Transcript commissie M&F 16 oktober 2024

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE MAATSCHAPPIJ EN FINANCIËN VAN GEMEENTE LAREN d.d. 16 oktober 2024

1.

Opening en vaststelling agenda De voorzitter: Ik krijg zojuist het seintje dat het 20:00 uur is, dus we gaan beginnen. Welkom bij de Commissie Maatschappij en Financiën. Vandaag hebben we een vrij korte agenda, maar wel een hele leuke presentatie erbij. Aanwezig voor Larens Behoud behoudt zijn Karel Loeff en Bas Holshuijsen. Voor de VVD Stef Merckx en Desirée Niekus. D66 wordt vertegenwoordigd door Ellen Van Dorst. Liberaal Laren door Evert De Jong. Groen Laren door Andreas Grunwald en Ben Wichers Schreur. Het CDA door Jolanda Graafsma en Jan Huug Lobregt. En vanuit het college zijn aanwezig de wethouders Van Midden en De Groot. En burgemeester Mol is aanwezig. Afwezig van D66 is Jim Juffermans en van Democratisch Laren Ronald Spaan. En u ziet mij hier zitten, of u hoort mij hier zitten, en dat betekent dat Erwin Van den berg er ook niet is, de geplande voorzitter. U mag het dus met mij doen. Mijn naam is Eric Hurink. Ik wil u graag vanavond vragen om natuurlijk weer via de voorzitter te spreken. Dit is in verband met de mensen die thuis luisteren en dan weten ze ook meteen wie er aan het woord is. En dat maakt het allemaal wat overzichtelijker.

2.

VERVALLEN Presentatie Brinkhuis De voorzitter: Dan zou er een presentatie zijn van het Brinkhuis. Die is uitgesteld. De reden is bij mij onbekend. Ik denk dat de reden ook niet zo belangrijk is. Wat wel belangrijk is, is dat die wordt gepland voor de begrotingsvergadering nog. Daar zijn ze druk mee bezig. Mevrouw…: Voorzitter, ik zie om me heen allerlei ongeruste blikken. Wat bedoelt u voor de begrotingsvergadering, die is acht november, dan moeten de agenda's wel kloppen. Er is er geen reden? Want ik vind het best… Vorig jaar hebben we hetzelfde meegemaakt. De voorzitter: Vorig jaar waren ze er wel. Vorig jaar waren ze op dezelfde vergadering met de Biezem waren ze aanwezig. Mijnheer Loeff. De heer Loeff: Blijft een gedoe, die knopjes. Voorzitter, ik blijf het een merkwaardige situatie vinden dat we hier opeens horen dat deze prestatie niet doorgaat. Dat daar geen reden aan verbonden is. En we hebben gewoon een reguliere commissievergadering ingepland. Het is een belangrijk onderdeel waar we veel subsidie aan verlenen. Dus hoe dit tussendoor ingepland wordt buiten een reguliere vergadering, ik vind dat eigenlijk geen manier van werken. Dus ik hoor graag van de kant van het college wat de werkelijke reden is en hoe dit dan agenda technisch wordt ingevuld, zodat ook iedereen hierbij kan zijn.

De voorzitter: Over de reden, misschien is er een van het college die daar een uitsluitsel over kan geven? De heer Mol: Ja, voorzitter. Ik heb zojuist even contact gehad met de gemeentesecretaris. Het is natuurlijk heel spijtig dat u hier de reden niet kan geven, want volgens mij hebben we die wel zo in de driehoek met elkaar besproken. Het Brinkhuis had gewoon… We hebben vrij laat blijkbaar dit allemaal gepland en gecommuniceerd en het Brinkhuis is gewoon niet in staat geweest om hier op tijd de presentatie te kunnen geven. En agenda technisch waren er ook wat uitdagingen. Dus dat is de reden. Maar als wij iemand Pagina 1 van 21

uitnodigen en die is niet in de gelegenheid om hier te zijn, dan kan dat. En volgens mij, ik kijk eventjes naar de griffier, is er ook keurig met het Brinkhuis bedacht wat het alternatieve moment is om de presentatie te geven. Volgens mij is van de zijde van de organisatie niemand zich van enig kwaad bewust dat hier nu sprake is van ruis. De voorzitter: Mijnheer Loeff, u wilde nog wat zeggen of vragen? De heer Loeff: Wij hebben een presidiumvergadering. Daarin wordt dit gepland en… De voorzitter: Moment, ik doe wat fout. De heer Loeff: U doet wat fout. Het wordt ingepland en een minuut voor acht vervalt opeens deze presentatie. Terwijl dat is een belletje na een presidium vergadering. En als iemand dan agenda technisch niet kan of de jaarcijfers niet op orde heeft, dan is dat een reden. Maar om nu te horen er waren verschillende redenen en opeens op het laatste moment kan het niet. Ik blijf het heel merkwaardig vinden, ik vind het geen excuus. De heer Mol: Ja, ik vind het een beetje flauw van de heer Loeff. Dan is er in de communicatie gewoon iets helemaal verkeerd gegaan, waarvoor mijn excuus. En dat vind ik dan heel vervelend. Maar wij waren er vrij op tijd van op de hoogte dat de presentatie niet gegeven zou kunnen worden. Dus dan had dat bericht u moeten bereiken. Dat is niet gebeurd. De voorzitter: Oké.

Maar gelukkig hebben we wel een hele mooie presentatie vandaag alsnog, van de Biezem. De heer Merckx: Voorzitter... De voorzitter: De heer Merckx. De heer Merckx: Ik zou dan wel willen verzoeken als zelfs buiten de reguliere vergadering om, dat de informatie van het Brinkhuis wel onmiddellijk per ommegaande wordt gedeeld en dat we niet hoeven te wachten op een of andere vergadering want het gaat hierover grote bedragen zoals de heer Loeff al zei. Dus ik denk dat het heel verstandig is om zo snel mogelijk de informatie met ons te delen en niet een of andere vergadering af te hoeven wachten. Dank u wel. De voorzitter: Staat genoteerd. 3.

Presentatie zwembad de Biezem De voorzitter: En zoals ik zei hebben we dan wel een hele mooie presentatie alsnog van de Biezem. Daarvoor zijn de heren Hans Van Vark, de penningmeester, en Jan Van Middelkoop, voorzitter van de stichting Binnensport, aanwezig. En is natuurlijk de portefeuillehouder, Jan Van Midden, die daar graag over meepraat. Wie van de heren kan ik het woord geven? De heer Van Vark: Ik kan het wel even wel kort inleiden, maar het verhaal geef ik graag aan de heer Van Middelkoop. Het is inderdaad jaarlijks een traditie om even kort bij te praten voor het zwembad. Ik meen me te herinneren dat we dat twee jaar geleden volgens mij bij het zwembad zelf gedaan hebben, wat heel prettig was. Dit keer doen we het weer op het droge, om het zo maar even te zeggen. En misschien volgende keer weer in het zwembad en ik geef Jan graag het woord om de presentatie te geven.

Pagina 2 van 21

De voorzitter: Mijnheer Van Middelkoop. Knopje aan de rechterzijde en dan het rode knopje. De heer Van Middelkoop: Ik denk dat het zo hoorbaar is. Dank jullie wel dat we weer mochten verschijnen. Een jaar geleden hebben we hier ook met zijn tweeën gezeten. Ik heb eigenlijk een tijdslimiet meegekregen. Volgens mij moesten we een kwartier praten en een kwartier gingen jullie vragen stellen. Ik weet niet of die nog relevant is, die tijdslimiet. Als dat anders moet worden, hoor ik het graag. En ik ben heel gelukkig, nog gelukkiger dan ik een week al was, dat wij de spullen van tevoren al opgestuurd hadden naar jullie. Dus als het goed is, heeft u het ook allemaal al gelezen. De voorzitter: De vraag is of u iets dichter in de microfoon wil praten. Dan horen wij het allemaal wat beter. De heer Van Middelkoop: Wat we al van tevoren opstuurt hadden gelukkig. Misschien zijn er wat concretere vragen. Kunnen we daar straks op ingaan. Ik stel voor dat we een korte presentatie doorgaan, de highlights doornemen en daarna denk ik de vragen. Dat lijkt me het meest logisch. We doen het samen met Hans, mijn collega. Dus om de beurt zullen we dat doen. Dit apparaatje gaat dan heen en weer. We doen het in vogelvlucht. Jij bedient hem, Hans, denk ik. We gaan natuurlijk altijd even wat vertellen over de maatschappelijke relevantie van ons bad.

