D 07 2 BIJLAGE - notitie versterking crisisbeheersing

Versterking crisisbeheersing en daaraan gerelateerde informatievoorziening

Regionale opgaven en doelen -WAT te doen-

Verantwoordelijke: Steller: Datum:

Programma Versterking crisisbeheersing René Moraal 15 januari 2023

1

Inhoudsopgave Paragraaf

pagina

1. Inleiding versterkingsopgave crisisbeheersing en informatievoorziening

3

2. Achtergrond en ontwikkelingen

4

3. WAT we gaan doen om te voldoen aan de landelijke doelen

6

4. Hoe wij het aanpakken

7

Bijlage 1: Onze OPGAVEN/DOELEN, WAAR we staan en WAT we gaan doen

8

2

1. Inleiding versterkingsopgave crisisbeheersing en informatievoorziening Versterking van crisisbeheersing en informatievoorziening is noodzakelijk om in te spelen op de nieuwe uitdagingen en risico’s waar we in de samenleving voor staan. We hebben het dan over onder andere complexe-, sluimerende-, langdurige- en cybercrises. Op basis van de contourennota hebben alle veiligheidsregio’s structureel extra BDUR-gelden toebedeeld gekregen om de gewenste versterking van de crisisbeheersing en de informatievoorziening te realiseren. Deze versterking is vertaald in regionale opgaven en doelen vanuit de ‘Landelijke agenda crisisbeheersing’ en het ‘Actieplan informatievoorziening’. Binnen de veiligheidsregio’s Flevoland en Gooi en Vechtstreek (hierna VRF en VRGV genoemd) en met onze belangrijkste partners is per opgave beschreven welk OPGAVEN/DOELEN we hebben, WAAR we t.o.v. deze opgaven/doelen staan en WAT we moeten doen als VRF en VRGV om de komende jaren deze opgaven/doelen te behalen. Door deze WAT bestuurlijk te laten vaststellen, ontstaat het uitvoeringskader voor de veiligheidsdirectie voor de komende jaren. Als VRF en VRGV scoren we voldoende op de vereisten ‘voorkomen, beperken en bestrijden flitsramp’. De afgelopen jaren zijn naar aanleiding van externe audits en onderzoeken verbeteringen ten aanzien het optreden bij een ‘flitsramp’ doorgevoerd.

Als VRF en VRGV scoren we net als alle andere veiligheidsregio’s nog onvoldoende op de nieuwe vereisten ‘voorkomen, beperken en bestrijden moderne crisis’ (sluimerende, complexe en langdurige crisis). De Extra BDUR en landelijke doelen zijn juist bedoeld om te voldoen aan de vereisten ten aanzien van moderne crises cq. de versterking van de crisisbeheersing en de informatievoorziening.

3

2. Achtergrond en ontwikkelingen In 2022 is via de Contourennota nadere invulling gegeven aan de evaluatie van de Wet veiligheidsregio’s. Onderdeel hiervan is de versterking van de crisisbeheersing en informatievoorziening. In het eerste kwartaal 2023 heeft het Rijk structureel extra BDUR-gelden vrijgemaakt ten behoeve van deze versterking. In het tweede kwartaal van dat jaar zijn er door Rijk en veiligheidsregio’s 11 versterkingsdoelen geformuleerd in de landelijke doelenmatrix. Vervolgens zijn deze 11 doelstellingen in het derde kwartaal vertaald in de ‘Landelijke agenda crisisbeheersing’ in drie versterkingspijlers die zijn uitgewerkt in 11 ambities/doelstellingen. Al die tijd waren er, buiten de aan de crisis gerelateerde informatievoorziening, nog geen landelijke doelen gesteld aan de informatievoorziening. Daarin is in het vierde kwartaal verandering gekomen met het ‘Landelijk actieplan informatievoorziening’. Het uitvoeren van de versterking crisisbeheersing en informatievoorziening is niet vrijblijvend. Via de ‘Landelijke agenda’ worden afspraken gemaakt tussen de minister J&V en de algemeen besturen van de veiligheidsregio’s over de te behalen doelen voor crisisbeheersing en informatievoorziening. Over deze afspraken wordt over en weer verantwoording afgelegd.

