Transcript Gemeente Laren Commissie Maatschappij & Financien 18 oktober 2023

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE MAATSCHAPPIJ & FINANCIEN VAN GEMEENTE LAREN d.d. 18 oktober 2023

1.

Opening vervolg agenda De voorzitter: Dames en heren ook, het is twaalf minuten over negen. De vergadering staat gepland om halftien maar gelukkig kunnen we iets eerder beginnen. Aanwezig voor deze vergadering zijn voor Larens Behoud Marius Van Stempvoort en Thijmen Jacobse. Het is trouwens de vervolgvergadering van M&F van vorige week woensdag 11 oktober. Voor de VVD zijn er Désirée Niekus, Stef Merkcx en ik zie dat de heer Koldenhof ook plaats heeft genomen. Evert De Jong en Jacqueline Timmerman voor Liberaal Laren, Andreas Grunwald en Bart Vos voor Groen Laren en voor het CDA is aanwezig Jan-Huug Lobregt. De agenda is op 11 oktober al vastgesteld. Vanavond hebben we het vervolg van deze commissievergadering van M&F. We gaan daar een kleine wijziging in brengen, met uw goedkeuren.

4. Propositie Regio G&V voor de MRA-agenda; bespreking De voorzitter: Omdat we wat eerder zijn zou ik graag willen beginnen met de propositie regio Gooi & Vechtstreek voor de MRA-agenda bespreking. Op 1 november … Is iedereen daarmee akkoord trouwens? Ja? Op 1 november 2023 dient de regionale propositie voor de MRA-agenda bij de MRA te worden ingediend. Het college legt het concept aan u voor om hierover met elkaar in gesprek te gaan. De uitkomsten kunnen ook binnen het bestuurlijk mandaat worden verwerkt. Aanwezig als wethouders zijn Jan Van Midden. Ik zie dat Jan Den Dunnen er nog zit en Flip De Groot en Flip de groot is degene die natuurlijk over de regionale samenwerking gaat. Aanwezig is ook van de regio Gooi & Vechtstreek Jacqueline Agricola. Mag ik het woord geven aan de heer De Groot. De heer De Groot: Ja, dank u, voorzitter. Ja, voor u ligt denk ik een belangrijk stuk, dat is waarin de regio zichzelf presenteert in de MRA en kan laten zien waar ze goed in zijn, wat ze te bieden hebben aan een goed investeringsklimaat, te bieden hebben aan eigen inwoners, te bieden hebben aan andere inwoners van de MRA. Als we kijken, er is een boekje uitgekomen van economische verkenningen van de MRA en dan zien we dat de vervoerstromen vanuit het Gooi voor een groot deel richting Amsterdam gaan en Schiphol.

Dat betekent ook dat de MRA voor ons de belangrijkste werkgevers bevat voor onze eigen inwoners. Er zijn natuurlijk, natuurlijk gaat het ook een deel over het Mediapark, er zijn ook mensen die in regio Utrecht werken maar het overgrote gedeelte gaat die kant op. Met alle problemen van dien die ook benoemd zijn in het stuk. En ja, het is denk ik goed om te laten zien, waar zijn we goed in, maar waar kunnen we nog beter in worden en waarin kunnen we de hulp en de support van de MRA gebruiken? Dit is een uitgelezen kans om dat hier nu neer te zetten en daarbij ook de stem van Laren te laten horen. Tot zover graag. De voorzitter: Nou is mevrouw Agricola aanwezig. Heeft u iets toe te voegen misschien al op dit moment? Nee? Oké. Wie wil er graag iets kwijt over dit stuk? Dat zijn er twee dus dan begin ik aan de rechterzijde bij de heer Grunwald van Groen Laren. De heer Grunwald: Ja, dank u wel, voorzitter. We hebben het stuk tot ons genomen en ja bij het lezen daarvan bekruipt me toch een beetje het gevoel dat het hier met name gaat om vaststellen waarin we goed zijn en toch met name ook van, wat biedt ons kansen op economische groei in deze? En ja, voor de regio Gooi & Vechtstreek is er dan een bijrolletje weggelegd, die van toeristische attractie.

Dan denk ik van, ja, goh, wordt het niet zo langzaamaan tijd om ons een beetje te bezinnen om niet altijd maar die groei na te streven maar

beter te worden met wat we hebben in deze? En dat lees ik eigenlijk een beetje weinig terug. Als wij, als Muider dus de rol van Castle of Amsterdam op zich moet nemen en wij de rol van Garden of Amsterdam, dan wordt dat gevoel dus niet echt weggenomen. Het is natuurlijk wel belangrijk om te bezien in hoeverre het dan gaat om zeg maar de culturele fietsers die we trekken, oftewel de shoppers in Laren. Maar ja, toch, ik denk de vraag die ik hierbij heb van, hoe zorgen we nou daarvoor dat we dus niet in dat potje trappen van die economische groei? Waarbij Amsterdam zichzelf gaat asfalteren en bestraten en verstenen en wij dus dan hetgeen moeten opvangen wat zij niet meer kunnen of willen hebben, te veel toerisme in zie zin en te weinig groen. En ja, dus daar vraag ik toch wel even aandacht voor en wil ik toch eigenlijk weten van, nou, hoe gaan wij als regio Gooi & Vechtstreek dat eigenlijk een beetje opzetten zodat aan de ene kant wel ook aandacht is voor onze ideeën die we hebben, dus ik bedoel van ondertunneling van de A1 is natuurlijk wel een grote wens van ons. Anderzijds willen we natuurlijk wel onze natuur beschermen, dus het Goois Natuurreservaat moet niet nog veel verder onder druk komen te staan door het aanwakkeren van toerisme.

Dus dat wordt toch een beetje een balansact voor ons en ik ben eigenlijk benieuwd van hoe de wethouder denkt om dit in te vullen de komende tijd? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Grunwald. Nou kunnen we twee dingen doen. We kunnen het rondje afmaken met de vragen en dan allemaal naar de wethouder. Maar ik denk dat het directe antwoord misschien wel handig is in dit soort gevallen. Is iedereen het daarmee eens? Dan kijk ik meteen naar de heer De Groot of hij een antwoord op deze vragen heeft? De heer De Groot: Ja, dank u, voorzitter. Ja, het is eigenlijk een betoog die gaat over growth of degrowth. Ik wil er wel op wijzen dat het hier ook gaat over brede welvaartsbegrippen die geïntroduceerd zijn in de agenda. Het gaat er niet om de snelstgroeiende regio te worden, wel de meest innovatieve. En innovaties betekent niet altijd automatisch dat dat gepaard gaat met meer energiegebruik of meer grondstoffengebruik. Juist de innovatie kan ervoor zorgen dat er beter gerecycled wordt, nieuwe vormen van energieopwekking en dat soort dingen. Dus dat betekent ook dat wat hier voorligt juist kansen biedt om die accenten te leggen.

Ik geef antwoord op deze vraag maar eigenlijk zijn het vragen die u aan uw collega's moet stellen want het is een discussie met de raad hoe zij tegen die propositie aankijken? Als ik kijk naar die propositie dan denk ik van, nou, oké, daar kan ik wat van vinden maar nu bent u aan het woord. Als u veel support krijgt van uw collega's op dat gebied, dan is dat iets wat natuurlijk helpt om dat verder mee te nemen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer De Groot. Het antwoord was voldoende? Ja? De heer Grunwald: Ja, vooralsnog. De voorzitter: Oké. Dan gaan we naar de andere kant. D66, mevrouw Ellen Dorst. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Dank u wel, voorzitter. Wij hebben inderdaad de propositie van de Gooi & Vechtstreek gelezen en wij vinden dat heel mooi dat zij een voorzet hebben gedaan om voor ons alvast de belangrijkste items hieruit te halen. Want inderdaad, het is belangrijk welke plek wij dan uiteindelijk in deze MRA zouden kunnen innemen. Het woord Garden of Amsterdam, Castle of Amsterdam, ik denk dat dat een beetje verkeerd gebruik is van een regio waar we inderdaad trots op mogen zijn, die heel mooi is, die we koesteren. Maar wij moeten natuurlijk ook realiseren dat onze inwoners in een ander gedeelte van de MRA weer werken en ook die samenwerking die is gewoon heel erg belangrijk. Daar staan we voor en daar staan we in de regio ook voor.

