Begroting Gemeente Leeuwarden 2027
Tekst van het document
Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 191 3.3 Enkele specifieke onderwerpen Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 192 3.3.1 Meerjarenraming baten en lasten Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Tabel Meerjarenraming baten en lasten | Bedragen x € 1.000 Begroting 2027 | Raming 2028 | Raming 2029 | Raming 2030 Thema-onderdelen | Lasten | Baten | Saldo | Lasten | Baten | Saldo | Lasten | Baten | Saldo | Lasten | Baten | Saldo Baten en Lasten R2THM01 - Samenleving R2PGN0101 - Bestaanszekerheid | 189.065 | 111.850 | 77.215 | 182.057 | 110.780 | 71.277 | 178.775 | 108.819 | 69.956 | 176.520 | 108.819 | 67.701 R2PGN0102 - Kansengelijkheid | 120.240 | 16.177 | 104.063 | 119.192 | 16.134 | 103.058 | 112.770 | 11.600 | 101.170 | 111.573 | 11.534 | 100.040 R2PGN0103 - Gezond samenleven | 176.099 | 9.522 | 166.577 | 174.878 | 11.403 | 163.475 | 167.117 | 11.303 | 155.814 | 168.074 | 11.303 | 156.771 R2THM02 - Leefomgeving R2PGN0201 - Mobiliteit, water en groen | 71.009 | 4.977 | 66.032 | 74.677 | 5.168 | 69.508 | 75.817 | 4.992 | 70.825 | 76.645 | 4.982 | 71.663 R2PGN0202 - Wonen en ruimte | 52.748 | 45.588 | 7.160 | 50.011 | 44.285 | 5.726 | 49.205 | 44.402 | 4.803 | 48.400 | 41.945 | 6.455 R2PGN0203 - Milieu | 62.170 | 56.860 | 5.310 | 55.057 | 55.186 | -128 | 44.737 | 45.456 | -719 | 44.492 | 45.313 | -821 R2THM03 - Economie en cultuur R2PGN0301 - Economie | 8.993 | 3.390 | 5.603 | 8.793 |
3.487 | 5.306 | 8.716 | 3.441 | 5.275 | 8.698 | 3.658 | 5.039 R2PGN0302 - Cultuur | 20.058 | 2.378 | 17.680 | 19.264 | 2.378 | 16.886 | 18.572 | 2.378 | 16.194 | 18.664 | 2.378 | 16.286 R2THM04 - Veiligheid R2PGN0401 - Veiligheid | 31.334 | 11.271 | 20.063 | 31.831 | 11.271 | 20.561 | 32.252 | 11.271 | 20.981 | 30.700 | 9.256 | 21.444 R2THM05 - Bestuur en Ondersteuning R2PGN0501 - Bestuur | 8.472 | 1.762 | 6.710 | 6.494 | 18 | 6.477 | 6.452 | 18 | 6.434 | 6.451 | 18 | 6.434 R2PGN0502 - Ondersteuning | 99.976 | 565.199 | -465.223 | 100.671 | 548.922 | -448.251 | 98.998 | 540.318 | -441.319 | 97.177 | 545.929 | -448.752 Saldo van Baten en Lasten | 840.163 | 828.974 | 11.189 | 822.926 | 809.032 | 13.894 | 793.411 | 783.999 | 9.412 | 787.394 | 785.135 | 2.259 Toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves per programma R2THM05 - Bestuur en Ondersteuning R2PGN0502 - Ondersteuning | 6.952 | 18.141 | -11.189 | 6.693 | 20.587 | -13.894 | 8.934 | 18.347 | -9.412 | 1.675 | 3.934 | -2.259 Saldo van Toevoegingen en onttrekkingen aan | 6.952 | 18.141 | -11.189 | 6.693 | 20.587 | -13.894 | 8.934 | 18.347 | -9.412 | 1.675 | 3.934 | -2.259 de reserves per programma Resultaat | 847.115 | 847.115 | 0 | 829.619 | 829.619 | 0 | 802.346 | 802.346 | 0 | 789.069 | 789.069 | 0 193 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Tabel Meerjarenraming baten | Bedragen x € 1.000 Rekening | Begroting | Begroting |
Raming | Raming | Raming Hoofdopgaveonderdelen | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 R2THM01 - Samenleving R2PGN0101 - Bestaanszekerheid | 130.245 | 129.577 | 111.850 | 110.780 | 108.819 | 108.819 R2PGN0102 - Kansengelijkheid | 15.353 | 15.832 | 16.177 | 16.134 | 11.600 | 11.534 R2PGN0103 - Gezond samenleven | 11.199 | 9.590 | 9.522 | 11.403 | 11.303 | 11.303 R2THM02 - Leefomgeving R2PGN0201 - Mobiliteit, water en groen | 5.440 | 5.167 | 4.977 | 5.168 | 4.992 | 4.982 R2PGN0202 - Wonen en ruimte | 53.597 | 48.628 | 45.588 | 44.285 | 44.402 | 41.945 R2PGN0203 - Milieu | 46.824 | 60.902 | 56.860 | 55.186 | 45.456 | 45.313 R2THM03 - Economie en cultuur R2PGN0301 - Economie | 3.227 | 2.958 | 3.390 | 3.487 | 3.441 | 3.658 R2PGN0302 - Cultuur | 2.657 | 2.418 | 2.378 | 2.378 | 2.378 | 2.378 R2THM04 - Veiligheid R2PGN0401 - Veiligheid | 11.012 | 13.102 | 11.271 | 11.271 | 11.271 | 9.256 R2THM05 - Bestuur en Ondersteuning R2PGN0501 - Bestuur | -33.222 | 3.668 | 1.762 | 18 | 18 | 18 R2PGN0502 - Ondersteuning | 577.690 | 598.711 | 583.341 | 569.509 | 558.664 | 549.863 Totaal baten | 824.022 | 890.553 | 847.115 | 829.619 | 802.346 | 789.069 194 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Tabel Meerjarenraming lasten | Bedragen x € 1.000 Rekening | Begroting | Begroting | Raming | Raming | Raming Hoofdopgaveonderdelen | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 R2THM01 - Samenleving R2PGN0101 -
Bestaanszekerheid | 199.911 | 208.195 | 189.065 | 182.057 | 178.775 | 176.520 R2PGN0102 - Kansengelijkheid | 111.640 | 117.953 | 120.240 | 119.192 | 112.770 | 111.573 R2PGN0103 - Gezond samenleven | 161.792 | 176.459 | 176.099 | 174.878 | 167.117 | 168.074 R2THM02 - Leefomgeving R2PGN0201 - Mobiliteit, water en groen | 61.861 | 69.901 | 71.009 | 74.677 | 75.817 | 76.645 R2PGN0202 - Wonen en ruimte | 61.847 | 60.121 | 52.748 | 50.011 | 49.205 | 48.400 R2PGN0203 - Milieu | 46.489 | 72.744 | 62.170 | 55.057 | 44.737 | 44.492 R2THM03 - Economie en cultuur R2PGN0301 - Economie | 10.110 | 10.924 | 8.993 | 8.793 | 8.716 | 8.698 R2PGN0302 - Cultuur | 18.430 | 19.636 | 20.058 | 19.264 | 18.572 | 18.664 R2THM04 - Veiligheid R2PGN0401 - Veiligheid | 27.889 | 32.197 | 31.334 | 31.831 | 32.252 | 30.700 R2THM05 - Bestuur en Ondersteuning R2PGN0501 - Bestuur | 9.287 | 10.483 | 8.472 | 6.494 | 6.452 | 6.451 R2PGN0502 - Ondersteuning | 114.768 | 111.938 | 106.928 | 107.364 | 107.933 | 98.852 Totaal lasten | 824.022 | 890.553 | 847.115 | 829.619 | 802.346 | 789.069 195 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 3.3.2 Overzicht van incidentele baten en lasten en structurele stortingen en onttrekkingen reserves Om vast te kunnen stellen dat er sprake is van een structureel evenwicht is het belangrijk dat er inzicht bestaat in welk deel van de baten en lasten incidenteel is en welk deel structureel.
In de regel voert de gemeente structurele taken uit en raamt daarv | oor structureel budget. Deze structurele baten en lasten kennen in principe geen einddatum. Structurele baten en lasten kunnen fluctueren, bijvoorbeeld als gevolg van nieuw beleid, intensivering of bezuinigingen, of omdat bepaalde uitgaven eens per twee ja | ar zijn. Deze fluctuaties blijken uit de meerjarenraming. In de praktijk komen er echter ook incidentele baten en lasten voor. Veelal wordt dit veroorzaakt door eenmalige gebeurtenissen of besluiten die zowel voorzien als onvoorzien kunnen zijn. Deze incidentele baten en lasten beïnvloeden het begrotingsevenwicht. Pas na eliminatie van de incidentele baten en lasten ontstaat het structurele begrotingssaldo. In de begroting en in de jaarrekening wordt een overzicht opgenomen van de incidentele baten en lasten. Van elke incidentele post moet worden toegelicht waarom het tot de incidentele baten en lasten hoort. Criteria voor het bepalen van het incidentele karakter zijn | m.n. de tijdsduur en de aard van de begrotingspost, waarbij de aard van de begrotingspost | doorslaggevend is voor het incidentele dan wel structurele karakter van de betreffende post.