Daarna ook hoe we dat financieel dan allemaal afgewikkeld hebben. En de laatste meest recente ontwikkelingen, gaat meestal over energie. De meeste dingen lijken misschien wat oud en we zullen ook wel een update geven. We hadden al een bestuurlijk verslag gemaakt en dat ligt ook bij de wethouder, bij Jan Van Midden. Van 12 maart, waarin wij al verslag deden wat we allemaal gedaan hebben en al dat soort dingen. De fouten zijn niet geheel toevallig. Dat kinderzwemmen en de kinderspeeltuin is belangrijk. Zwemles is belangrijk. Dat zie je daar ook. En onderin het meer bewegen voor ouderen, dat zijn hele belangrijke item voor ons bad. Ik wil ook meteen de disclaimer maar geven. Jullie hebben het al gelezen, je ziet niet zo gek veel nieuwe dingen eigenlijk. Het jaar 2023 en ook tot en met nu ’24, tot en met september, lijkt erg op elkaar. Er zijn geen gekke, bijzondere, nieuwe zaken, plus of min of afwijkende zaken. Het is redelijk steady aan. Niks gaat vanzelf in het bad, maar geen grote veranderingen. Ik wil toch even belangrijk het citeren van het milieu-instituut van de uitdaging van de sportsector. En dat was eigenlijk vorig jaar ook al. We zijn minder gaan bewegen, en individueel sporten is populairder geworden. Let op, aan het individueel zwemmen bij ons, het banen trekken en zwembaden in het algemeen hebben het niet zo makkelijk.

En de financiële klappen zijn nog steeds moeilijk op te vangen. En we hebben echt wel te maken met stevige inflatie en stijgende energiekosten. Gelukkig is dat bij ons nog beperkt. Personeel werven is altijd een permanent probleem, maar we doen het allemaal nog wel. Maar dat is wel de context waar we voor staan. Volgende, Hans. Misschien moet jij die even dan toelichten. Dan komen we allebei aan het woord. De heer Van Vark: De doelgroepen. Wie zwemmen in de Biezem? De bekende groepen, die ook maatschappelijk natuurlijk relevant zijn. En zwemlessen, zeer belangrijk, want we zien of we horen nog steeds en we lezen nog steeds over veel ongelukken van mensen die niet kunnen zwemmen. We kunnen het niet genoeg zeggen. Zwemlessen, ga er alsjeblieft naar toe. Er zijn gelukkig ook voorzieningen om dat betaalbaar te houden, ook voor de mensen met een veel kleinere portemonnee. Schoolzwemmen, ook een item wat hier nog is, maar wat in vele gemeenten er niet is. Recreatief zwemmen, prima. Aqua sport. En ook voor diverse verenigingen die we hebben, we zelfs uit Almere geloof ik een club hier zwemmen. Dus kennelijk is het erg aantrekkelijk, ook in de omgeving. En dat willen we er graag in houden. Voor ‘24 alvast een kleine vooruitblik. Baby peuter zwemmen is er en zeemeerminzwemmen, dus ik weet niet of hier nog kandidaten zitten voor het zeemeerminzwemmen, maar u bent van harte uitgenodigd.

Inwoners van de BEL en alle leeftijdscategorieën zijn natuurlijk welkom. Kijken we even naar de cijfers. Heb ik hier wat cijfers van het zwembad die we elk jaar

Pagina 3 van 21

opstellen, en we doen dat in een reeks weergeven. Dan is het toch heel erg fijn dat we in 2023 weer terug zijn op het niveau van 2019, zelfs meer. Dus een all-time skyhigh aantal bezoekers in 2023… De heer Van Middelkoop: All-time voor het nieuwe bad, sinds 2014. De heer Van Vark: Uiteraard. Daar zijn we daar zeer blij mee. De geldelijke kant zien we daaronder staan, en dan zie je ook dat er een forse stijging is. Wat was 2023? Een jaar van enorme inflatie, en we konden niet achterblijven. Dus moesten we ook een beetje meegaan. We kijken natuurlijk ook naar wat alle omliggende concullega's op dit gebied doen. En ik denk dat we nog steeds goed zitten, maar je ziet wel dat de stijging hier in de cijfers tot uitdrukking komt. De heer Van Middelkoop: Even kort door de bocht nog, mag ik even terug, Hans? Nog naar de vorige pagina. We hebben 10.000 bezoekers meer gehad dan het jaar daarvoor. Grof gerekend is dat ongeveer 5 euro per bezoeker, wat neerkomt op 50.000 euro extra omzet. De omzet is met bijna een ton gestegen, deels door prijsverhogingen en ook door meer verhuuractiviteiten. Gelukkig. We zijn vooral blij met het recreatieve zwemmen, waar ook het banen zwemmen onder valt, wat erg populair is. Dit gebeurt 's ochtends vroeg en deels ook 's avonds, dat is echt de groep.

Het staat wat in lichte letters onderaan, maar is wel heel belangrijk, ook ‘24 tot en met september blijven de bezoekersaantallen op dit niveau. We dachten zelfs dat we ook dit jaar nog boven de 93 konden uitkomen. Maar voorzichtig geformuleerd, de sluiting op de Eemnesserweg heeft niet geholpen de laatste weken, dat heeft ons zeker 2.000 bezoekers gekost. Het zwembad was nog wel bereikbaar, maar mensen vonden het lastiger om er te komen en bleven voor het gemak thuis. We meten de bezoekersaantallen wekelijks heel nauwkeurig, en het is jammer dat dit zo is gelopen. Maar nog steeds hebben we een prima jaar in ‘24, zoals we er nu tegenaan kijken. De heer Van Vark: Dan kom ik toch nog even terug op de laatste regel. Dat is overige. We hebben ook een omzet die op factuur wordt verrekend. Die zie je duidelijk toenemen en dat heeft ook met beleid te maken. De gemeente Huizen en de BEL gemeenten doen ook mee. En dat komt in die cijfers tot uitdrukking, evenals het zwemmen vanuit de kinderdagverblijven. Dat hebben we dus hier uitgelegd. Als we dan verder kijken naar de financiën, hebben we hier een aantal uitgangspunten staan. Het is altijd in lijn met de gemeentelijke doelstellingen. Wij zijn eigenlijk gemeenten, wij voeren het helemaal voor jullie uit. Het zijn jullie eigendommen. Zorg voor continuïteit hebben wij bovenaan staan.

Zorg voor doelmatige exploitatie, dus we proberen het zo verantwoord en goedkoop mogelijk te doen. En daarom hebben we bijvoorbeeld het in stand houden van vastgoed en het in stand houden van het specifieke vastgoed ween zwembad toch is, planmatig op te bouwen en daarvoor hebben in maart 2024 ons beleid gemaakt en vastgesteld. Zodat ook bij de gemeente het goed begrepen kan worden in alle termen die gebruikt worden en dat je dus op die manier het gebouwde zo goed mogelijk in stand probeert te houden. En pas bijvoorbeeld onderhoud verricht wanneer het ook daadwerkelijk nodig is en niet omdat het in een plannetje staat. De heer Van Middelkoop: Het is goed om daar iets meer woorden aan te besteden, Hans. De heer Van Vark: Zou kunnen. Ik wil wat vertellen over dat beleid. Je hebt een beleid in instandhouding van het gebouw en dat kan zijn, ik doe dat jaarlijks en dat zijn de dagelijkse problemen. Die gaan ook jaarlijks de lasten van die winst en verliesrekening. Ik kan voor groot onderhoud, is geen mooie term, planmatig cyclisch onderhoud, dat wat met een bepaalde periodiciteit terugkomt, een schilderbeurt bijvoorbeeld. Daar kun je proberen voor te sparen en dat doen we in de voorzieningen. Dus we hebben ook voorzieningen. Dan zal ik straks laten zien hoe groot die is. Als je het dan verricht, gaat het in principe ten laste van de voorzieningen.