Wij zijn, in de propositie staat heel duidelijk, Gooi & Vechtstreek, groenblauwe zone. Wat inhoudt dat ook de verdeling van, waar moeten er nou eigenlijk woningen gebouwd worden, dat men al een voorzetje neemt om te zeggen, nou, zullen we niet hoogbouw in onze regio plaatsen want dat is eigenlijk

niet zo'n goede plek. Daar kunnen we heel blij mee zijn. Aan de andere kant, onze groenblauwe zone geeft aan dat we heel veel water hebben. En dat watersysteem, dat loopt echt tegen zijn grenzen aan en ik hoop echt dat in onze propositie bij de groenblauwe zone daar echt behoorlijk wat aandacht aan gegeven wordt. Het is niet alleen het toekomstbestendige Heuvelrug waar we ons druk om moeten maken maar ook echt het watersysteem. Dan als tweede propositie stelt de regio voor, media en creatieve economie, een campusontwikkeling. Dat lijkt me een hele belangrijke ontwikkeling want we hebben natuurlijk in onze regio Hilversum staan die daar echt een mooie positie inneemt en het is goed om daar de nodige ondersteuning bij te geven. Als derde propositie stelt de regio voor, goede bereikbaarheid. Nou, dat is voor ons in ons dorp een van de meest belangrijke dingen. Dan vraag ik mij daar natuurlijk wel bij af, de Gooi & Vechtstreek die in deze propositie dat verder uitbreidt waar zij zich allemaal, of waar ze namens ons natuurlijk zich allemaal sterk voor maken. Dan vraag ik me af, hoe is het met de ondertunneling A1? Op zich heeft Rijkswaterstaat hier eigenlijk gezegd van, ja, dat is te duur. Net zoals de lightrail die ooit gepland is langs de A27, waar zelfs een heel tracé voor gereserveerd is. Dat is afgeschoten, vinden wij heel erg jammer.

Maar ik heb me door een voormalig woordvoerder van de Europese Investeringsbank, die in onze fractie zit, laten informeren dat wij ons afvragen of wel eens een keer met deze bank onderzocht is of die ondertunneling en of die lightrail dat toch niet weer eens opengebroken kan worden? Dus het helemaal afschieten en daar niet meer over praten vinden wij heel erg jammer. Dan natuurlijk het laatste nieuws wat nu net eigenlijk gisteren naar buiten gekomen is, dat is bouwen in het groen, dus aan de randen van dorpen. Daar zou ik ook best nog graag eens over willen praten met mijn collega-raadsleden hoe wij daarmee omgaan en hoe wij dat in de MRA zouden willen inbrengen? Dat waren vooralsnog onze standpunten. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Dorst. Ik heb daarin twee vragen gehoord, namelijk over de stand van zaken de ondertunneling en of er een gesprek wil met een investeringsbank over de lightrail. Mijnheer De Groot. De heer De Groot: Ja, dank u, voorzitter. Als we nog teruggaan naar die Verstedelijkingsstrategie van de MRA, dan biedt die in hoge mate bescherming voor het landschap, voor de natuur en al die dingen meer die erbij komen kijken, en ook bescherming voor de dorpen en de karakteristieken van de dorpen. Dus ook om te voorkomen dat de heleboel volgebouwd wordt en hoogbouw.

Dus de bestemmingsstrategie en datgene wat hierin staat is synchroon en ik denk dat dat van groot belang is. Ook in dat stuk staat een opmerking die dus meegenomen is in de MRA-stukken in de Verstedelijkingsstrategie over de ondertunneling van de A1. Dus dat is onderdeel van die Verstedelijkingsstrategie maar daarmee is die niet gerealiseerd, daarmee zit die nog niet in het MIRT, daarmee hebben we nog geen andere dingen. Dus suggesties op dat gebied geef ik graag mee aan Jacqueline Agricola om dat ook te bekijken voor het portefeuillehouderoverleg infra om te zien of daar nog wat mee te doen is en of dat nu onderdeel is van deze lobby. Dat daarover. Nog één opmerking over de Gardens of Amsterdam. Ja, je kunt zeggen dat groenblauwe, dan vraag je er ook om, als je dat zo sterk naar voren brengt. De andere kant is wel zo dat de ruimtelijke kwaliteit van de Gooi & Vechtstreek is ook een belangrijke reden waarom bedrijven zich hier willen vestigen en willen blijven. Dat betekent ook dat gepaard met een goed woonklimaat, met goede opleidingen, met goede cultuur en dat soort dingen, dat je aantrekkelijk blijft om hier je te komen vestigen. En dat kun je wel koppelen aan dat groenblauwe zonder dat je meteen in de Gardens of Amsterdam zit. Dat daarover. Dank u wel. De voorzitter: Ik kijk even naar mevrouw Van Dorst.

Mevrouw Van Dorst-Brakel: Ja, ik mis nog een antwoord op dat watersysteem. Er is een onderzoek geweest heel recent dat het watersysteem van de Gooi & Vechtstreek tegen zijn grenzen aanloopt. Is dat onderzoek in

onze propositie meegenomen? Dat zou ik dan toch wel graag een antwoord op willen hebben. En ik begrijp niet helemaal die ondertunneling. U zegt eigenlijk, ja, die Europese Investeringsbank, is dat een idee om daar eens mee naar voren te komen. Dat had ik niet helemaal begrepen. De voorzitter: Mijnheer De Groot. De heer De Groot: Ja, nee, over die Europese Investeringsbank, ik heb wat moeite om me daar over te uiten omdat dat zeg maar dit gaat naar de regio, dit gaat naar de MRA en daar zal het ingebracht moeten worden door de portefeuillehouders die daarbij zitten. Dus vandaar dat we dat op deze manier mee proberen te geven aan de regio. Het watersysteem is denk ik een belangrijk iets. Als je het hebt over de kwaliteit dan vind ik dat een goede toevoeging om te zorgen dat dat op orde blijft. Dus, nou ja, ik denk dat dat goed is om mee te nemen maar ik weet niet of anderen dat ook vinden want dat is dan de stem van Laren maar ik zie nog niet ... Jacqueline. De voorzitter: Mevrouw Agricola. Even aan de zijkant zit een knopje. En dan weer aan de voorzijde een knopje indrukken en dan doet die het. Mevrouw Agricola: Nu doet die het. Ja, dank u wel. Het onderzoek toekomstbestendige Heuvelrug waar u aan refereert, dat is het onderzoek naar het bodem- en watersysteem.

Dus dat is al opgenomen in de propositie, we hebben dat ook in het kader van de vorige MRA-agenda uitgevoerd en we zetten inderdaad in op een vervolg daarvan. Dus die zit erin. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van Dorst. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Nou, en bouwen in het groen. Wij hadden eigenlijk in Laren gezegd, wij willen eigenlijk het liefste inbreiden, dat staat in ons coalitieprogramma. Nu zegt minister De Jonge, ik wil daar toch wat anders tegenaan kijken en ik wil toch ook best activeren om rond de dorpen ook te bouwen. Hoe is dat in de, hoe komt dat binnen op de MRA? De voorzitter: De heer De Groot. De heer De Groot: Ja, sorry, mevrouw Van Dorst, dit is geen onderdeel van de MRA-agenda. Dat zou op zijn hoogst bij de Woonagenda weer aan de orde kunnen komen. Maar dit heeft als zodanig niets met de propositie te maken vind ik. Dus ik vind het an sich is het een interessant onderwerp maar ik vind ook dat je dat niet op basis van deze discussie hier, die eigenlijk ergens anders over gaat, dat dit al dan niet naar de MRA gaat. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer De Groot. Tijdens de vragen kwamen er nog twee handen omhoog van de heer Jacobse van Laren Behoud maar ook van de heer Koldenhof van de VVD en daar gaan we mee beginnen. De heer Koldenhof: Dank u wel, voorzitter.

