C

Gemeentelijke minimaregelingen en regelingen voor chronisch zieken en mensen met een beperking in Gooi en Vechtstreek en Eemnes September 2025

Werkgroepen sociaal beleid Lokaal FNV Gooi en Vechtstreek Contact: Jelmer Mulder Email: Fozieres@hotmail.com

2

Inhoud - 1. Over het onderzoek.................................................................................................blz. 3 - 2. Beleidsuitgangspunten FNV ...................................................................................blz. 4 - 3. De individuele inkomenstoeslag.............................................................................blz. 6 - 4. Bijzondere bijstand .................................................................................................blz. 9 - 5. Overige gemeentelijke minimaregelingen …………………………………………………………..blz.11 - 6. Collectieve aanvullende zorgverzekering ................................................................blz.12 - 7. Regeling voor chronisch zieken/mensen met beperking ........................................blz.17 - 8. Compensatie eigen bijdrage WMO-maatwerkvoorzieningen .................................blz. 18 - 9. Mantelzorgwaardering ...........................................................................................blz. 19 - 10. Niet-gebruik van voorzieningen...............................................................................blz.21 - 11. Informatievoorziening over minimaregelingen .......................................................blz.23 - 12.

Overige gemeentelijke minimaregelingen ...............................................................blz.24 Bijlage 1: Ervaringen met het gemeentelijk minimabeleid……………..…............................ blz.25 Bijlage 2: Verbetervoorstellen leden………………………………………………...............................blz.27

3

1. Over het onderzoek: De werkgroep sociaal beleid van lokaal FNV Gooi en Vechtstreek heeft in maart en april 2025 onderzoek gedaan naar de regelingen voor minima en voor mensen met een chronische ziekte of beperking in de regio Gooi en Vechtstreek. Alle zes gemeenten in de regio plus Eemnes zijn benaderd om een enquête met vragen in te vullen. De vragenlijst is opgesteld door een werkgroep, waarbij de eerdere landelijke FNV onderzoeken Lokale Monitor en een onderzoek in Zuid-Limburg als leidraad hebben gediend. De hoofdvraag bij dit onderzoek is of en hoe de gemeenten deze regelingen, die in 2009 en 2015 overgedragen zijn aan gemeenten, hebben vormgegeven. Alle zeven gemeenten hebben meegewerkt aan dit onderzoek. Gooise Meren, Huizen, Blaricum, Eemnes, Laren, Hilversum en Wijdemeren. De uitkomsten van het onderzoek zullen worden voorgelegd aan de wethouders verantwoordelijk voor het beleidsgebied Sociaal Domein in de genoemde gemeenten. De leden van Lokaal FNV in de Gooi en Vechtstreek zijn gevraagd middels een enquête naar hun ervaringen met het gemeentelijk sociaal beleid. Informatie hieruit zal worden gedeeld met de leden, de gemeenten uit de regio en eventueel andere belangstellenden. Ook hebben onze leden tips gegeven aan de gemeenten. Zowel de ervaringen als de tips zijn als bijlage aan deze rapportage toegevoegd.

4

2. Beleidsuitgangspunten FNV Er zijn veel verschillen in het armoedebeleid van de verschillende gemeenten in het land. Dit komt door de decentralisatie van beleid van het Rijk naar de gemeenten. Het maakt uit waar je woont óf je in aanmerking komt en hoeveel je ontvangt. FNV stelt dat de willekeur in aanpak per gemeente moet stoppen. Armoedebestrijding is geen Postcodeloterij, waarbij de aanspraak op een tegemoetkoming afhankelijk is van de postcode waar je woont. De ondergrens moet voor iedereen in Nederland gelijk zijn. Het minimumloon is onvoldoende voor een rechtvaardige levensstandaard. Woonkosten, gezondheidszorg, onderwijs en vorming en deelname aan sport, sociale en culturele activiteiten zijn belangrijke zaken die mede door gemeentelijk beleid worden beïnvloed. De EU stelt als norm dat een toereikend minimumloon minstens 60% van het mediane bruto loon moet zijn en het netto besteedbaar inkomen van een voltijds werkende minimumloonverdiener moet gemiddeld 128% van de kosten voor levensonderhoud dekken. Nederland voldoet hier nog niet aan! De FNV pleit daarom landelijk voor een snelle verhoging van het sociaal minimum. Voor iedereen gebaseerd op een minimumloon van € 16,- per uur (ofwel 60% mediaan loon) met een volledige koppeling aan AOW en uitkering. Mensen moeten kunnen rondkomen van hun inkomen.

Een leefbaar minimum inkomen is geen luxe, maar een fundamenteel recht. De financiële steun vanuit het Rijk middels toeslagen (huurtoeslag, zorgtoeslag, kindgebonden budget, kinderopvangtoeslag) vormt een veel hoger bedrag dan het bedrag aan gemeentelijke regelingen voor minima huishoudens. Dat maakt dat de invloed van gemeenten kleiner is dan de invloed van het Rijk. De gemeentelijke regelingen voor minima huishoudens maken echter wel degelijk een verschil. Deze regelingen zorgen er namelijk voor dat huishoudens (meer) ruimte overhouden voor het doen van noodzakelijke bestedingen; als voorbeeld sport, ontspanning en cultuur. In de praktijk blijkt echter dat huishoudens lang niet altijd gebruikmaken van de gemeentelijke regelingen. Deels door onbekendheid, bureaucratie, maar ook door angst voor verlies of korting van een uitkering of de plicht tot terugbetaling op een later moment bij verkeerde vaststelling van de toeslag. Dit vraagt van gemeenten een ruime informatieinspanning en een cliënt ondersteunende attitude.

De eenvoudige regeling voor chronisch zieken en mensen met een beperking (Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten) is, nadat deze wet in 2016 is vervallen, slechts gedeeltelijk vervangen door tegemoetkoming arbeidsongeschikten, die wordt uitgevoerd door het UWV en door de WMO (Wet maatschappelijke ondersteuning), uitgevoerd door de gemeenten, daarbij aangevuld met een waaier aan maatwerkregelingen voor mensen met een laag inkomen, chronische ziekte of handicap, met als gevolg weinig transparantie, hoge uitvoeringskosten, bureaucratie en verschillen per gemeente en individu.