Tabel Structureel begrotingssaldo | Bedragen x € 1.000 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Saldo baten en lasten | -11.189 | -13.894 | -9.412 | -2.259 Saldo toevoegingen en onttrekkingen aan reserves | 11.189 | 13.894 | 9.412 | 2.259 Begrotingssaldo | 0 | 0 | 0 | 0 Incidentele lasten inclusief reservemutaties (stortingen) | 13.509 | 6.740 | 3.648 | 1.998 Bij/Af: incidentele mutaties in bestemmingsreserves | -116 | -1.542 | -1.941 | -443 Incidentele baten inclusief reservemutaties (onttrekkingen) | -86 | -86 | -86 | -86 Incidentele onttrekkingen algemene reserve | - | - | - | - Incidentele stortingen bestemmingsreserves | 6.952 | 6.693 | 8.934 | 1.675 Incidentele onttrekkingen algemene reserve | -10.422 | -14.532 | -10.237 | -1.602 Incidentele onttrekkingen bestemmingsreserves | -6.836 | -5.151 | -6.993 | -1.232 Saldo incidentele baten en lasten | 3.001 | -7.878 | -6.675 | 310 Structureel begrotingssaldo | 3.001 | -7.878 | -6.675 | 310 In overeenstemming met Artikel 23.b. van de BBV lichten wij hieronder de incidentele baten en lasten per programma toe. Per programma worden ten minste de belangrijkste posten afzonderlijk toegelicht. De overige posten worden als een totaalbedrag opgenomen. Naast de reservemutaties bestaan de gepresenteerde incidentele lasten uit een deel van de budgetten die vanuit het coalitieakkoord 2026-20230 in de begroting zijn opgenomen.
Dit betreft de posten met een incidenteel karakter. Daarbij wordt het volgende opgemerkt. De specifieke uitkeringen van het Rijk met een incidenteel karakter zijn opgenomen in de tabel als PM post. Op het moment van het samenstellen van deze begroting is de hoogte van de genoemde uitkeringen nog onzeker of helemaal nog niet bekend. De in dit overzicht genoemde SiSa uitkeringen zijn incidenteel, omdat er sprake is van een onvoorwaardelijke einddatum. 196 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Reservemutaties zijn incidenteel. Met uitzondering van de bestemmingsreserve dekking kapitaallasten. Onder voorwaarden mogen deze onttrekkingen als structureel worden aangemerkt. Tabel Incidentele lasten per programma | Bedragen x € 1.000 Omschrijving | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Bestaanszekerheid Budgetten participatie | CA 2026-2030 | 500 | 500 | 500 | 500 Keti Koti | CA 2026-2030 | 6 | 6 | 6 | 6 MFC Wirdum | CA 2026-2030 | 3.300 | - | - | -1.300 Jongerenparticipatie | CA 2026-2030 | 480 | 650 | 380 | - European Youth Capital | M&T2025** | 1.074 | - | - | - European Youth Capital – correctie 2025 | M&T2026** | -1.074 | - | - | - B2 Kwijtschelding publieke schulden toeslagen | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. G4 Tozo | Sisa | p.m. | - | - | - J55 Aanpak energiearmoede | Sisa | p.m. | - | - | - J16 Kansrijke wijk | Sisa | p.m. | p.m.
| - | - Kansengelijkheid Naar een houdbaar sociaal domein | CA 2026-2030 | 500 | 500 | - | - Vroegsignalering | CA 2026-2030 | 225 | 225 | - | - J16 Kansrijke wijk | Sisa | p.m. | p.m. | - | - D33A Regionaal progr. 2026-2029 | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. Gezond samenleven Gezondheidsbeleid | CA 2026-2030 | 300 | 300 | - | - Leeuwarden-Oost | CA 2026-2030 | 727 | 878 | 892 | 922 Sportparkmanagers (investeren in sport) | CA 2026-2030 | 100 | 100 | - | - Sportpark Middelsee | CA 2026-2030 | 2.500 | - | - | - Pilot inburgering | Motie | 131 | - | - | - FRL18C PLO Werkmakers | Sisa | p.m. | p.m. | - | - Mobiliteit, water en groen Terugdringen zwerfafval | CA 2026-2030 | 50 | 50 | - | - Inhuur nautiek | M&T2026** | 415 | - | - | - E84 Verkeersveiligheid | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. Wonen en ruimte Pandenbrigade | CA 2026-2030 | 240 | 240 | - | - Grondexploitatie | BBV | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. Prinsentuin: ‘Pilsje Prinsentuin’ (fasering) | 3e BGR | 55 | - | - | - wijziging ‘26 Financieringsstrategie Weaze | M&T2026** | 400 | 400 | - | - J16 Kansrijke wijk | Sisa | p.m. | p.m. | - | - 197 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Omschrijving | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Milieu Dierenwelzijn | CA 2026-2030 | 25 | 25 | 25 | 25 J47 Volkshuisvestingsfonds | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. J72 Proeftuin aardgasvrije wijk | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m.
J94 Lok.Aanp.Isolatie (LAI) - NIP | Sisa | p.m. | p.m. | - | - E113 PFAS onderzoek, gezondheid & aansprakelijkheid | Sisa | p.m. | p.m. | - | - F28 CDOKE (klimaatmiddelen)) | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. Economie Bijdrage Academisch klimaat | CA 2026-2030 | 300 | 300 | 300 | 300 Bijdrage WaterCampus | CA 2026-2030 | 210 | 210 | 210 | 210 Bijdrage Wetsus | CA 2026-2030 | 500 | 500 | 500 | 500 Impuls bodemcampus | CA 2026-2030 | 300 | - | - | - Samenwerking landelijk: Frysk perspectief | CA 2026-2030 | 30 | 30 | - | - Cultuur Erfgoed kerkgebouwen | CA 2026-2030 | 300 | 300 | - | - Arcadia | CA 2026-2030 | 1.000 | 400 | - | - City of literature | CA 2026-2030 | 50 | 50 | 50 | 50 Explore the North | CA 2026-2030 | 50 | 50 | 50 | 50 Harmonie | CA 2026-2030 | 50 | 50 | 50 | 50 Innovatiebudget cultuur | CA 2026-2030 | 60 | 60 | 60 | 60 We the North | CA 2026-2030 | 125 | 125 | 125 | 125 Veiligheid Afzonderlijk programma voor doorontwikkelen | CA 2026-2030 | - | 705 | 500 | 500 aanpak ondermijning M30 Preventie met Gezag | Sisa | p.m. | p.m. | p.m.
| - Bestuur - Ondersteuning Stortingen in algemene reserve | BBV | - | - | - | - Stortingen in bestemmingsreserves | BBV | 6.952 | 6.693 | 8.934 | 1.675 Bij/Af: incidentele mutaties in bestemmingsreserves | BR* | -116 | -1.542 | -1.941 | -443 Privacy- en data-ethiek | M&T2026** | 86 | 86 | - | - Digitale werkomgeving | M&T2025** | 279 | - E-depot | M&T2025** | 150 | - Achterstanden archivering | M&T2025** | 65 | - Totaal incidentele lasten | 20.345 | 11.891 | 10.641 | 3.230 * Afkorting BR (Bestemmingsreserves): tegenover de onttrekking uit de bestemmingsreserves (programma ondersteuning, taakveld 010 Mutaties reserves), staan de samenhangende incidentele budgetten op andere taakvelden binnen de programma’s. Vic versa geldt dit ook voor de stortingen. **Afkorting M&T = Onontkoombare mee- en tegenvallers, zie ook bijlage A. 198 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Tabel Incidentele baten per programma | bedragen x € 1.000 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Bestaanszekerheid B2 Kwijtschelding publieke schulden toeslagen | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. G4 Tozo | Sisa | p.m. | - | - | - J55 Aanpak energiearmoede | Sisa | p.m. | - | - | - J16 Kansrijke wijk | Sisa | p.m. | p.m. | - | - Kansengelijkheid J16 Kansrijke wijk | Sisa | p.m. | p.m. | - | - D33A Regionaal progr. 2026-2029 | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. Gezond samenleven FRL18C PLO Werkmakers | Sisa | p.m. | p.m.
| - | - Mobiliteit, water en groen E84 Verkeersveiligheid | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. Wonen en ruimte Grondexploitatie | BBV | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. J16 Kansrijke wijk | Sisa | p.m. | p.m. | - | - Milieu J47 Volkshuisvestingsfonds | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. J72 Proeftuin aardgasvrije wijk | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. J94 Lok.Aanp.Isolatie (LAI) | - NIP | Sisa | p.m. | p.m. | - | - E113 PFAS onderzoek, gezondheid & aansprakelijkheid | Sisa | p.m. | p.m. | - | - F28 CDOKE (klimaatmiddelen)) | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | p.m. Economie - Cultuur - Veiligheid M30 Preventie met Gezag | Sisa | p.m. | p.m. | p.m. | - Bestuur - Ondersteuning Winst erfpachtpercelen | 86 | 86 | 86 | 86 Onttrekkingen aan algemene reserve | BBV | 10.422 | 14.532 | 10.237 | 1.602 Onttrekkingen aan bestemmingsreserves | BBV | 6.836 | 5.151 | 6.993 | 1.232 Totaal incidentele baten | 17.344 | 19.769 | 17.316 | 2.920 199 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Tabel Structurele onttrekkingen aan de reserves | bedragen x € 1.000 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Ondersteuning Onttrekkingen aan reserve afschrijvingen | BBV | 883 | 904 | 1.116 | 1.100 Totaal structurele onttrekkingen | 883 | 904 | 1.116 | 1.100 200 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 201 3.3.3 Geprognotiseerde balans Begroting 2027 gemeente Leeuwarden In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV, art.