Ik was even abuis, ik had u even niet snel genoeg gevolgd met het omdraaien van de agenda dus daarom dat ik mijn vinger nog niet eerder had gestoken. Nou, over het algemeen denk ik dat er een goede propositie voorligt namens onze regio. In ieder geval kan ik zeker betreft instemmen met de overkoepelende ambities die zijn gesteld. En snap ik ook waarom deze twee, laat ik zeggen de eerste twee proposities zeg maar zijn uitgewerkt in een groenblauwe omgeving en innovatieve media en creatieve economie om daar ruimte voor te scheppen. Wat ik me wel afvraag dan, het klinkt allemaal heel mooi maar zodra er ook maar ergens iets, bijvoorbeeld een kennisinstelling hier ter plaatse, een hint van, een

zweem van een gevoel van, misschien gaat het ooit wel verdwijnen, dat iedereen meteen staat te juichen dat er dan vooral woningbouw moet komen. Terwijl ik denk, ja, als wij nou iets willen bereiken in deze omgeving, dan moeten we juist zorgen dat kennisinstellingen hier behouden blijven en niet alles wordt ingezet op woningbouw. Helaas voor heel veel mensen die hier graag in Laren willen wonen maar ik denk dat we juist er baat bij hebben om die mix van wonen en kennisinstellingen en werken zoveel moeten behouden. Ik ben benieuwd hoe zoiets dan doorwerkt in de propositie en hoe wij daar als Laren dan ook een goede positie in kunnen nemen? Want het is natuurlijk een propositie van de regio maar ja, wat gaan we dan zelf doen? Is natuurlijk als iemand dit leest gewoon die denkt, ja, leuk, maar wat gaan wij dan bereiken? Wat gaat u, wethouder, dan doen om dat te bereiken? Het tweede punt is ook met betrekking tot toerisme. We hebben in het coalitieprogramma al afgesproken dat wij graag een hotel in Laren willen hebben. Dat hoeft niet meteen een hotel met duizend kamers te worden maar wel iets. Ben ik toch zeer benieuwd of u inspanningen doet en of dit ook meegenomen kan worden in de ambities van deze regio om dat nou eens voor elkaar te krijgen.

Want volgens mij zitten er bij het MRA Bureau gewoon mensen die dit heel goed kunnen begeleiden, dat hoeven niet zelf te doen bij wijze van spreken maar dat moeten we wel doen. En ja, ik zie daar toch nog weinig beweging in en dat vind ik erg jammer. Het derde punt, er is al gesproken over de bereikbaarheid die je zou kunnen zeggen slecht is in deze regio en ook afgelopen jaren verwaarloosd, zoals het ook volgens mij erin staat. Hoe realistisch is het eigenlijk? Je kunt het allemaal wel mooi opschrijven in een propositie maar dat wij hier meer openbaar vervoer krijgen. Ik bedoel, ik vind het allemaal hele mooie propositie, nogmaals, dat heb ik al gezegd, maar wat is hier nou de realiteitszin van om het zo op te schrijven? En hetzelfde geldt wat mij betreft vooral voor de ondertunneling van de A1. Ik bedoel, met alle respect, niemand is daartegen. Er is geen enkele partij hier die zal zeggen, we willen die A1 niet ondertunnelen als het gratis kan. Maar niks kan gratis. Wat zijn, dus met andere woorden, de voorwaarden dan om dat te kunnen doen? Los, om het ook weer op de agenda te kunnen krijgen? Want natuurlijk, ik zou het graag opnieuw willen bespreken maar dan wil ik wel weten wat dan de voorwaarden zijn.

Uit ervaring, zal ik het dan maar zo zeggen, als we kijken in de MRA-regio als het gaat bijvoorbeeld de ondertunneling van de A9 of de A10, nou, dan weet ik wel wat daarbovenop komt. En dat zijn dan die torens die mevrouw Van Dorst niet wil want anders is het onbetaalbaar. Nou, dan vraag ik me af of we dan niet elkaar een beetje voor de gek zitten te houden door steeds maar weer te zeggen dat de A1 moet worden ondertunneld maar volgens mij gaat dat nooit gebeuren. Nou, dan tot slot, voorzitter, en niet dat ik het niet wil, maar goed, dan niet met de voorwaarden erbij. Dan tot slot, voorzitter, er wordt aan het eind nog gesproken over een kans dat ook het sociaal domein wordt betrokken bij de propositie of in ieder geval eigenlijk met überhaupt de agenda van de MRA maar de VVD is daar geen voorstander van. Wij denken dat het met ruimte en economie al druk genoeg is om iets voor elkaar te krijgen. We hebben bovendien het sociaal domein uitstekend georganiseerd op regionaal niveau binnen de Gooi & Vechtstreek. En het lijkt me echt, ik kan de meerwaarde niet zo snel bedenken als het gaat om lobby richting het Rijk of richting Europa om dat dan ook in het sociaal domein te betrekken op MRA-niveau. Volgens mij, als we dat gaan doen gaat het allemaal alleen maar een stuk trager dan nu het geval is dus ik zou dat sterk ontraden. Dank u wel.

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Koldenhof. De heer De Groot. De heer De Groot: Ja, dank u. Wat betreft het sociaal domein, ja, dat is, ik hoor u en persoonlijk deel ik die mening ook maar we halen nu op wat anderen ervan vinden. Ik denk dat deze mening goed geventileerd is en wat ons betreft meegenomen kan worden als reactie richting de MRA. Dat daarover. De ondertunneling, ja, daarvoor moet u niet bij mij zijn. Het is een wens die al eerder uit vorige raden is gekomen en ooit terechtgekomen is, nou ja, in de vorige periode nog, de Verstedelijkingsstrategie van de MRA. Ja, u kunt zeggen, ik vind het niet realistisch, ik wil hem eruit halen, dat kan. U kunt ook zeggen, nou, laat lekker staan, ook omdat u er op zich niet tegen bent. En tegen de tijd dat het zich aandient, want op een gegeven moment

moet er wat op die A1 gebeuren, dan is het tijd om daar verder naar te kijken. Maar dat is verder aan u. Als het gaat over die kennisinstellingen. O nee, eerst over toeristen. Een hotel, er wordt gesproken met de zogenaamde hotelloods van de MRA. Daar is collega Westerkamp mee begonnen maar u snapt, dat is enigszins nu in de vertraging gekomen. Ik heb volgens mij binnenkort nog een afspraak daarmee staan dus we zijn er volop mee bezig om dat te realiseren. We hebben, even het tipje van de sluier, de loods gaf aan dat je zeg maar zolang je dat goed thematisch verbindt op de juiste manier in Laren en de reden waarom mensen hiernaartoe komen, dat de bezetting verder geen probleem hoeft te zijn en dat het inderdaad het toeristisch profiel kan versterken. Tot zover. Maar goed, we nemen nog altijd met de ruimtelijke partner toepassingen met een heleboel andere dingen te maken voordat het zover is maar dat daarover. Over de kennisinstellingen en zuinig zijn met ruimte en niet alles voor woningbouw, dat is inderdaad iets wat we zeer goed ter harte moeten nemen. Maar met uw toestemming, voorzitter, wil mevrouw Agricola daar graag ook wat over zeggen. De voorzitter: Natuurlijk. Gaat uw gang, mevrouw Agricola. Mevrouw Agricola: Het wonen in het groen.

Wat we zien is dat zowel vanuit het Rijk als de provincie in hun nieuwe coalitieakkoord er meer ruimte ontstaat om buiten de rode contouren te gaan bouwen om die woningbouwopgave voor elkaar te krijgen. De voorzitter: Mag ik u even onderbreken, zou u de microfoon wat dichterbij uw mond willen houden, dan bent u wat beter verstaanbaar. Mevrouw Agricola: Ja, helemaal goed. Dat biedt dus gemeenten de mogelijkheid om daarin meer te gaan doen maar dat wil niet zeggen dat gemeenten dat moeten doen als ze dat niet willen of als het niet nodig is. In deze regio's zodat we een woningopgave hebben neergelegd, zowel in de Verstedelijkingsstrategie als in de Woondeal die met de provincie is gesloten, die gaat uit van 11.000 nog wat woningen, inclusief Weesp. Zonder Weesp is dat ongeveer 9800. En die kan gerealiseerd worden met de huidige programmering zoals we die in de optelsom van alle Gooi & Vechtgemeenten nu hebben liggen. Er is nog wel wat aandacht nodig voor speciale doelgroepen, sociale woningbouw en dergelijke maar de totale, de kwantiteit van onze woningbouwprogrammering zou in principe voldoende zijn. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Agricola. Ik kijk even naar de heer Koldenhof, die kijkt heel tevreden. Dus dan gaan we door naar Larens Behoud, de heer Jacobse.