5

FNV pleit voor een vast bedrag voor meerkosten voor mensen met een chronische ziekte of beperking. Met name de verschillen in compensatie voor collectieve aanvullende ziektekostenverzekering en het eigen risico vallen op. Gemeenten moeten ruimhartiger zijn met het financieel ondersteunen van zwaarbelaste mantelzorg. De voorzieningen voor mantelzorg verschillen per gemeente. Gemeenten ontvangen van het Rijk circa 6.5% van het WMO-budget voor mantelzorgondersteuning en waardering en kunnen zelf bepalen hoe ze dit bedrag besteden. We zien dat gemeenten in de regio hier verschillend mee omgaan en dat een bedrag dat aan mantelzorgers wordt uitgekeerd laag is in verhouding tot het budget dat de gemeente van het Rijk ontvangt. FNV pleit voor een aparte uitkering voor mensen die niet kunnen werken met bijbehorende ondersteuning en voor recht op werk voor mensen die met steun wel kunnen werken. Zieke mensen, mensen met een beperking horen niet in de bijstand. Zij hebben recht op een stabiele uitkering zonder de verplichtingen van de Participatiewet. Daarnaast zouden regelingen voor volledige en gedeeltelijk werkhervatting lonend en transparant moeten zijn en niet leiden tot verlies van rechten en/of inkomen. FNV zet in op een recht op werk door meer beschutte werkplekken voor wie regulier werk niet mogelijk is.

Dit valt buiten de scope van het onderzoek, maar is wel van belang om hier te melden en actueel nu het bestaan van de sociale werkvoorziening in de regio wordt bedreigd. FNV is voor het stoppen met de marktwerking in de zorg, waardoor ook de betaalbaarheid en de rechten van mensen beter zijn gewaarborgd. Marktwerking (aanbesteding) leidt veelal tot concurrentie tussen aanbieders. De goedkoopste bij vergelijkbare pakketten krijgt dan meestal de opdracht. Burgers rekenen aanbieders en verzekeraars af op de kwaliteit en service die zij leveren, waarbij de prijs niet bepalend is. Bij marktwerking is vaak de prijs bepalend en minder de kwaliteit.

6

3. De individuele inkomenstoeslag In 2004 werd in de voormalige Wet Werk en Bijstand, inmiddels vervangen door de Participatiewet, de langdurigheidstoeslag ingevoerd. Daarmee kregen mensen die 5 jaar of langer een laag inkomen hadden (tot maximaal 110% van het sociaal minimum) recht op een toeslag van € 327 (alleenstaanden) tot € 466 (gehuwden) per jaar, bedragen die in principe periodiek worden bijgesteld. Per 1-1-2009 is de langdurigheidstoeslag gedecentraliseerd naar gemeenten. De gemeenten kregen hierbij een grote beleidsvrijheid om zelf de voorwaarden voor deze individuele inkomenstoeslag, in het bijzonder de hoogte van de toeslag, de duur van het laag inkomen (referentieperiode) en de inkomensgrens, vast te leggen in een gemeentelijke verordening. De individuele inkomenstoeslag is één keer per jaar een extra geldbedrag. Voor de aanvraag van deze toeslag geldt een legitimatieplicht, een inlichtingenplicht en een medewerkingsplicht voor eventueel onderzoek door de gemeente. AOW-gerechtigden en mensen met onvolledige AOW. Jongeren onder de 21 jaar en mensen met een studiefinanciering - of mensen met vermogen (totaal bezit) boven de vermogensgrens komen niet in aanmerking voor de individuele inkomenstoeslag. In de Participatiewet (art. 36, lid 1) zijn zij daarvan uitgesloten.

Als men te veel individuele inkomenstoeslag heeft gekregen of de gemeente een administratieve fout heeft gemaakt dan kan men worden verplicht het teveel aan de individuele inkomenstoeslag terug te betalen.

7

Antwoorden gemeenten In de tabel hieronder wordt weergegeven op welke wijze deze toeslag is vormgegeven in de onderzochte gemeenten.

Individuele inkomenstoeslag Inkomensgrens (wsm)

Gooise Meren Huizen Blaricum Eemnes Laren Hilversum Wijdemeren

100% * 110% 110% 110% 110% 130% 130 %

Referteperiode

Hoogte bedrag

3 jaar 3 jaar 3 jaar 3 jaar 3 jaar 3 jaar 3 jaar

Alleenstaande

Alleenstaande ouder

€ 516 € 512 € 512 € 512 € 512 € 528 € 528

€ 667 € 653 € 653 € 653 € 653 € 660 € 660 + 75/kind

Gehuwd met/zonder meerderjarige kinderen € 728 € 731 € 731 € 731 € 731 € 791 € 791 + 75/kind

* per 01.01.2026 130% (raadsbesluit van 4 juli 2025)

160 140 120

130

100 80

150 130

60 100

110

110

110

110

Huizen

Blaricum

Eemnes

Laren

130

40 20 0

Gooise Meren

8

Hilversum Wijdemeren

FNV Standpunten

Conclusies uit antwoorden Wat opvalt is dat alleen Hilversum en Wijdemeren een grens van 130 % hanteren terwijl andere gemeenten (HBEL) in de regio op 110% zitten. Gooise Meren zit zelfs op 100% maar dit wordt per 01.01.2026 aangepast naar 130% (raadsbesluit 4 juli 2025). De referteperiode is overal gelijk met 3 jaar. Echter, de jaarbedragen waar je recht op hebt, verschillen licht. In Hilversum en Wijdemeren is dat € 528, in Gooise Meren € 516 en in de gemeenten Huizen, Blaricum, Eemnes en Laren € 512. Ook in andere categorieën zijn de verschillen navenant. Wat verder opvalt is de veelheid aan gegevens die moeten worden aangeleverd en door de gemeente moet worden beoordeeld en gecontroleerd voor een relatief lage jaaruitkering. In de gemeente Hilversum wordt per 1 juli 2025 aan inwoners met een bijstandsuitkering de individuele inkomenstoeslag automatisch uitgekeerd.

Standpunt FNV De genoemde verschillen doen zich voor als gevolg van de decentralisatie, gepaard gaande met een grote beleidsvrijheid, in heel Nederland. De meeste gemeenten geven op hun website informatie over de regeling maar voor de gemeenten Huizen, Blaricum, Eemnes en Laren is die informatie heel summier Het is echter niet goed te begrijpen en te legitimeren waarom niet alle gemeenten in de regio eenzelfde inkomensgrens hanteren terwijl zij onder dezelfde budgettaire afdracht regels van de rijksoverheid vallen. Binnen de huidige regels is FNV voor één norm tot 150% van het wettelijk sociaal minimum, met een referte van 3 jaar. De 150% sociaal minimum komt voort uit de rapporten van de commissie Wettelijk Sociaal Minimum uit 2023 , die duidelijk heeft aangetoond dat het wettelijk sociaal minimum op dit moment veel te laag is. (https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2023/06/30/een-zeker-bestaanrapport-i-commissie-sociaal-minimum) Per 1-1- 2027 mag de individuele inkomenstoeslag ambtshalve worden toegekend door gemeenten. De FNV pleit ervoor dat gemeenten dit dan ook doen zodat mensen niet langer allerlei formulieren hoeven in te vullen en een “schaamtedrempel “ over moeten.