Het kan ook zijn dat je grote vervangingen doet van bepaalde onderdelen van het gebouw. Straks krijgen we Pagina 4 van 21

bijvoorbeeld de energievoorziening van het gebouw, wat nu met destijds zeer moderne apparatuur werd verzorgd. De warmtekrachtkoppeling. Maar die is nu zo'n beetje aan het eind van zijn levensduur, 2023 is hij technisch afgeschreven. We kunnen nog een beetje rekken, proberen ook te rekken, want des te later geef je nieuw geld uit en we proberen dat dan ook te doen. In combinatie met moeten we hetzelfde of gaan we dat in die verduurzaming oppakken? Dat willen we eigenlijk proberen te doen. Komen we straks specifieker plaatjes op terug. De tekorten en overschot worden jaarlijks dus verrekend met de gemeente Laren. De gemeente Laren rekent dat zelf af met Eemnes en Blaricum. Dat is allemaal bij overeenkomst geregeld. Alleen wat boven die gereguleerde subsidie uitgaat. Dat neemt de gemeente Laren nog steeds voor zijn rekening. En dat kunnen de gemeenten met elkaar bekijken of dat nog steeds de beste verdeling is. Maar dat is des gemeente. Een ding is zeker. Wij proberen dus volkomen transparant zijn zodat de gemeente ook deze cijfers in hun eigen jaarrekening op kan nemen. Dan het eigenlijke resultaat over ’23. Negatief 91.000, in ‘22 was dat 86.000. Dus het is een vrij stabiel cijfer. Het resultaat komt tot stand na verantwoording van de reguliere bijdrage. Die is 494.000 geweest, in ‘22 was dat inclusief de SpUK subsidie 480. Halen we die eraf dan zit je op zo'n 450.

Dus dan zie je een stijging van 450 naar 494. Dit heeft alles te maken met de indexatie die vrij stevig is geweest in 2023. Maar dat is ook de compensatie voor de zeer stevige inflatie. Meeropbrengst van bezoekers, heb ik net al verteld, maar die opbrengst die is duidelijk meer. Maar je ziet dus ook dat de lastenstijging daar eigenlijk bijna even groot is. Meest omvangrijke kostenposten zijn die personeelskosten en de huisvestingskosten. En dat is met name door de inflatie geleid. Post van bijzondere aard is de BOSA-uitkering. Dat is een heel bijzondere uitkering zoals er wel meer bijzondere uitkeringen zijn in dit leven. Vroeger was het zwembad btw plichtig. Dat is er afgegaan. Dat betekent dat je kosten een stuk hoger zijn, te weten btw-tarief. Toen is er voor een deel van de kosten, met name dat wat onderhoud was, is er een compensatie gekomen in de zogenaamde BOSA-regeling. Die is schraal en die werd steeds schraler. Op het moment zijn de gelden ook op. Het zou tot en met ‘23 zijn en voor ‘24 is hij wel weer opengesteld. Maar we hebben nog niets ontvangen. Wel geclaimd. Maar het wordt steeds minder. Dus die potjes die raken leeg. De heer Van Middelkoop: Het bedrag stond er niet bij. Maar we praten over ongeveer 30.000 euro, waar wij last van hebben. Wat we vroeger vergoed kregen, nu niet meer. En dat de pot leeg is.

Dat is helemaal fraai, dat dat als argument gebruikt wordt dat we dat niet meer krijgen. Dus daar hebben nog wel een robbertje te vechten. Dat gaat niet met de gemeente. Dat gaat rechtstreeks naar Den Haag. De heer Van Vark: Dit is de winst- en verliesrekening. Of de rekening van baten en lasten zoals die in jaarrekening ‘23 is opgenomen. Daar zie je dus die baten iets toenemen, waarin de subsidie ook zit. Je ziet met name de grote posten personeelslasten en huisvestingslasten. En voor de rest het is verder een redelijk steady verhaal tot op heden. Wij vonden het leuk deze keer ook een balansje erbij te zetten. Het is een vereenvoudigde balans. Dus ik heb hem iets samengevat vanuit de jaarrekening. Het eigen vermogen is het negatieve resultaat van de voorgaande slide. Die min 91, zien we hier als min 90 staan, afronding. Hier zie je de voorziening van 422.000 voor het zwembad en voor de sporthal. Dus dat is ons meerjaren onderhoudspotje. Dan zie je daar onder de schulden staan van 3,7 miljoen en een materiële vaste activa van 4,4 miljoen. In de exploitatierekening hebben we afschrijvingen zitten, en afschrijvingen die zijn gebaseerd dus op die materiële vaste activa. Die zijn annuïtair, en de lening is lineair, zoals dat in het begin allemaal met de gemeente is opgezet. En die worden lineair afgelost. U ziet dus dat daar een groot gat tussen zit.

En daar zie je dat alle financiën die blijven bij de gemeente. Dus alle grip zit op deze manier dan ook bij de gemeente. Want we zijn eigenlijk gewoon een stuk uitgezakt. En daaronder heb je de vlottende middelen en de schuld op korte termijn. Ook weer een beetje… Hij is eigenlijk net verschoven. Die cijfers hadden ietsje lager moeten staan bij liquide middelen en overige liquide middelen, is die 145.000 en het bankkrediet is 180. We leven dus van het bankkrediet. Dat bankkrediet, daar moeten we, zodra we dat nog niet hebben gefinancierd gekregen van de Pagina 5 van 21

gemeente, betalen we dat bankkrediet. Dat bankkrediet is duur. Daarom hebben we ook die liquide middelen in 2024, hebben we gezegd hup krediet van de bank naar beneden. Dat bespaart ongeveer 8000 euro en er hoeft dus minder aan subsidie betaald te worden door de gemeente. Dus dat is goedkoper. De heer Van Middelkoop: Wacht even, Hans. Het is een registeraccount, dus dat klopt allemaal prima die getallen. Strekking van wat we hier zien is dat wij heel snel aflossen op die lening via de gemeente naar de ING-bank. En dat knelt best, maar we doen het wel. Wat ook van belang is, en daarom staat die meerjaren onderhoudspot daar van die 422.000 euro, dat is gespaard geld. Gereserveerd geld uit oude subsidies en oude jaren voor het onderhoud, waar we proberen heel zuinig en voorzichtig mee te zijn. We reserveren dus planmatig voor het onderhoud maar we geven het alleen uit als we het ook echt noodzakelijk achten nu. En we zijn er zelfs een beetje trots op dat we in ieder geval in al die tijden die 422.000 nog hebben kunnen reserveren. Dat is niet genoeg voor al die vraagstukken die je straks ziet voor die energie, maar wel genoeg voor de normale instandhouding van de onderneming. Daar doen we het wel mee. En daar zijn we in ieder geval zelf tevreden over. En dat gaat goed. Het is deels voor het zwembad, deels ook voor de sporthal.

En een heel klein beetje voor de Klaas Boutahal, want dat is heel klein. En dat is in ieder geval stabiel en we doen er ook geen gekke dingen mee. De heer Van Vark: Dan komt onze grootste zorg, ontwikkelingen met name op het gebied van de energie. De WKK, vertelde ik al, die is technisch afgeschreven. En dat betekent je moet dan een grote ingreep doen en dat kost een paar honderdduizend euro. Ik denk dat het al gauw 300.000 euro is. Daarmee, als je dat zou doen, zit je nog steeds op het gasverbruik. En ik denk dat het goed is om de CO2-uitstoot zoveel mogelijk te beperken. Dus je zou eigenlijk moeten proberen dat gasgebruik naar beneden te krijgen, want we gebruiken nu dat gas om elektriciteit te maken en met elektriciteit verwarmen we het water en de ruimte mee. Daar moet iets in veranderen. We hebben het geluk overigens… Nee, dat vertel ik straks. We zijn dus druk bezig met al een paar jaar, wat zou je nou kunnen doen? Wat zijn nou goede opties om het energieverbruik beheersbaar te krijgen en met zo min mogelijk uitstoot. In ‘23 hebben we daar rapportages van gekregen van twee instanties. Dan zie je een behoorlijke bandbreedte, een stukje gas met zonne-energie, all electric en bijna zelfvoorzienend. Dat is een heel groot verschil. Van 1 tot 7,1 miljoen, gooi er nog eens wat inflatie overheen, dan ben je nog een stuk verder.

