III-A4 college - raadsinformatiebrief BEL nota inwonersbetrokkenheid

INFORMATIENOTA RAAD LAREN Datum vaststelling college: 7 februari 2023 Van

het college van b&w

Aan

Gemeente Laren - Gemeenteraad

Portefeuillehouder

Westerkamp, F.

Informatie bij

J. van Oudheusden, Communicatieadviseur

Onderwerp BEL nota inwonersbetrokkenheid Portefeuillehouder Westerkamp, F. Openbaar Ja Kennisnemen van Het besluit van de drie BEL colleges om: - Gezamenlijk aan een nieuwe nota ‘Inwonersbetrokkenheid’ te gaan werken, die eind 2023 kan worden vastgesteld, - Gedurende 2023 ervaring op te doen met verschillende instrumenten en methoden, die in de nota opgenomen kunnen worden.

Aanleiding (inleiding) Vernieuwing participatienota’s naar één nota inwonersbetrokkenheid, omdat: -In maart 2011 is de nota ‘Burgerparticipatie in de BEL-gemeenten’ vastgesteld door de drie gemeenteraden. In 2019 is in Blaricum een herijkte versie van deze nota door de raad geaccordeerd. In Laren is in 2021 een start gemaakt met een nieuwe participatienota. In Eemnes wordt de nota uit 2011 nog gehanteerd. Inmiddels zijn we een aantal jaar verder en hebben we de nodige ervaring opgedaan met participatie. De maatschappelijke normen zijn verschoven en dit is merkbaar in de verwachtingen van inwoners ten aanzien van de houding en rolopvatting van overheden. Dit is goed te zien Pagina 1 van 3

in de dagelijkse praktijk, zowel bij dossiers die mét als zónder inzet van participatie tot stand komen. We hebben te maken met hogere verwachtingen van inwoners over de manier waarop zij kunnen meepraten. En meebeslissen kan nog lang niet altijd. En in toenemende mate zetten inwoners de eerste stap om te zorgen voor beleidsontwikkeling of planvorming op gebieden die hen na aan het hart liggen. Vanuit die constatering dekt de term participatie niet meer echt de lading, maar spreken wij veel meer over inwonersbetrokkenheid. De uitdaging ligt erin de inwoners meer directe invloed te bieden en eigenaarschap te geven. Eigenaarschap leidt tot actieve deelname, omdat de inwoners verantwoordelijkheid ervaren. -Coalitieakkoorden waarin inwonersparticipatie/-betrokkenheid een belangrijk thema is. -Binnen de samenleving is veel kennis en deskundigheid aanwezig. -Wens om meer te doen én om samen op te trekken (BEL-breed, Ontwikkelnota). Er is al een aantal gemeenschappelijke projecten geaccordeerd. Kernboodschap In 2023 oefenen we met verschillende manieren om inwoners te betrekken. Dit leidt tot één BEL-brede nota inwonersbetrokkenheid, die eind 2023 wordt voorgelegd aan de raden. Consequenties De nieuwe nota moet zowel voor inwoners, als bestuurders, als medewerkers houvast bieden in de samenwerking tussen overheid en samenleving.

Dit werkt het best als we zoveel mogelijk gelijk optrekken in de drie gemeenten en dezelfde uitgangspunten en werkwijzen hanteren. De nieuwe nota zal niet dwingend voorschrijven welke keuzes gemaakt worden bij het betrekken van inwoners, dat is maatwerk. Wel zal de nota uitgangspunten vastleggen, waaraan we elkaar houden. Daarnaast zal op basis van de ervaringen een ‘catalogus’ worden opgenomen die helpt om de juiste instrumenten te kiezen in de eerste fase van een initiatief.

Communicatie en kanttekening Gedurende de totstandkoming van de nota zullen we verschillende trajecten extra intensief volgen om daar lessen uit te trekken. Daarnaast zal per gemeente later bepaald worden op welke wijze inwoners en raadsleden betrokken worden. Dat hangt met name af van het traject dat al doorlopen is (vaststelling nieuwe nota in Blaricum in 2019; inwonerspanel en inwonersavond in Laren in 2021). Ervaringen die we nu al op doen op het gebied van tools voor inwonersbetrokkenheid (zoals thematafels in Laren, Pagina 2 van 3

inwonerspanels, eventueel de gemeentepeiler waarvoor in de raad van Blaricum een motie is aangenomen), worden geëvalueerd en eventueel meegenomen in een toolkit. Ook de ladder van eigenaarschap is een tool die meegenomen wordt in de betrokkenheidtoolkit en waarmee we gaan experimenteren. De BEL-brede nota inwonersbetrokkenheid voorziet niet in raadscommunicatie. Dat is een ander vraagstuk.

Vervolg Er wordt één BEL-brede nota inwonersbetrokkenheid opgesteld met ruimte voor lokale accenten. Hierin staat beschreven: de visie op inwonersbetrokkenheid en hoe wij als BEL gemeenten inwonersbetrokkenheid organiseren. De BEL-brede nota bevat ook een toolkit voor inwonersbetrokkenheid. Hieruit kan gekozen worden welk instrument passend is bij welk soort proces voor inwonersbetrokkenheid. In de Meerjaren Ontwikkelnota (MJON) voor de BEL is in totaal €75.000 per jaar gereserveerd voor het structureel aantrekken van een adviseur inwonersbetrokkenheid. Deze adviseur gaat o.a aan de slag met het opstellen en uitvoeren van de BEL-brede nota. de MJON, inclusief de functie van adviseur inwonersbetrokkenheid, is vastgesteld door het BEL bestuur (19 september 2022). En dit is inmiddels verwerkt in de begrotingswijziging van de BEL. De planning is als volgt: Eerste kwartaal: werven adviseur inwonersbetrokkenheid. Eerste tot derde kwartaal: oefenen en ophalen. De herijkte nota van Blaricum (2019) en de eerder opgehaalde input voor de participatienota in Laren worden meegenomen in de nieuwe BEL-brede nota inwonersbetrokkenheid. Derde kwartaal: schrijven en samenstellen nota inwonersbetrokkenheid Vierde kwartaal 2023: nieuwe nota wordt in drie raden ter vaststelling aangeboden.

Daarnaast worden medewerkers die een rol hebben bij inwonersbetrokkenheid getraind in het initiëren en begeleiden van deze trajecten. Voor de bestuurlijke aansturing is een kerngroep samengesteld, die bestaat uit de portefeuillehouders communicatie van de drie gemeenten (Frans Cornelis, Roland van Benthem, Frits Westerkamp). Wethouder Westerkamp is de bestuurlijke trekker.

Bijlagen Bestuursopdracht

Pagina 3 van 3