De heer Jacobse: Voorzitter, ik sluit me eerst, en dat was niet de bedoeling maar ik doe het toch, even aan bij de heer Koldenhof. Ook wij hebben niet primair de behoefte om met ons sociaal domein in enige andere verwikkeling te raken dan waar we al in zitten. Volgens mij zijn wij tevreden en wij zullen proberen dat ook zo te houden met elkaar. Dan moge duidelijk zijn dat ik hier zit namens een deel van onze leefgemeenschap die een gezonde sepsis heeft als het gaat over gemeenschappelijke regelingen. Wij doen voortdurend onze best om uit te leggen dat dat natuurlijk heel belangrijk is want alleen is maar alleen. Maar u moet zich voorstellen dat ik met dit verhaal het dorp in moet of ga en dat we dan in een gemeenschappelijke regeling de BEL hebben, we hebben de gemeenschappelijke regeling Gooi & Vecht maal zes en dan gaan we ook nog in een regeling met de MRA. Dat wil ik graag goed kunnen uitleggen. Nou, zie hier het document wat nu voorligt. Dat is in het Nederlands geschreven, daar staat een prima tekst in. Daar kunnen wij ons in grote, in meer dan grote lijnen wel in vinden. Ruimte voor natuur, innovatie en media moge duidelijk zijn, dat is wat we zijn, dat is goed gekozen. Daar hoort natuurlijk ook bij innovatie, daar hoort bij in balans. Dat verhaal kan ik goed kwijt.

Ik word zelfs licht emotioneel als ik die groenblauwe leefomgeving voor de geest probeer te halen dus dat is allemaal wel goed. Het belangrijkste vind ik, we zijn het eens dus met dit document. Ik ga niet in detail want dat

hebben de collega's uitgebreid gedaan, het is goed. Het belangrijkste is dat we Nederlands schrijven, dat is dit stuk. We hebben wel eens andere documenten gekregen dat ik dacht van, dat krijg ik niet verkocht. Dit is goed, dit kunnen we uitleggen. Als onze identiteit bewaakt blijft, en daar zullen we ook zelf wel een steentje aan bijdragen, en we kunnen met elkaar in die regio Gooi & Vecht met zijn zessen dit verhaal goed dragend maken en houden, dan is dat toch waar onze voorkeur wel naar uitgaat. Ik heb daar verder geen vragen over maar het moge duidelijk zijn dat wij er op die manier naar kijken. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Ik zie mevrouw Agricola heel hard tikken dus dat komt helemaal goed. Nou heb ik twee fracties nog niet gehoord, Liberaal Laren en het CDA. Het hoeft niet, mag wel, willen jullie nog wat kwijt? Ik kijk even naar de heer De Jong. De heer De Jong: Ja, nee, wij kunnen ons volledig vinden in het stuk wat voorligt. De voorzitter: Fantastisch, dank u wel. Ik kijk ook nog even naar de heer Lobregt. Even aan de zijkant zit een knopje. De heer Lobregt: Nee hoor, gegeven wat er gezegd is sluiten wij ons bij aan. De voorzitter: Oké. Mevrouw Agricola, kunt u hier wat mee? Mevrouw Agricola: Ja, ik heb de indruk dat u zich kunt vinden in de propositie die er zo voorligt.

De MRA haalt op dit moment bij alle regio’s deze proposities op maar ook bij de Economic Board, andere stakeholders. Dus zij krijgen een enorme berg input op zich af waar ze een MRA-agenda van gaan maken. MRA is niet ze maar wij, maar de MRA Directie die aan dit document werkt. Dat komt dan bij u terug, de concept MRA-agenda die ze met al die input hebben gemaakt komt bij u terug en dan kunt u daar een zienswijze op geven. Nou, dan gaan we natuurlijk ook proberen om dat met die zes gemeenten daarin samen op te trekken vanuit het idee, samen sta je sterker. Maar uw eigen input kan daar ook in dus dat komt nog bij u langs. Ik verwacht dat bijvoorbeeld een sociaal domein discussie daar wel eens in langs zou kunnen komen omdat sommige regio's dat wel willen en sommigen niet. In onze regio wordt redelijk breed gedeeld dat we onze eigen schaal wel goed genoeg vinden. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Agricola. De heer De Groot die eet bijna de microfoon op, die wil nog wat kwijt. De heer De Groot: Nou, dat doe ik niet hoor. Maar nog één opmerking. Ik snap uw betoog als het gaat over, nou ja, wat betekent dit, maar de MRA is voor alle duidelijkheid geen gemeenschappelijke regeling dus dat is wel belangrijk. Het is een vrijwillige samenwerking en dat zie je dus overal terug in de processen zoals we die tegenkomen ook, en ook in de manier waarop ze dit behandelen.

En dit gaande geeft u een maximale positie om hier wat van te vinden. De voorzitter: Dank u wel, de heer De Groot. Dan sluit ik hierbij agendapunt 15 af en dan gaan we door met agendapunt 13. Mevrouw Agricola, hartelijk dank voor uw komst en dat u wat eerder was, helemaal fantastisch.

13. Zwembad De Biezem; presentatie De voorzitter: Dan gaan we nu door naar agendapunt 13 en dat is de presentatie van Zwembad De Biezem. Aanwezig daarvoor is de heer Jan Van Middelkoop en we beginnen bij wethouder Jan Van Midden. De heer Van Midden: Ja, dank u wel, mijnheer de voorzitter. De presentatie wordt klaargezet. In het bijzonder van harte welkom in de raad de mensen die aanwezig zijn van het zwembad. Badgasten zou ik haast willen zeggen. Jan Van Middelkoop die de presentatie zal doen, Hans Van Vark, de financiële man in het bestuur en Rick Hoogendijk, de bedrijfsmanager van het zwembad. Jan Van Middelkoop zal een presentatie geven, die zal een toelichting geven op de jaarrekening. Ik hecht er waarde aan om even het verhaal van Jan in perspectief te zetten. Eigenlijk in twee perspectieven, enerzijds in historisch perspectief, dat was eerlijk gezegd even graven om dat goed te krijgen en ik hoop dat we het op die manier ook goed weergeven. En wat ik zelf even belangrijk vind ook naar aanleiding van de discussie die plaatsvond met de jaarrekening, is om de Biezem even ook in governance perspectief te schetsen. Dat is ook van belang voor de discussie uiteindelijk ook met de raad denk ik. Nou, om met het eerste te beginnen. De Biezem in historisch perspectief. Nou, oorspronkelijk is in maart 2012 een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd.

Ik hoop overigens dat het goed te lezen is op het scherm en anders staat het gewoon op de iPad op iBabs. In dat haalbaarheidsonderzoek zijn drie scenario's destijds uitgewerkt, volledige nieuwbouw op dezelfde plek, nieuwbouw op een andere plek en renovatie. Uiteindelijk is gekozen voor het eerste scenario, dus gewoon nieuwbouw op de plek waar de oorspronkelijke Biezem was. Een van de voorwaarden daarbij was ook dat de zwemvoorziening integraal onderdeel moest zijn van de Klaas Bouthal, die stond daar. Dat is de grote sporthal waar we uiteindelijk heel veel gebruik van maken in Laren en daar moest een zwemvoorziening ook deel van uitmaken. De doelgroepen, en dat zal Jan straks ook zeggen in zijn verhaal, maar de oorspronkelijke doelgroepen uit het haalbaarheidsonderzoek waren de senioren, leszwemmeertje van 4 tot 7 jaar, ouders met jonge kinderen, schoolzwemmen, zwemverenigingen en banenzwemmers. Het programma van eisen destijds was gericht op een sober en doelmatig zwembad voor sporttechnisch en functioneel gebruik, om het mooi te zeggen. Dat bestond dan uiteindelijk voornamelijk dus uit een grote zwemzaal met toevoeging van een kleuterbassin met daaromheen nog een aantal andere voorwaarden. De oorspronkelijke raming van de totale investering in het nieuwe zwembad was ruim 4 miljoen ex BTW.

