2021-01-21 interpellatieverzoek Inkomen en Bijstand

Aan de gemeenteraad Onderwerp: Interpellatieverzoek. Geachte collega’s Zoals u bekend hebben GroenLinks en Gemeentebelangen enige tijd geleden een verzoek bij de agendacommissie neergelegd tot het houden van een Open Podium over de wijze van uitvoering van de participatiewet in de meest brede zin. De agendacommissie zal daar binnenkort over besluiten. Inmiddels is er naar aanleiding van publicaties in diverse media een discussie ontstaan over het onderdeel inkomenstoets van de participatiewet. Deze discussie in de samenleving en de landelijke politiek leidt (ook) juist nu tot veel vragen bij betrokkenen. Bij deze toch vaak kwetsbare groep is het voortduren van die onduidelijkheid ongewenst. We zien het dan ook als volksvertegenwoordigers als onze taak om, mede namens hen, zo snel mogelijk (voldoende) duidelijkheid te verkrijgen in het handelen van de gemeente Leeuwarden. In de Leeuwarder Courant van 8 januari lezen we dat uit onderzoek van deze krant blijkt dat de gemeente Leeuwarden tussen 2018-2020 nooit gekort heeft op ontvangen boodschappen. Ook vermeldt het artikel dat volgens de inlichtingenplicht van de ParticipatieWet, alle inkomsten altijd gemeld moeten worden. Door de boodschappenaffaire is de landelijke politiek momenteel bezig met wetsvoorstellen om de bevoegdheid meer bij de gemeenten neer te leggen. We willen graag weten hoe onze gemeente met inkomsten omgaat.

Daarom willen we op het onderdeel ‘inkomenstoets’ afwijken van ons ingediende agenderingsvoorstel en dit onderdeel eerder via een interpellatie met het college en u bespreken. We verzoeken u dan ook ons op de eerstvolgende raadsvergadering een interpellatie hierover toe te staan. Vragen t.b.v. interpellatie: 1a. Is het in onze gemeente voorgekomen dat bedragen verrekend worden met de uitkering omdat er hulp is ontvangen van familie of particulieren of door andere inkomsten die niet uit (voormalig) betaald werk voortkomen? b) Zo ja, hoe vaak is er de laatste 5 jaar teruggevorderd en welke giften en inkomsten betrof het? c) Gaat u, gelet op de huidige discussie, opnieuw naar deze vorderingen kijken? 2. In de opsomming ‘wat wordt verstaan onder inkomsten’ die op de Leeuwarder website staat, worden o.a. genoemd: giften, verkoop van spullen en uitkering of vergoeding voor een schade. a) Is door u nader bepaald wat wel/niet onder giften verstaan wordt (denk aan een bril die door familie betaald wordt, eten bij de buren, een fiets voor je verjaardag)? b)Wanneer kort u deze inkomsten wel en wanneer niet? (Kort u b.v. alleen structurele giften of verkoop van goederen en wat verstaat u dan onder structureel)?

c) Ook heerst er veel onduidelijkheid over hoe er met incidentele giften wordt omgegaan indien het vermogen beneden de geldende vermogensgrens blijft. Kunt u daar duidelijkheid over geven? 3. Er zijn gemeenten waar mensen die gebruik maken van de Participatie-Wet giften/schenkingen tot een bepaald bedrag niet hoeven door te geven (o.a. NO-Fryslan, Amsterdam 1200 euro en SudwestFryslan 2196 euro). Daarnaast hanteren deze gemeenten maatwerk bij giften die hoger uitpakken. a) Ziet u, als uitvoerder van de wet, enige uitvoeringsruimte? b) Wat is het beleid van Leeuwarden ter zake tot op heden en hoe komt u tot die keuze? 4. Ook staat in uw rijtje inkomsten vermeld ‘Vergoeding vrijwilligerswerk’. Iedere Nederlander mag dit jaar 1800,= vrijwilligersvergoeding onbelast ontvangen bovenop andere inkomsten. Wanneer mogen cliënten in de participatiewet dit niet behouden in die zin dat het in mindering wordt gebracht op hun uitkering? Waarom is dat? 5. Wat is het gemeentelijk beleid indien men te maken krijgt met een erfenis? Zijn hier duidelijke richtlijnen voor? (Weten mensen vooraf bijv. hoe lang ze er van moeten kunnen leven?) 6. Het zal duidelijk zijn dat een rechtvaardige en goede voorlichting aan betrokkenen van groot belang is en veel onrust en problemen kan wegnemen en voorkomen. Die communicatie moet ook goed afgestemd zijn op de doelgroep(en) en goed toegankelijk voor iedereen.

a) Hoe informeert u betrokkenen over de regelgeving omtrent inkomsten zoals in bovenstaande vragen? Heeft u regelmatig gecheckt of de doelgroep de informatie als voldoende en helder beschouwt ? b) Bent u bereid (op de website) meer duidelijkheid te geven over wat precies wel of niet gemeld moet worden en verrekend wordt met de uitkering? Of is de huidige manier van vermelden landelijk verplicht en moet u daarvoor wachten op nieuwe wetgeving? c) Bij het onderdeel inkomsten staat op de website: ‘deze inkomsten korten wij op uw uitkering’. Dat is absoluut gesteld. Indien u ruimte ziet, klopt deze stelling dan wel? Is het landelijk verplicht deze informatie op deze manier weer te geven? 7. Indien u tot terugvordering van uitkering besluit, houdt u dan rekening met de gevolgen die dat heeft voor degene van wie u het terugvordert? Heeft u daar beleidsvrijheid?

Met vriendelijke groet, Petra Vlutters (GroenLinks) en Gijs Jacobse (Gemeentebelangen)