We hebben ook gemerkt aan deze rapporten dat die adviseurs ook zeer zoekende zijn. Je krijgt steeds meer aanvullende dingen, dan wordt het weer anders. De techniek verandert ook. Dus de technische ontwikkeling. Die gaat zo snel. Dan komt men alweer met iets nieuws of aanvullend. De laatste was een batterijcomplex. 370.000 euro. Dat is een hele hoop geld alleen voor een batterij, waar je maar hooguit een dag de energie kan vasthouden, want dan moet hij weer opnieuw opladen. Nou dit maakt het moeilijk. Dit is complex. Dus we zijn er opnieuw mee bezig van dat moet beter. Want hoe kunnen we de gemeente een voorstel voorleggen wat verantwoord is, wat ook schaalbaar en betaalbaar is? Wij hopen daar het komende jaar 2025 toch wel uit te zijn. Maar zeker weten doe ik dat nog niet, maar we zijn er wel met elkaar heel druk mee bezig. En dan kunnen we de meest verantwoorde variant kiezen. Maar ik ga er maar vanuit dat die 7,1 miljoen echt veel te veel is En die 1 miljoen is aan de krappe kant, dus het zal daar ergens tussenin variëren. Maar moet een verhaal bij. Dat verhaal moet je ook van de adviseurs krijgen. Van wat is de consequentie van de ene keus, consequentie van de andere keus. En ik weet ook niet voldoende hoe u binnen de gemeente met dat duurzaamheidsvraagstuk omgaat. Maar ook dat is denk ik belangrijke input, ook voor ons. De heer Van Middelkoop: Wat goed is om te snappen.

Er staat zonne-energie, op het vorige blad. Maar het dak vol leggen met zonnepanelen brengt gewoon veel te weinig energie op. Je moet vreselijk complexe en hightech en intelligente panelen op je dak leggen met water doorheen, wil je uitkomen. Echt alleen maar

Pagina 6 van 21

standaard panelen, daar haar je maar 20 procent van de energievraag uit. Dat maakt het complex of ingewikkeld. Andersom, daarom is gedegen afweging nog nodig voordat je zo'n besluit kan nemen. De heer Van Vark: Die oude afwegingen die proberen we eerst intern te maken in een overleg en dan gaan we vanzelf naar mijn buurman toe om daar uitvoerig overleg over te plegen. Dus een beetje druk zit er wel op. We kunnen die WKK aanpakken. Die kan een onderhoudsbeurt hebben. Maar dan ben je wel al gauw tweeënhalf, drie ton kwijt. En als je dat voor twee jaar doet, is dat toch een behoorlijk bedrag. Maar ja, soms kun je beter een goede tweede zijn, dan een slechte eerste. Dus dat soort dingen spelen allemaal een rol. We hebben een voordeel. Tot en met 2025 hebben we een belachelijk lage gasprijs vast kunnen stellen. Dus we hebben al vijf jaar denk ik dat het contract duurt, ik geloof dat we 16 cent per kuub betalen. Ik denk dat er maar weinig zijn die zo laag en zoveel jaar aan de bak kunnen. Dus daar hebben we een ontzettende mazzel mee. En daarmee u ook. Dit is eigenlijk het verhaal in vogelvlucht. De voorzitter: Dank u wel heren Van Vark en Van Middelkoop. Zijn er vragen vanuit de commissie? Beginnen we bij de heer Loeff van Larens Behoud. De heer Loeff: Ja, dank u voorzitter. Dank voor de presentatie. En goed dat de stichting zich weer zo inzet voor het zwembad.

Ik heb wel een paar vragen die eigenlijk niet uit de presentatie kwamen. Ik zie dat jullie meer bezoekers hebben. Maar ik mis eigenlijk een stukje beleid en acquisitie. We hebben als Larens Behoud het voorstel gedaan om te onderzoeken of er een pakketservice mogelijk is. We zien dat er bij de kantine mensen zijn en die zijn gewoon beschikbaar. Er is ruimte. Jullie hebben hele lange openingstijden. Dus het lijkt ons een heel goed idee om daar een pakketservice te beginnen zodat je loop hebt en mensen ook de locatie weten te vinden en je personeel ook meer kunt laten doen. En dat meteen een stukje inkomsten oplevert. Dus het verdienmodel. Andere is, we lazen in de krant dat het zwembad in Hilversum failliet is gegaan. Vervolgens lezen we dat er allerlei cursussen naar Huizen worden gehaald of naar Bussum gaan. En ik lees eigenlijk Laren nooit terug, dus ik vraag me een beetje af hoe zit het met het ondernemerschap? Om ook echt meer bezoekers naar het zwembad te trekken. Jullie hebben volgens mij een heel keurig beheerstaatje laten zien met een dreiging op toenemende kosten. Maar het ondernemerschap mis ik nog een beetje, dus ik hoor graag wat jullie daaraan doen. De voorzitter: Mijnheer Van Middelkoop. De heer Van Middelkoop: Het ondernemerschap is heel belangrijk. Dat is zo. Als ik even van achter naar voren mag antwoorden.

De problemen die we in Hilversum hebben, dat gaat over de bezetting van het bad, de sluiting van het bad en het overnemen van zwemlessen. Daar zitten we bovenop. Zwemlessen is op zich een traject wat al redelijk vol zit bij ons. Een deel daarvan gaat ook naar Huizen. Je ziet dat daar altijd een strijd mee is wat we kunnen doen. Het geven van zwemlessen is voor ons ook al bij vlagen lastig. Hebben we personeel, gediplomeerd personeel voor nodig en dat dat is best nogal een ding en niet meteen makkelijk in te vullen. Over het algemeen zijn wij zeer goed bezet met die zwemlessen en zit dat vol. En als wij willen groeien, gaat het veel meer om de daluren en meer mensen in het banen zwemmen, in het recreatieve en al dat soort zaken. We hebben er in het bestuur ook over gehad of we daar meer publiciteit aan moesten geven. Kom naar ons of kom bij ons al het andere zwemmen. Dat dat dat doen we wel digitaal maar beperkt, niet via kranten of al dat soort zaken. We zijn zeker actief op de websites en Facebook, Instagram en al dat soort zaken. En we trekken ook zeker mensen uit Hilversum en zijn omgevingen die daar spelen. Het is niet zo dat je dan meteen 5000 meer mensen hebt. En veel gaat om dat lessen, want daar ging het om. Het gaat ook over de temperatuur van het badwater. Wij kunnen niet elke sportvereniging plaatsen, want die willen kouder water, mensen die echt willen sporten.

Wij hebben het iets warmer dan gemiddeld, gezien de leeftijd van onze Pagina 7 van 21

bezoeken en de omgeving. En dat is zo. Betekent dat de echte sportieve zwemmers niet naar ons willen komen, omdat ze dat niet prettig vinden. En wij kunnen niet voor een halve dag of een dag de temperatuur van het water zaten zakken en dan de dag daarop weer stijgen. Duurt wat lang en daarbij komt het kost heel veel geld. En dan is het paard al achter de wagen gespannen. Ik voel me zeker getriggerd over het ondernemerschap. We hebben daar een apart bestuurslid voor die niet anders doet dan dat, Wijnand Serdijn. Die kon er helaas niet bij zijn vanavond, want ik had hem graag meegenomen. Daar moeten we echt alles aan doen, want het gaat acht alleen maar om de aantallen bezoekers die wij naar ons toe kunnen trekken. Daar worden we beter van. Dan heeft u ook een vraag gesteld over het agentschap. Daar hebben we ook over gesproken in het verleden. Dat gaat om het trekken van mensen, dat de opbrengsten die we daarmee genereren en de ruimte die we daaraan moeten te besteden, is niet gering. De opbrengst is wel gering en de bemoeienis is nogal aardig complex. Wij zagen niet dat het echt leidde tot meer bezoekers in het bad. En daarom hebben we de afweging gedaan om dat niet te doen. Het is ook weer bezetting van mensen en aandacht. Of dat leidt tot meer bezoekers. We zagen dat niet echt. Ik vind het wel mooi dat je die koppeling maakt.

Is dat een ondernemerschap? Want dat zat een beetje in de vraag zo’n beetje, dat was inleidend. Het is maken van afwegingen en ik trek het maar wel aan, dus we moeten het daar misschien nog eens over hebben. Maar we proberen echt alles eraan te doen. De voorzitter: Mijnheer Grunwald. De heer Grunwald: Ja, dank u wel voorzitter. Ik wil even ingaan op de ontwikkelingen met name in ... U weet ons te vertellen dat de installatie eigenlijk op zijn laatste pootjes loopt. Daarnaast is het natuurlijk heel leuk dat we voor 2025 nog een aantrekkelijke gasprijs hebben. En u weet ook te vertellen dat u nog bezig bent met een afweging van drie trajecten die u daar hebt opgenoemd. Maar alles bij elkaar lijkt het een beetje alsof we in tijdnood komen. Want er zal wel volgend jaar een besluit genomen moeten worden en dan moet iets gebeuren. En tussen de verschillende opties zitten nogal wat verschillen, zo'n zes miljoen tussen de hoogste en de laagste. En ik zou graag vragen of je ons een indicatie kunt geven welke kant gaat dat op? Want zo'n investering van 7,1 miljoen, waarvan u misschien wel vijf ton kunt bijpassen vanuit uw besparingen, dat zie ik hier eigenlijk niet gebeuren. Dus dat is eigenlijk al bijna geen optie. Maar kunt u ons even meenemen welke kant gaat dat op? Zodat we een beetje… Een gewaarschuwd mens telt altijd voor twee. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Middelkoop.