De realisatie, en dan heb ik het over de kosten zoals ze voor de gemeente Laren uiteindelijk kwamen, is ruim 6 miljoen, bijna 7 miljoen geweest. Dus dat is eigenlijk wat daar destijds zeg maar over opgeschreven is. Als ik even kijk naar het haalbaarheidsonderzoek van destijds en de exploitatieprognose, dan is die gebaseerd, en dat is de volgende sheet, die is oorspronkelijk gebaseerd, en dan heb ik het alleen over het haalbaarheidsonderzoek, op een bezoekersaantal van 85.000 mensen. Dat heb ik hier rood omcirkeld. Ik heb begrepen uit de overlevering daar na wat heen en weer gediscussieerd uiteindelijk besluitvorming in de raad geweest is op basis van 105.000 bezoekers. Dat mag ik wel zeggen achtervolgt ons nog steeds, om het zo even te zeggen maar daar zal Jan straks uitgebreid op terugkomen. In die exploitatie is ook afgesproken wat de exploitatiebijdrage voor de gemeenten zouden zijn en daar is in afgesproken dat een zesde van de exploitatie voor rekening van Blaricum komt, twee zesde voor Eemnes en de helft voor Laren. Dat is met name op bezoekersaantal en bevolkingsaantal gebaseerd. De totale exploitatiebijdrage van de gemeente zoals die nu is in 2022, die komt ook straks terug in de jaarrekening, is zo'n 449.000 euro, waar dus uiteindelijk Laren de helft van meebetaalt. Dus dat is even het historisch perspectief.

Wat ik al zei, waar ik ook waarde aan hecht is het governance perspectief. Ook vanuit financiële invalshoek, en ik wil hem toch even graag melden omdat die discussie ook steeds terugkomt. Uiteindelijk betalen Eemnes en Blaricum vaste bijdragen. Dat doen wij ook, is een vaste geïndexeerde bijdrage maar uiteindelijk en dat is de add-on voor ons om het zo maar even te zeggen, dragen wij ook bij in het exploitatietekort. De heer De Jong die wil een vraag stellen.

De voorzitter: De heer De Jong wil een vraag stellen. De heer De Jong: Ja, ik had één opmerking. We zijn toen uitgegaan van geen exploitatietekort, want alles wat toen voorlag betekende dat dat die vier ton voor alle vier, drie de gemeenten, dat dat het zou zijn en dat er geen exploitatietekort zou zijn. De voorzitter: Mijnheer Van Midden. De heer Van Midden: Daar heeft de heer De Jong gelijk in maar dat is ook precies wat ik bedoelde ook te zeggen met bezoekersaantallen, dat je ziet uiteindelijk dat daar dat gevolgen heeft, laat ik maar even zo zeggen. Maar daar zal Jan Van Middelkoop uitgebreid op terugkomen. Wat belangrijk is om te zeggen dat de organisatie van het zwembad op afstand staat met een eigen bestuur. Het zwembad is onderdeel van de Stichting Binnensportaccommodaties Laren, de SBL. Daar zit niet alleen het zwembad in, daar zit ook Standelkruid in, dat is de gymzaal van de Gooische School en daar zit ook de Klaas Bouthal in, dat ziet u straks terug ook komen in prestatie van de cijfers. Die afstand betekent ook dat er vanuit de gemeente geen operationele sturing is. Uiteindelijk is het bestuur met de bedrijfsleider volledig verantwoordelijk voor de operationele sturing van De Biezem of van SBL. SBL legt rekening en verantwoording af aan het college en het college verantwoordt uiteindelijk het zwembad en de exploitatie daarvan via de jaarrekening aan de raad.

En dat is precies de discussie waar ik naartoe wil, ook naar aanleiding van die jaarrekening. Uiteindelijk is die jaarrekening het instrument waarin het college verantwoording aflegt aan de raad. En slot hecht ik ook waarde van op te merken dat als we kijken hoe het nu georganiseerd is, is dat we een hele compacte organisatie hebben van professionele vrijwilligers. Wat ik al zei, Hans Van Vark, Jan Van Middelkoop en Rick Hoogendijk. Ik zeg met name professionele vrijwilligers, het zijn vrijwilligers, althans Hans en Jan. Ik maak ze nu ruim een jaar mee en ik ben onder de indruk van de professionele wijze waarop het zwembad uiteindelijk geleid wordt. Dat is, en zeker als je kijkt ook naar de resultaten en ook als je de resultaten benchmarkt met andere organisaties, verdient het wat mij betreft ook een compliment zoals dat gerund wordt. Maar ik hoop ook dat u naar aanleiding van de presentatie van de jaarrekening van Jan mij ook daarin wil volgen. En dan wou ik Jan vragen, ik heb nu de lat wel heel hoog gelegd, Jan, maar ik wou jou vragen of je dat toe wil lichten? De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Midden. Namens De Biezem, Jan Van Middelkoop en Hans Van Vark. De heer Van Middelkoop: Als het goed is hebben jullie allemaal het bestuursverslag gekregen waarin wij verantwoording afleggen over 2022.

Ik heb voor meerdere gremia van de raad of raden van de drie gemeentes al vaker … Mevrouw Van Dorst-Brakel: Voorzitter, mag ik daar iets over opmerken? De voorzitter: Heel kort. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Ja. Want ik wou toch even zeggen dat we het wel heel jammer vinden dat we dit nou de bestuursverslag en de jaarrekening, dat we dat net twee uur geleden hebben ontvangen. Dus we laten het over ons heen komen. Ik hoop dat er nog een ander moment is waar we daar iets dieper op in kunnen gaan. Dank u wel. De voorzitter: Het gaat ook om een presentatie, toch? Mijnheer Van Middelkoop.

De heer Van Middelkoop: We hebben in ieder geval in de presentatie hierin gebruikgemaakt om in vogelvlucht de highlights uit het bestuursverslag door te nemen. Dit komt in ongeveer acht PowerPointjes, in ieder geval de belangrijkste stukken voorbij. De voorzitter: Zou ook u wat dichter in de microfoon willen praten? De heer Van Middelkoop: Ja zeker, ga ik doen. Het gaat over drie belangrijkste dingen waar wij voor staan, de maatschappelijke relevantie, waarom doen we dit eigenlijk en waarom mag dit geld kosten voor de gemeentes, hoe hebben we dat dan financieel gedaan en welke ontwikkelingen kijken wij heden eigenlijk tegenaan? Om dat even in een context te zetten leek het ons goed om eerst wat externe informatie en context mee te geven. Dat komt van de Pim Mulier stichting, die is permanent aan het monitoren hoe het met de sport gaat in Nederland, hoe actueel en welke ontwikkelingen er zijn. Eigenlijk staan hier de belangrijkste ontwikkelingen. Dit is het eerste jaar dat we uit de corona komen, ‘22. Eigenlijk hadden we de eerste drie weken van dit jaar nog een coronasluiting maar we zijn na corona minder gaan bewegen met zijn allen. Eigenlijk zijn flexibeler en individueel sport is populair geworden, alles wat met groepen gebeurt is minder.

We zijn meer naar buiten gegaan in Nederland en binnensportaccommodaties en verenigingen hebben minder leden en hebben het ook wat moeilijk. Daar zijn twee hele bijzondere sporten, golf en paardensport, dat neemt echt toe, voorbeelden van de individuele sporten en buiten. Eigenlijk zien we ook dat verschil in deelname tussen laag- en hoogopgeleide mensen is eigenlijk groter geworden. Dat vinden we eigenlijk jammer over het algemeen, dat willen we niet. Iedereen moet kunnen sporten en dat is ook de maatschappelijke functie zeg maar die wij zien. De sportverenigingen of instellingen hebben veel financiële klappen gehad en hebben daar moeite mee om dat op te vangen. En last but not least, toen we eruit kwamen was de inflatie torenhoog, de energieprijzen torenhoog en personeelstekort was er eigenlijk altijd al dus daar hebben wij ook mee te maken en last van. Dat is eigenlijk de context waarin natuurlijk ook ons zwembad, De Biezem en de Klaas Bouthal en de Standenkruid mee te maken heeft. Ja, de vraag is, hoe hebben we dat dan gedaan? Wethouder Jan Van Midden heeft net al gezegd, hier staan we eigenlijk voor, zwemlessen, schoolzwemmen, recreatief sporten voor de BEL alle leeftijdscategorieën en ook daarbuiten.