9

4. Bijzondere bijstand De bijzondere bijstand regelt een vergoeding voor extra kosten die ook echt nodig zijn en die inwoners niet zelf kunnen betalen en ook op geen enkele andere manier vergoed kunnen krijgen. De gemeente bepaalt of je bijzondere bijstand krijgt. Je hoeft daarvoor geen bijstandsuitkering te hebben. Voor bijzondere bijstand geldt een aantal voorwaarden: o.a. de kosten zijn noodzakelijk en niet worden vergoed door een voorliggende voorziening als bijvoorbeeld een lening, verzekering of subsidieregeling. Men kan bijzondere bijstand aanvragen voor bijvoorbeeld: de eigen bijdrage voor een advocaat, de kosten van een rechtszaak (griffiekosten), kosten voor een gehandicaptenparkeerkaart, grote aankopen die lang meegaan, zoals een wasmachine, en medische kosten die noodzakelijk zijn. Dit verschilt per gemeente. De voormalige categoriale bijzondere bijstandsuitkering voor ouderen, chronisch zieken en gehandicapten is afgeschaft. De meeste gemeenten in Nederland houden een inkomensgrens aan van 120% van het wettelijk sociaal minimum (WSM) en een vermogensgrens, afgeleid van de bijstand. Dit alles is terug te vinden in gemeentelijke verordeningen. Het aanvragen is vaak moeilijk; dit verschilt per gemeente. De FNV wil dat de aanvraagprocedure wordt vereenvoudigd zodat mensen ook zonder hulp een aanvraag kunnen doen

10

Antwoorden gemeenten Onderstaande tabel geeft de uitkomsten van de onderzochte gemeenten over dit onderwerp

Bijzondere Bijstand Vermogensgrens Inkomensgrens (wsm)

Alleenstaande

Alleenstaande ouder

Gooise Meren

120% *

€ 7.770

€ 15.540

€ 15.540

Huizen

120%

€ 7.770

€ 15.540

€ 15.540

Blaricum

120%

€ 7.770

€ 15.540

€ 15.540

Eemnes

130%

€ 7.770

€ 15.540

€ 15.540

Laren

120%

€ 7.770

€ 15.540

€ 15.540

Hilversum

130%

€ 7.770

€ 15.540

€ 15.540

Wijdemeren

120%

€ 7.770

€ 15.540

€ 15.540

* per 01.01.2026 130% (raadsbesluit van 4 juli 2025)

11

Gehuwd

160 140 120

130

100 80

150 120

120

120

Gooise Meren

Huizen

Blaricum

60

130

130

120

120

40 20 0

Eemnes

Laren

Hilversum Wijdemeren

FNV Standpunten

Conclusies uit antwoorden Bijna alle gemeenten hanteren een inkomensgrens van 120% van het wettelijk sociaal minimum. Alleen de gemeenten Hilversum en Eemnes hanteren een grens van 130%. De vermogensgrens is wettelijk vastgelegd en is dus voor alle gemeenten dezelfde. De gemeenten hanteren de bedragen uit art. 34 lid 3 van de PW. Dit wijzigt af en toe.

5. Overige gemeentelijke minimaregelingen Gemeenten hanteren ook nog andere regelingen voor mensen met een laag inkomen. Voor gezinnen met een laag inkomen zijn er kind-arrangementen bedoeld voor kinderen van 4 tot en met 17 jaar. Huizen, Blaricum, Eemnes en Laren hebben dit geregeld in het Kindarrangement Meedoen HBEL. Alle gemeenten faciliteren een collectieve ziektekostenverzekering. Sinds 1 juli keert de gemeente Hilversum twee minimaregelingen automatisch uit aan mensen met een bijstandsuitkering. Het gaat om de activeringsregeling en de individuele inkomenstoeslag. Gooise Meren heeft bijvoorbeeld regelingen voor minima voor kwijtschelding belastingen, peuteropvang en voorschoolse educatie, tegemoetkoming kosten eigen risico zorgverzekering, tegemoetkoming premie aanvullende zorgverzekering, hulp slachtoffers toeslagen affaire, kind en jeugd budget, doe-budget, energietoeslag en noodfonds Energie. Bij andere gemeenten zien we een vergelijkbare waaier aan regelingen met uitkeringen die verschillen per gemeente.

Een kleine greep uit de regelingen (niet compleet) gemeente Gooise Meren

Overige regelingen voor volwassenen - Kwijtschelding gemeentelijke

belasting - Collectieve zorgverzekering - tegemoetkoming eigen risico

12

Overige regelingen voor jeugd - Kindarrangement, met vergoeding voor

fiets, ID kaart, uitje, kledingpakket, schoolkosten, sport en cultuuractiviteiten, internet, computer.

gemeente

Overige regelingen voor volwassenen

Overige regelingen voor jeugd

zorgverzekering - Stichting babyspullen ( voor ouders met kinderen in de leeftijd 0-3) Huizen Blaricum Eemnes Laren

- Kwijtschelding gemeentelijke belasting - Collectieve zorgverzekering - Stichting babyspullen (voor ouders met kinderen in de leeftijd 0 - 3 jaar)

Hilversum

- Activeringsregeling (€ 270 per

persoon per jaar) - Regeling verduurzaming huishoudens (max. € 500 per gebruiksdoel) - Collectieve zorgverzekering via DSW - Energie klusser: voorwaarde U heeft een energietoeslag gekregen en/of U heeft weinig geld en een hoge energierekening Wijdemeren

- Arbeidsbeperking, bijstand

zelfstandigen, computer toeslag, declaratie toeslag, huisraad, hulp betalingsachterstanden, hulp geldzaken/schulden, ondersteuning inkomen

- Kindarrangement “meedoen HBEL”met

vergoeding voor fiets, ID kaart, uitje, kledingpakket, schoolkosten, sport en cultuuractiviteiten, internet kosten, computer. – Blaricum en Laren: jeugdfonds sport en cultuur - Kindpakket. Maximaal per jaar voor kinderen van 0 t/m 3 jaar € 190 per kind, voor kinderen 4 t/m 11 jaar €340 per kind en voor kinderen van 12 t/m 17 jaar € 575 per kind - Fietsvergoeding (€ 200 per 4 jaar)

- Kinderpakket, kindregeling,

studietoelage, taalstage, pleegzorg, dyslexie, kinderopvang, subsidie onderwijs, fietstoeslag, leerlingenvervoer.

