65.700 | 0 | 65.700 | 0 | 0 | 0 | 65.700 | 0 Programma Mobiliteit, water en groen Drachtsterplein VRI | 400.000 | 50.000 | 350.000 | 0 | 350.000 | 0 | 0 | 0 Hemriksein VRI | 270.000 | 0 | 270.000 | 0 | 0 | 0
| 270.000 | 0 233 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Omschrijving | Totaal | Al beschikbaar | Alg.middel. | Overige | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 / geïnvesteerd | t/m 2030 | bijdragen Totaal overige investeringen | 855.800 | 50.000 | 805.800 | 0 | 0 | 0 | 455.800 | 0 Totaal | 41.450.350 | 20.027.250 | 17.895.800 | 3.527.300 | 3.775.000 | 5.295.000 | 5.160.800 | 3.665.000 Programma Milieu Rioleringswerken Rioleringsprogramma (PWR) | 21.346.909 | 0 | 21.346.909 | 2) | 5.237.710 | 5.327.767 | 5.390.716 | 5.390.716 Rioleringsprogramma bovengronds | 2.332.999 | 0 | 2.332.999 | 0 | 583.000 | 583.333 | 583.333 | 583.333 Totaal rioleringen | 23.679.908 | 0 | 23.679.908 | 0 | 5.820.710 | 5.911.100 | 5.974.049 | 5.974.049 Uitbreidings- en vervangingsinvesteringen Programma Mobiliteit, water en groen Vervangingsinvesteringen tractie | 3.941.300 | 0 | 3.941.300 | 0 | 1.525.200 | 478.400 | 1.078.300 | 859.400 Civiele kunstwerken | 56.060.000 | 0 | 56.060.000 | 0 | 12.270.000 | 22.930.000 | 18.250.000 | 2.610.000 Walkeringen | 4.620.000 | 0 | 4.620.000 | 0 | 2.640.000 | 1.280.000 | 700.000 | 0 Reconstructie verhardingen | 4.000.000 | 0 | 4.000.000 | 0 | 1.000.000 | 1.000.000 | 1.000.000 | 1.000.000 Openbare verlichting | 6.239.100 | 0 | 6.239.100 | 0 | 1.509.900 | 1.542.200 | 1.574.000 | 1.613.000 Vervanging verkeersborden | 244.000 | 0 | 244.000 | 0 | 58.000 | 60.000 | 62.000 | 64.000
Speelvoorzieningen | 4.003.000 | 0 | 4.003.000 | 0 | 976.000 | 992.000 | 1.009.000 | 1.026.000 Vervanging openbaar groen | 6.200.000 | 0 | 6.200.000 | 0 | 1.625.000 | 1.525.000 | 1.525.000 | 1.525.000 Programma Milieu Begraafplaatsen | 345.200 | 0 | 345.200 | 0 | 70.800 | 36.300 | 0 | 238.100 Programma Wonen en ruimte Elektriciteitskasten havens woonschepen | 113.600 | 0 | 113.600 | 0 | 113.600 | 0 | 0 | 0 Totaal overige investeringen | 85.766.200 | 0 85.766.200 | 0 | 21.788.500 | 29.843.900 | 25.198.300 | 8.935.500 Totaal | 109.446.108 | 0 109.446.108 | 0 | 27.609.210 | 35.755.000 | 31.172.349 | 14.909.549 Totaal | 245.103.859 | 20.027.250 221.549.309 | 3.527.300 | 68.834.896 | 60.701.019 | 52.959.044 | 39.054.350 Programma Ondersteuning 234 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Omschrijving | Totaal | Al beschikbaar | Alg.middel.