De heer Van Middelkoop: Bedankt voor de vraag. Goede vraag. Er zijn meerdere antwoorden. Het is niet zo dat we op de laatste benen lopen, dat de installatie morgen instort. Dat is niet zo. De installatie bestaat er twee WKK’s en ook nog twee kleine gassystemen. Die gaan niet allemaal gelijk eruit of stuk. Er is wel een gastarief tot en met ’25, dus 1 januari ’26 wil je wel wat hebben en heb je wat nodig. En als ik van onder naar boven kijk, we hebben niet het idee dat we in tijdnood zitten en dat we te laat zijn. We zijn er heel druk mee bezig en ik had graag al iets concreter willen zeggen waar we aan denken, maar zover is het helaas nu nog net niet. Maar dit kwartaal wel. Dan kunnen we daar wel concreter over zijn. Bijna zelfvoorzienend, dan moeten we diep de grond in. Enorm veel investeren, warmtepompen lijkt ons eigenlijk niet haalbaar. Het all electric model, dan moet je ook een aansluiting hebben met elektrische voorzieningen die allemaal geleverd worden met levertijden van jaren. Dat is dus heel moeilijk. Dus het lijkt er veel meer op dat er een tussenoplossing komt, deels gas, deels electric en deels zonne-energie. En dat lijkt nu de meest waarschijnlijke route die we voorlopig gaan lopen. En ook gaan voorstellen. Die zonnepanelen moeten wel heel hightech zijn, met ook water erdoorheen en ook voorverwarming en al dat soort zaken.

Maar dat moet eigenlijk allemaal dit kwartaal wel beslissen en dan weten wat we gaan doen. Die WKK's die kunnen we wel reviseren of dat soort dingen. Je Pagina 8 van 21

kunt er ook een reviseren of een deel en dan praten we over kosten van 80 mille of zo, dat soort dingen. Dat zijn allemaal dingen die nog in redelijk normale bedragen zijn in de context alvorens te besluiten om 1,8 miljoen te investeren of zelfs 7,1. Dus we hebben zelf niet het gevoel dat we te laat zijn, we hebben zelf wel het gevoel dat we hier geschreven hebben. Het duurt lang, het is ingewikkeld. Ook de adviseurs doen er moeilijk over. Er komen steeds nieuwe technieken en we willen wel de beste techniek en de laagste prijs. En we hebben ook tijd door die lage gasprijzen. Die willen we ook gebruiken. En ik zou het heel vervelend vinden als ik over een jaar weer hier aan deze tafel zit met hetzelfde verhaal. Want dan zijn we wel in tijdnood. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik even naar de andere kant van de tafel. Begin ik bij Jan Huug Lobregt van het CDA. De heer Lobregt: Dank u wel. Allereerst dank u wel voor wederom het heldere verhaal wat u heeft gehouden. Ik was vorig jaar al onder de indruk van uw presentatie rondom het zwembad en de financiële situatie van het zwembad. U heeft het duidelijk onder controle. Daar zijn wij als CDA erg blij mee. En zeker gezien de belangrijke functie die het zwembad in ons dorp heeft als het gaat om beweging en zeker ook de zwemlessen. Ik had nog een aantal concrete vragen. U had het over een bankkrediet.

Heb ik nu goed begrepen dat een bankkrediet afbouwt en dat dat een krediet wordt bij de gemeente, wat allicht goedkoper is dan het bankkrediet bij de ING begrijp ik? Dat is vraag een. Tweede vraag is naar aanleiding van uw antwoord aan de heer Grunwald. Begrijp ik dat we in het eerste kwartaal van 2025 een voorstel van u krijgen rondom de nieuwe energievoorziening van het zwembad? En ik wil u ook nog eventjes een aanwijzing geven. U zei namelijk, ik zit altijd goed te luisteren, wat het duurzaamheidsbeleid is van de gemeente is mij onduidelijk. Ik moet u zeggen dat is mij ook altijd onduidelijk maar mijnheer De Groot zegt altijd dan dat wij een heel duidelijk duurzaamheidsbeleid hebben in de gemeente. Dus ik zou u aanraden om eventjes bij mijnheer De Groot te rade te gaan want die kan u daar helemaal in meenemen in het duurzaamheidsbeleid van de gemeente. En als u mij daar dan ook nog in mee kunt nemen dan ben ik echt spekkoper. Dank u wel. De heer Van Vark: Ik zal in ieder geval even beginnen. Het bankkrediet. We hebben dus een rekening-courant vanaf ik denk 2014, toen zat jij erin maar ik nog niet. Dat is een bankkrediet en daar zit de bepaling in dat het met 20.000 euro per jaar vermindert. Dat is een. Twee, we hadden een beetje kunnen sparen door omstandigheden en dat hadden we op een bankrekening staan.

Die bankrekening, doordat we een verschil hebben tussen materiële vaste activa, dus ons bezit, de stenen van jullie, moet ik zeggen en de lening. Daarop gaat toch het geld harder eruit dan dat het binnenkomt. Dat is denk ik voor iedereen logisch. Daarom heb ik ze ook in die vereenvoudigde balans naast elkaar gezet. Dus er zitten al een ton of zes zeven geloof ik tussen. Dus we hebben heel veel afgelost. Dat bankkrediet als dat steeds lager wordt zul je van een andere kredietvorm gebruik moeten maken. Dat betekent de gemeente financiert. Je hebt een rekening-courant met de gemeente, kan ook nog. Of de gemeente verstrekt een lening voor zover je dus geld nodig hebt. We hebben ook geprobeerd te besparen voor de gemeente door te zeggen dat dat spaarsaldo op die bankrekening hup weg van dat rekening-courantkrediet. Probeer naar nul te gaan, want dat rekening-courantkrediet is duur. En zodra we dus geld nodig hebben, we kunnen met de gemeente en we overleggen ook altijd met de gemeente met bevoorschotting, om dat zoveel mogelijk af te stemmen dat je weer dingen kunt betalen. Bepaalde dingen zul je altijd moeten doen. Salarissen en het echte regulier onderhoud. Als je dat aan de hand hebt moet je kunnen betalen. Dus op die manier zijn we bezig. Maar het is door de constructie die in 2014 is gekozen scherp aan de wind varen. Dat proberen wij zo goed mogelijk te doen.

En we gaan direct in overleg te zeggen nu komen we tekort want nu moeten we dat of dat doen. Aan groot onderhoud of aan investeringen. Dan zullen we weer naar de wethouder gaan om te zeggen daar moet een financiering voorkomen, of een bekostiging, of een bijdrage ineens. Er zijn allerlei dingen te doen. En wij kunnen nog een stukje vieren in die rekeningPagina 9 van 21

courant bij de ING. Dus we mogen altijd een stukje rood staan. Dat is bankkrediet. Daarmee uw vraag voldoende beantwoord? Eerste kwartaal. Ja. We gaan proberen dat voorstel te doen, in ieder geval in delen. We zijn afhankelijk ook van een adviseur waarvan ik hoop dat het een goeie is. Als ze zeggen van je moet zoveel elektriciteit hebben, maar iedereen weet en kan uit de krant halen dat we nooit zo'n zware aansluiting halen, dan schiet het niet op. Daar zat het ongeveer in, dat soort dingen zaten in… Wil je aanvullen? De heer Van Middelkoop: Ik had in mijn toelichting niet gezegd dat ik in het eerste kwartaal hier in de raad in de commissie zou komen met het voorstel, wat ruime interpretatie. Ik had wel gezegd dat wij als bestuur daar dit najaar, het vierde kwartaal, een besluit over moeten nemen wat dan onze voorkeur heeft. Formele route is dat wij afstemmingen en dat soort dingen doen met de wethouder, in dit val met Jan Van Midden. Dus wij komen dan bij Jan en wat daarvan dan naar de raad of naar commissies gaat, daar gaan wij niet over. Maar we zijn altijd bereid om alles uit te leggen en de timing is op zich de juiste timing, want anders komen we zelf te laat. De heer Van Vark: Even kijken. Dan heb ik hier het woord aanwijzing staan, wat bedoelt u... Als de gemeente nu zegt we willen absoluut hebben dat je nul CO2 uitstoot, stel dat is een eis.