6. Collectieve aanvullende zorgverzekering Op de basisverzekering mag vanaf 2023 geen korting meer worden gegeven, wel op de aanvullende verzekering. Ook gemeenten hebben vaak een collectieve aanvullende zorgverzekering, ook wel aangeduid als een ‘gemeentepolis’. Dit is een basisverzekering met een extra (aanvullende) zorgverzekering voor inwoners met een laag inkomen. Deze zorgverzekering heeft een lager eigen risico, een uitgebreide dekking en extra vergoedingen. Een gemeentepolis is vaak voordeliger, omdat de gemeente in meer of mindere mate meebetaalt aan de premie. Ook is er een bescheiden collectieve korting vanuit de verzekeraar. Er is geen medische selectie. Iedereen wordt geaccepteerd, ongeacht gezondheid. De collectieve zorgverzekering voor minima via de gemeente kan aantrekkelijk zijn, maar is niet altijd de beste keuze vanwege een beperkte keuze van verzekeraars en een hoge premie bij een lage zorgbehoefte. Bovendien is de premie postcode-afhankelijk wat inhoudt dat de premie en dekking kunnen verschillen per gemeente. Bij verhuizing naar een andere gemeente stopt de verzekering. 13

De gemeentepolis is voor veel gemeenten een gemakkelijke en goedkope uitweg uit de opdracht aan gemeenten om na de afschaffing van de Wtcg (Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten) en de CER (Compensatie eigen risico) een nieuwe maatwerkvoorziening te treffen voor de meerkosten van chronisch zieken en mensen met een beperking.

14

Antwoorden gemeenten Onderstaande tabel geeft de uitkomsten van de onderzochte gemeenten over dit onderwerp

Collectieve zorgverzekering Gooise Meren Huizen Blaricum Eemnes Laren

Inkomensgrens 120% * 120% 120% 130% 120%

Extra’s en bijdrage per maand van de gemeente € 20 tegemoetkoming premie aanvullende zorgverzekering € 10 Verzekeraar is Univé (mogelijk verhogen naar € 14) € 10 Verzekeraar is Univé (mogelijk verhogen naar € 14) € 10 Verzekeraar is Univé (mogelijk verhogen naar € 14) € 10 Verzekeraar is Univé (mogelijk verhogen naar € 14)

Hilversum

130%

Wijdemeren

130%

€ 10 Verzekeraar is DSW, verplicht eigen risico € 375 ipv € 385. Extra vergoedingen vanuit de aanvullende verzekering. Bv voor de tandarts en de eigen bijdrage thuiszorg WMO € 12,25 Verzekeraar is Zilveren Kruis. Inclusief niet verplichte tandartsverzekering

* per 01.01.2026 130% (raadsbesluit van 4 juli 2025)

160 140 120

130

100 80 60

120

120

120

Gooise Meren

Huizen

Blaricum

130

120

130

130

150

40 20 0

Eemnes

Laren

Hilversum Wijdemeren

FNV Standpunten

Conclusies uit antwoorden Hilversum, Wijdemeren en Eemnes hebben een wat ruimere regeling (130%). De overige gemeenten hanteren 120% wettelijk sociaal minimum. Premie en dekking zijn afhankelijk van de aanvullende verzekeringspakketten. Meestal is er keuze uit drie aanvullende pakketten, afhankelijk van de individuele behoefte en draagkracht. In de regio heeft elke gemeente apart een contract met een zorgverzekeraar afgesloten.

15

Informatie over de zorgverzekeraar voor de gemeenten Huizen, Blaricum, Eemnes, Laren en Hilversum is te vinden op www.gezondverzekerd.nl Bij Gooise Meren is er een vrije keuze van verzekeraar.

16

Gemeente

Verzekeraar

Premie

Gooise Meren

Vrije keuze

Afhankelijk van keuze

Huizen Blaricum Eemnes Laren

Univé

Afhankelijk van de keuze Univé GemeentePakket Compact: 172,10 Univé GemeentePakket Compleet: 202,95 Univé Gemeentepakket Compleet: 231,85 + € 0 eigen risico

Hilversum

DSW

Wijdemeren

Zilveren Kruis

€ 230

De gemeente Hilversum geeft aan dat ze bijdragen aan de collectieve zorgverzekering via DSW met de pakketten AV Standaard en AV Top. De gemeenten Huizen, Blaricum, Eemnes en Laren regelen dit via Univé. Gooise Meren compenseert de premie met een maandelijks bedrag van € 240 per lid van het huishouden, dat is meeverzekerd. Voor extra vergoeding t.o.v. de standaard verwijzen zij naar “regeling tegemoetkoming eigen risico zorgverzekering GM”. Wijdemeren vergoedt extra brillen, fysiotherapie, tandarts, WMO voor een gedeelte en WLZ voor een gedeelte. Er wordt een vermogensgrens gesteld. Opvallend is dat voor een relatief lage uitkering dramatisch veel gegevens moeten worden aangeleverd. Als voorbeeld : Gooise Meren vraagt bij de aanvraag een kopie van alle afschriften van de laatste drie maanden van al uw bank- en spaarrekeningen. Ook die van de kinderen onder de 18 jaar. Verder een verklaring van onderhuur, overzicht van schulden die u nog moet betalen, in geval van zelfstandig ondernemer, een kopie van de laatste voorlopige aanslag en de aangifte die daarbij hoort en bewijzen van uw vermogen als kenteken auto, eigendomsbewijzen koopwoning en andere (on)roerende zaken, levensverzekeringen, lijfrenten. Wij kunnen ons goed voorstellen dat een deel van de doelgroep vanwege de complexiteit geen aanvraag indient of externe hulp zoekt om alle gegevens bij elkaar te sprokkelen.

We maken ons geen illusie over de kosten die gemeenten moeten maken om de rechtmatigheid van een aanvraag te beoordelen.

17

7. Regeling voor chronisch zieken en mensen met beperkingen Sinds 2015 is een aantal landelijke regelingen voor compensatie van extra kosten in verband met chronische ziekte of beperking afgeschaft, waaronder de Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg). De Wtcg werd uitgevoerd door het CAK en bestond uit een inkomensafhankelijke algemene tegemoetkoming voor de meerkosten met een jaarlijks bedrag van €150 tot €500, afhankelijk van leeftijd en zorggebruik. Daarnaast was er een korting van 33% op de eigen bijdragen voor zorgvoorzieningen. Gemeenten werden verantwoordelijk gesteld voor het opzetten van nieuwe maatwerkregelingen. Hierbij hadden zij een grote beleidsvrijheid. De beschikbaarheid, hoogte en voorwaarden van een extra bijdrage zijn afhankelijk van de gemeente waar men woont. Als gevolg van de aanzienlijke bezuinigingen door de Rijksoverheid hebben de meeste gemeenten zich voornamelijk gericht op de (financieel) meest kwetsbare groepen.