20; lid 1 b) is de verplichting vastgesteld d | at de gemeenten een geprognosticeerde begin- en eindbalans van de begrotingsjaren opnemen onder de uiteenzetting van de financiële positie. Het meerjarig opnemen van de gepr | ognosticeerde balans geeft de raad meer inzicht in de ontwikkeling van de investeri | ngen, het aanwenden van reserves en voorzieningen en de financieringsbehoefte. De opmaak van onderstaande balansprognose is gebaseerd op het schema zoals dat door de Commissie BBV ter beschikking is geste | ld. Voor nadere achtergronden bij deze balans, verwijzen wij u naar de notitie geprognosticeerde balans en EMU | -saldo: inzicht in de (meerjarige) financiële positie. Deze notitie is te vinden op de website van de Commissie BBV.
Tabel Balansprognose | bedragen x € 1.000 Activa | 31-12-2027 | 31-12-2028 | 31-12-2029 | 31-12-2030 (im) Materiële vaste activa | 505.768 | 512.480 | 513.296 | 499.715 Financiële vaste activa: Kapitaalverstrekkingen | 4.526 | 4.526 | 4.526 | 4.526 Financiële vaste activa: Leningen | 3.869 | 3.644 | 3.419 | 3.194 Financiële vaste activa: Uitzettingen > 1 jaar | 35.649 | 35.149 | 34.649 | 34.149 | + Totaal Vaste Activa | 549.813 | 555.799 | 555.890 | 541.585 Voorraden: Onderhanden werk & Overige grond- en | 182.427 | 153.196 | 122.733 | 98.643 hulpstoffen Voorraden: Gereed product en handelsgoederen & | - | - | - | - vooruitbetalingen Uitzettingen <1 jaar | 53.319 | 53.319 | 53.319 | 53.319 Liquide middelen | 17 | 17 | 17 | 17 Overlopende activa | 45.873 | 45.873 | 45.873 | 45.873 | + Totaal Vlottende Activa | 281.637 | 252.406 | 221.943 | 197.852 Totaal Activa | 831.449 | 808.205 | 777.833 | 739.437 Passiva | 31-12-2027 | 31-12-2028 | 31-12-2029 | 31-12-2030 Eigen vermogen | 128.564 | 114.670 | 105.258 | 102.999 Voorzieningen | 45.750 | 30.765 | 25.285 | 18.954 Vaste schuld | 423.314 | 431.547 | 418.667 | 391.461 | + Totaal Vaste Passiva | 597.627 | 576.982 | 549.210 | 513.414 202 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Vlottende schuld | 47.145 | 47.145 | 47.145 | 47.145 Overlopende passiva | 186.678 | 184.078 | 181.478 | 178.878 | + Totaal Vlottende Passiva | 233.823 | 231.223 |
228.623 | 226.023 Totaal Passiva | 831.449 | 808.205 | 777.833 | 739.437 203 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 204 3.3.4 Stand en verloop van de reserves en voorzieningen Begroting 2027 gemeente Leeuwarden De stand en het verloop van de reserves Tabel Stand en verloop reserves | Bedragen x € 1.000 Omschrijving | Stand | Vermeerde | Verminde | Stand | Stand | Stand | Stand 31-12-2026 | ringen | ringen | 31-12-2027 | 31-12-2028 | 31-12-2029 | 31-12-2030 Algemene reserve RES001 | Algemene reserve | 70.535 | - | 10.422 | 60.113 | 45.581 | 35.344 | 33.742 Totaal | Algemene reserve | 70.535 | 0 | 10.422 | 60.113 | 45.581 | 35.344 | 33.742 Overige bestemmingsreserves RES005 | Budgetoverheveling | 3.497 | - | 841 | 2.656 | 2.179 | 1.780 | 1.492 RES015 | Grondexploitatie | 14.994 | - | 64 | 14.930 | 14.866 | 14.866 | 14.866 RES016 | Parkeren | 3.365 | - | 136 | 3.229 | 2.990 | 2.992 | 2.993 RES019 | Stimulering werkgelegenheid | 824 | - | 100 | 724 | 624 | 524 | 424 RES027 | Reserve ISV III | 235 | - | - | 235 | 235 | 235 | 235 RES031 | Reserve afschrijvingen | 6.724 | 3.250 | 883 | 9.091 | 11.187 | 15.721 | 14.621 RES034 | Reserve Egalisatie Verkiezingen | 504 | 513 | 211 | 806 | 1.108 | 1.410 | 1.712 RES036 | Reserve Frictiemiddelen* | 3.000 | - | - | 3.000 | 3.000 | 3.000 | 3.000 RES045 | Reserve Revolving Fund Monumenten | 110 | - | - | 110 | 110 | 110 | 110 RES048 | Reserve kunst
in de openbare ruimte | 624 | 150 | 15 | 759 | 894 | 1.029 | 1.164 RES049 | Reserve stedelijke vernieuwing | 29 | - | - | 29 | 29 | 29 | 29 RES058 | Reserve Vastgoed | 508 | 400 | - | 908 | 1.308 | 1.308 | 1.308 RES059 | Reserve Bodemsanering | 427 | 110 | 110 | 427 | 427 | 427 | 427 RES060 | Reserve Wijkbudgetten | 310 | 60 | 60 | 310 | 310 | 310 | 310 RES061 | Reserve Toeristenbelasting | 620 | 300 | 300 | 620 | 620 | 620 | 620 RES063 | Voorwaardelijke budgetoverheveling | - | - | - | - | - | - | - RES065 | Compensatie groen | 662 | 150 | 150 | 662 | 662 | 662 | 662 RES068 | Reserve stadion SC Cambuur | 5.219 | 419 | - | 5.639 | 6.049 | 6.450 | 6.843 RES069 | Reserve klimaat, energie, biodiv.
| 7.980 | - | 1.300 | 6.680 | 6.010 | 2.360 | 2.360 RES070 | Reserve maatschappelijke vernieuwing | 7.377 | - | 2.305 | 5.072 | 4.572 | 4.572 | 4.572 205 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Omschrijving | Stand | Vermeerde | Verminde | Stand | Stand | Stand | Stand 31-12-2026 | ringen | ringen | 31-12-2027 | 31-12-2028 | 31-12-2029 | 31-12-2030 RES071 | Reserve strategische ontwikkeling | 8.394 | - | 1.245 | 7.150 | 4.895 | 2.895 | 2.895 RES072 | Vereveningsfonds Sociale Woningbouw* | 500 | - | - | 500 | 500 | 500 | 500 RES073 | Reserve Bovenwijks Kostenverhaal | - | - | - | - | - | - | - RES074 | Reserve Realisatiestimulans Leeuwarden-Oost | 1.619 | 800 | - | 2.419 | 3.219 | 4.019 | 4.019 RES075 | Reserve Realisatiestimulans Leeuwarden Overig | 1.696 | 800 | - | 2.496 | 3.296 | 4.096 | 4.096 Totaal | Overige bestemmingsreserves | 69.217 | 6.952 | 7.719 | 68.450 | 69.089 | 69.914 | 69.257 Saldo baten en lasten RES099 | Saldo van rekening baten en lasten | - | - | - | - | - | - | - Totaal | Saldo baten en lasten | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal | Reserves | 139.752 | 6.952 | 18.141 | 128.563 | 114.670 | 105.257 | 102.999 Voor de mutaties binnen de reserve grondexploitaties (RES015) wordt verwezen naar paragraaf 2.16 Grondbeleid.
Voor de drie reserves ten aanzien van Klimaat, energie en biodiversiteit (RES069), maatschappelijke vernieuwing (RES070) en strategische ontwikkeling (RES071) wordt voor een toelichting verwezen naar de paragraaf 2.8 Investeringsprogramma en Fondsen. De twee nieuwe reserves Vereveningsfonds Sociale Woningbouw (RES072) en Reserve Bovenwijks Kostenverhaal (RES073) zijn ingesteld conform raadsbesluit dd. 21 januari 2026. *Voor het instellen van de reserve frictiemiddelen (RES036) en het storten van € 3 mln, evenals het storten van € 0,5 mln in de reserve Vereveningsfonds Sociale Woningbouw (RES072) en het instellen van de reserves realisatiestimulans Leeuwarden-Oost (RES074) en realisatiestimulans Leeuwarden Overig (RES075) wordt verwezen naar het raadsvoorstel bij deze begroting.
206 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden De stand en het verloop van de voorzieningen Tabel Stand en verloop voorzieningen | Bedragen x € 1.000 Omschrijving | Stand | Vermeerde | Verminde | Stand | Stand | Stand | Stand Categorie* | 31-12-2026 | ringen | ringen | 31-12-2027 | 31-12-2028 | 31-12-2029 | 31-12-2030 Voorzieningen algemeen VRZ502 | Specifieke risico's | 1ab | 15 | - | - | 15 | 15 | 15 | 15 VRZ510 | Onderhoud gymnastieklokalen | 1c | 1.404 | 371 | 394 | 1.381 | 1.273 | 1.340 | 812 VRZ519 | Groot Onderhoud Vastgoed | 1c | 5.090 | 5.804 | 5.954 | 4.940 | 4.192 | 4.991 | 3.596 VRZ528 | Arbeidskosten gerel. verplichtingen | 1ab | 15.064 | 203 | 9.123 | 6.145 | 5.645 | 5.145 | 4.645 VRZ547 | Zadelfonds monumentenzorg | 1c | 357 | 12 | 10 | 359 | 360 | 362 | 364 VRZ549 | Egalisatie heffingen | 1d | 1.422 | - | - | 1.422 | 1.422 | 1.422 | 1.422 VRZ550 | Afkoopsommen onderhoud graven | 1c | 504 | 12 | - | 516 | 528 | 539 | 551 VRZ551 | Onderhoud graven fam.