Dan wordt het een heel duur plaatje. Dus dat soort informatie, die specifieke beleidsstukken van de gemeente hebben we wel nodig om te kijken dan moeten we zoeken in die variant. Als die eis er niet is van het moet absoluut nul zijn, hebben we iets meer vrijheid. Dan kunnen we ook veel meer variëren in de kosten die daarmee gemoeid zijn. Zo interpreteer ik het. Ik weet niet of jij daar nog wat van wil zeggen. En beleid duurzaamheid gemeente, nog eens als u zegt er zit hier bij u een mijnheer of een mevrouw die buitengewoon op de hoogte is van hoe het gemeentelijke beleid is. Dan neem ik daar graag kennis van en dan kunnen we met elkaar kijken van hoe we dat netjes kunnen inpassen in ons verhaal. De voorzitter: Er wordt geknikt door wethouder De Groot. Ga ik verder kijken naar… De heer Van Middelkoop: Ik wil daar nog even een aanvullende… Want ik ben inderdaad dan ook heel benieuwd wat dan die duurzaamheidseis dan is en of inderdaad dan nul uitstoot of dat er wel wat uitstoot zijn mag. Dus daar zijn we dan ook heel benieuwd naar en dat zien we dan ook expliciet terug in uw voorstel. En ik denk qua timing aangezien we tot met 2025 nog goedkoop gas hebben, dat we inderdaad wel in Q1 ‘25 met een voorstel moeten komen. De voorzitter: Oké, kijk ik verder. Wie wil nog meer het woord? De heer Merckx van de VVD. De heer Merckx: Dank u wel, voorzitter.

Wederom inderdaad interessant verhaal. En heel blij te zien in het aantal mensen meer het zwembad weet te vinden. Daar is het tenslotte voor, want anders konden we er huizen gaan bouwen en daar zijn we niet van. Wij willen graag dat er gesport wordt in dit dorp. Maar er zijn wel een paar dingen die mij even opvielen. Mede namens mijn buurman aan de rechterzijde zijn wij zeer benieuwd wat zeemeerminzwemmen is. En dat lijkt ons zeer… Het levert verwarring op overal. Dan zag ik de kinderopvang, maar betekent dit ook de buitenschoolse opvang in het geheel? En we zijn natuurlijk bij de commissie Maatschappij en Financiën, dus laten we het daar ook nog maar even over hebben. Over cijfertjes. Dus ik zie dan een toename van de kosten en een toename van het aantal bezoekers en een toename van de omzet. Maar met hoeveel procent zijn de kaartjes daadwerkelijk gestegen? Is er een toename geweest van de prijs voor het voor het zwemmen. En als we het dan toch hebben over de prijs voor het zwemmen en de bezoekersaantallen. U zegt dat de verwarming wat hoger staat zodat iedereen lekker uit de oudere omgeving hier kan zwemmen. Maar dan gaat natuurlijk de vraag, hoeveel mensen verdwijnen er als u het wat lager zet en nu juist meer sportzwemmers krijgt. Want uit de aantallen is niet geheel duidelijk hoeveel mensen in Pagina 10 van 21

recreatief zwemmen nou daadwerkelijk drijven en hoeveel mensen daadwerkelijk zwemmen. Dus dat zou misschien een afweging zijn in het ondernemerschap waar de heer Loeff al aan refereerde, om daar misschien wat meer aan te doen. En dan in hetzelfde stramien ook, hoeveel mensen komen nou daadwerkelijk uit Laren en hoeveel mensen komen uit Huizen en onze vrienden in Blaricum en Eemnes. Die vraag is vorig jaar ook gesteld dus ik had verwacht dat hij dit jaar misschien wel meegenomen zou zijn. En dan zien we dat de huisvestingskosten met twintig procent zijn gestegen. En dan heeft u ook nog gemeld dat de gasprijs nog steeds vaststaat. Dus dan ben ik benieuwd wat dan wel in die huisvestingskosten zijn. En nog veel erger, als inderdaad tot en met 2025 uw gasprijs vaststaat, dan zijn we in gemeenteland bekend met het fenomeen ravijnjaar. Maar daar gaat u dus ook heel hard op af. Want als de gasprijs in een keer van 16 cent naar 40, 50, 60 gaat. Wat betekent dat voor uw winst- en verliescijfers en de balans? Kortom, voor hoeveel verwacht u dat wij als gemeente aan de lat staan zo meteen? Dank u wel. De voorzitter: Wie van u mag ik het woord geven? De heer Van Vark. De heer Van Vark: Ik ga beginnen. Zeemeerminzwemmen. Ik zit er zelf niet op, maar het schijnt dat heel veel meisjes het leuk vinden om met zo'n staart aan zwemmend vooruit te komen.

Ik kan me goed voorstellen dat ze dat moeten leren. Voor mij is het niks maar voor die kinderen vinden het leuk. Als het maar aanslaat, denken wij goede activiteit voor vooral de meisjes. Ook buitenschoolse opvang. Volgens mij doen we dat. Dus daarmee kort antwoord. Hoeveel procent stijging kaartjes? We hebben heel evenwichtig gekeken, onze bedrijfsleider doet dat, wat doen ze in Huizen, wat doen ze in Hilversum enzovoort. Daar zitten wij volgens mij net iets onder. Maar het is nog geen tien procent. Maar je moet wel stijgen omdat je kosten ook veel meer omhoog gaan. Dus iedereen ondervindt de inflatielast. We zoeken een beetje die spanning op. Als je te veel gaat, verdwijnen ze uit je zwembad, dan gaan ze bij de buurman zitten of de buurvrouw. Dus ja, die spanning zoeken we op. Maar we zijn, zeker als je dat naar de temperatuur, ik ben zelf geen zwemmer maar misschien zitten hier mensen die wel graag zwemmen, een halve graad verschil merken de mensen met zwemmen. Heb ik mij laten vertellen door onze bedrijfsleider die daar zeer bovenop zit. Dus we moeten heel voorzichtig zijn met omhoog of omlaag voor die temperatuur. Het is wel zo dat het wedstrijdbad is geloof ik wel net iets anders, voor al die verenigingen die graag die baantjes trekken. Dus daar zit een andere temperatuur in. De heer Van Middelkoop: Ik wil daar wel wat van zeggen. Het is heel erg belangrijk.

Een half graad verschil is merkbaar voor het doelgroepen van de mensen. We doen er juist heel veel aan. We hebben heel veel proeven gedaan om er toch maar stiekem een halve af te doen of het instructiebad een half lager te zetten en het recreatiebad dan niet. Het is altijd pijnlijk als de energieprijzen stijgen, wordt dat een steeds grotere drive. Heel veel baden hebben de temperaturen lager gezet. Maar dan wil ik toch even andersom zeggen wij zijn een van de weinige baden waar de bezoekersaantallen hoger zijn, gestegen zijn, ook na de corona. En na de trend dat mensen minder zijn gaan sporten. Dus juist dit bad heeft meer bezoekers getrokken. En ik durf wel te zeggen dat een deel van de reden dat is dat we ons goed aangepast hebben op de lokale behoefte. Want er zit nou eenmaal meer senioriteit hier in onze dorpen en die willen net iets warmer water. En daarna is altijd de afweging, want het gevolg is dat je dan geen waterpolo zwemmers in ons bad hebt, want dat lukt dan niet. Daar lijkt het een beetje ook op als je gaat naar sportief zwemmen of mensen die drijven. We bieden bijvoorbeeld aan het baantjes trekken. Ik weet niet wie dat allemaal al gedaan heeft maar er zijn altijd drie banen, van supersnel tot redelijk snel of mooi doorzwemmen en de laatste baan is eigenlijk stilstand. Gezellig, communicatie. En ja, je lacht er om, maar daar is alle vier behoefte aan.