En hier staan dan de eerste aantallen hoe wij dat dan gedaan hebben? De meest linkse kolom 2022, 16.000 mensen hebben zwemlessen gevolgd, aanzienlijk meer dan de jaren ervoor, 7000 schoolzwemmers, 53.000 recreatief fitnessverhuur van de accommodatie, in totaal 83.000 inwoners. Dat is natuurlijk beduidend meer dan de corona ‘21 en ‘20 en dat is bijna op het niveau van 2019, 91.000, het jaar daarvoor hadden we dat ook. Eigenlijk kunnen we hieruit concluderen, we zijn na de coronatijd wel degelijk weer op vlieghoogte gekomen en terug naar redelijke bezoekersaantallen. Wij kunnen zelfs meten, en als we de landelijke trend zagen van de andere zwembaden en ook de andere sportvereniging die de Mulier stichting zei, hebben we dat redelijk goed gedaan. Wij streven iedere keer, en daarom was dat toch wel even van belang dat Jan Van Midden dat zei, eigenlijk naar die 105.000 inwoners. We hebben sinds 2015 de opening van het zwembad gezien dat wij altijd rond die 90.000 zijn blijven hangen in aantallen. We prijzen ons eigenlijk nu gelukkig dat we dat getal in ieder geval wel weer halen. En het is nog mooier om te weten dat we in 2023 tot en met nu, tot en met september al 8000 bezoekers hoger liggen dan wat hier staat. Dus het lijkt heel logisch dat wij die 90.000 weer gaan halen dit jaar. Is dat genoeg? Nee, we streven naar 105.000.

We hebben heel veel openingstijden om maar beschikbaar te zijn voor al deze maatschappelijke activiteiten. We hebben in de benchmark wel gezien die we een paar jaar geleden gemaakt hebben met Optisport dat in die tussentijd sinds 2014 eigenlijk al, zwemmen is gewoon gedaald. Mensen zijn minder gaan zwemmen, dat is ongeveer min 20 procent. Dus sinds wij dat gebouwd hebben is het landelijk aanzienlijk achteruitgelopen. En is het bij de binnensportaccommodaties in Laren, valt het nog reuze mee. Onze mensen zijn nog redelijk allemaal goed gekomen. Dat is eigenlijk wat we hier ook zien en gelukkig na corona ook weer herkennen. Ja, corona hebben we dan geabsorbeerd, dat is best wel een

moeilijk woord denk ik in deze context, maar we hebben het overleefd. We hebben goede financiële steun gehad van allerlei overheidsinstellingen en landelijke instellingen uit Den Haag. En wat nog veel belangrijker is, dat alle bezoekers natuurlijk gewoon toch zijn blijven komen en weer teruggekomen en dat is eigenlijk het belangrijkste maatschappelijk aspect voor onze club. We geven rekening en verantwoording wat we allemaal bestuurlijk gedaan hebben, iets gedetailleerder. En daar wil ik mijn collega Hans de penningmeester het woord voor geven om te kijken, even doorheen te gaan wat daar de highlights van zijn. Hans. De heer Van Vark: Dank je wel, Jan. Nou, voor de financiën, we beginnen met de uitgangspunten die natuurlijk, en ik zeg daarbij natuurlijk omdat ik het ook echt meen, de gemeentelijke doelstellingen op het gebied van de volkshuisvesting dienen. Zorg voor continuïteit van de dienstverlening, ook dat is heel belangrijk. Jan heeft het al gezegd, de bezoekers blijven toch komen en daar zijn we heel blij mee. Doelmatige exploitatie is voor ons vanzelfsprekend. Je probeert het sober en doelmatig te doen, zoals ook Jan Van Midden dat al eerder zei. Tekort overschotten is al over gesproken, afrekening ook dus we zijn daar volledig transparant in. Nou, u heeft het helaas dan nog niet kunnen lezen maar ik hoop dat u dat bevestigt als u dat gelezen hebt ons bestuursverslag.

Het resultaat was 86.000 negatief en dat komt dus bovenop die 449.000, als ik maar even kijk naar de linkerbuurman. Daar zat subsidie bij, SPUK IJZ, en reguliere subsidie, dus die 449. Er zijn toch wel een aantal bijzondere posten deze jaren geweest en dat was de NOW-regeling. Nou, denk ik uitgebreid bij u bekend. De SPUK IJZ is bijvoorbeeld voor ijsbanen en zwembaden. Die zijn wel heel erg complex en we zijn dus ook tegen zo'n complexiteit aangelopen. Dat betekent dat we iets op één regeling hebben geclaimd terwijl het bij de ander moest dus niet bij de één maar bij de ander. Dat betekent dat we nooit meer hebben geclaimd dan dat mocht. Ja, het is alleen de verkeerde noemer geweest. Nou, zodra we dat zagen zijn we met de gemeente in overleg gegaan, hebben we dat gesteld. Het is verantwoord in de jaarrekening en daar hebben we met elkaar een verrekening voor afgesproken tussen de gemeente en het zwembad zelf. Dan komt dus die 86 uit voor de gemeente op 61.000. Dat betekent dat het eigen vermogen van het zwembad, de sportaccommodatie tot nihil terugkeert. En dat is prima., het zijn gemeentelijke eigendommen, eigen vermogen heb je dan ook niet nodig want het is wat we doen, alles voor de gemeente. Het is dan ook lager dan het resultaat dan voor het coronatijdperk.

Het coronatijdperk is eigenlijk financieeltechnisch voor de gemeente niet slecht geweest door die regelingen die er vanuit de overheid waren. Ja, voor de detaillering van baten en lasten verwijs ik naar de jaarrekening. Ik heb even voor het gemak hier op deze slides 2022 en 2019 naast elkaar gezet en dan zie je dat dat weer heel aardig sport. Dus dat is in de tijd vergelijkbaar. En dat vinden we dus niet verontrustend want het kostenniveau gaat wel omhoog. Dus wat de toekomst brengt, ja, we zitten met een inflatie en een bouwkostenstijging waar je helemaal beroerd van wordt, dan wordt het wel lastig. We hebben dus ook de tarieven in ‘23 aangepast en dat hebben we gedaan gekeken hebbende naar alle concurrerende zwembaden. En ja, dat ligt aardig op niveau en we blijven de bezoekers houden dus het is ook een gewilde accommodatie in de omgeving denk ik. De voorzitter: Graag in de microfoon. De heer Van Vark: Als u het niet heeft, dan is het lastig ja. De heer Van Middelkoop: Als u de stukken nog niet had dus dan gaat het misschien wat te snel. Dit is de samenvatting van die stukken en die tabellen staan er ook uitgebreider in tekst in daar te lezen. Wat collega Hans bedoelt met gelijkwaardig aan de voorgaande jaren.

Als je kijkt naar onze permanente situatie dat we 15.000 mensen tekortkomen maal ongeveer vijf euro besteding voor het kaartje of in de horeca, is 75 mille, zitten wij steeds tegen dat tekort aan. Dat is wel een tekort, zoals net even gememoreerd werd, maar andere

zwembaden of vergelijkbare baden in heel Nederland hebben vergelijkbare problemen of groter zelfs en die hebben die aantallen bezoekers nog niet eens. De heer Van Vark: Ja, dan nog de laatste slide, dat zijn dan de ontwikkelingen en dat is met name op het gebied van energie. Dat zal u als gemeente ook tegenkomen en wij komen dat als zwembad uiteraard tegen omdat je een grote gebruiker van energie bent. Dat hebben we altijd eigenlijk heel modern gedaan. In 2014 wkk, warmtekrachtkoppeling gedaan doordat er met gas elektriciteit wordt opgewekt. Dat is profijtelijk geweest tot op heden. We hebben ook overigens al deze jaren geprofiteerd van een hele lage gasprijs. Helaas ingaande ik dacht ‘25 loopt dat contract af, dus het wordt, ja, dan wordt het een heel ander prijsverhaal. Maar we hebben daar ongelooflijk veel van geprofiteerd en heel veel andere zwembaden zitten daar heel duidelijk veel minder gunstig in. Die wkk is overigens nu wel zo'n beetje aan het eind van zijn levensduur. Dat betekent dat we moeten kiezen, wat gaan we nu doen? Gaan we de wkk opknappen, want dan moet die enorm opgeknapt worden dus dat is een naar verhouding kostbare operatie. Of ga je iets heel nieuws doen? We zijn er al een paar jaar mee bezig en we moeten dat ook weer bijstellen omdat de stand der techniek ook verandert.