Zadel | 2 | 127 | 1 | 5 | 123 | 119 | 115 | 111 VRZ552 | Riolering | 2 | 23.653 | 5.238 | 13.869 | 15.022 | 5.322 | 980 | 29 VRZ571 | Onderhoud verhardingen | 1c | 7.705 | 10.069 | 11.274 | 6.499 | 5.293 | 4.088 | 2.882 VRZ573 | Onderhoud civiele kunstwerken | 1c | 7.725 | 4.938 | 8.863 | 3.799 | 1.265 | 1.222 | 1.179 VRZ575 | Waterwegen / baggeren | 1c | 4.065 | 890 | 1.397 | 3.559 | 4.129 | 4.788 | 2.947 VRZ585 | Voorziening afgesloten complexen | 1ab | 1.044 | - | 409 | 635 | 395 | 87 | 87 VRZ586 | Achterstallig onderhoud verhardingen** | 1c | 4 | - | - | 4 | 4 | 4 | 4 VRZ587 | Walkeringen | 1c | 1.377 | 1.906 | 1.952 | 1.331 | 802 | 188 | 312 Totaal | Voorzieningen algemeen | 69.556 | 29.442 | 53.249 | 45.750 | 30.765 | 25.285 | 18.954 Totaal | Voorzieningen | 69.556 | 29.442 | 53.249 | 45.750 | 30.765 | 25.285 | 18.954 * Categorieën voorzieningen: 1ab | Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en | risico’s 1c | Voorzieningen ter egalisering van kosten 1d | Voorzieningen voor bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen waarvoor een heffing wordt | geheven 2 | Voorzieningen voor middelen van derden waarvan bestemming gebonden is ** Conform raadsbesluit dd. 29 juni 2026 wordt de voorziening Achterstallig onderhoud verhardingen (VRZ586) opgeheven en de resterende € 4.000 gestort in de algemene reserve. Dit wordt eind 2026 verwerkt.
207 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 208 3.3.5 Arbeidsgerelateerde verplichtingen Op grond van BBV-voorschriften mag slechts een voorziening gevormd worden voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een niet-vergelijkbaar volume. Wij hebben een voorziening gevormd om toekomstige pensioen en wachtgeld verplichtingen van (oud) - wethouders af te dekken, alsmede voor het afdekken van toekomstige verplichtingen aan voormalig personeel (boventalligheid, (B)WW). Daarnaast is het vanaf 1 januari 2022 mogelijk voor medewerkers om bovenwettelijke vakantie-uren te sparen. Omdat het hier gaat om arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een niet-vergelijkbaar volume is een voorziening opgenomen. Per 1 januari 2027 is de verwachte stand van de voorziening voor het opvangen van arbeidskosten gerelateerde verplichtingen als volgt: Tabel Arbeidsgerelateerde verplichtingen Bedragen x € 1.000 Soort verplichting Verwachte stand voorziening per 1-1- 2027 Storting in de voorziening 2027 Pensioenen (voormalige) bestuurders* 8.373 198 Wachtgeld voormalige bestuurders 0 pm Uitkeringen voormalig personeel 1.443 pm Verlofrechten personeel 5.248 pm Totaal saldo 15.064 198 * De Wet toekomst pensioenen (Wtp) is op 30 mei 2023 aanvaard door de Eerste Kamer en is op 1 juli 2023 in werking getreden.
De Wtp leidt tot een aanpassing van de wijze waarop een pensioen wordt opgebouwd door de overstap van een uitkering- naar een premieregeling. Het kabinet gaat, in het kader van het nieuwe pensioenstelsel, alle eerder opgebouwde pensioenaanspraken van politieke ambtsdragers door middel van een collectieve waardeoverdracht onder brengen in de nieuwe pensioenregeling van het ABP. Dat betekent dat overheidsinstellingen de daarvoor benodigde financiële middelen overdragen aan het ABP. Tot de uiteindelijk vastgestelde overgangsdatum (streefdatum is 1 januari 2028) geldt de huidige Appa. Het ministerie van BZK zal in nauwe samenwerking met de VNG, IPO, Unie van Waterschappen en het ABP parallel aan het wetstraject voor de overdracht een plan van aanpak en een communicatieplan voor de betrokken overheidsinstellingen opstellen. Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 3.3.6 EMU saldo Het EMU saldo is in 1992 door de Europese Monetaire Unie ingevoerd om vergelijkingen van het financieringssaldo tussen de verschillen | de eurolanden te kunnen maken. Volgens de regels van de EMU, zoals vastgelegd in het Verdrag van Maastricht, mag het vorderingentek | ort van een EMU land (totaal van Rijk, lokale overheden en sociale fondsen) niet hoger zijn dan 3% van het Bruto Binnenlands Product.
Dit wordt vertaald naar | een norm voor de gezamenlijke provincies, gemeenten en waterschappen, maar in Europees verband wo | rdt enkel gekeken naar de 3% voor Nederland als geheel. Tabel EMU saldo | Bedragen x € 1.000 2026 | 2027 | 2028 Omschrijving | x € 1.000,- | x € 1.000,- | x € 1.000,- Volgens realisatie | Volgens begroting | Volgens meerjaren- t/m sept. 2026, | 2027 | raming in begroting aangevuld met | 2027 raming resterende periode 1. Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking | 6.698 | -11.189 | -13.894 uit reserves (zie BBV, artikel 17c) 2. | Mutatie (im)materiële vaste activa | 15.384 | 10.161 | 6.711 3. | Mutatie voorzieningen | -5.256 | -23.807 | -14.984 4. Mutatie voorraden (incl. bouwgronden in exploitatie) | 12.411 | -2.297 | -29.231 5. Verwachte boekwinst bij verkoop effecten en | 0 | 0 | 0 verwachte boekwinst bij verkoop (im)materiële vaste activa Berekend EMU | -saldo | -26.353 | -42.860 | -6.359 209 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 210 Het Rijk heeft een vertaling gemaakt naar een individuele EMU-referentiewaarde per gemeente. Deze waarde is afgeleid van het plafond voor het EMU-tekort van alle gemeenten samen. In lijn met het advies van VNG wordt bij het opstellen van de begroting niet gekeken naar de individuele EMU- referentiewaarde.
Deze individuele referentiewaarde speelt pas een rol als het plafond voor het EMU-tekort van alle gemeenten samen wordt overschreden. Het Rijk kan dan aan gemeenten vragen de begroting (en dan vooral het investeringsvolume) in dat jaar bij te stellen. Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 211 3.3.7 Overzicht van baten en lasten per taakveld Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Overzicht baten en lasten per taakveld R2THM01 - Samenleving | Bedragen x € 1.000 Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Taakvelden | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten R2PGN0101 - Bestaanszekerheid R2TKV0610 - Samenkracht en burgerparticipatie | 17.225 | 4.252 | 13.359 | 3.919 | 11.691 | 2.532 | 10.006 | 2.532 R2TKV0630 - Inkomensregelingen | 139.833 | 105.578 | 137.452 | 105.032 | 137.452 | 105.032 | 137.452 | 105.032 R2TKV0640 - WSW en beschut werk | 16.791 | 0 | 16.079 | 0 | 16.148 | 0 | 15.526 | 0 R2TKV0650 - Arbeidsparticipatie | 15.216 | 2.020 | 15.167 | 1.829 | 13.485 | 1.256 | 13.537 | 1.256 Totaal R2PGN0101 - Bestaanszekerheid | 189.065 | 111.850 | 182.057 | 110.780 | 178.775 | 108.819 | 176.520 | 108.819 R2PGN0102 - Kansengelijkheid R2TKV0410 - Openbaar basisonderwijs | 588 | 251 | 588 | 251 | 587 | 251 | 587 | 251 R2TKV0420 - Onderwijshuisvesting | 10.188 | 1.665 | 10.159 | 1.622 | 10.319 | 1.593 | 10.677 | 1.527 R2TKV0430 - Onderwijsbeleid
en leerlingzaken | 21.008 | 13.919 | 20.866 | 13.919 | 15.614 | 9.415 | 15.614 | 9.415 R2TKV0622 - Toegang en eerstelijnsvoorz. Jeugd | 6.053 | 0 | 6.050 | 0 | 5.175 | 0 | 3.621 | 0 R2TKV06751 - Jeugdhulp ambulant lokaal | 2.155 | 0 | 2.155 | 0 | 1.695 | 0 | 1.695 | 0 R2TKV06752 - Jeugdhulp ambulant regionaal | 41.573 | 0 | 40.773 | 0 | 40.773 | 0 | 40.773 | 0 R2TKV06761 - Jeugdhulp met verblijf lokaal | 4.500 | 0 | 4.500 | 0 | 4.500 | 0 | 4.500 | 0 R2TKV06762 - Jeugdhulp met verblijf regionaal | 23.063 | 342 | 22.989 | 342 | 22.994 | 342 | 22.994 | 342 R2TKV06763 - Jeugdhulp met verblijf landelijk | 1.549 | 0 | 1.549 | 0 | 1.549 | 0 | 1.549 | 0 R2TKV06792 - PGB Jeugd | 1.119 | 0 | 1.119 | 0 | 1.119 | 0 | 1.119 | 0 R2TKV06821 - Jeugdbescherming | 7.175 | 0 | 7.175 | 0 | 7.175 | 0 | 7.175 | 0 R2TKV06822 - Jeugdreclassering | 683 | 0 | 683 | 0 | 683 | 0 | 683 | 0 R2TKV0692 - Coördinatie en beleid Jeugd | 587 | 0 | 587 | 0 | 587 | 0 | 587 | 0 Totaal R2PGN0102 - Kansengelijkheid | 120.240 | 16.177 | 119.192 | 16.134 | 112.770 | 11.600 | 111.573 | 11.534 R2PGN0103 - Gezond samenleven R2TKV0510 - Sportbeleid en activering | 128 | 0 | 126 | 0 | 126 | 0 | 126 | 0 R2TKV0520 - Sportaccommodaties | 21.632 | 4.931 | 19.979 | 4.931 | 20.542 | 4.931 | 20.747 | 4.931 212 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden R2TKV0621 - Toegang en eerstelijnsvoorz.