En het is niet zo dat dat elkaar dan in de weg zit. Zolang die banen maar gescheiden zijn. Het zit gelijktijdig in dezelfde tijden in het bad en het is iedere keer weer bijzonder om te zien, aan alle vier is behoefte. Het is ongekend hoe fanatiek mensen en hoe hard ze zwemmen in de vierde baan en ongekend hoeveel mensen gewoon stilstaan drie kwartier lang in baan Pagina 11 van 21

1. Maar beiden is behoefte aan en beiden zijn we er blij mee. Als ik even verder mag, dan gaat het om die aantallen ook. Wij hebben niet inderdaad een meting gedaan waar de mensen vandaan komen. Ik heb dat ook niet zo ervaren of kan het me herinneren dat we dat zouden doen. Als je een kaartje koopt is dat op zich anoniem. We doen af en toe enquêtes en bij de meerbadenkaarten weten we wel waar het vandaan komt en waar de mensen vandaan komen. Het was altijd en het is nog steeds zo denk ik wel, de helft komt uit de BEL dorpen en de helft uit de omgeving waarbij Hilversum mijn Huizen de grootste score natuurlijk zijn. Hilversum de grootste. Als daar behoefte aan is, kunnen we die enquête weer verder houden. En ik denk dat we dat best een keer kunnen doen want het is best lang geleden dat we dat officieel gedaan hebben. Daar moeten we wat meer druk en aandacht opgeven dat die mensen het ook invullen, want daar komt het dan op neer. Ik zie nog niet het beleid wat wij dan moeten hebben als bad om daarin te schakelen, want we zijn blij met elke bezoeker en of die nou om de hoek woont of net iets verder weg, maakt ons niet uit. Iedere gast is welkom en we hebben nog niet te veel gasten, dus er is nog geen verdringing. Heel even werd genoemd dat we ook met de club uit Almere wat zaken doen.

Maar het feit dat ze hier zwemmen betekent ook dat de mensen die dan bij ons in het bad komen, komen ook uit deze omgeving. Dan kunnen ze nog steeds, mensen komen over uit Baarn, dat kan dan net wel uitmaken. Maar die komen niet uit Almere of niet in hoge mate uit Almere. Die komen uit deze regio. Dan hebben we denk ik wel wat vragen gehad. Hebben we nog wat gemist Hans? De heer Van Vark: Er was nog een vraag over huisvestingskosten. 446 uit ‘22 en 539 uit ’23. Dan zien we dus wel dat gas, water en elektra wel een bepaald effect hebben gehad. Het ene jaar stook je ook meer dan het andere jaar. Dat doen we thuis ook. Dus ik denk dat dat daar de meeste invloed op heeft. Ook is het zo dat als we elektriciteit terug leveren, denk ik dat ook ons zwembad last heeft van netcongestie. En dat is ontzettend moeilijk te volgen door de gebruiker. En ik heb het idee dat ze bij de centrale zeggen we hebben te veel, tjak, wordt niet meer terug geleverd. Dus dat ze de knop omdraaien. Dus dat is een hele lastige voor ons, niet te beïnvloeden. Dat merk je hiervan. Dus in ‘22 hadden we veel meer teruggave aan het net dan in ‘21. Dat weet ik me nog te herinneren. Voor de rest hebben we ook meer onderhoud uitgevoerd in ‘23 dan in ‘22. Dan heb ik het grootste verschil te pakken.

De heer Van Middelkoop: Met name het onderhoud is veel duurder geworden en met name werktuigbouwkundig onderhoud aan onze installaties. Daar zijn de prijzen echt skyhigh. Alle installateurs hebben het druk. Daarom heb je echt prijsstijging twintig procent. Dat is ongeveer, ik heb de jaarrekening hier naast me liggen, 35 mille. Aan netcongestie hebben we wat geld verloren. Dat is ongeveer 10 mille. En we hebben wat meer watergebruik gehad en de rest zit in een klein onderhoud en in huisvestingskosten. Het zit ook nog een klein beetje in de Klaas Boutahal. Niet alles is zwembad wat we hier zien. Een klein beetje is de Klaas Boutahal. Daar is ook nog wat gedaan. Maar het zit in dat dat werktuigbouwkundig onderhoud. Daar zit het met name. Er was nog een belangrijke. Er werd geciteerd over een ravijnjaar. We willen niet in dat ravijnjaar hebben. Ik ken dat politieke item niet, maar jullie wel hier. Daarom is het van belang, wat we net zeiden, dat we bijtijds besluiten en dingen gaan doen. Ik heb nu niet een berekening wat de kosten meer zijn. De bedoeling is heel sterk dat het in de aankoopsom vergelijkbaar wordt en dat de afschrijving en het energieverbruik dan niet duurder is dan de afschrijving en het oude gasverbruik toen. Maar ik kan nu nog niet zeggen waar die delta zit. Dat is nog te vroeg.

De heer Van Vark: Het is natuurlijk wel zo nog om even, als ik dat mag zeggen algemeen, als je dan hebt besloten wat we gaan doen, met elkaar kunnen we dat besluiten. Dan moet je wel gaan aanbesteden. Ook veel bedrijven hebben het buitengewoon druk en een personeelsprobleem wat je overal tegenkomt. Dus er zitten een aantal dingen die zitten niet in onze macht. Maar sneller dan snel kunnen we ook niet gaan en we merken het dus aan de adviezen die we gekregen hebben van het afgelopen jaar dat die lang niet sluitend zijn. Pagina 12 van 21

Dat je zelf maar uit moet zoeken. En daar kwamen we lastige dingen tegen. Dus die zijn we nu weer opnieuw, hebben we die bij de kop gepakt waarvan we hopen dat we dat dit kwartaal of het komende kwartaal, ja dit kwartaal, het laatste kwartaal van het jaar, dat we ze wel helder krijgen. De voorzitter: Ik zie dat de heer Merckx nog wat kwijt wil. De heer Merckx: Nou, kwijt. Ik had nog eigenlijk een aanvullende vraag toch wel even. Wat is dan die verwachting over 2026? Want als u inderdaad een aanbesteding moet doen, uitvraag, antwoorden et cetera. Daar gaat rustig enige tijd overheen en dan zijn er inderdaad geen installateurs te vinden die in een vloek en een zucht even een nieuwe installatie neerzetten. Dus ik denk ik zou het wel erg fijn vinden om te zien wat de effecten van de huidige gasprijs op de resultaten van het zwembad zijn. Al is het maar even illustratief. Maar dan hebben wij wel een idee over wat er mogelijk op ons afkomt. En de vraag over uit welke regionen komen de mensen naar de Biezem? Dat is natuurlijk ook zo een. Het is wel het grootste gedeelte voor de begroting voor de gemeente Laren om bijdrage te leveren. Dus dat is een politieke vraag. En het is niet crowding out, maar het is crowding out van onze begroting. En daarnaast in lijn met wat de heer Loeff ook zei.

Als baan een mensen drie kwartier staan, misschien kunt u daar ook een horeca aanbieding van maken in de vorm van de pakketservice, die al eerder is genoemd. Bruin fruit voor de drijvers. De heer Van Middelkoop: Het is een hele goede vraag van wat zou dat effect een beetje kunnen zijn? We proberen natuurlijk als we nog geen nieuwe apparatuur hebben, als we dat traject nog niet 31-12-2025 hebben opgelost. We zullen er alles aan doen om in ieder geval de WKK op een minimaal niveau te kunnen laten draaien. En daarom zouden we wel beperkt onderhoud kunnen doen denk ik. Maar onze technische commissie zal daar iets meer over kunnen vertellen dan dat ik dat kan. Maar ik denk dat we nog wel wat rek hebben om dat te doen. En dan is het wel handig om te zeggen wat voor nieuwe prijs zal dat zijn. Zijn we zelf ook buitengewoon benieuwd naar. Ik denk dat we in het volgende bestuur verslag in de jaar 2024 proberen daar al de nodige slagen in te maken en informatie te verschaffen over… Voor zover wij weten, zoals we dat nu ook gedaan hebben. We hebben gezegd we zijn transparant, hebben we nu ook in het bestuur verslag gezet. Dus dat gaan we volgend jaar ook doen. De heer Van Vark: Maar als we dan toch een bedrag willen noemen. Dat durf ik wel. Als u een jaar dubbele gasprijs doet, 150.000 euro. De voorzitter: Dank u wel. De heer De Groot, wethouder De Groot.