Antwoorden gemeenten Gooise Meren

aparte regeling tegemoetkoming eigen risico zorgverzekering

Huizen Blaricum Eemnes Laren

- via bijzondere bijstand: abonnementskosten, kosten persoonsalarm, extra stookkosten, kosten extra slijtage van kleding of schoenen, kosten extra wassen van kleding of ander goed, kosten voor een noodzakelijk speciaal dieet, kosten voor pedicure

Hilversum

- uitsluitend via aanvullend pakket DSW zorgverzekering; de extra kosten die worden gemaakt bij een chronische ziekte of handicap worden vergoed tot € 500,-. De kosten die niet vergoed worden door de verzekering komen hiervoor in aanmerking. Er wordt gekeken naar de vergoeding uit de collectieve zorgverzekering. - per 2025 moet men t/m 2026 de inkomensafhankelijke premie zelf weer betalen - via aanvullende DSW zorgverzekering wordt deze bijdrage vergoed

Wijdemeren

- ja, een vast jaarlijks bedrag € 500 - de inkomensgrens bij dat jaarlijkse bedrag is € 31.138

18

Standpunt FNV Naast het afschaffen van het eigen risico en het tot die tijd verzekeren van het eigen risico, is meer financiële ondersteuning nodig voor deze groep. Bij voorkeur in de vorm van vaste jaarlijkse bedragen, zo mogelijk gespecificeerd naar een aantal veel voorkomende meerkosten. Deze regelingen bestaan in enkele Nederlandse gemeenten reeds. Hierbij moeten uitvoeringskosten en drempels zoveel mogelijk worden vermeden. FNV is voor een vaste vergoeding per maand voor deze groep met een inkomen tot 150% van het sociaal minimum. Een groot aantal chronisch zieken en mensen met een beperking betalen doorgaans het volledige eigen risico, voor velen onbetaalbaar of het gaat ten koste van andere uitgaven. Een boete op ernstig ziek zijn is onwenselijk en zou moeten verdwijnen. Dit is een landelijke politieke kwestie. Tot die tijd zouden gemeenten een volledige compensatie moeten bieden aan chronisch zieken en mensen met een beperking met een inkomen tot 150% van het minimum.

8. Compensatie eigen bijdrage WMO-maatwerkvoorzieningen De voormalige Wtcg-regeling kende ook een compensatie van 33% op de eigen bijdragen voor de WMO. Hierbij is onderscheid nodig tussen maatwerkvoorzieningen, d.w.z. persoonlijke voorzieningen, en algemene voorzieningen, zoals maaltijdbezorging en lokaal vervoer.

Antwoorden gemeenten Gooise Meren geen compensatie voor de eigen bijdrage voor algemene voorzieningen in de WMO Huizen Blaricum Eemnes Laren

geen compensatie voor de eigen bijdrage voor algemene voorzieningen in de WMO

Hilversum

uitsluitend via aanvullend pakket DSW zorgverzekering

Wijdemeren

geen compensatie voor de eigen bijdrage voor algemene voorzieningen in de WMO

Standpunt FNV FNV is voorstander van een nul tarief voor de eigen bijdrage voor de WMO voor chronisch zieken en mensen met een beperking voor een inkomen tot 150% van het WSM.

19

9. Mantelzorgwaardering Het mantelzorgcompliment, zoals de voorheen landelijke regeling genoemd werd, kende aan mantelzorgers jaarlijks een bedrag uit van aanvankelijk € 250, vanaf 2011 € 200. Het bedrag werd uitgekeerd via de Sociale Verzekeringsbank (SVB) en wie mantelzorger was, werd door het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) geregistreerd. Per 2015 is deze regeling overgeheveld naar gemeenten. Zij krijgen daarvoor een budget van 6,62% van het WMObudget. De gemeenten zijn vrij in de invulling van dit budget. Gooise Meren

- cadeaubon max € 150,- of een vergoeding voor een cadeau van € 150. Max voor 1 x per jaar. De regeling wordt momenteel herijkt - Parkeervergunning tegen gereduceerd tarief voor mantelzorgers. - Vergunningvrije mantelzorg woningen. - Het programma voor de jaarlijkse Dag van de Mantelzorg wordt door de gemeente Gooise Meren gefinancierd. - Er zijn algemene voorzieningen die direct en indirect mantelzorgers ondersteunen, zoals administratieve ondersteuning, praktische hulp thuis, lotgenotencontactgroepen, eetgroepen voor jonge mantelzorgers, laagdrempelige dagbesteding voor licht-dementerenden om ook mantelzorgers te ontlasten, Automaatje, Alzheimercafé en Parkinson Café etcetera (de gemeente Gooise Meren verleent daarvoor subsidies aan welzijnspartners). - Er wordt Wmo-maatwerk geïndiceerd zoals dagbesteding en respijtzorg ter ontlasting van mantelzorgers. - Er is een regionale site in de regio Gooi- en Vechtstreek ontwikkeld voor mantelzorgondersteuning (www.mantelzorggv.nl) die informatie ontsluit over o.a. ondersteuningsaanbod, en delen van kennis/expertise. - Er is een regionale mantelzorgondersteuning structuur in oprichting (front- en backoffice), te weten Mantelzorg GV (is onderdeel van Mantelzorg & Meer). Betreft ook de beoogde samenwerking met maatschappelijke partners die mantelzorgers tegenkomen.

- Er wordt regionaal samengewerkt bij communicatiecampagne zoals bewustwordingscampagne

Huizen Blaricum Eemnes Laren

Jaarlijkse bijeenkomst (met of zonder maaltijd) - Lening voor aanpassing woning in Eemnes en Blaricum, niet in Laren en Huizen. - Mantelzorg compliment van maximaal € 150,- in Blaricum, Laren en Eemnes

Hilversum

- Jaarlijks vast bedrag - Jaarlijkse bijeenkomst (met of zonder maaltijd) - Jaarlijks concert - € 150 - mantelzorgparkeervergunning

20

Wijdemeren

- geen tegemoetkoming in kosten mantelzorgers

Standpunt FNV Het landelijk mantelzorgcompliment van €200 voor mantelzorgers is in bijna alle gemeenten verdwenen en vervangen door een cadeaubon met een lager bedrag en andere emolumenten. Extra kosten die mantelzorgers vanuit liefde voor degene die ze verzorgen maken, dienen te worden vergoed. Denk aan allerlei kosten voor vervoer, telefoon, wassen etc. Het werk van mantelzorgers betekent een flinke besparing op de toch al overbelaste professionele zorg. Een deel van de mantelzorgers zorgt 21 uur of meer per week. Zij zijn onmisbaar in onze samenleving en zorgen onbaatzuchtig voor liefdevolle zorg voor een hulpbehoevende naaste. Het aan de gemeenten toegekende budget is meer dan voldoende om een hogere geldelijke beloning aan deze groep te verstrekken. Het loont de moeite om in alle gemeenten te vragen naar het bedrag dat door het Rijk is toegevoegd aan het WMO-budget voor mantelzorgwaardering (6,62% van het WMO-budget) en de besteding van dit mantelzorg budget. Helaas is dit budget bij de overdracht naar gemeenten niet geoormerkt en zijn de gemeenten vrij in de besteding ervan. FNV is van mening dat het mantelzorg budget zoveel mogelijk moet worden besteed aan een vergoeding van extra gemaakte kosten, maatwerk in de ondersteuning in ruimste zin en een ruimhartiger waardering in de vorm van een bedrag of cadeaubonnen, voor in ieder geval de groep zwaar belaste mantelzorgers.