Wmo | 638 | 0 | 632 | 0 | 632 | 0 | 632 | 0 R2TKV0623 - Toegang en eerstelijnsvrz. Integraal | 15.382 | 0 | 15.390 | 0 | 15.390 | 0 | 15.390 | 0 R2TKV0660 - Hulpmiddelen en diensten (Wmo) | 7.316 | 1.467 | 7.317 | 3.423 | 7.317 | 3.423 | 7.317 | 3.423 R2TKV06711 - Huishoudelijke hulp (Wmo) | 15.433 | 0 | 15.433 | 0 | 6.583 | 0 | 6.583 | 0 R2TKV06712 - Begeleiding (Wmo) | 14.196 | 0 | 14.473 | 0 | 15.068 | 0 | 15.524 | 0 R2TKV06713 - Dagbesteding (Wmo) | 7.424 | 0 | 7.424 | 0 | 7.424 | 0 | 7.424 | 0 R2TKV06791 - PGB Wmo | 1.791 | 0 | 1.791 | 0 | 1.791 | 0 | 1.791 | 0 R2TKV06811 - Beschermd wonen (Wmo) | 53.778 | 500 | 53.779 | 500 | 53.779 | 500 | 53.779 | 500 R2TKV06812 - Maatschappelijke-en vrouwenop.(WMO) | 27.215 | 2.450 | 27.045 | 2.450 | 27.113 | 2.450 | 27.113 | 2.450 R2TKV0691 - Coördinatie en beleid Wmo | 2.570 | 0 | 2.540 | 0 | 2.472 | 0 | 2.472 | 0 R2TKV0710 - Volksgezondheid | 8.595 | 175 | 8.948 | 100 | 8.879 | 0 | 9.175 | 0 Totaal R2PGN0103 - Gezond samenleven | 176.099 | 9.522 | 174.878 | 11.403 | 167.117 | 11.303 | 168.074 | 11.303 Totaal R2THM01 - Samenleving | 485.404 | 137.549 | 476.127 | 138.318 | 458.662 | 131.723 | 456.168 | 131.657 R2THM02 - Leefomgeving | Bedragen x € 1.000 Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Taakvelden | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten R2PGN0201 - Mobiliteit, water en groen
R2TKV0210 - Verkeer en vervoer | 40.216 | 629 | 42.558 | 800 | 43.354 | 589 | 43.994 | 579 R2TKV0220 - Parkeren | 3.890 | 2.012 | 4.042 | 2.032 | 4.015 | 2.067 | 4.015 | 2.067 R2TKV0230 - Recreatieve havens | 1.038 | 565 | 973 | 565 | 972 | 565 | 948 | 565 R2TKV0240 - Economische havens en waterwegen | 5.063 | 867 | 5.313 | 867 | 5.272 | 867 | 5.323 | 867 R2TKV0250 - Openbaar vervoer | 1.019 | 275 | 997 | 275 | 997 | 275 | 997 | 275 R2TKV0570 - Openbaar groen en (openlucht) recr. | 19.782 | 629 | 20.793 | 629 | 21.205 | 629 | 21.368 | 629 Totaal R2PGN0201 - Mobiliteit, water en groen | 71.009 | 4.977 | 74.677 | 5.168 | 75.817 | 4.992 | 76.645 | 4.982 R2PGN0202 - Wonen en ruimte R2TKV0320 - Fysieke bedrijfsinfrastructuur | 319 | 153 | 319 | 153 | 319 | 153 | 319 | 153 R2TKV0810 - Ruimte en leefomgeving | 5.375 | 416 | 5.170 | 416 | 4.950 | 335 | 5.069 | 335 213 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden R2TKV0820 - Grondexploitatie (niet-bedr.terr.) | 38.290 | 37.232 | 35.799 | 35.729 | 35.478 | 35.727 | 35.477 | 35.727 R2TKV0830 - Wonen en bouwen | 8.763 | 7.787 | 8.723 | 7.987 | 8.457 | 8.187 | 7.535 | 5.729 Totaal R2PGN0202 - Wonen en ruimte | 52.748 | 45.588 | 50.011 | 44.285 | 49.205 | 44.402 | 48.400 | 41.945 R2PGN0203 | - Milieu R2TKV0720 - Riolering | 11.807 | 14.317 | 11.826 | 14.336 | 11.850 | 14.361 | 11.888 | 14.398 R2TKV0730 - Afval | 21.827 | 25.180 | 21.827 | 25.740 |
21.427 | 25.899 | 21.427 | 25.899 R2TKV0740 - Milieubeheer | 27.221 | 16.415 | 20.117 | 14.165 | 10.180 | 4.260 | 9.865 | 4.047 R2TKV0750 - Begraafplaatsen en crematoria | 1.315 | 948 | 1.288 | 945 | 1.279 | 936 | 1.312 | 969 Totaal R2PGN0203 - Milieu | 62.170 | 56.860 | 55.057 | 55.186 | 44.737 | 45.456 | 44.492 | 45.313 Totaal R2THM02 - Leefomgeving | 185.926 | 107.425 | 179.745 | 104.639 | 169.759 | 94.850 | 169.537 | 92.240 R2THM03 - Economie en cultuur | Bedragen x € 1.000 Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Taakvelden | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten R2PGN0301 - Economie R2TKV0310 - Economische ontwikkeling | 5.524 | 1.419 | 5.321 | 1.516 | 5.291 | 1.516 | 5.290 | 1.516 R2TKV0330 - Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen | 411 | 147 | 410 | 147 | 409 | 147 | 408 | 147 R2TKV0340 - Economische promotie | 3.058 | 1.824 | 3.062 | 1.824 | 3.016 | 1.778 | 2.999 | 1.995 Totaal R2PGN0301 - Economie | 8.993 | 3.390 | 8.793 | 3.487 | 8.716 | 3.441 | 8.698 | 3.658 R2PGN0302 | - Cultuur R2TKV0530 - Cultuurpresentatie, prod. en partic.