Het Rijk stelt voor de versterkingsopgave via ophoging van de BDUR aan de VRF en VRGV gezamenlijk 2,2 miljoen euro in 2023 beschikbaar (oplopend naar 4 miljoen euro structureel in 2026 en verder). De algemeen besturen van de beide veiligheidsregio’s hebben als kader meegegeven dat de versterkingsopgaven binnen deze extra BDUR dienen te worden gerealiseerd. Op 28 juni 2023 hebben beide algemeen besturen ingestemd met versterkingsvoorstellen 2023 e.v. om het fundament voor crisisbeheersing en informatievoorziening te verstevigen en de grootste risico’s te beperken. Hiermee zijn de eerste stappen gezet in het realiseren van een toekomstbestendige crisisbeheersing en daaraan gerelateerde informatievoorziening. Tevens is op deze datum met de algemeen besturen afgesproken dat er begin 2024 een aanvullend voorstel wordt voorgelegd waarin de regionale OPGAVEN/DOELEN staan en WAT we de komende jaren als veiligheidsregio’s moeten doen om te voldoen aan de ambities uit de Landelijke agenda crisisbeheersing. Dit voorstel dient verder in lijn te zijn met het nieuwe regionale beleidsplan, de eerder vastgestelde visie en strategie crisisbeheersing, kwaliteitsverbetering op basis van audits en het traject versterking informatievoorziening. Alle kolommen en bedrijfsonderdelen zijn bij de versterking betrokken en verantwoordelijk voor hun noodzakelijke bijdrage.

Onderzoek Governance en Organisatie door Lysias Het onderzoek Governance en Organisatie van Lysias, dat in opdracht van beide besturen is uitgevoerd, zal aanvullend inzicht opleveren. Deze inzichten kunnen worden benut bij het nader specificeren van de noodzakelijke investeringen voor de versterkingsopgave. Verder is het mogelijk dat voor een adequate sturing en uitvoering van crisisbeheersing en informatievoorziening de positie hiervan nader moet worden beschouwd. Input regionaal beleidsplan Er is door de projectgroep en experts van de beide veiligheidsregio’s en onze belangrijkste partners beschreven welke regionale OPGAVEN/DOELEN we hebben en WAT we moeten doen om als veiligheidsregio’s de komende jaren te voldoen aan de Landelijke agenda. Deze OPGAVEN/DOELEN en WAT zijn tevens input voor het op te stellen Regionaal Beleidsplan 2025-2028. Financiële status versterkingsopgave Binnen de VRF en VRGV is de financiële status als volgt: Tot 2026 nemen de BDUR gelden vanuit het Rijk structureel toe. Voor de VRF en VRGV is dit weergegeven in onderstaand overzicht. Deze gelden mogen alleen ingezet worden ter versterking van crisisbeheersing en informatievoorziening. De versterkingsopgaven crisisbeheersing en informatievoorziening dienen binnen dit budget te worden gerealiseerd. Bij gemeenten worden daarom geen aanvullende middelen gevraagd voor de versterkingsopgave.