We hebben nu een eerste advies of een tweede advies denk ik al van de bbp gekregen, daar zijn we nu druk intern mee bezig. Dat is een advies wat wij straks voor zullen leggen aan de gemeente, en dat kan pas als ook het advies van Royal Haskoning dat we ook hebben aangevraagd en dat wordt bekostigd door de provincie. Nou, dan kunnen we daaruit een zo goed mogelijk overwogen advies voorleggen aan het college en de raad. En dan hopen we daar toch weer, ja, de accommodatie op een moderne en duurzame manier te kunnen bestendigen. De voorzitter: Mijnheer Van Middelkoop. De heer Van Middelkoop: Misschien even om daaraan toe te voegen, het lijkt natuurlijk logisch dat wij van het gas afgaan. We hebben nog de lage prijzen gelukkig al jaren geleden vastgezet tot en met 2025, dus nu nog ruim twee jaar. Maar we moeten dan een keer wat anders gaan doen. Het energieverbruik is best behoorlijk voor zo’n bad dus alleen maar wat zonnepanelen op het dak leggen is zeker niet voldoende. Dus we moeten ook wat andere dingen gaan doen. We volgen die beide trajecten ook mede dankzij de provincie om daar goede oplossingen voor te kijken en t.z.t. komt daar dan een financiering of een beslissing in voor de komende jaren. Het goede nieuws is heel veel zwembaden zitten nu al acuut in de problemen door die hoge energieprijzen, wij gelukkig nog niet omdat we die al vastgeklikt hadden destijds.

Maar over twee jaar moeten we wel iets ter vervanging hebben voor het gas. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we nu vragen, zijn er fracties die wat willen vragen? Ik zie de heer Vos om te beginnen. Heeft u vragen? Ja. De heer Vos: O, ik moet ze ook meteen stellen. O, ik ben helemaal verrast. Ik dacht eerst dat u een rondje ging maken ter inventarisatie. O, nee. Nee, maar dat is prima, dank u wel hoor, voorzitter. Ja, ik denk dat ik de heer Van Midden alleen maar kan bevestigen in de professionaliteit van het verhaal. Ik denk dat het extreem duidelijk is. Er is één vraag die voor mij wel is blijven liggen. In uw eerste sheet, of het kan ook de tweede geweest zijn, noemde u het verschil tussen hoog- en laagopgeleiden met betrekking tot de participatie als het ging denk ik om met name zwemmen. Daar was een verschil, wordt geconstateerd. Hoe zit dat verschil dan, kunt u daar iets over zeggen? De voorzitter: De heer Van Middelkoop.

De heer Van Middelkoop: Het meest platte antwoord is, dat weet ik niet. En het is van een milieuinstituut, het gaat over alle sporten in Nederland, het gaat niet over zwemmen. Dus het gaat om het gebruik van de sporten in Nederland, laagopgeleiden sporten minder en na corona sporten ze nog minder en dat gat is groter geworden. Zij doen daar onderzoek naar in heel Nederland. We kunnen dat rapport wel delen als je dat wil maar dit is de algemene trend. Wij meten bij het zwembad zelf niet dat soort dingen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Merckx van de VVD. De heer Merckx: Ja, dank u wel, voorzitter. Inderdaad ook een goede presentatie. Helder en fijn om te zien dat na de coronasituatie dat de bewoners de weg naar het zwembad weer gevonden hebben en daar goed gebruik van maken. Ik vraag me wel af welke bewoners? Weet u van die 85.000 mensen die ook bijna 90.000 aan het einde van dit jaar waar die vandaan komen? Komen die uit Laren alleen maar, uit Blaricum, uit Eemnes, uit de andere delen van de Gooi & Vechtstreek? En de tweede vraag die ik even heb is, u noemt de vervanging van de warmtekrachtkoppeling, dat die vervangen moet worden. Wat is de termijn waarop dat gedaan moet worden en wat is ongeveer denkt u de totale kosten die daarmee gemoeid zullen zijn? Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Van Middelkoop van De Biezem.

De heer Van Middelkoop: Ik zal beginnen met dat laatste antwoord. Die warmtekrachtkoppeling die draait op gas dus het is natuurlijk het mooiste als we dat kunnen voorkomen dat we op dat moment ook van het gas af kunnen hoeven we hem ook niet te vervangen. Het bedrag waar je het over hebt als je zo'n ding gaat vervangen, reviseren, 200.000 euro. Heb ik niet gelogen over, Rick? Dat zijn wel investeringen die dan wij ook nemen, in de kosten ook dragen, zitten ook in de exploitatie. Ook de aanschaf, al die kosten en de exploitatie en de aflossingen van die leningen zitten allemaal in die exploitatie. Maar wij hopen die revisie niet te doen of zodanig beperkt te houden dat we niet straks een prachtige wkk hebben en drie maanden later van het gas afgaan, dat is niet de bedoeling. We doen er alles aan om het te handhaven. De historische aanschaf van die wkk’s was ruim 300.000 euro destijds in 2014. De andere vraag is, welke mensen komen eigenlijk als bezoek? Wij meten af en toe wel en we weten eigenlijk wel waar de abonnementhouders vandaan komen. Ik ga ook even naar jou, Rick. De laatste meting was net boven de 50 procent volgens mij BEL-mensen. Het is er net boven. De heer Hoogendijk: 60, 65 procent BEL. De heer Van Middelkoop: Ja, en dan 30 komt uit de omgeving.

Ik ga er meteen bij zeggen dat we er heel blij mee zijn omdat ze ook betalende bezoekers zijn en bezetting genereren, en dat zijn van scholen en kampen en verenigingen en stichtingen. Dus wij zijn heel blij dat al die mensen komen, we hebben ook heel veel openingstijden dat het ook past wat dat betreft. Maar tegen de 60 procent ongeveer BEL. De voorzitter: Dank u wel. De heer Merckx: En binnen de BEL, kan u daar een onderscheid in maken? De heer Van Middelkoop: Ik niet maar … De heer Hoogendijk: Als het moet kan ik daar een onderscheid in maken door het gewoon per abonnement en per kind dat op leszwemmen komt moet ik gaan kijken uit welk dorp dat ze komen.

De voorzitter: Voor de luisteraars thuis. Dat is nu op dit moment niet te doen, pas als de abonnementen worden gecontroleerd. Had u verder nog vragen, de heer Merckx? Dan gaan we naar de heer De Jong van Liberaal Laren. De heer De Jong: Ja. Wij zijn blij dat de bezoekersaantallen weer toenemen en zien met de huidige bezoekersaantallen dat het zwembad gewoon keurig draait en in lijn is wat normaal is. Wij hadden alleen, ja, omdat we de stukken niet eerder gezien hebben, die uitleg over die NOW en SPUK IJZ, ja, dat was ons even niet duidelijk daarnet. Dus misschien dat dat nog even verhelderd kan worden? En voor de rest succes. De voorzitter: De heer Van Middelkoop? De heer Van Middelkoop: Leg ik het uit of doe jij het, Hans? Heel kort en duidelijk. De heer Van Vark: Ja. De NOW-regeling en de SPUK IJZ regeling, die liepen parallel. En zoals ik het hier heb opgeschreven, en het is uitgebreider opgeschreven in het bestuursverslag wat u twee uur geleden gekregen heeft, is te lezen dus we hadden de SPUK IJZ uitkering in mindering moeten brengen bij de NOW en we hebben het precies andersom gedaan. Stel je voor dat je het allebei zou doen, dan zit je jezelf te verrijken. Dat hebben we dus nooit gedaan. Maar ja, op een gegeven moment werd ons duidelijk, dat was eind vorig jaar, werd ons duidelijk, dat kan niet en dat sloeg dus terug op verstreken jaren ’21.

En toen hebben we gezegd, ja, jongens, wat moeten we hiermee? Samen naar de gemeente gegaan en de gemeente die heeft ook gekeken of die SPUK IJZ regeling nog open was, die SPUK IJZ regeling, sorry, het is eerst ijsbaan en dan zwembad. Die was niet meer open dus we konden dat op die manier niet meer corrigeren. Dat betekent dat we dat moesten dragen. We zijn zuinig geweest en we hadden een stukje eigen vermogen en de gemeente heeft gezegd, kunnen we het samen delen? Eigen vermogen weer weg. En het past denk ik ook in de opdracht die we hebben, het beheren, exploiteren van de gemeentelijke accommodaties, dat is eigenlijk een uitzakking van activiteiten van de gemeente. Nou, hebben we ook geen eigen vermogen nodig dus ik denk dat het een prima oplossing is. En dat daardoor het ook, ja, het tekort van die 85.000, 86.000, die 35.000 gaat ten laste van het eigen vermogen. Dat betekent dat de bijdrage van de gemeente ook naar beneden ging. Dus het kwam op die manier weer recht. De heer Van Middelkoop: Nog heel even toelichten, de NOW-regeling vergoedt loonkosten tijdens corona. Die kijkt wel of je dan omzetderving had, te weinig bezoekers. SPUK IJZ regeling is een landelijke regeling die gemeentes kunnen krijgen voor het beheren van sportzalen en zwembaden en ijsbanen. Die gaat uit van exploitatiesaldo en werkelijke geleden verliezen achteraf.