| 12.859 | 2.148 | 12.297 | 2.148 | 11.908 | 2.148 | 11.901 | 2.148 R2TKV0540 - Musea | 2.362 | 17 | 2.192 | 17 | 2.191 | 17 | 2.190 | 17 R2TKV0550 - Cultureel erfgoed | 1.057 | 213 | 1.055 | 213 | 754 | 213 | 855 | 213 R2TKV0560 - Media | 3.780 | 0 | 3.719 | 0 | 3.719 | 0 | 3.718 | 0 Totaal R2PGN0302 - Cultuur | 20.058 | 2.378 | 19.264 | 2.378 | 18.572 | 2.378 | 18.664 | 2.378 Totaal R2THM03 - Economie en cultuur | 29.051 | 5.768 | 28.057 | 5.865 | 27.288 | 5.819 | 27.361 | 6.036 214 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden R2THM04 - Veiligheid | Bedragen x € 1.000 Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Taakvelden | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten R2PGN0401 - Veiligheid R2TKV0110 - Crisisbeheersing en Brandweer | 12.078 | 0 | 12.823 | 0 | 13.448 | 0 | 13.911 | 0 R2TKV0120 - Openbare orde en Veiligheid | 19.255 | 11.271 | 19.008 | 11.271 | 18.803 | 11.271 | 16.789 | 9.256 Totaal R2PGN0401 - Veiligheid | 31.334 | 11.271 | 31.831 | 11.271 | 32.252 | 11.271 | 30.700 | 9.256 Totaal R2THM04 - Veiligheid | 31.334 | 11.271 | 31.831 | 11.271 | 32.252 | 11.271 | 30.700 | 9.256 R2THM05 - Bestuur en Ondersteuning | Bedragen x € 1.000 Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Taakvelden | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten | Lasten | Baten R2PGN0501 - Bestuur R2TKV0001 - Bestuur | 8.472 | 1.762 |
6.494 | 18 | 6.452 | 18 | 6.451 | 18 R2TKV0011 - Resultaat van de rekening van B&L | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal R2PGN0501 - Bestuur | 8.472 | 1.762 | 6.494 | 18 | 6.452 | 18 | 6.451 | 18 R2PGN0502 - Ondersteuning R2TKV0002 - Burgerzaken | 4.134 | 2.521 | 4.104 | 2.521 | 4.104 | 2.521 | 4.104 | 2.521 R2TKV0003 - Beheer overige gebouwen en gronden | 8.614 | 3.064 | 8.819 | 3.093 | 8.804 | 3.093 | 6.674 | 3.093 R2TKV0004 - Overhead | 62.182 | 1.271 | 61.359 | 1.271 | 60.999 | 1.271 | 60.993 | 1.271 R2TKV0005 - Treasury | 240 | 1.843 | 417 | 2.011 | 393 | 1.978 | 371 | 1.947 R2TKV0007 - Uitkeringen Gemeentefonds | 0 | 485.839 | 0 | 468.241 | 0 | 459.490 | 0 | 464.884 R2TKV0008 - Overige baten en lasten | 20.605 | 17.261 | 21.771 | 17.140 | 20.498 | 16.859 | 20.835 | 16.859 R2TKV0009 - Vennootschapsbelasting (Vpb) | 300 | 0 | 300 | 0 | 300 | 0 | 300 | 0 R2TKV0010 - Mutaties reserves | 6.952 | 18.141 | 6.693 | 20.587 | 8.934 | 18.347 | 1.675 | 3.934 R2TKV0061 - OZB woningen | 656 | 20.833 | 656 | 21.580 | 656 | 21.945 | 656 | 22.293 R2TKV0062 - OZB niet-woningen | 0 | 25.894 | 0 | 26.378 | 0 | 26.378 | 0 | 26.378 R2TKV0063 - Parkeerbelasting | 206 | 5.143 | 206 | 5.157 | 206 | 5.252 | 206 | 5.152 R2TKV0064 - Belastingen overig | 3.039 | 1.530 | 3.039 | 1.530 | 3.039 | 1.530 | 3.039 | 1.530 215 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden Totaal R2PGN0502 - Ondersteuning | 106.928 |
583.341 | 107.364 | 569.509 | 107.933 | 558.664 | 98.852 | 549.863 Totaal R2THM05 - Bestuur en Ondersteuning | 115.400 | 585.102 | 113.859 | 569.527 | 114.385 | 558.682 | 105.304 | 549.880 Totaal | 847.115 | 847.115 | 829.619 | 829.619 | 802.346 | 802.346 | 789.069 | 789.069 216 Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 217 BIJLAGEN Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 218 Bijlage A. Overzicht mutaties financiële positie Begroting 2027 gemeente Leeuwarden 219 In onderstaande tabellen wordt een nadere toelichting gegeven op de tabellen zoals deze in hoofdstuk 3.2 zijn weergegeven. In deze tabellen hebben we onder andere onderscheid gemaakt tussen de mutaties uit de voorjaarsbrief en welke aanvullend in de begroting zijn verwerkt. In deze tabellen worden tevens onderscheid gemaakt tussen de mutaties die conform het BBV, structureel dan wel incidenteel van aard zijn. Ook mutaties die uitsluitend in één jaarschijf zijn opgenomen kunnen hierdoor als structureel worden aangemerkt. Bedragen x € 1.000 Mee- en tegenvallers 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | structureel | Toelichting in 2030 Renovatie gevel HCL | -58-58 | -58 | -58 | -58 | -58Uit onderzoek is gebleken dat de gevel van het HCL hersteld dient te worden. Er is onder meer sprake van tocht en lekkage aan de binnenzijde.
Daarnaast is gebleken dat het huidige isolatiemateriaal geen brandvertragende werking heeft en vervangen dient te worden. Vervanging noodstroomaggregaat | -11-11 | -11 | -11 | -11 | -11Na het onderhoud en vervolgens de stroomstoring van augustus 2025 gemeentehuis | bleek het huidige noodstroomaggregaat (NSA) toe aan een revisie van € 80K. Echter is de huidige NSA van bouwjaar 1992 en heeft het daarmee zijn technische levensduur meer dan gehaald (20 jaar). Voor een duurzame oplossing voor de toekomst en gelet op de afhankelijkheid van stroom is een nieuw aggregraat noodzakelijk. Investeringen gemeentehuis | -63-55 | -63 | -63 | -63 | -63Voor verduurzaaming en renovatie van het dak in het gemeentehuis zijn eerder kredieten beschikbaar gesteld. De uitkomst van een doorrekening van een extern adviesbureau laat zien dat de investeringskosten ten behoeve van dit project hoger zullen zijn dan de beschikbare kredieten en een aanvullend krediet nodig is van 844.000,-. Deze verhoging is noodzakelijk omdat ook een deel van de investeringen nodig zijn voor het vervangen van onderhoudselementen welke technisch zijn afgeschreven, zoals het dak van de Stadshal (veel lekkages) en de luchtbehandelingskasten. Het aanvullend krediet is nodig om te voorkomen dat investeringen geschrapt moeten worden en daarmee de ontvangen DUMAVA- subsidie (gedeetelijk) moet worden teruggebetaald.
Om hiervoor in aanmerking te komen is het vereist dat een energielabelsprong van drie stappen wordt gerealiseerd. Veilige opslag elektrisch klein | -23-23 | -23 | -23 | -23Om brand en ontploffingen te voorkomen moeten we (de accu's van) gereedschap | ons klein handgereedschap veilig kunnen opladen en opbergen in speciaal daarvoor bestemde laadkluizen. Arbo-wetgeving en normen vanuit onze verzekeraar verplichten ons dat. Investeringen De Harmonie | -1.060 | Voor de gevel-, dakvervanging en entree van de Harmonie zijn eerder middelen beschikbaar gesteld. Uit de aanbesteding blijkt dat deze niet toereikend zijn. Om die reden is een extra dotatie aan de onderhoudsvoorziening nodig van € 1.000.000. Daarnaast is het brandscherm in De Harmonie afgekeurd. Vanuit brandveiligheidseisen dient dit hersteld te worden. De kosten hiervoor bedragen € 60.000. Ledverlichting Harmonie | -150-150 | -150 | -150 | -150 | -150Stadsschouwburg De Harmonie voert in de zomer van 2026 verbouwingswerkzaamheden uit. Tijdens deze werkzaamheden is De Harmonie voornemens de verouderde halogeenverlichting te vervangen door LED. Dit kost € 1,9 miljoen. Hiervan wordt € 900.000 gedekt uit bestaande budgetten en leent de Harmonie € 1 miljoen bij Cultuur+Ondernemen. Om de vervanging mogelijk te maken is een structurele subsidieverhoging van € 150.000 nodig.
Deze vervanging is noodzakelijk voor het kunnen blijven ontvangen van theaterproducties. Verhoging dotatie | -2.120-2.120 | -2.120 | -2.120 | Medio 2025 heeft de gemeenteraad ingestemd met de Nota Vastgoed onderhoudsvoorziening | 2025. Uit deze nota vloeit voert dat er voor de periode 2026-2029 extra middelen nodig zijn. Restauratie diverse kunstwerken | -121 | De bestaande onderhoudsmiddelen zijn ontoereikend om onderstaande kunstwerken te restaureren. Het betreft: -Kunstwerk Excelsiorbank € 26.000 -Kunstwerk zitelementen Vrijheidswijk € 15.000 -Kunstwerk Mercuriusfontein € 80.000 Herstelwerkzaamheden zwem- en | -235 | Het betreft de noodzakelijke aanpassingen in het kader van sportaccomodaties | brandveiligheid en overige wet- en regelgeving. Onderhoud en exploitatie OBE/Visitor | -30-30 | -30 | -30 | -30Vanaf 2025 is het gebouw Obe volledig eigendom geworden van de Center | gemeente Leeuwarden. Om het gebouw volgens de geldende normen volledig kostendekkend te krijgen qua onderhoud en exploitatie is per jaar een extra bedrag nodig van € 30.000,-. Uitbreiding griffie | -40-40 | -40 | -40 | -40 | -40Als gevolg van de gewenste kwaliteitsverbetering en ter compensatie van de aangepaste functiewaardering binnen de griffie zijn aanvullende middelen nodig.
Veiligheid en functionaliteit | -82-41 | -122 | -163 | -163Door prijsstijgingen van materialen en strengere eisen voor speeltoestellen | ondergronden en uitbreiding van nieuwe wijken is het budget onvoldoende om alle afgeschreven toestellen te vervangen. Vervangingsinvestering marktkasten | -14-14 | -14 | -14 | -14Marktkasten worden periodiek geïnspecteerd en moeten voldoen aan de NEN3140. Een aantal van onze installaties voldoen niet (meer). Deels omdat de kasten niet juist zijn ingericht, deels omdat deze het einde van de levensduur hebben bereikt. Ten gevolge van prijsstijgingen en aangescherpte NEN normering staat het lopende vervangingsproject onder druk. Vervanginsinvestering civiele | -868-120 | -1.554 | -1.658 | -1.658Conform het reguliere proces binnen kapitaalgoederen op orde is de kunstwerken | benodigde omvang van de vervangingsopgave 2026-2033 in beeld gebracht en zijn de bijbehorende lasten geactualiseerd.Hierbij is rekening gehouden met de minimaal noodzakelijke renovatie van de Van Harinxmabrug. Vervangingsinvestering walkeringen | -144-73 | -182 | -182 | -182Conform het reguliere proces binnen kapitaalgoederen op orde is de benodigde omvang van de vervangingsopgave 2026-2033 in beeld gebracht en zijn de bijbehorende lasten geactualiseerd.