De heer De Groot: Ja, over de duurzaamheidsdoelstellingen en voor mijnheer Lobregt, het is vorig jaar geweest dat we een koersdocument duurzaamheid en uitvoeringsplan hier in de raad gehad hebben. Dus ik verwijs u daar graag naar. En verder hebben we afgelopen jaren een update gegeven van een aantal zaken die we gedaan hebben en die komt er nu ook weer aan. Dus u kunt zich dan op te hoog te stellen. Voor het zwembad is het denk ik van belang dat we proberen deze periode aansluiting te vinden, we hadden een achterstand in Laren, bij de kabinetsdoelstelling om 55 procent CO2-uitstoot reductie te bewerkstelligen. Dus om daar een inhaalslag in te realiseren en 2050 uiteraard uitstoot loos. Dus als we daar een flinke slag in kunnen slaan met behulp van het zwembad dan zijn we daar zeer gelukkig mee. Want dat betekent dat een van de heavy users van onze gemeente daar een belangrijke bijdrage te streven geeft. En dan is het ook misschien mooi om een koers te bepalen, want het zou best kunnen zijn dat een bron dan in dat perspectief misschien ook iets anders eruit komt te zien richting 2050, dan als je het nu voor de korte termijn berekent. Maar ik neem aan dat die plannen ons nog komen te passeren en verschillende scenario's en dat we daar nog uitgebreid over kunnen praten. Dank u wel. Pagina 13 van 21

De voorzitter: Oké, dank u wel mijnheer De Groot. Ik kijk nog even verder rond. Mevrouw Van Dorst wilde graag nog het woord. Mevrouw Van Dorst: Als laatste. Nee, inderdaad. Complimenten. Heel duidelijk verhaal. En nog meer complimenten dat er zoveel zwemmers bij zijn gekomen. Ik ben ook zo'n baantjes trekker en wat wordt het druk, echt waar. Heel goed. In die drie banen, allemaal even druk. Hartstikke goed. Complimenten. We hebben al heel veel detailvragen beantwoord, ook heel hartelijk dank daarvoor. Ik had een wat algemene vraag wat me de hele tijd door het hoofd gaat. U heeft het over zo direct een giga investering wat duurzaamheid betreft. Of het nou 7,1 is of 1,8 miljoen. Ik heb nog niet gehoord of u zo direct niet moeite heeft om daar een lening voor af te sluiten. Al zou het via de gemeente, al zou het via VNG gaan, heeft u daar al ideeën over? Wij zijn ook het zwembad moet blijven, maar inderdaad de informatie over hoe zo direct de toekomst er uit gaat zien, vinden wij superbelangrijk. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Wie van de twee heren wil hier antwoord opgeven? De heer Van Middelkoop. De heer Van Middelkoop: Bedankt voor de mooie woorden ook, ten eerste. Maar de lening en de financiering zal dus altijd via de gemeente gaan. Wij gaan niet zelf de boer op om geld te halen. De gemeente is altijd de handigste en de goedkoopste manier om dat te regelen.

Dus dat zal in nauw overleg met Jan Van Midden gaan. En zo is de vorige keer ook gegaan met de toenmalige wethouder. Ik zie hem zitten. De voorzitter: Oké, dank u wel. Het is een korte agenda. Er waren nog wat vragen, de heer Mol. De heer Mol: Voorzitter, als de ronde voorbij is, dan wil ik toch als burgemeester nog even iets zeggen. Want wij memoreren wel eens vaak dat dit dorp staat op de schouders van zijn inwoners. Maar van alle klussen die wij hebben, en dat zal de wethouder sport ook beamen, is toch wel het runnen van een zwembad qua financiële verantwoordelijkheid, maatschappelijke verantwoordelijkheid, maar ook qua verantwoordelijkheid van onze sociale veiligheid en van de allergrootste. En ik denk dat we ons dan toch wel heel erg rijk mogen koesteren dat het allemaal onder de leiding staat van deze heren, want we weten allemaal hoe het gesteld staat met sommige zwembaden in de omgeving. En dan staat het er toch maar mooi bij bij ons. Dus ik denk dat ik de mening van velen van u vertolk. Het is inderdaad voor ons grote financieel beleg bij onze begroting, maar we reiken ons ook wel reek dat het onder uw leiding staat. Dank u wel. De voorzitter: Heren Van Vark en Van Middelkoop, hartelijk dank voor uw komst en uw uitleg allemaal en de presentatie. 4.

Vasstelling van lijst adviezen en conclusies vergadering commissie M&F d.d. 18 september 2024 De voorzitter: Dan gaan wij door met de vergadering, met agendapunt vier, vaststelling van de lijst van adviezen en conclusies van de vergadering van 18 september 2024. Heeft iemand hier opmerkingen over? Nee. Dan is die hierbij vastgesteld.

5.

Mededelingen De voorzitter: Dan gaan we door naar agendapunt vijf, de mededelingen. Begin ik bij de heer De Groot. De heer De Groot: Dank u, voorzitter. Vorige week donderdag hebben we een prachtige bijeenkomst gehad waarbij een aantal van u aanwezig waren van de HBEL. Waarin gesproken wordt over op welke manier wij Pagina 14 van 21

willen zorgen dat indicatiestelling zo eenduidig mogelijk en transparant mogelijk en via de gemeente gaat verlopen. Dus dat dat de trechter in gaat. En dat is op zich een mooi, maar ook ingewikkeld proces. Ik vind persoonlijk dat daar vorige week een uitstekende presentatie over gegeven is en die wordt morgen weer gegeven. Dus ik beveel iedereen graag aan die nog niet in gelegenheid is geweest, om morgen… Het is nu niet meer hier, maar in Huizen, om toch daarnaartoe te gaan om daar kennis van te nemen. Ook vanuit financieel perspectief als het gaat over de houdbaarheid van ons sociale domein, is dit denk ik een hele belangrijke presentatie. Dus dank dat ik in de gelegenheid ben geweest om dat onder de aandacht te brengen. Dank u wel. De voorzitter: U bent welkom. Kijk ik nog even verder… Niemand. Oké. 6.

Meldingen Portefeuillehouders m.b.t. Gemeenschappelijke Regelingen De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt zes, de meldingen van de portefeuillehouders met betrekking tot de gemeenschappelijke regelingen. Nee, ook niet.

7.

Uitleg en toelichting door het college op de Begroting gemeente Laren 2025 De voorzitter: Dan komen we bij agendapunt zeven, de uitlichting en toelichting door het college van de begroting van 2025. Dit voorstel wordt in de vergadering van acht november behandeld. We gaan hier dus niet inhoudelijk op in, maar wethouder Jan Van Midden is zo vriendelijk om een en ander uit te leggen. De heer Van Midden: Ja, dank u wel, mijnheer de voorzitter. Inderdaad, ik wil wel heel kort even een zekere duiding geven aan de begroting zoals ‘ie nu voorligt. Omdat dat denk ik ook belangrijk is voor de latere discussie op acht november. Als we kijken naar de begroting zoals hij nu voorligt, dan zien we dat we op dit moment een goeie en stabiele positie hebben. We hebben genoeg middelen om onze hoogwaardige voorzieningen in stand te kunnen houden. Dat komt nog mede door de inzet van ons grote maatschappelijk kapitaal. Onze vrijwilligers op wie wij steunen bij alle activiteiten die we doen. Maar we zien ook dat we ook financieel op dit moment stabiel zijn. Dat is tweeledig. We zien dat de begroting in 2025 sluitend is dus dat is de winst- en verliesrekening. En we zien ook dat op de balans dat onze reserves behoorlijk gegroeid zijn en behoorlijk wat vet op de bot botten hebben. Wat zich vertaalt in een behoorlijke hoge solvabiliteit, in ieder veel hoger dan die ooit geweest is.

Dus die uitgangspositie is niet onaardig. Maar goed, we gaan natuurlijk een onzekere tijd tegemoet. Het ravijnjaar. Dan zien we ook in de begroting dat de inkomsten omlaag gaan met iets van 1,1 miljoen en uiteindelijk tekorten ontstaan rond de acht negen ton op wat langer termijn. Daar zullen we wat mee moeten. Daar hebben we ook in de Auditcommissie over gesproken om te kijken van wat is nu het verder proces als het gaat om besluitvorming, ook rondom die tekorten. We hebben afgesproken dat we in januari eerst met de Auditcommissie gaan kijken van welke mogelijkheden zien we om dat gat te dichten? Daar laten wij ons ook vooral inspireren of ook inspireren door wat op dit moment in Eemnes gebeurt. Die moeten voor komend jaar al bezuinigingsmaatregelen treffen waarbij we zoveel mogelijk kijken, ook naar maatregelen die uiteindelijk ook drie gemeenten uiteindelijk kunnen helpen. Dus die gaan we meenemen. Dat gaan we in januari bespreken. Dan gaan we terug naar u, naar de raad, om die bezuinigingsvoorstellen te bespreken en kijken wat de raad er van vindt. En ik overweeg om eens even afhankelijk van hoe uiteindelijk de voorstellen er uit zien, om daar op enig moment ook middels participatie de inwoners bij te betrekken. Van wat vinden we nu echt belangrijk in de gemeente en waar willen we ons geld in steken? Dus dat is een beetje het proces wat ik door wil gaan.