4

2023

2024

2025

2026

Onderdeel

VRF

VRGV

Totaal

VRF

VRGV

Totaal

VRF

VRGV

Totaal

VRF

VRGV

Totaal

Crisisbeheersing Extra inkomsten BDUR Totaal toegewezen (o.b.v. AB 28-6-2023)* Restant

-731 485 -247

-453 391 -62

-1.185 875 -309

-906 459 -447

-561 493 -68

-1.466 951 -515

-1.160 515 -645

-718 527 -191

-1.878 1.042 -836

-1.319 549 -769

-816 549 -267

-2.135 1.098 -1.037

Informatievoorziening Extra inkomsten BDUR Totaal toegewezen (o.b.v. AB 28-6-2023)* Restant

-515 733 218

-515 605 90

-1.030 1.339 308

-638 460 -178

-638 469 -170

-1.277 929 -348

-818 500 -318

-818 508 -310

-1.635 1.008 -627

-930 524 -405

-930 533 -397

-1.859 1.057 -802

* Bestaat uit: overhead en reeds besloten uitgaven

Toegewezen en restant In bovenstaand overzicht zijn de Extra inkomsten BDUR (eerste regel) van beide veiligheidsregio’s weergegeven. De financiële effecten van het AB besluit van 28 juni 2023 zijn doorgerekend tot en met 2026 e.v. en weergegeven onder Totaal toegewezen o.b.v. AB 28-6-2023 (tweede regel). Onder Restant (derde regel) wordt weergegeven welk bedrag nog beschikbaar is voor de versterkingsopgaven crisisbeheersing en informatievoorziening vanaf 2024. De bovengenoemde extra BDUR gelden zijn structurele middelen. De verantwoording van WAT we als veiligheidsregio’s doen om aan de landelijke agenda en doelen te voldoen, vindt via de toetsingscriteria van de BDUR plaats richting Rijk.

5

3. WAT we gaan doen om te voldoen aan de landelijke doelen Er is door het programmateam en experts van de beide veiligheidsregio’s en onze belangrijkste partners beschreven welke regionale OPGAVEN/DOELEN we hebben en WAT we moeten doen om als veiligheidsregio’s de komende jaren te voldoen aan de Landelijke agenda. Deze WAT is tevens input voor het op te stellen Regionaal Beleidsplan 2025-2028. Landelijke doelstellingen die nog niet concreet zijn, worden in de komende jaren door Rijk en regio’s verder gespecificeerd en uitgewerkt. Uitvoering van deze doelen vindt plaats op landelijk, interregionaal en regionaal niveau. De beschrijving van de WAT is gebaseerd op de ‘Landelijke agenda crisisbeheersing’. Deze landelijke agenda gaat uit van drie pijlers met in totaal elf ambities. Deze pijlers en ambities zijn hieronder in figuur 1 weergegeven.

Landelijke agenda crisisbeheersing

Figuur 1

Uitwerking in regionale OPGAVEN/DOELEN en WAT we regionaal moeten doen Voor de drie landelijke versterkingspijlers zijn in bijlage 1 de regionale OPGAVEN/DOELEN per landelijke ambitie beschreven, WAAR we als veiligheidsregio’s Flevoland en Gooi en Vechtstreek staan ten opzichte van deze doelen/opgaven en WAT we dan vervolgens moeten doen om te voldoen aan de ‘Landelijke agenda crisisbeheersing’.

6

4. Hoe wij het aanpakken Van WAT naar HOE Inmiddels zijn we met experts binnen de beide veiligheidsregio’s en met onze belangrijkste partners begonnen met een vertaling van de WAT naar het HOE. Deze HOE gaat over expertise, capaciteit, middelen, prioritering en kwaliteitsniveau weggezet in de tijd om aan de versterkingsopgave te voldoen. Begin 2024 wordt de uitgewerkte HOE gepresenteerd aan de veiligheidsdirectie, zodat deze de uitvoering in gang kan zetten. Over de uitvoering zal tussentijds aan de veiligheidsdirectie verantwoording worden afgelegd. Verantwoording aan de algemeen besturen wordt jaarlijks afgelegd via de P&C-cyclus. Daarnaast zal een keer per jaar in een gezamenlijk AB de versterking crisisbeheersing en informatievoorziening als thema worden behandeld. Van project naar programma versterking crisisbeheersing: Om deze versterking crisisbeheersing goed te borgen in de organisatie en integraal op te pakken is de projectgroep vanaf 1-1-2024 overgegaan in een programma versterking crisisbeheersing onder leiding van een eigen programmamanager, zijnde mevr. Schippers. Onder het programma vallen meerdere projecten die een raakvlak hebben met de versterkingsopgave. Daarnaast zorgt het programma dat de versterking wordt geborgd in de staande organisatie.