| Overige | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 / geïnvesteerd | t/m 2030 | bijdragen Uitbreidings- en vervangingsinvesteringen Inrichting gemeentekantoor | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Vervangingsinvesteringen ICT / IM | 9.951.000 | 0 | 9.951.000 | 0 | 2.486.000 | 1.927.000 | 1.897.000 | 3.641.000 Totaal | 9.951.000 | 0 | 9.951.000 | 0 | 2.486.000 | 1.927.000 | 1.897.000 | 3.641.000 Eindtotaal | 274.449.816 | 27.892.500 243.030.016 | 3.527.300 | 82.850.603 | 62.628.019 | 54.856.044 | 42.695.350 1) Grondexploitatie 2) Rioolheffing/Voorziening Rioleringen Verloop algemene middelen (investeringsvolume) Tabel Verloop algemene middelen (investeringsvolume) | Bedragen in € excl. BTW Omschrijving | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Saldo Investeringsprogramma Infrastructuur | 1.466 | 4.466 | -792.534 | -1.929.534 - Investeringen 2027-2030 (stelpost infrastructuur) | 3.428.000 | 3.498.000 | 3.568.000 | 3.639.000 - Indexering | 0 | 0 | 0 | 0 - Voorgesteld Investeringsprogramma Infrastructuur in jaren | -3.425.000 | -4.295.000 | -4.705.000 | -4.665.000 Netto beschikbaar | 4.466 | -792.534 | -1.929.534 | -2.955.534 235 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 236 Bijlage C. Overzicht subsidies aan instellingen Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 237 Deze bijlage is uitsluitend bedoeld als wettelijke grondslag voor subsidieverlening.
Onderstaande vermelding vormt voor de betreffende subsidies de wettelijke grondslag als bedoeld in artikel 4:23, derde lid, onder c, van de Algemene Wet Bestuursrecht. Dat houdt in: de gemeente vermeldt in de begroting de naam van de subsidieontvanger en het bedrag waarop de subsidie ten hoogste kan worden vastgesteld. De genoemde organisaties kunnen geen rechten ontlenen aan de in de tabel opgenomen bedragen of de te subsidiëren activiteiten. Elke subsidieaanvrager moet te allen tijde voldoen aan het gestelde in de Algemene Subsidieverordening Leeuwarden.
Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 238
Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 239
Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 240
Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 241
Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 242 Bijlage D. Overzicht kengetallen Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Tabel Overzicht kengetallen | Bedragen x € 1.000 Rekening | Prognose | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 31-12-25 | 31-12-26 | 31-12-27 | 31-12-28 | 31-12-29 | 31-12-30 1a | Netto schuldquote Vaste schulden | 316.928 | 378.579 | 423.314 | 431.547 | 418.667 | 391.461 Netto vlottende schuld | 47.145 | 47.145 | 47.145 | 47.145 | 47.145 | 47.145 Overlopende passiva | 190.278 | 189.278 | 186.678 | 184.078 | 181.478 | 178.878 A | Bruto schuld | 554.351 | 615.001 | 657.136 | 662.770 | 647.290 | 617.484 Financiële vaste activa | 37.962 | 36.149 | 35.649 | 35.149 | 34.649 | 34.149 Uitzettingen < 1 jaar | 53.319 | 53.319 | 53.319 | 53.319 | 53.319 | 53.319 Liquide middelen | 17 | 17 | 17 | 17 | 17 | 17 Overlopende activa | 56.773 | 45.873 | 45.873 | 45.873 | 45.873 | 45.873 B | Vorderingen | 148.071 | 135.358 | 134.858 | 134.358 | 133.858 | 133.358 C | Netto schuld (A-B) | 406.280 | 479.643 | 522.278 | 528.412 | 513.432 | 484.126 D | Totale baten | 829.711 | 848.522 | 828.974 | 809.032 | 783.999 | 785.135 1a | Netto schuldquote (C/D) | 49,0% | 56,5% | 63,0% | 65,3% | 65,5% | 61,7% 1b | Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen Vaste schulden | 316.928 | 378.579 | 423.314 | 431.547 | 418.667 | 391.461 Netto vlottende schuld | 47.145 | 47.145 | 47.145 |