De gemeente moet hierover in overleg met de vertegenwoordiging van deze groep en waar daar behoefte aan bestaat, met de individuele mantelzorger.

21

10. Niet-gebruik van voorzieningen Deze rapportage geeft inzicht in het beleid van de gemeenten en de gehanteerde regels, normen en bedragen. FNV hecht ook aan toetsing in de praktijk, vandaar dat leden en nietleden in bijlagen 1 en 2 aan het woord komen. Een relativerende opmerking is noodzakelijk over het ‘niet-gebruik van voorzieningen’. Een gemeentelijke overheid stelt regels op die aangeven met welk inkomen en onder welke andere voorwaarden je in aanmerking komt voor verschillende regelingen, wanneer je inwoner van die gemeente bent. Het is de vraag in hoeverre iedereen die recht heeft op financiële ondersteuning en hulp, hiervan ook daadwerkelijk gebruik maakt. Niet iedereen met een laag inkomen is in beeld bij de gemeente. FNV maakt zich ook zorgen om de toegenomen groep werkenden die niet kan rondkomen van zijn/haar inkomen. Werkgevers hebben hier ook een taak in het verwijzen naar de gemeente. FNV blijft zich inzetten voor verbeteringen van salarissen, met name aan de onderzijde van het loongebouw, via betere cao’s. Meerdere gemeenten geven aan dat de privacywetgeving een hindernis is om inwoners rechtstreeks te kunnen benaderen. Zelfs als zij van andere voorzieningen gebruik maakten zoals de landelijke energietoeslag, uitgevoerd door gemeenten.

In een extern onderzoek (Verwey-Jonker Instituut, 2023) in de gemeente Meierijstad bleek dat naar schatting meer dan de helft van de rechthebbenden niet wordt bereikt. ‘Bij inwoners heerst schaamte, wantrouwen en onwetendheid. Aanvragen worden als te ingewikkeld ervaren. De armoedeaanpak in de gemeente is uitgebreid, maar de hulpverlening zou nog meer outreachend kunnen zijn. Met andere woorden: ga actief naar de inwoners om hulp aan te bieden in plaats van te wachten totdat de inwoners zelf komen.’ Het lijkt niet onwaarschijnlijk dat in onze gemeenten het niet-gebruik min of meer dezelfde omvang heeft. FNV vindt het zeer gewenst dat daar ook onderzoek naar gedaan wordt. En dat maatregelen getroffen worden om dit niet-gebruik terug te dringen. FNV wil dat gemeenten uitgaan van vertrouwen en zo laag mogelijke drempels hanteren voor deze minimaregelingen. Het organisatie-adviesbureau PwC heeft een onderzoek gedaan naar feiten en effecten weten regelgeving op uitvoeringsorganisaties. Enkele conclusies hieruit lijken ook relevant voor de uitvoering van gemeentelijke regelingen. PwC concludeert reeds drie jaar op rij dat het uitdijen en ingewikkelder worden van het regelgevingslandschap het grootste knelpunt vormt voor de uitvoering: “uitvoerders, burgers en ondernemers begrijpen het niet meer”.

Uit de analyses van PwC blijkt verder dat taakverzwaring niet alleen een beeld is dat leeft bij de uitvoerders, maar een ontwikkeling is die feitelijk en gestaag de afgelopen 20 jaar heeft plaatsgevonden. Met name de toegenomen complexiteit van wetten en regels door de stapeling van uitzondering op uitzondering maakt het werk van de uitvoerders arbeidsintensiever. Op de vragen hoeveel extra wetten en regels op het bord van uitvoeringsorganisaties zijn gekomen, hoeveel complexer de wetten en regels zijn geworden en wat de consequentie daarvan is voor uitvoeringsorganisaties bestaan tot op heden slechts kwalitatieve inzichten.

22

De wens om beleid zoveel mogelijk op het individu af te stemmen, leidt in de praktijk regelmatig tot: - langere wachttijden omdat maatwerk arbeidsintensief is, - rigide werkinstructies omdat medewerkers vaak niet zijn opgeleid voor het leveren van maatwerk risico op rechtsongelijkheid omdat burgers via maatwerk verschillende behandelingen krijgen

23

11. Informatievoorziening over minimaregelingen Alle gemeenten informeren inwoners over de verschillende inkomensregelingen voor huishoudens met een laag inkomen via berichten in lokale media, via/aan maatschappelijke organisaties en de eigen website/portaal, brochures of sociale kaart en sociale media. Gooise Meren

- Berichten in lokale media - Voorlichting aan/via maatschappelijke organisaties - Via maatschappelijke organisaties informeren

Huizen Blaricum Eemnes Laren

- Voorlichting aan/via maatschappelijke organisaties - We schrijven huishoudens persoonlijk aan die mogelijk in aanmerking komen – Sociale kaart - Folders - Sociale media

Hilversum

- Berichten in lokale media - Voorlichting aan/via maatschappelijke organisaties - Verstrekken info over regelingen op bijeenkomsten voor (wijk)bewoners - via maatschappelijke organisaties informeren - We schrijven huishoudens persoonlijk aan die mogelijk in aanmerking komen - Via werkgevers - Ook in huis aan huis bladen en op momenten ook campagnes

Wijdemeren

- Berichten in lokale media

24

12. Overige gemeentelijke minimaregelingen In deze rapportage zijn de meest voorkomende gemeentelijke minimaregelingen vermeld. Er zijn ook (tijdelijke) landelijke regelingen zoals de energietoeslag die door de gemeenten worden uitgevoerd. En er zijn, zij het steeds minder ruim, mogelijkheden om via de aangifte inkomstenbelasting aftrekposten op te voeren. De (gedeeltelijke) kwijtschelding van gemeentelijke belastingen dient hier niet onvermeld te blijven. Ook kennen gemeenten meerdere regelingen om mee te kunnen doen aan culturele, sportof andere maatschappelijke activiteiten. Men noemt dit 'meedoenregelingen', ‘participatieregelingen’, ‘sportfonds’, ‘cultuurfonds’, soms geregeld met de uitgifte van een minimapas. Ook zijn er vaak regelingen voor kosten van (schoolgaande) kinderen. Hulp bij schulden of bij budgetproblemen wordt door gemeenten aangeboden, deels via de gemeentelijke welzijnsorganisatie. Witgoed-regelingen voor bijvoorbeeld het vervangen van een defecte of energie slurpende koelkast kennen enkele gemeenten in de regio. Deze overige regelingen zijn onvergelijkbaar en verschillen sterk per gemeente. Gemeenten hebben deze regelingen getroffen vanwege de gaten die vooral sinds de Participatiewet in het sociale domein zijn ontstaan.