De programmamanager wordt verantwoordelijk voor de versterking van de crisisbeheersing en de daaraan gerelateerde informatievoorziening. De definitieve opdracht aan de programmamanager wordt vastgelegd in het programmaplan wat door het Directieoverleg wordt vastgesteld. Alle kolommen en bedrijfsonderdelen zijn bij de versterking betrokken en verantwoordelijk voor de noodzakelijke bijdrage aan het programma. Omdat het ‘Landelijk actieplan informatievoorziening’ een bredere opgave heeft naar de hele organisatie van de veiligheidsregio, wordt voor dit deel een programma versterking informatievoorziening opgezet onder leiding van een aparte programmamanager zijnde dhr. Benschop. Kanttekeningen bij het behalen van de versterkingsopgave Om de crisisbeheersing en informatievoorziening te versterken is er begin 2023 structureel extra BDUR vrijgemaakt. Daarna zijn via de ‘Landelijke agenda crisisbeheersing’ en het ‘Actieplan informatievoorziening’ versterkingsdoelen geformuleerd. Of met de extra BDUR deze versterkingsdoelen allemaal kunnen worden behaald, is op dit moment niet met zekerheid te zeggen. Dit zal mede afhankelijk zijn van het gehanteerde kwaliteitsniveau en de prioritering. Het is daarom belangrijk om te beginnen met de prioritering zoals die in de Landelijke agenda is vastgelegd.

Deze prioritering wordt door het programmateam verder aangevuld met de volgorde waarin de werkzaamheden het beste kunnen worden uitgevoerd. Via monitoring (cockpit) zal de uitvoeringsagenda en het kwaliteitsniveau onderwerp van gesprek zijn binnen de veiligheidsdirectie. Daar waar nodig zal de uitvoering en prioritering worden bijgesteld. De landelijke doelen voor crisisbeheersing en informatievoorziening zijn voor een deel nog algemeen beschreven. Naar de toekomst toe zullen deze doelen concreter worden gemaakt. Nadere concretisering van de doelen betekent mogelijk ook aanpassing van de uitvoeringsagenda. Communicatievoortgang versterkingsopgaven Communicatie vindt via de veiligheidsdirectie plaats naar de medewerkers van de organisatie, de gemeenten en andere hulpverleningspartners. De programmamanager en medewerkers binnen de het programma versterking crisisbeheersing dragen ook zorg voor verdere communicatie van de uitkomsten. Jaarlijks wordt er aan het begin van het jaar een communicatieplan opgesteld, dat gekoppeld is aan de uitvoering van de WAT in dat jaar. Over de uitvoering en de voortgang van het programma zal jaarlijks via de P&C-cyclus verantwoording worden afgelegd aan de algemeen besturen. Daarnaast zal een keer per jaar in een gezamenlijk AB de voortgang van de versterking crisisbeheersing en informatievoorziening als thema worden behandeld.

7

Bijlage 1 Onze OPGAVE/DOELEN, WAAR we staan en WAT we gaan doen Hieronder is per pijler en ambitie beschreven welke OPGAVEN/DOELEN we als veiligheidsregio’s Flevoland en Gooi en Vechtstreek hebben, WAAR we als veiligheidsregio’s staan ten opzichte van deze opgaven/doelen en WAT we dan vervolgens moeten doen om te voldoen aan de ‘Landelijke agenda crisisbeheersing’. Deze WAT is het uitvoeringskader voor de veiligheidsdirectie voor de komende jaren.

8

9

10

11

12

13