III-A1 college - raadsinformatiebrief meten van Luchtkwaliteit voortgang project Hollandse Luchten

INFORMATIENOTA RAAD LAREN

Van

het college van B&W

Aan

Gemeente Laren - Gemeenteraad

Portefeuillehouder

A.H.M. Stam (Laren)

Informatie bij

H. Rietdijk, Beleidsmedewerker Ruimtelijke Ontwikkeling

Datum:

18 januari 2022

Onderwerp Meten van Luchtkwaliteit: voortgang project Hollandse Luchten Portefeuillehouder A.H.M. Stam (Laren) Openbaar Ja Kennisnemen van Voortgang project Hollandse Luchten Aanleiding (inleiding) In juni 2020 heeft uw raad besloten om deel te nemen aan de tweede fase van het project Hollandse Luchten van de provincie Noord-Holland; onder voorbehoud van definitieve besluitvorming hierover door de provincie. Besluitvorming zou, volgens de toen voorgenomen planning, in juli 2020 plaatsvinden. De besluitvorming heeft echter vertraging opgelopen. U bent hierover middels een RIB in november 2020 geïnformeerd.

Kernboodschap Er is nu - na een pauze van ruim een jaar - nieuwe energie vanuit de provincie NoordHolland om project Hollandse Luchten verder te brengen. Pagina 1 van 4

In december 2021 is er een breed startoverleg geweest met provincie Noord-Holland (initiatiefnemer en financieel verantwoordelijk), Waag Society (technische ondersteuning en tevens ondersteuner van de burgerparticipatie), Regio Gooi & Vechtstreek, GGD Gooi & Vechtstreek, de BEL-gemeenten en vertegenwoordigers van de inwoners van de initiatiefnemende gemeente Blaricum (Denktank A27). Dit overleg was een (hernieuwde) kennismaking met alle betrokken partijen. Dat was nodig vanwege de nieuwe projectleider van de provincie. We kunnen nu een volgende stap zetten. We verwachten in maart 2022 met alle betrokken bewonersgroepen (online) bij elkaar te kunnen komen om een meetplan te bespreken. De belangrijkste punten uit het overleg:

Doelstelling is om minimaal BEL-breed, maar indien mogelijk door de hele regio Gooi & Vechtstreek een meetnetwerk in te richten, gebaseerd op burgerparticipatie. Dat wil zeggen: inwoners 'adopteren' een sensor, die op eigen grond komt te hangen en faciliteren daarmee de vorming van een fijnmazig netwerk dat meerjarig de uitstoot van onder meer wegverkeer meet. Let wel: de verkregen data is experimenteel en heeft geen juridische waarde. Zie onder ‘Consequenties’. Het structureel geluid meten is een expliciete wens vanuit Denktank A27 en tevens de ambitie van de provincie Noord-Holland. Technisch zijn daar echter nog de nodige hobbels te nemen. Gelijktijdige implementatie hiervan in het meetnetwerk is waarschijnlijk niet mogelijk. Aan een dergelijk meetinitiatief ligt altijd een meetplan ten grondslag: wat willen we weten? In de basis is dat helder: we willen de door bewoners ervaren overlast van luchtverontreiniging en geluid meten, die veroorzaakt wordt door de rijkswegen A27 en A1. Inherent hieraan zullen sensoren dus ook geplaatst dienen te worden op die plaatsen langs de rijkswegen waar bewoners overlast ervaren. Voor tot plaatsing kan worden overgegaan is input en participatie vanuit bewonersgroepen noodzakelijk. Hiervoor verwachten we maart 2022 een (online) bijeenkomst te beleggen.

De vertegenwoordigers van Denktank A27 hebben nauwe contacten met de bewonersverenigingen in Eemnes en Laren. Zij informeren hun achterban. Vervolg De komende maanden zal de nodige ambtelijke afstemming plaatsvinden tussen de gemeenten, de provincie, de Regio Gooi & Vechtstreek en Waag Society. De uitbreiding Pagina 2 van 4

naar de gemeenten Hilversum en Gooise Meren (waarmee ook rijksweg A1 stevig ingebed kan worden in Hollandse Luchten) zou een mogelijkheid kunnen zijn. Planning is om in maart de bewonersbijeenkomst te laten plaatsvinden.

Consequenties

Metingen geven inzicht De wet gaat uit van berekende waarden. Deze worden wel getoetst via metingen, maar voorlopig zijn berekeningen nog steeds de basis. Dit betekent dat we met de verkregen gegevens niet de normen kunnen toetsen. Door de pilot van de provincie wordt steeds meer inzicht vergaard in de kwaliteit van het meten met sensoren. Hoe ver de meetkwaliteit gaat komen, weet de provincie pas achteraf. Dit hangt ook sterk samen met hoe goed ze de kalibratie van de sensoren weten te krijgen. Dat is een gezamenlijke zoektocht van de provincie met het RIVM, de GGD Amsterdam en Waag.

Bewustwording De resultaten van de metingen geven dus inzicht in de hoeveelheid stikstofdioxide en hoe deze zich verhoudt ten opzichte van de wettelijke normen. Mogelijkheden om de hoeveelheid stikstofdioxide naar beneden te brengen zijn er voor de gemeente niet of nauwelijks: de A27 en A1 zijn in beheer bij Rijkswaterstaat en het verkeer binnen de gemeente kan niet eenvoudig worden verminderd. Bovendien worden er tijdens de metingen op bepaalde momenten ook andere bronnen van luchtverontreiniging gemeten, waar de gemeente geen grip op heeft. De verzamelde data wordt door het RIVM echter wel gebruikt om hun berekenings- en meetsystemen te toetsen. Daarnaast kan het RIVM zich een beter landsdekkend beeld vormen door de input van de metingen in de diverse gemeenten. Hollandse Luchten is, naast het staven van modellen, met name bedoeld om bewustwording te creëren bij provincie, gemeenten en inwoners, en kennis te vergaren (urgentie van de zaak bekijken). Voor inwoners en de gemeente kunnen de meetresultaten argumenten opleveren om de regelgeving (normering en berekening) aan de orde te stellen alsmede input voor luchtbeleid.

Communicatie Vertegenwoordigers van Denktank A27 informeren de bewoners die ook bij de start van het project waren betrokken. Wanneer er meer bekend is over de bewonersbijeenkomst in maart, berichten we hierover via onze communicatiekanalen (website, Larens Journaal, social media).

Pagina 3 van 4

Vervolg Na de bijeenkomst in maart 2022 zullen wij u op de hoogte brengen hoe aan het project Hollandse Luchten binnen onze gemeenten/regio vervolg wordt gegeven. Bijlagen Geen

Pagina 4 van 4