Energiekosten energiekosten openbare | 400400 | 400 | 400 | 400 | 400Met betrekking tot de energieinkoop voor Openbare Verlichting was verlichting | voorheen de OVEF de aanbestedende dienst namens de overheden, echter sinds 1 januari 2024 is de positie van de OVEF hierin gewijzigd. Sinds die datum is de OVEF zelf energieleverancier geworden volgens een “zelfleveringsmodel”. Voor de aangesloten overheden betekent dit dat we minder afhankelijk zijn van de huidige grillige energiemarkt en dat de budgetten naar beneden bijgesteld kunnen worden. Overname Play en Skate Grou | -9-9 | -9 | -9 | -21 | -21Stichting Play Skate Court Grou heeft met eigen financiering in 2018 een Play Skate Court in Grou gerealiseerd. De stichting is vanwege noodzakelijk onderhoud niet meer in staat om de baan operationeel te houden en verzoekt de gemeente dit over te nemen. Vanwege de huidige staat is er een renovatie noodzakelijk om de baan in onderhoud over te nemen en om aan de veiligheidseisen te laten voldoen. In eerste instantie kan die voor korte tijd veilig gemaakt worden tot ca. 2030. Daarna is renovatie/vervanging nodig. Areaalmutaties | -41353 | -612 | -426 | -657 | -657Als gevolg van het te onderhouden areaal wordt de planning van o.a. bouwgrondexploitaties jaarlijks geactualiseerd. -80 | De komst van de Wet Bblo vraagt om een herziening van ons beleid rondom lijkbezorging.
Omdat deze wet aanzienlijke wijzigingen bevat en wij hierop moeten anticiperen, is externe expertise Wijzigingen beleid begraven | onontkoombaar. -415-415 | Het beheer van brugbediening staat onder druk door sterk gestegen kosten voor inhuur van brugwachters. Dit wordt veroorzaakt door hogere tarieven, vertraging van het project centrale bediening en extra lasten door de harmonisatie van arbeidsvoorwaarden. Beheer brugbediening Geluidswal Stiens | -450 | Bestaande middelen zijn onvoldoende om het noodzakelijke onderhoud en aanpassingen voor de geluidswal op te vangen. Staalslakken Haak Leeuwarden | -375 | Het gebruik van staalslakken in de Haak om Leeuwarden bij Werpsterhoeke en Haak Noord geeft milieu- en civieltechnische problemen. Als toekomstig gedeeltelijk eigenaar zijn we vooral annex met Haak Noord. Gezien de aard van de problematiek, zowel milieutechnisch als constructief, is ingrijpen noodzakelijk en kan dat niet wachten tot duidelijk is wie juridisch eigenaar is van dit probleem. In afwachting daarvan zijn zowel tijdelijke maatregelen nodig als uiteindelijk een finale oplossing. Die kosten worden eerst gedeeld met de provincie als aanbestedende dienst.
Actualisatie programma binnenstad en | -31-12 | -31 | -31 | -31Als onderdeel van Programma Binnenstad heeft de raad in de investeringen Middelsee | afgelopen jaren investeringsbudgetten toekend voor onder andere de herinrichting van De Eewal, Gouverneursplein, De Nieuwestad, Ruiterskwartier, omgeving Grote Kerk (Stadsoase) en de Speel- en Beweegroute. Door aanhoudende prijsstijgingen in de bouw- /infrasector is een verhoging van de investeringskredieten noodzakelijk. De voorgestelde verhoging is gebaseerd op indexeringspercentages van Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) en Consumenten Prijs Index (CPI) voor 2026. Ditzelfde geldt voor de aanleg voor de fietstunnel aan de Redbadwei en de aanleg van de parkeerhub Fellingen. Voorgaande ontwikkelingen vraagt een verhoging van het investeringskrediet en leidt daarmee tot hogere kapitaallasten. Jeugd - indexatie | -3.673-3.673 | -3.673 | -3.673 | -3.673 | -3.673Het budget voor de jeugdzorg is in de primiteve begroting op basis van een gemeentebreed en generiek indexatiepercentage verhoogd. De werkelijke indexatie zoals die in de raamovereenkomsten met aanbieders zijn afgesproken, ligt echter hoger. Als gevolg hiervan is een structurele verhoging van het budget noodzakelijk.
Jeugd - structurele doorwerking 2025 | -3.500-3.500 | -3.500 | -3.500 | -3.500 | -3.500De structurele uitgaven voor jeugdhulp waren in 2025 hoger dan waar in de begroting rekening mee is gehouden. Voor 2026 gaan we uit van een structurele doorwerking van het kostenniveau over 2025. Als gevolg hiervan is een structurele verhoging van het budget noodzakelijk. Bijdrage BZF | -200-200 | -200 | -200 | -200 | -200In 2023 is de begrotingssystematiek van Bureau Zelfstandigen Fryslân gewijzigd. Sindsdien geldt een hogere vaste eigen bijdrage per deelnemende gemeente. Tot nu toe is dit opgevangen door incidentele overschotten. Dat is vanaf 2026 niet langer mogelijk. Aanpassing van budget naar het werkelijke kostenniveau is onvermijdelijk. Schuldhulpverlening | -100-100 | -100 | -100 | -100 | -100Per 1 oktober 2025 is de curatieve schuldhulpverlening voor particulieren opnieuw gecontracteerd bij Kredietbank Nederland. Het nieuwe contract loopt tot 1 januari 2027, met een optie tot verlenging van tweemaal één jaar. De generieke prijscompensatie op het huidige budget is onvoldoende om deze stijging op te vangen. Dit vraagt om een structurele aanpassing van het budget om continuïteit van dienstverlening te waarborgen.
Kostenontwikkeling Vrouwenopvang, | -208-208 | -208 | -208 | -208 | -208De regionale voorzieningen voor de Vrouwenopvang, Veilig Thuis en Veilig Thuis en Maatschappelijke opvang | Maatschappelijke opvang (WMO) worden geconfronteerd met hogere (WMO) | kosten als gevolg van inflatie terwijl de rijksuitkering (decentralisatieuitkering VO) niet voor de nominale ontwikkelingen wordt geindexeerd. Alle Friese gemeenten dragen conform de afspraken in de centrumregeling SDF bij in het tekort. Voor Leeuwarden komt dit neer op een aandeel van resp. € 127.000 (vrouwenopvang en veilig thuis) en € 188.000 (Maatschappelijke opvang). WMO - Hulp bij huishouden | -150-150 | -150 | -150 | -150 | -150De kosten voor Hulp bij Huishouden nemen structureel toe door een herziening van het normenkader. Het aantal minuten dat besteed mag worden aan wasverzorging is verhoogd, wat leidt tot een extra vergoeding aan aanbieders van circa € 100.000. Daarnaast stijgen de kosten met circa € 50.000 door de groei van het inwoneraantal. Deze aanpassing is noodzakelijk om de dienstverlening conform het nieuwe normenkader te blijven uitvoeren.
Beschermd wonen | 1.400 | Sinds de openstelling van de Wet Langdurige Zorg (WLZ) in 2021 voor cliënten die structureel recht hebben op Beschermd Wonen (langdurige zorg voor volwassenen met psychische of psychosociale problemen die 24 uur per dag hulp nodig) is er sprake van een positief resultaat op BW. De rijksvergoeding is hoger is dan de kosten omdat deze nog is gebaseerd op het oorsponkelijk aantal cliënten BW. BUIG | -1.750790 | De rijksbijdragen voor het aantal bijstandsontvanger is te laag om het aantal bijstandsuitkeringen te kunnen financieren. Voor het tekort boven de eigen risico grens kunnen we een beroep doen op de vangnetregeling. Vanaf 2025 geeft een tekort op de BUIG van 5% of meer recht op vangnetkering. Vanaf 2027 gaat de eigen risico drempel naar 2,5%. Voor de berekening van het eigen risico wordt voor 2026 uitgegaan van 5.347 uitkeringen en voor 2027 van 5.403 uitkeringen. Wsw | 260 | De budgetten van het Rijk op gebied van SW worden ruim verstrekt om de tariefontwikkeling en de transitie naar ontwikkelbedrijven mogelijk te maken. De financiering door het rijk op aantallen SW- ers daalt daarbij minder snel dan waar in de financiering op voorhand was uitgegaan, vandaar dat ruimte ontstaat. Vooralsnog heeft dit nog geen structurele doorwerking.
Scholenteams | 75 | In 2026 worden de kosten voor combinatiefunctionarissen gedekt uit tijdelijke GALA-middelen in plaats van uit eigen middelen. Daarnaast ontstaat voor het gemeentelijk aandeel MBO een voordeel door een lagere indexering ten opzichte van de begroting. Impact omgevingswet | -545-545 | -545 | -545 | -545 | -545De Omgevingswet vergroot de verantwoordelijkheden van gemeenten aanzienlijk, met meer integrale afwegingen, zwaardere juridsche verplichtingen en hogere kwaliteitseisen. Dit leidt tot een sterke toename van complexe dossiers en bestuurlijke risico's binnen het ruimtelijk domein. Zondere structurele versterking ontstaat druk op uitvoering, handhaving en juridische borging, met risico op vertraging, fouten en financiele claims. Personenlift harmonie | -20-20 | -20 | -20 | -20In het aangepaste dictum van de motie is opgenomen dat er een krediet en de hiermee gepaard gaande kapitaallasten en onderhoudskosten moeten worden opgevoerd in de begroting en af te wikkelen als onontkoombaar in het kader van de begroting 2027, jaarschijf 2026. Investeringen IHP | -488 | -488 | Op 1 juli 2025 is door college het geactualiseerde integraal huisvestingsplan (IHP) voor onderwijs vastgesteld. De nota van afschrijvingen is hierdoor aangepast en is op 12 november 2025 door de raad vastgesteld. De impact hiervan is uitgewerkt in de financiële raming van het IHP.