47.145 | 47.145 | 47.145 Overlopende passiva | 190.278 | 189.278 | 186.678 | 184.078 | 181.478 | 178.878 A | Bruto schuld | 554.351 | 615.001 | 657.136 | 662.770 | 647.290 | 617.484 Financiële activa | 42.281 | 40.243 | 39.518 | 38.793 | 38.068 | 37.343 Uitzettingen < 1 jaar | 53.319 | 53.319 | 53.319 | 53.319 | 53.319 | 53.319 Liquide middelen | 17 | 17 | 17 | 17 | 17 | 17 Overlopende activa | 56.773 | 45.873 | 45.873 | 45.873 | 45.873 | 45.873 B | Vorderingen | 152.390 | 139.453 | 138.728 | 138.003 | 137.278 | 136.553 C | Netto schuld (A-B) | 401.960 | 475.549 | 518.409 | 524.767 | 510.013 | 480.932 D | Totale baten | 829.711 | 848.522 | 828.974 | 809.032 | 783.999 | 785.135 1b | Netto gecorrigeerde schuldquote (C/D) | 48,4% | 56,0% | 62,5% | 64,9% | 65,1% | 61,3% 243 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Rekening | Prognose | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 31-12-25 | 31-12-26 | 31-12-27 | 31-12-28 | 31-12-29 | 31-12-30 2 | Solvabiliteitsratio A | Eigen vermogen | 180.290 | 139.753 | 128.564 | 114.670 | 105.258 | 102.999 B | Balanstotaal | 809.453 | 824.310 | 831.449 | 808.205 | 777.833 | 739.437 2 | Solvabiliteitsratio (A/B) | 22,3% | 17,0% | 15,5% | 14,2% | 13,5% | 13,9% 3 | Grondexploitatie A | Totale boekwaarde grond | 172.313 | 184.724 | 182.427 | 153.196 | 122.733 | 98.643 B | Totale baten | 829.711 | 848.522 | 828.974 | 809.032 | 783.999 | 785.135 3 |
Grondexploitatie | 20,8% | 21,8% | 22,0% | 18,9% | 15,7% | 12,6% 4 | Structurele exploitatieruimte Structurele baten | 734.744 | 848.436 | 828.888 | 808.946 | 783.913 | 785.049 Structurele lasten | 712.778 | 854.876 | 826.770 | 817.728 | 791.704 | 785.839 A | Verschil | 21.966 | -6.440 | 2.118 | -8.782 | -7.791 | -790 Structurele onttrekkingen aan reserves | 288 | 834 | 883 | 904 | 1.116 | 1.100 Structurele toevoegingen aan reserves | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 B | Verschil | 288 | 834 | 883 | 904 | 1.116 | 1.100 Verschil struct. baten/lasten & onttrekk./toevoeg. C | Reserves (A+B) | 22.254 | -5.606 | 3.001 | -7.878 | -6.675 | 310 D | Totaal structurele baten | 734.744 | 848.436 | 828.888 | 808.946 | 783.913 | 785.049 4 | Structurele exploitatieruimte | 3,0% | -0,7% | 0,4% | -1,0% | -0,9% | 0,0% Bedragen x € 1 5 | Belastingcapaciteit OZB-lasten gezin gemidd. WOZ waarde | 283 | 282 | 319 | 319 | 319 | 319 Rioolheffing gezin gemidd.
WOZ waarde | 171 | 176 | 181 | 181 | 181 | 181 Afvalstoffen gezin | 346 | 397 | 496 | 496 | 496 | 496 A | Totale woonlasten | 800 | 855 | 996 | 996 | 996 | 996 B | Woonlasten landelijk gemiddelde t-1 | 1.052 | 1.053 | 1.095 | 1.095 | 1.095 | 1.095 gemiddelde WOZ waarde | 264.000 | 270.000 | 315.000 | 315.000 | 315.000 | 315.000 244 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 245 Rekening Prognose Begroting Begroting Begroting Begroting 31-12-25 31-12-26 31-12-27 31-12-28 31-12-29 31-12-30 5 Belastingcapaciteit 76,0% 81,2% 90,9% 90,9% 90,9% 90,9%