FNV is voorstander van een forse verhoging van het minimumloon en daaraan gekoppelde uitkeringen, waardoor mensen van hun inkomen kunnen rondkomen en keuzes kunnen maken, onafhankelijk van een gemeentelijke overheid. FNV tekent bij deze regelingen aan dat deze gezien de vele voorwaarden (doelgroep, afbakening, loketwerk, voorlichting) waarschijnlijk veel uitvoeringskosten met zich meebrengen. Het zijn in zekere zin noodverbanden als gevolg van jarenlang falend rijksoverheidsbeleid. Ook hier kan je postcode bepalen of je wel of niet in aanmerking komt.

Andere initiatieven voor minima Er zijn ook diensten via externe ideële organisaties. Denk hierbij aan de Stichting Leergeld, Stichting Goede buren, Vereniging Humanitas en de Voedselbank. We willen op deze plaats nadrukkelijk deze initiatieven vermelden omdat er vele vrijwilligers bij zijn betrokken die mensen in hun gemeenschap bereiken die steun in natura kunnen gebruiken. Samenwerking tussen deze organisaties en de gemeenten is van belang om het gebruik van voorzieningen te verbeteren. Ook vakbond FNV biedt hulp ook aan mensen die geen lid zijn, onder meer via het spreekuur werk en inkomen en bij het naar werk begeleiden van mensen die bedreigd worden met ontslag. Leden met een laag inkomen betalen een lagere contributie.

25

Bijlage 1: Individuele ervaringen met het gemeentelijk minimabeleid Gooise Meren:  Hulp komt tergend langzaam op gang ggz Hilversum en niet bevredigend geëindigd  WMO vervoer slechtziende  Je bent een betalend BSN nummer

Huizen:

 Altijd een positieve ervaring gehad; consulenten denken mee. Er is echter een 

   

  

uitdaging op het gebied van ondersteuning voor inwoners met ASS. (autismespectrumstoornis) De jeugdzorg was heel goed. Mijn kind kon door speciale onderwijsbehoeftes niet op een school terecht en ik kreeg de schuld van de afdeling jeugd bij de gemeente. Dit leverde bedreigende situaties op en alle hulp werd steeds getraineerd en ondermijnd. We hebben nog steeds last van de desastreuze gevolgen. Aanpassing douche betaald en goed afgehandeld Duurt soms even maar werkt goed Voor mijn moeder na verhuizing uit andere gemeente naar Huizen Ik had wegens ziekte “darmkanker” een “tijdelijk” hulpmiddel nodig. Dit werd bot geweigerd door de WMO medewerker. Ook bij de woningbouw werd het hulpmiddel geweigerd. Ik moest maar de WMO inschakelen. Kortom, zoek het maar uit. Het ging om een hogere toiletpot. Ik ben mindervalide en ze hebben mij een hele mooie driewieler geregeld voor mij en hulp in de huishouding WMO-loket prima, snel en vast contactpersoon die zaken vlot geregeld heeft. Niet altijd even goed bereikbaar. Rondom WMO is het moeizaam om zaken voor elkaar te krijgen en consulenten die het goed doen voor de bewoners zijn al snel weer met ontslag / andere functie. Mantelzorgondersteuning is slecht. Waardering helaas geheel afgeschaft. Activiteiten vaak op tijden dat werkende mantelzorger hier niet aan deel kan nemen

Blaricum:  Te lang proces; duurt heel lang met een aanvraag tot resultaat

Eemnes:  Na scheiding korte tijd in de bijstand  WMO ondersteuning geprobeerd te krijgen voor het huishouden maar helaas niet gelukt.  Als adviseur Sociaal Domein en regioadviseur voor het Ketenbureau-Sociaal Domein heb ik veel contact gehad met de Regio Gooi en Vechtstreek m.b.t. zorginkoop, administratie protocollen en contract standaarden. Beroepsmatig dus. 26

 Het Sociaal Domein is voor Eemnes ondergebracht bij de gemeente Huizen. Kort samengevat, een drama, slecht geregeld. De ambtenaren werken niet mee, eerder tegen. Schuldhulpverlening is een erg lang traject en door niet opgeleide mensen niet te volgen. Ik heb ervaring met e.e.a. omdat ik statushouder ben.  Onze dochter wordt door de gemeente bijgestaan i.v.m. autisme en daardoor achterstand op de arbeidsmarkt.

Laren:  Gemeente WMO oke maar de uitvoering matig

Hilversum:         

        

Slecht, lange wachtlijsten, moeizame communicatie. Kreeg heel snel een WMO pas. Thuiszorg en scootmobiel aanschaf prima geregeld. Altijd een positieve ervaring gehad; consulenten denken goed mee. Er is echter een uitdaging op het gebied van ondersteuning voor inwoners met ass. Mantelzorger voor diverse families. Gemeente Hilversum ondersteunt zijn inwoners. Mijn vrouw had de ziekte van Alzheimer. Ik heb daarbij veel steun ondervonden van de gemeente. Voormalig stadsvernieuwing woningbouw. Ik ben vanuit de gemeente Hilversum 7 jaar begeleid omdat ik bij mijn huidige werkgever onder de participatiewet viel. Ik heb altijd goed contact gehad met de deskundigen van de gemeente. Ondersteuning ondervonden toen mijn man dementerend werd. Op dit moment heb ik geen ondersteuning van de gemeente. Prima geregeld dat de gemeente een cursus als “in balans" aanbiedt. Moest lang wachten tot ik hulp in de huishouding kreeg. Toeslag gekregen om te verduurzamen. Slechte ervaring. WMO vragen ondersteuning voor mijn zorg terminale broer. Hulp / ondersteuning gemeenteraadsleden bij woonsituatie. Moeilijk contact. WMO-pas en Valys-pas gekregen om gezondheidsredenen. Fijn dat het er is maar niet bijzonder veel aan gehad. Uiteindelijk komt het toch op jezelf aan. De meeste mensen zijn ook maar mensen, zelfs als het professionals zijn.