En die tijden lopen niet gelijk en een stuk van de subsidie van de een is dan al een baat voor de ander en andersom. En daar kom je in een soort kip en het ei discussieverhaal, welke regeling geldt dan eerst? Want als dan de regeling van de gemeente weer geldt als opbrengst, dan heb je weer geen recht op vergoeding van de loonkosten en andersom. Je komt in een spiraal terecht en daar zijn wij ook in terechtgekomen en dat heeft uiteindelijk schade gekost. Ik zou het bijna willen betitelen als Kafka-achtige praktijken. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer De Jong, heeft u nog een vraag? De heer De Jong: Nee, helemaal helder zo. De voorzitter: Oké, fantastisch, dank u wel. Kijk ik verder naar links, dan ga ik naar de heer Lobregt van het CDA.

De heer Lobregt: Ja, dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik ben het inderdaad eens met mijnheer Van Midden dat het er netjes uitziet. Ik heb toch een aantal vragen. Het is overigens bij ons thuis ook wel een voordeel dat we de stukken nog niet hebben ontvangen. Want ik zei tegen mijn zoon, we gaan het over De Biezem hebben. Toen zei die, waar gaat het over? Ik zeg ook, geen idee. Hij zegt, het gaat vast over een nieuwe glijbaan. Dus daar gaat het dus niet over dus dan moet ik hem morgen teleurstellen tijdens het ontbijt. Desondanks hebben we nog wel een aantal vragen. De bezoekersaantallen zijn weer terug. Is ook uw verwachting voor de komende jaren dat dit stabiel blijft? Een tweede vraag is, ziet u verdere mogelijkheden om de bezoekersaantallen ook verder te begroten en heeft u daar ook nog plannen voor? Rondom de verwarming, nou, het blijkt dat er in 2025 dat er dan noodzaak is om van het gas af te gaan of in ieder geval aan alternatieven te denken. Mijnheer Merckx vroeg al naar de termijn maar heeft u ook een duidelijke planning en een plan van aanpak hoe u zeg maar in 2025 dan ook gereed bent om klaar te zijn met dat alternatief? Dan heb ik nog een laatste vraag maar die is denk ik meer voor mijnheer Van Midden, de wethouder. Dat gaat over de gemeente Eemnes, dat is een groeigemeente.

Er komen steeds meer jonge gezinnen daar wonen dus die zullen ook meer gebruik gaan maken van het zwembad. Ik begrijp dat dat een politiek gevoelig onderwerp is tussen de gemeentes, daar ik ook vroeger in de raad van Eemnes heb gezeten. Maar misschien is het toch aardig om nog met Eemnes te bespreken over de verdeling, of die niet wat gedateerd is en of de gemeente Eemnes nog wat meer kan bijdragen aan het zwembad? Maar dat is een suggestie voor de wethouder denk ik. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Van Middelkoop. De heer Van Middelkoop: De vraag over de bezoekersaantallen. We streven er permanent naar om zoveel mogelijk mensen naar binnen te halen en daarmee weer op die 90.000 te komen. We doen er ook alles aan om terug te gaan naar die 105. Maar als je weet dat die markt wel gekrompen is met 20 procent, is dat bijna onhaalbaar. Als je vergelijkt met andere zwembad hebben wij ruime openingstijden en veel uren per dag beschikbaar en dat helpt de grote aantallen en de prijzen ook redelijk maatschappelijk verantwoord te houden. We doen allemaal acties en van Facebook en TikTok, werkelijk overal staan we op en dat zal uw zoon ook gemerkt hebben. Het vervangen en het verwijderen van de glijbaan hoort daar ook zeker bij want dat maakt het attractief, dat trekt ook mensen. Alhoewel we daar niet een concreet plan hebben voor het komend jaar.

Maar het is, permanent hebben we met marketing en reclame en dat soort dingen, doen we daar veel aan. De andere vraag, eigenlijk zat die wel in de presentatie over die energie. Tot en met ‘25 redden wij het wel. We hebben twee bureaus die concrete plannen uitwerken op welke manier wij voldoende energie kunnen halen uit bodem en lucht. De een is bbp uit Amersfoort en de andere is via de gemeente gekomen en eigenlijk via de provincie om hulp te verlenen aan sportinstellingen die veel energie verbruiken en/of van het gas af moeten. En wij lopen bewust beide trajecten om te kijken, ja, je weet misschien niet alles, wat komt daar nou uit? We hebben al het tweede conceptrapport van bbp, dat ligt er al. Dat gaat over hele concrete dingen die we zouden kunnen doen. En dat van Royal HaskoningDHV, ook uit Amersfoort toevallig, dat ligt er nog niet maar die zijn wel bezig met een schouw. Maar daar hebben wij echt wel binnen enkele maanden duidelijkheid over dus dat gaat niet naar eind 2025. Al is het maar als je wat moet gaan bouwen, kan het maar zo een half jaar duren. Maar er staat ook bij, de technologie is ook van belang want de ontwikkelingen gaan razendsnel en als we wat kopen of bouwen moet het wel weer 10 jaar mee graag, of langer. Maar het is zeer actueel. De voorzitter: Dank u wel. Gaan we verder? Mevrouw Van Dorst van D66.

Mevrouw Van Dorst-Brakel: Dank u wel, voorzitter. Nou, ten eerste zijn wij natuurlijk heel blij dat het zwembad er nog steeds is. Daar hebben we hard voor geknokt en daar zijn we heel blij mee. De voorzitter: Ho, ho, moment, we vergeten wat. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Hij vergeet wat. Dank u wel. De voorzitter: Er was nog een vraag gesteld aan wethouder Van Midden over eventueel meer Eemnessers die gebruikmaken van het zwembad. De heer Van Midden: Ja, dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ja, ik wil even twee dingen zeggen. En komt even terug op het governance verhaal. En ik begrijp natuurlijk dat u liever de jaarrekening eerder had willen hebben om daar nog eens naar te kijken en wat vragen te kunnen stellen. Maar uiteindelijk vanuit de governance gezien is de jaarrekening relevant voor B&W, die moet er wat van vinden en uiteindelijk zeg maar decharge verlenen. Als ik kijk naar hoe wij uiteindelijk in de jaarrekening van Laren hebben verwoord, zoals die ook gepresenteerd is in de raad net voor de zomer, dan zie je eigenlijk wat Jan Van Middelkoop vertelde, al terugkomen in de toelichting op de jaarrekening. Dus in die zin had u als raad ook daarvan op de hoogte kunnen zijn. Maar goed, dat is even vanuit de governance maar ik kan met u meegaan dat het prettiger is als de stukken allemaal wat tijdig gekomen hadden. De suggestie van de heer Lobregt.

Ik vind het een hele mooie suggestie maar ik zou willen zeggen, first things first. Wij moeten nog met Eemnes en Blaricum aan de slag over de DVO. Dat zal een pittige discussie zijn is mijn inschatting. Morgen gaan wij daarmee verder in het wethouders financiën overleg. Dus ik wil eerst even dat tot een goed einde brengen en dan ga ik kijken of er nog kansen zijn om over het zwembad te beginnen, mijnheer Lobregt. Maar ik hou u in mijn achterhoofd, laat ik dat beloven. Dank u wel, mijnheer de voorzitter. De voorzitter: Dan nu wel mevrouw Van Dorst van D66. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Nou, dan ga ik toch nog een keer, dank u wel, voorzitter, herhaal ik toch nog even onze blijdschap dat we nog steeds het zwembad hebben want dat is kantje boord geweest. Maar we hebben het nog dus daar zijn we heel blij mee. En inderdaad de opmerking van, we krijgen de cijfers laat, dat realiseren we ons ook wel dat we daar meer op afstand staan en dat is ook helemaal geen probleem, maar we hadden ze wel graag wat meer in diepte willen bestuderen om gewoon een goed idee te krijgen. Mijn vraag was ook de planning van, hoe gaat u starten met het vervangen van natuurlijk het gas, de wkk? Volgens mij staat dat iets voor wisselgas, ik weet niet waar het precies voor staat maar … De heer …: Warmtekrachtkoppeling. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Warmtekracht.