De effecten hiervan zijn opgenomen in de financiële positie tot en met jaarschijf 2029. Via deze melding wordt ook jaarschijf 2030 toegevoegd en hierbij is sprake van een tegenvaller van € 488.000. Marrekrite | -30 | -30 | -30 | -30 | -30 | -30Als gevolg van de vaststelling van de begroting van de Marrekrite is de gemeentelijke bijdrage verhoogd. Actualisatie kapitaallasten | 2.982 | -62 | -62 | -84 | -773 | -773Jaarlijks actualiseren wij onze staat van investeringen. Als gevolg van wijzigingen in fasering en renteontwikkeling wijzigen de benodigde middelen. Bijdrage ombudsman en stichting | -19-19 | -19 | -19 | -19 | -19Als gevolg van groei van het aantal inwoners in de gemeente én de slachtofferhulp | verhoging van kosten van de Nationale Ombudsman en Stichting Slachtofferhulp is het huidige budget ontoereikend. Toenemende vraag data en ethiek | -135 | -311 | -311 | -225 | -225 | -225Voor een 100.000+ gemeente met verdere ambites op het gebied van digitalisering, datagedreven werken en samenwerking in ketens het essentieel om voldoende privacy en data-ethiekondersteuning en kennis te hebben. De huidige capaciteit van 2fte is te laag. Dit is te zien in een achterstand bij de wettelijke verplichte DEPIA's en verwerkingsregister. Op dit moment kan vooral gereageerd op urgente vragen en datalekken waardoor preventie ondersteuning en structurele borging onder druk staan.
Versnellingsgelden bedrijfsvoering | 119 | -13 | -13 | -13 | -13 | -13In het coalitieakkoord is € 5.000.000 aan incidentele middelen beschikbaar gesteld om via investeringen in de bedrijfsvoering vanaf 2026 een structurele besparing te realiseren. Tijdens het MTRtraject is besloten deze inzet gedeeltelijk te herzien voor noodzakelijke versterking van de Algemene Reserve. Daarmee resteerden € 3.000.000 aan incidentele middelen en een structurele besparing van € 300.000. De beschikbare middelen zijn in voorgaande jaren grotendeels toegekend aan projecten. Op korte termijn worden geen nieuwe aanvragen verwacht. Het resterende incidentele budget van € 132.000 wordt als meevaller verwerkt en de bijhorende structurele besparing van € 13.200 wordt als tegenvaller opgenomen. Aanscherping informatiebeveiliging en | -150-150 | -150 | -150 | -150 | -150De aangescherpte BIO‑ en NIS2‑eisen vragen om extra inzet voor het gegevensbeheer | actualiseren van beleid, het opstellen en borgen van processen, het organiseren van afstemming en audits, en het monitoren van naleving. Door de toegenomen werklast en deadlines ontstaat een capacitaire tegenvaller: de huidige formatie is onvoldoende om dit tijdig en aantoonbaar te realiseren. Actualisatie belastingopbrengsten | 134 | 71 | 54 | 93 | 441 | 441Aanpassing OZB i.v.m. woningbouw. De geraamde OZB opbrengst woningen wordt jaarlijks o.a.
bijgesteld op grond van de meest actuele woningbouwprognoses vanwege areaaluitbreiding. Daarnaast is er een correctie gedaan van de totale WOZ-waarde van woningen en niet-woningen. EYC | 716 | 1.074 | Aangezien Leeuwarden niet gekozen is als European Youth Capital 2028, worden de gereserveerde middelen toegevoegd aan de financiele positie. Daarbij is in het coalitieakkoord opgenomen dat Leeuwarden zich niet opnieuw kandidaat stelt. E-depot | -150 | -150 | -150Als gevolg van de invoering van de nieuwe archiefwet per 1-1-2026, zijn gemeenten verplicht een digitale bewaarplaats te creëren, een zogenaamd e-Depot. Het betreft hier de aanschaf en beheer van een technische voorziening om onze digitale informatiehuishouding voor de lange termijn op een ordentelijke en toegangelijke manier te bewaren en te ontsluiten. Veiligheidsregio Fryslan | 410 | 37 | -140 | -869 | -869Als gevolg van de vaststelling van de begroting 2027 van de Veiligheidsregio Fryslan is de gemeentelijke bijdrage gewijzigd. Herinrichting gymzaal Oldegalileën | -300 | Aan de Oldegalileën staat een voormalig gymlokaal dat inmiddels langer dan een jaar niet meer gebruikt is omdat het niet meer voldoet aan de huidige functionele en technische eisen van scholen en verenigingen. Uit onderzoek blijkt dat renovatie of herstel van het gebouw technisch en financieel niet haalbaar is.
De leegstand van het pand leidt daarnaast tot toenemende overlast en vandalisme. Voor de sloop van de gymzaal en de herinrichting van het gebied is een bedrag benodigd van € 300.000. Lagere financieringsbehoefte | 2.231 | 2.148 | Als gevolg van met name een geactualiseerde investering- en onderhoudsbehoefte verwachten wij in de komende jaren minder geld te lenen dan eerder begroot. De hiermee gepaard gaande rentelasten vallen hierdoor lager uit en leidt tot een voordeel in de jaren 2026 en 2027. Vrijval middelen gemeentefonds 2021 | 316428 | 316 | 316 | 316 | 316Het is staand beleid dat middelen die worden toegevoegd aan het en 2022 | gemeentefonds voor het uitvoeren van taken, budgettair neutraal in de begroting verwerkt worden. Wij hebben geconstateerd dat middelen die in voorgaande jaren beschikbaar zijn gesteld, niet langer nodig zijn. Dit komt doordat de taken al worden uitgevoerd of binnen de huidige budgetten kunnen worden uitgevoerd. Deze middelen komen uit de meicirculaire 2021 (€ 112.000 in 2026), septembercirculaire 2021 (€ 32.000 structureel) en meicirculaire 2022 (€ 284.000 structureel). Actualisatie kosten Sporthal Nylân | -289 | 82 | 82 | 82 | 82 | 82In voorgaande jaren heeft u besloten middelen beschikbaar te stellen voor de overname van de Sporthal Nylân.
Per abuis maakten de incidenteel beschikbaar gestelde middelen onderdeel uit van het jaarrekeningresultaat 2025 terwijl de uitgaven nog in 2026 moesten plaatsvinden. Middels deze wijziging corrigeren wij deze omissie. Nu de overname inmiddels heeft plaatsgevonden, constateren wij ook dat de eerder beschikbaar gestelde structurele middelen niet in zijn volledigheid nodig waren. Als gevolg hiervan ontstaat er een structureel voordeel van € 82.000 (bedrag uit de mee- en tegenvallers 2025 á € 655.000 minus bedrag uit raadsbesluit dd. 17- 12-2025 á € 573.000). Continuering inzet handhaving | -475 | In het coalitieakkoord is afgesproken dat de inzet op handhaving wordt gehandhaafd en gecontinueerd voor de jaren 2027 en verder. Per abuis is deze in het coalitieakkoord pas verwerkt vanaf jaarschijf 2028. Middels deze wijziging herstellen wij deze omissie. De fysieke en sociale kwaliteit van de Weaze staat onder druk door overlast, criminaliteit en een eenzijdige functiemix. De gemeente wil de herontwikkeling actief sturen en werkt, conform het besluit van de raad, scenario 2 verder uit. Het gevestigde voorkeursrecht geeft de gemeente een voorkeurspositie bij de aankoop van panden in het gebied. Voor verwerving wordt in 2027 en 2028 jaarlijks € 400.000 aan de reserve Vastgoed toegevoegd, plus structureel € 100.000 per jaar voor exploitatietekorten.
Financieringsstrategie Weaze | -500 | -500 | -100 | -100 | -100 De Realisatiestimulans ondersteunt de bouw van betaalbare woningen met een rijksbijdrage van € 7.000 per gestarte woning in de periode 2025-2029. De ontvangen middelen worden ingezet voor betaalbare woningbouw en afzonderlijk bestemd voor Leeuwarden- Oost, Leeuwarden-overig en Zuidlanden/Middelsee. Voor 2025 gaat het om respectievelijk € 819.000, € 896.000 en € 847.000; voor 2026 wordt circa € 2,4 miljoen verwacht. Ook voor 2027-2029 worden de bijdragen hiervoor gereserveerd; over de daadwerkelijke besteding van de reserves besluit de raad afzonderlijk. Toewijzing realisatiestimulans | -2.562 Verwachte ontwikkelingen financieel perspectief -500 -500 -500 -500 -500 De gemeente blijft financieel verantwoord begroten en koerst op een structureel sluitende begroting in 2030. Door toenemende onzekerheden wordt vanaf 2027 een structurele reservering van € 500.000 opgenomen. Deze middelen zijn bedoeld om financiële tegenvallers op te vangen en te voorkomen dat direct aanvullende bezuinigingen nodig zijn. Bij de Midterm Review in 2028 wordt beoordeeld of deze middelen, gezien het financiële perspectief en de risico’s, nodig blijven. Totaal -7.152 -10.925 -13.347 -13.749 -13.575 -13.575 Beleidsintensiveringen | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | waarvan structureel 2.