Wijdemeren:  Jeugdzorg en WMO-zorg voor thuiswonende kinderen (tot en vanaf 18 jaar)

27

Bijlage 2: Verbetervoorstellen leden Gooise Meren:              

· Als je aan de bel trekt niet aan laten modderen. · Bereikbaar lijkt me handig · Geen idee · Ik ga naar de website en probeer mijn vraag te vinden, anders bel ik · Je hebt te maken met mensen en niet met BSN-nummers... · Me nog niet in verdiept · Meer bekendheid informatievoorziening in buurthuizen en andere ontmoetingsplekken · Meer geld beschikbaar stellen voor de coördinatie van deze voorlichting. De huidige is gestopt wegens tijdgebrek, er was maar een paar uur per week voor . · Omdat je voor plaatselijke krant tegenwoordig de pmoet betalen is mijn info niet meer up to date. · Scherpere communicatie · Toegankelijke website · Voorlichting · We hebben Versa en Vivium hier en hebben in de buurtkamer vast wel spreekuur, denk ik. · Ze zullen zeker proberen me te helpen.

Huizen:  Laagdrempelige hulp, nu moet je echt weten hoe zaken werken om inzicht te krijgen in sociale kaart  Betere voorlichting  Bereikbaarheid van het WMO team.  Meer voorlichting socials of via mail  Open en begrijpelijke communicatie  Voorlichting geven, publiceren in huis aan huis blad  Beter luisteren naar de ouders (en kinderen), elkaar niet meer tegenwerken in verschillende afdelingen bij de gemeente.  Plannen rondom vernieuwing bijv. straten bomen  Voorlichting fors verbeteren  Huisarts dichtbij  Een geplastificeerd A4tje, deur aan deur zodat alles op 1 plek duidelijk is.  Antwoord te geven op ingediende verkeersvraag  Een cursus volgen, leren luisteren. 28

 Alles is goed te vinden via de website van de gemeente.  Weet ik niet een vriendin werkt bij de gemeente en daar vraag ik het wel aan  Betere bereikbaarheid  Meer empathie in de bewoner en aandacht in wat er speelt. Zeggen waar ze voor zouden staan en niet gebeurd.

Blaricum:  Geen

Eemnes:  Laagdrempelige toegang en minder wachtlijsten  Eemnes koopt WMO ondersteuning in via Gooi en Vechtstreek doch Jeugdzorg via regio Eemland. Het is eenduidiger alle zorg als gemeente in te kopen bij 1 regio. Administratief luw en duidelijker voor inwoners.  Veel minder digitaal doen en een persoon aanstellen die vragen kan beantwoorden en meewerkt en niet tegen.

Laren:  Meer info in magazine van de gemeente  De inwoners van Laren moeten naar het gemeentehuis in Huizen voor papieren etc. Heb je geen auto dan met een niet vaak gaande bus.  Ik vind dat Laren al veel doet om zijn inwoners te bereiken maar wellicht kunnen ze zich verbeteren door een flyer huis aan huis te verspreiden.  Wethouder komt soms langs in de wijk maar de problemen die daar worden besproken worden verder in een bureaula gedeponeerd.

Hilversum:  Huis aan huis brief , dus niet in een krantje  Minima regelingen beter onder de aandacht brengen, en de werkwijze versimpelen.  Heldere communicatie centraal in begrijpelijke taal  Alles van gemeente wordt geplaatst gratis weekblad Hilversums nieuws maar deze krant wordt hier al paar jaar niet bezorgd  De uren in de thuiszorg verhogen. Als is het bij sommigen maar voor 30 min.  Luister naar je cliënten of hulpvragers. Dit gebeurt niet waardoor je snel mensen hebt die denken laat maar  Zorginkoop bij de zorg laten. Goede onafhankelijke klachtenafhandeling in gang zetten in de tussentijd  Diverse taken uitvoeren en hulp bieden en niet aan je lot overlaten  Zou een nieuwe keuken krijgen. 2a3wkn later hebben wij schijnbaar geen handtekeningen gezet !Geklaagd over buurman met laminaatvloer boven mij (ZEER Gehorig) wordt niets mee gedaan . 29

 Betere bereikbaarheid.  Info over hulp,bijstand  Meer luisteren naar inwoners wat betreft betaald parkeren, terwijl de WOZ alleen maar stijgt en er verder in de buurt de boel verpaupert, (groen)  De meeste mensen die ik spreek en doorverwijs spreken geen Nederlands. Verder hebben zij verschillende sociaaleconomische achtergronden en niveaus in geletterdheid. Zelfstandig informatie zoeken is vaak lastig.  Inspraak medezeggenschap zoals bijvoorbeeld over parkeerbeleid  Ik zoek dat uit als het nodig is. Maar in mijn zoektocht n.a.v. een onderzoek wat we mogelijk wilde laten voor onze zoon vond ik de informatie en route rond jeugdzorg werkelijk onbegrijpelijk.  Bereikbaarheid, toegankelijkheid stoepen voor ouderen is slecht (ouderen met rollator).Hier kun je beleid op maken!  Vooral medewerkers in dienst van de betreffende organisaties beter instrueren  In sommige gevallen wat menselijker opstellen.  Eerst uitleg geven en dan pas de rekening sturen niet andersom  Wel iets makkelijker bereikbaar voor vragen. WMO trajecten duren erg lang, daar heb ik ervaring mee omdat ik in de zorg werk. Alleen in de ochtend bereikbaar.  Meer afstemmen op kwetsbare mensen die niet alles overzien wat op hen afkomt.  Eigenlijk ongeveer alles. Er is geen eenduidig beleid, maar ook geen maatwerk. Alles gaat uitermate moeizaam en over onnodig veel, té veel schijven.

Waardoor volgens mij ook heel veel geld weggegooid wordt, dat beter gericht besteed had kunnen worden. En dat had weer voor veel minder frustratie en gevoelens van machteloosheid kunnen zorgen  Rustig de tijd nemen en een duidelijk kantoor

Wijdemeren:  Bereikbaarheid is veelal wat lastig . Openbaar vervoer is moeilijk om gemeentehuis te bereiken  Sociale kaart heet in Wijdemeren Sociale wegwijzer vermoed ik. Dit is voorbeeld van veel veranderende termen. Ik zie door de bomen het bos niet meer. Openingstijden gemeentehuis onder de maat voor werkende. Afspraken maken i.p.v. gewoon even binnenlopen werkt drempelverhogend  Beter bereikbaar zijn, telefonisch of per e-mailadres. Sneller reageren en afhandelen van vragen.

30